III SA/Po 387/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-06-17
Skład orzekający: Barbara Koś
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem może zostać uwzględniona, gdy strona powołuje się na okoliczności faktyczne i środki dowodowe znane jej przed zakończeniem postępowania?Ratio decidendi
Wznowienie postępowania na podstawie art. 273 § 2 P.p.s.a. jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy strona wykryje nowe okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które istniały przed zakończeniem postępowania, ale nie były jej znane i nie mogła się na nie powołać. W przypadku, gdy okoliczności i dowody były znane stronie przed zakończeniem postępowania, a nie zostały powołane z powodu błędnego przekonania o ich braku znaczenia, nie zachodzi podstawa do wznowienia i skarga podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
P. K. złożył odwołanie od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Poznaniu z 26 listopada 2013 r. o odmowie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2013 rok, dołączając kopię protokołu z kontroli nieruchomości z 4 lipca 2013 r. Po prawomocnym oddaleniu skargi przez WSA w Poznaniu, P. K. wniósł skargę o wznowienie postępowania, powołując się na nowe okoliczności faktyczne i środki dowodowe, które jednak były mu znane przed zakończeniem postępowania, lecz nie zostały wcześniej wykorzystane z powodu błędnego przekonania o ich braku znaczenia.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 czerwca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Koś po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 czerwca 2015 roku sprawy ze skargi P. K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 października 2014 r. w sprawie o sygn. akt III SA/Po 820/14 w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2013 rok postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania
Wyrokiem z dnia 22 października 2014 r. wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Po 820/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę P. K. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu z dnia 16 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2013 rok.
Wyrok powyższy uprawomocnił się wobec jego niezaskarżenia przez żadną ze stron postępowania.
W dniu 7 kwietnia 2015 r. P. K. wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego powyższym wyrokiem, sprecyzowaną pismem z dnia 20 maja 2015 r. Jako przesłankę wznowienia strona wskazała "nowe okoliczności faktyczne" i "nowe środki dowodowe", powołując się na podstawę wznowienia postępowania z art. 273 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarżący podał, że w dniu 16 grudnia 2013 r. wniósł odwołanie od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Poznaniu z dnia 26 listopada 2013 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013, dołączając kserokopię protokołu ANR z przeprowadzanych w dniu 4 lipca 2013 r. oględzin nieruchomości oraz opisując tę kontrolę. Związane to było z poinformowaniem ARiMR o wystąpieniu przypadku siły wyższej oraz wyjątkowych okoliczności na przedmiotowej działce rolnej. Jak dalej podał Skarżący, na rozprawie w dniu 22 października 2014 r. WSA nie zapytał go, w jakich okolicznościach oraz kiedy wszedł on w posiadanie tego dokumentu (w sposób dorozumiany przyjmując zapewne, że nastąpiło to niezwłocznie i bezpośrednio po dacie tej kontroli analogicznie jak uznał organ administracyjny). Dopiero po zamknięciu przewodu sądowego z ustnego uzasadnienia wyroku Skarżący dowiedział się o znaczeniu tej okoliczności dla rozstrzygnięcia sprawy.
Skarżący wyjaśnił, że przygotowując się wcześniej do złożenia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Poznaniu z dnia 26 listopada 2013 r. przypadkowo uzyskał kopię protokołu z dnia 4 lipca 2013 r. W dniu 12 grudnia 2013 r. skontaktował się w innej sprawie telefonicznie z pracownikiem ANR w Poznaniu i dowiedział się o kontroli wykonanej latem oraz o dokumencie protokołu. Następnego dnia w siedzibie ANR dostał na swoją prośbę nieoficjalnie kopię tego protokołu. Uzyskawszy w dniu 13 grudnia 2013 r. ksero protokołu z dnia 4 lipca 2013 r. zawarł je jako załącznik w odwołaniu z dnia 16 grudnia 2013 r. Tym samym, zdaniem Skarżącego, został spełniony warunek opisany w art. 75 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. w brzmieniu: "Przypadki siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych w rozumieniu art. 31 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 wraz z odpowiednią dokumentacją wymaganą przez właściwy organ zgłaszane są temu organowi na piśmie w terminie dziesięciu dni roboczych od dnia, w którym rolnik uzyskuje taką możliwość". Zdaniem Skarżącego stanowi to nową okoliczność w sprawie.
