III SA/Po 261/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-04-21
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy wykazali brak dostatecznych środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, uzasadniający przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Wnioskodawcy nie wykazali braku dostatecznych środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, ponieważ ich oświadczenia majątkowe były niepełne i nie zawierały wyczerpujących informacji o sytuacji finansowej, mimo wcześniejszych wezwań i odmów przyznania prawa pomocy w innych sprawach. Świadome uchylanie się od przedstawienia pełnej sytuacji majątkowej uniemożliwia ustalenie zdolności płatniczych i tym samym przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
M.B. i P.B. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego. Wnioskodawcy prowadzili wspólne gospodarstwo domowe i posiadali wspólność majątkową. Mimo dochodów z dzierżawy posiadanych nieruchomości, ich oświadczenia majątkowe były niepełne i budziły wątpliwości co do rzeczywistych zdolności płatniczych.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić M.B. przyznania prawa pomocy oraz odmówić P.B. przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 kwietnia 2015 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosków M.B. i P. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie ze skargi M. B., P.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku rolnym, leśnym oraz w podatku od nieruchomości za rok 2014 postanawia: 1. odmówić M.B. przyznania prawa pomocy, 2. odmówić P.B. przyznania prawa pomocy
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w wysokości 270,00 zł M. B. i P. B. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a na wezwanie sądu przesłali wypełnione na urzędowym formularzu PPF wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Z zawartych w nich informacji wynika, że P. i M. B. prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. W małżeństwie obowiązuje ustrój wspólności majątkowej. Dochód miesięczny brutto rodziny to [...] zł (umowa o pracę wnioskodawcy). Wnioskodawca posiada grunty rolne o pow. [...] ha i budynki były związane z prowadzoną przez P. B. działalnością gospodarczą, a obecnie są dzierżawione. Zobowiązania finansowe w wysokości około [...] zł (związane z prowadzoną wcześniej działalnością gospodarczą), są obecnie spłacane przez wnioskodawców z dochodów uzyskiwanych z dzierżawy posiadanych budynków.
Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy nie jest ona w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w myśl art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2012 r., poz. 270), dalej jako P.p.s.a.
Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach – z uwzględnieniem, z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony – jej możliwości finansowe. W odniesieniu do drugiego ze wskazanych aspektów rozpatrywania takiego wniosku istotne jest nie tylko to, jakie w danym momencie są realne możliwości finansowe strony, ale również przyczyny takiego stanu rzeczy (por. postanowienie NSA z dnia 14 września 2012 r., sygn. akt II GZ 312/12).
W okolicznościach rozpatrywanej sprawy wnioskodawcy nie wykazali braku dostatecznych środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Składając żądania zwolnienia od kosztów sądowych wnioskodawcy nie usunęli wątpliwości, jakie budziły już wcześniej przez nich złożone oświadczenia majątkowe w sprawach wnoszonych do wojewódzkiego sądu administracyjnego w poznaniu (np. w sprawie o sygn. akt III SA/Po 152/14). W aktualnie przedłożonych formularzach wniosków o przyznanie prawa pomocy zawarli oni te same informacje co poprzednio, ale nie złożyli oświadczeń w kwestiach, które stały się powodem odmowy przyznania im prawa pomocy w innych sprawach przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu. Oświadczenia majątkowe wnioskodawców o takiej samej treści, kolejny raz niewyczerpujące reguły dokładnego oświadczenia o stanie rodziny, majątku i dochodach, niezawierające wyczerpujących informacji o sytuacji wnioskodawców, prowadzą do wniosku, że wnioskodawcy nadal uchylają się od przedstawienia swoich rzeczywistych zdolności płatniczych.
W rozpoznawanej sprawie wnioskodawcy ponad wszelką wątpliwość mają świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Ze względu na wielokrotne wezwania do uzupełnienia wniosków o prawo pomocy, wiedzieli o potrzebie dokładnego wyjaśnienia sytuacji majątkowej swojej oraz osób pozostających we spójnym gospodarstwie domowym. Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie oddalał zażalenia wnioskodawców (skarżących) wnoszone na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy z powodu nie ujawnienia pełnej sytuacji majątkowej wnioskodawców (por. postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2014 roku, sygn. akt II FZ 1011/14). Mimo to wnioskodawcy nie przedstawili swojej aktualnej sytuacji w jakiej się znajdują we wniosku złożonym w niniejszej sprawie. W tych okolicznościach należy uznać, że wnioskodawcy świadomie uchylają się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego, czym uniemożliwiają ustalenie stanu faktycznego, co do ich zdolności poniesienia kosztów niniejszego postępowania, tamując tym samym możliwość przyznania im prawa pomocy.
Wobec powyższego, na podstawie art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło