III SA/Po 384/18
WyrokWSA w Poznaniu2018-12-04
Skład orzekający: Małgorzata Górecka, Ireneusz Fornalik, Marek Sachajko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji administracyjnej osobie odbierającej przesyłkę w siedzibie firmy, która posługuje się pieczęcią firmową, jest skuteczne, nawet jeśli osoba ta nie była formalnie upoważniona do odbioru, a strona skarżąca twierdzi, że adres siedziby był nieaktualny?Ratio decidendi
Doręczenie decyzji administracyjnej w siedzibie firmy osobie, która odbiera przesyłkę i posługuje się pieczęcią firmową, jest skuteczne, nawet jeśli nie była ona formalnie upoważniona do odbioru. Organ nie ma obowiązku każdorazowego ustalania tożsamości i upoważnienia osoby odbierającej. Strona ma obowiązek zawiadomić organ o zmianie adresu, a w przypadku zaniedbania tego obowiązku, doręczenie na dotychczasowy adres jest skuteczne. Zmiana siedziby spółki jest wiążąca dla organów z chwilą wpisu do rejestru.Stan faktyczny
Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na Spółkę X karę pieniężną. Decyzję doręczono w siedzibie spółki pełnomocnikowi pocztowemu, który posłużył się pieczęcią firmową. Spółka wniosła odwołanie z uchybieniem terminu. Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził uchybienie terminu. Spółka zaskarżyła postanowienie, zarzucając nieskuteczne doręczenie decyzji z powodu odbioru przez osobę nieupoważnioną i doręczenia na nieaktualny adres.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 4 grudnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik (spr.) WSA Marek Sachajko Protokolant: St. sekr. sąd. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2018 roku przy udziale sprawy ze skargi Sp. X w K. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2017r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego postanowieniem z dnia [...] października 2017 r., nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2017 r. o nałożeniu na Sp. X, zwaną dalej Skarżącą, kary pieniężnej w wysokości [...] zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.
Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. nałożył na Skarżącą na podstawie art. 92a ust. 1, art. 93 ust. 1ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz zgodnie z ustaleniami protokołu z przeprowadzonej kontroli w siedzibie Sp. X z dnia [...] kwietnia 2017 r. karę pieniężną w wysokości [...] zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, decyzję nadaną na adres siedziby Skarżącej spółki doręczono adresatowi (pełnomocnikowi pocztowemu – E.S., posługującej się także pieczęcią firmową spółki) w dniu [...] czerwca 2017 r.
W dniu [...] lipca 2017 r. pełnomocnik Skarżącej nadał w placówce pocztowej w Poznaniu odwołanie z dnia [...] lipca 2017 r. od powyższej decyzji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego.
Główny Inspektor Transportu Drogowego postanowieniem z dnia [...] października 2017 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja została prawidłowo doręczona pod ostatni znany organowi adres siedziby przedsiębiorcy, natomiast odwołanie zostało nadane z uchybieniem terminu.
Skarżąca spółka w skardze na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów, zarzucając rozstrzygnięciu błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na stwierdzeniu, że decyzja została skutecznie doręczona osobie upoważnionej w dniu [...] czerwca 2017 r., podczas gdy przesyłkę odebrała osoba nieupoważniona, a sama decyzja została nadana na nieaktualny adres siedziby Skarżącej. Ponadto pełnomocnik spółki zarzucił naruszenie art. 7, 45, 77, 80 i 134 K.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie wskazując, że strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.
Zgodnie z treścią art. 134 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.).
Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do skuteczności doręczenia Skarżącej spółce decyzji organu I instancji w dniu [...] czerwca 2017 r.
Zgodnie z treścią art. 45 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, zwanej dalej: K.p.a.), jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Przepis art. 44 k.p.a. stosuje się odpowiednio.
W orzecznictwie podkreśla się, że dla przyjęcia prawidłowości doręczenia przez organ w trybie art. 45 K.p.a. wystarczające jest bowiem pokwitowanie odbioru korespondencji przez osobę przebywającą w lokalu siedziby osoby prawnej i podejmującą się odbioru korespondencji. Już z tych czynności można domniemywać, że odbioru dokonuje pracownik regulaminowo upoważniony do tej czynności przez swojego pracodawcę, a tym samym że jest ono prawidłowe i skuteczne. Oczywiście, prawo dopuszcza wykazanie przez stronę, że skierowana do niej przesyłka pomimo jej pokwitowania przez osobę przebywającą w jej lokalu nie została jej doręczona, tym niemniej nie jest to równoznaczne z obowiązkiem organu w przypadku doręczenia w trybie art. 45 K.p.a. każdorazowego ustalania tożsamości i upoważnienia osoby, która potwierdziła odbiór korespondencji (zob. wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 815/16).