Kolejną nową okolicznością w sprawie jest, zdaniem Skarżącego, fakt, że w dniu 12 grudnia 2013 r. wysłał listem rejestrowanym skierowanym do Urzędu Miejskiego w O. wniosek o wydanie zaświadczenia o poniesieniu szkody w wyniku powodzi na terenie gospodarstwa rolnego. Skarżący przywołał inną podstawę prawną, cel zaświadczenia i metodę badawczą (procentowe obliczenie powierzchni działki zalanej wodą), jednak chciał przedstawić to zaświadczenie wyłącznie ARiMR, błędnie uznając, że w przypadku siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności należy je wraz ze stosownymi dowodami, zgodnymi z wymogami właściwego organu zgłosić temu organowi na piśmie w terminie 10 dni roboczych od daty ustania tych okoliczności. Nowym dokumentem – środkiem dowodowym jest, zdaniem Skarżącego, kserokopia korespondencji wraz z dowodami nadania pomiędzy Skarżącym a Urzędem Miejskim w O. W opinii Skarżącego, dowodzi to, że nie dysponował on kopią lub odpisem protokołu z dnia 4 lipca 2013 r. z badania terenowego działki rolnej przed dniem 12 grudnia 2013 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Z przepisu tego wynika, że podstawą wznowienia postępowania mogą być tylko takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które istniały już przed zakończeniem sprawy, a strona nie mogła z nich skorzystać w poprzednim postępowaniu, gdyż nie były one jej znane. Rozumieć przez to należy, że niemożność powołania się na określoną okoliczność faktyczną czy niemożność skorzystania z określonego środka dowodowego zachodzi wtedy, kiedy brak jest obiektywnej możliwości powołania się na nie.
Natomiast w myśl art. 280 § 1 P.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia; w braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci.
Przy czym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się zgodnie, że samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 272-274 P.p.s.a. nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli z samej treści skargi o wznowienie postępowania wynika, że podnoszona podstawa wznowienia nie zachodzi. Skarga taka, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu (zob. m.in. postanowienie NSA z dnia 23 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 257/11, Lex nr 1071226; wyrok NSA z dnia 26 października 2007 r., sygn. akt II FSK 1201/06, Lex nr 401621).
W niniejszej sprawie strona skarżąca sformułowała podstawę wznowienia przewidzianą art. 273 § 2 P.p.s.a., ale w świetle uzasadnienia skargi o wznowienie postępowania podstawa ta, w ocenie Sądu, nie zachodzi. Jak bowiem wynika z wyżej powołanej regulacji prawnej, warunkiem wznowienia postępowania jest wykrycie przez stronę takich okoliczności faktycznych bądź dowodów, które nie były jej znane i na które nie mogła się powołać przed wydaniem orzeczenia w sprawie, a ponadto tylko takich, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy. Tymczasem nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie wszelkie powołane przez Skarżącego w uzasadnieniu skargi o wznowienie postępowania okoliczności faktyczne (okoliczności dotyczące uzyskania kopii protokołu z dnia 4 lipca 2013 r. oraz okoliczności związane z ubieganiem się o zaświadczenie o poniesieniu szkody w wyniku powodzi na terenie gospodarstwa rolnego) oraz środki dowodowe (korespondencja – wraz z dowodami nadania – pomiędzy Skarżącym a Urzędem Miejskim w O.) były Skarżącemu znane przed wydaniem orzeczenia w sprawie, której wznowienia się domaga. Skarżący sam to przyznaje, wyjaśniając że nie powoływał wcześniej tych okoliczności z uwagi na swe błędne przekonanie o braku ich znaczenia dla sprawy. Nie można zatem mówić o ich "późniejszym wykryciu". Ponadto nie można również mówić o niemożności powołania się na te okoliczności faktyczne czy środki dowodowe w sytuacji, gdy Skarżący nie wykazał obiektywnych przyczyn, dla których nie mógł się na nie powołać w postępowaniu zakończonym prawomocnym wyrokiem. Samo subiektywne przekonanie Skarżącego o braku znaczenia tych okoliczności czy dowodów dla sprawy nie świadczy bowiem o braku możliwości powołania się na nie.
Powyższe przesądza o uznaniu, że powołane przez Skarżącego okoliczności faktyczne i środki dowodowe nie stanowią podstawy wznowienia z art. 273 § 2 P.p.s.a., ponieważ były one Skarżącemu znane i mogły być przez niego powołane w postępowaniu zakończonym prawomocnym wyrokiem, i to bez konieczności badania, czy mogłyby mieć one wpływ na wynik sprawy. Dla stwierdzenia zaistnienia podstawy wznowienia postępowania z art. 273 § 2 P.p.s.a. konieczne jest bowiem łączne spełnienie wszystkich warunków określonych w tym przepisie, a niespełnienie przynajmniej jednego z tych wymogów wyklucza zaistnienie wskazanej podstawy wznowienia.
Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 280 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło