III SA/Po 449/13

Dnia 12 czerwca 2013 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za miesiąc grudzień 2009 roku postanawia odmówić przyznania prawa pomocy W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 2.000,00 zł, J. R., wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na podstawie złożonego wniosku, a także wyjaśnień i przedłożonych dokumentów źródłowych ustalono aktualną sytuację wnioskodawczyni. J. R. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i pobiera świadczenie rentowe z KRUS w wysokości [...] zł. Ponadto posiada dom mieszkalny o powierzchni [...] m², dwa mieszkania (o powierzchni [...] m² i [...] m²) oraz cztery inne nieruchomości (trzy stacje benzynowe, a także działkę gruntową o pow. [...] m²). Firma prowadzona przez skarżącą wykazuje przychody, które kształtowały się następująco: w 2011 roku [...] zł (strata [...] zł), natomiast w 2012 roku [...] zł (strata [...] zł). Jednocześnie firma uzyskała następujące przychody w poszczególnych miesiącach poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy: [...] zł w listopadzie 2012 r., [...] zł w grudniu 2012 r., [...] zł w styczniu 2013 r., [...] zł w lutym 2013 r., [...] zł w marcu 2013 r., [...] zł w kwietniu 2013 r. J. R. zatrudnia 24 pracowników na umowę o pracę oraz 4 osoby na umowę zlecenie, a firma wypłaca regularnie wynagrodzenia. W poprzednich czterech latach skarżąca realizowała układ z wierzycielami zawarty w postępowaniu toczącym się po ogłoszeniu upadłości z możliwością zawarcia układu. Przedsiębiorstwo było zarządzane przez zarządcę przymusowego, ale w ocenie skarżącej nie funkcjonowało w pełnym zakresie i przynosiło straty. Z przesłanego postanowienia Sądu Rejonowego w Poznaniu z 18.03.2013 r. wynika między innymi, że uchylono układ przyjęty w postępowaniu upadłościowym w dniu 2 marca 2009 roku, ogłoszono upadłość firmy obejmującą likwidację jej majątku oraz wyznaczono sędziego komisarza oraz syndyka. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w myśl art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., t.j. poz. 270), dalej jako P.p.s.a. jest możliwe gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sytuacja majątkowa J R. nie uzasadnia stanowiska, że uiszczenie kosztów sądowych spowoduje zachwianie jej sytuacji materialnej i bytowej w taki sposób, iż nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Zgromadzony przez nią majątek oraz przychody jakie przynosi jej przedsiębiorstwo wykluczają ją z grona osób uprawnionych do uzyskania wsparcia w formie prawa pomocy. Prawo pomocy nie może być bowiem przyznawane podmiotom, które posiadają znaczne przychody z prowadzonej działalności gospodarczej. Pomoc państwa może być przyznana jedynie osobom w trudnej sytuacji, którzy nie są w stanie bez dodatkowego wsparcia poprowadzić swoich spraw przed sądem. Ujemny wynik finansowy z działalności gospodarczej, zabezpieczenie majątku na potrzeby toczących się sporów sądowych oraz ogłoszenie upadłości i rozpoczęcie likwidacji nie są równoznaczne z tym, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w jej utrzymaniu. Nie można w ich świetle jednoznacznie stwierdzić, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest zasadny. Należy również podkreślić, że obowiązek spłaty zobowiązań pochodzących z prowadzonej działalności gospodarczej nie stanowi przesłanki, która przesądza o przyznaniu prawa pomocy. Spłata zobowiązań cywilnoprawnych nie uzasadnia bowiem twierdzenia, że jest to wydatek, którego ponoszeniu należy przyznać pierwszeństwo przed wydatkami związanymi z udziałem w postępowaniu przed sądem administracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 7 lutego 2006 r., sygn. akt I OZ 83/06, postanowienie NSA z dnia 15 czerwca 2012 r., sygn. akt I FZ 189/12). Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.