Nadto, powinnością każdej jednostki organizacyjnej jest zapewnienie takiej organizacji odbioru pism, aby przebieg korespondencji odbywał się w sposób niezakłócony i wyłącznie przez osoby uprawnione. Zaniedbania w tym zakresie obciążają tę właśnie jednostkę organizacyjną i nie mogą stanowić podstawy do uznania braku zawinienia strony, które jest bezwzględną przesłanką umożliwiającą przywrócenie uchybionego terminu. Jeśli osoba przebywa w miejscu wskazanym jako siedziba podmiotu i nie oświadcza doręczającemu, iż przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, nie można twierdzić, że doręczyciel doręczył przesyłkę do rąk osoby nieuprawnionej. Doręczający nie musi znać zakresu obowiązków i uprawnień osób znajdujących się w firmie, do której przesyłka jest adresowana, skoro zobowiązują się one do jej odbioru, składając własnoręczny podpis. Organ oceniający skuteczność doręczenia pisma może oprzeć się na domniemaniu, że osoba odbierająca pismo skierowane do spółki jest uprawniona do wykonania tej czynności, a nieuwzględnienie takiego domniemania pozostawałoby w sprzeczności z realiami obrotu gospodarczego i funkcjonowania osób prawnych. Nie można zasadnie oczekiwać od organu, aby prowadził czynności wyjaśniające w celu ustalenia, czy osoba odbierająca pismo jest do tego uprawniona (wyrok NSA z dnia 23 sierpnia 2016 r., sygn. akt II OSK 2952/14, wyrok WSA w Kielcach z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt I SA/Ke 432/17).
Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji organu I instancji, decyzja została odebrana w dniu [...] czerwca 2017 r. przez E.S. (pełnomocnika pocztowego, jak wynika z adnotacji), co zostało ponadto opatrzone firmową pieczęcią Skarżącej. Tym samym czternastodniowy termin na wniesienie odwołania (wbrew tezom pełnomocnika Skarżącej o trzydziestodniowym terminie), o którym mowa w art. 129 § 2 K.p.a., mijał z dniem [...] lipca 2017 r.
Odnosząc się do zarzutu Skarżącej, że przesyłka z decyzją została skierowana na nieprawidłowy adres wobec zmiany adresu siedziby Spółki wskazać należy, że po pierwsze, zgodnie z dyspozycją art. 41 K.p.a. w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu, w tym adresu elektronicznego (§1). W razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1 doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny (§2). Organ I instancji dokonał doręczenia na dotychczasowy podany przez samą stronę adres.
Po drugie, jak wynika z odpisu pełnego KRS oraz załączonego przez Skarżącą wniosku o zmianę wpisu z dnia [...] czerwca 2017 r., wpis w KRS został dokonany w dniu [...] lipca 2017 r., a zatem zdecydowanie po terminie nawet wskazywanym przez Skarżącą jako data zapoznania się ze skarżoną decyzją.
Siedzibą osoby prawnej jest miejscowość, w której ma siedzibę jej organ zarządzający. Jeżeli zmieniłaby się siedziba spółki, to zmiana taka byłaby dla organów wiążąca z chwilą dokonania stosownego wpisu w rejestrze. Samo zaś zorganizowanie biura spółki, w którym urzęduje zarząd nie musi wiązać się ze zmianą siedziby spółki. Przepis art. 41 K.p.a. obliguje strony do zawiadomienia organu administracji publicznej o każdej zmianie swego adresu. Za takie wskazanie nie sposób uznać umieszczenia na papierze firmowym adresu siedziby zarządu (zob. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2061/10). W niniejszej sprawie pełnomocnik Skarżącej wskazuje na oznaczanie sporządzanych pism miejscowością inną niż siedziba, pomijając, że wykorzystywana obok pieczęć wyraźnie wskazuje adres siedziby Skarżącej wraz z aktualną wówczas siedzibą.
Mając powyższe rozważania na uwadze w ocenie Sądu nie ma najmniejszych wątpliwości, że decyzja organu II instancji stwierdzająca uchybienie terminu do wniesienia odwołania była prawidłowa, a zarzuty Skarżącej są nietrafne.
W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło