III SA/Po 453/16

Dnia 29 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Szymon Widłak po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2016 roku, na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi W. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] kwietnia 2016 r., nr [...], w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry, postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. Dyrektor Izby Celnej w P. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] grudnia 2015 r., w której wymierzono skarżącemu karę pieniężną z tytułu urządzania gry na automatach poza kasynem gry w wysokości [...] zł. W skardze skierowanej do tut. Sądu skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zwrócił się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadniając wniosek wskazał, że brak wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji skutkować będzie realnym zagrożeniem dla dalszego bytu gospodarczego skarżącego. Głównym źródłem utrzymania skarżącego była działalność gospodarcza, której wykonywanie zostało zaprzestane dnia [...] grudnia 2014 r. Po zakończeniu działalności gospodarczej, źródłem utrzymania skarżącego stała się praca biurowa, jednakże z dniem [...] września 2015 r. rozwiązano ze skarżącym umowę o pracę, co pozbawiło go ostatecznie źródła utrzymania. Skarżący oświadczył, że posiada własnościowe mieszkanie spółdzielcze i samochód Opel [...], rocznik [...]. Nie posiada żadnych oszczędności, spłaca kredyt hipoteczny oraz kredyt konsumpcyjny – łączna wysokość zobowiązań kredytowych wynosi [...] zł. Koszty utrzymania pokrywane są z zasiłku dla bezrobotnych ([...] zł) oraz renty małżonki ([...] zł). Dodatkowo obydwoje cierpią na przewlekłe choroby, które wymagają bieżących, wysokich nakładów finansowych na leki. Skarżący od października 2015 roku jest bezrobotny, z tytułu czego przyznany mu został zasiłek w wysokości (aktualnie) [...] zł. Skarżący uznał, wskazując na powyższe, że wymierzona kara przekracza jego możliwości finansowe, a jej wyegzekwowanie może doprowadzić do poważnych i nieodwracalnych szkód w jego majątku. Na poparcie swojego stanowiska załączył do skargi: oświadczenie, zeznania o wysokości osiągniętego dochodu PIT-36 za okres od 2012 do 2014 roku, informacje o wysokości dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowych za lata 2012-2014 (PIT/B), świadectwo pracy w Y, decyzję Powiatowego Urzędu Pracy w [...], zestawienie dochodu uzyskanego z prowadzonej działalności gospodarczej X w roku 2014, wydruk z księgi przychodów i rozchodów dla prowadzonej działalności, wydruk z CEIDG potwierdzający zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej, a także rozwiązanie umowy o pracę z dnia [...] sierpnia 2015 r. i harmonogram spłat zaciągniętego kredytu. Skarżący wskazał nadto na konieczność wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na działanie organu podatkowego z naruszeniem prawa europejskiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: "P.p.s.a.") sąd może - na wniosek skarżącego - wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wprowadzona w powyższym przepisie ochrona tymczasowa stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 P.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jedną z przesłanek stanowiących podstawę dla wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, co oznacza możliwość wystąpienia takiej szkody, zarówno majątkowej jak i niemajątkowej, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu poprzedniego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei o drugiej z przesłanek, a więc o trudnych do odwrócenia skutkach zaskarżonego aktu lub czynności, mówić można tylko w odniesieniu do takich prawnych lub faktycznych ich następstw, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Należy przy tym wskazać, że o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności sąd orzeka na wniosek skarżącego, przez co to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia tegoż wniosku tak, aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie tej ochrony należy do strony postępowania, która winna mieć świadomość, że uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia jednej z ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07, CBOSA). Złożony w ramach niniejszego postępowania wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie pozwala przyjąć, że wobec skarżącego zaistniały przesłanki przemawiające za zastosowaniem ochrony tymczasowej z art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżący powołując się na sytuację osobistą oraz majątkową stara się wykazać, że wykonanie zaskarżonej decyzji - stanowiąc realne zagrożenie dla dalszego bytu gospodarczego skarżącego - może doprowadzić do poważnych i nieodwracalnych szkód w jego majątku. Z przedstawionych dokumentów i oświadczeń bezspornie wynika: 1) kondycja finansowa w okresie osobistego prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej - X, przy ul. [...], [...], [...] – przynoszącej w latach 2012-2014 średni roczny przychód w wysokości [...] zł oraz dochód w wysokości [...] zł, 2) zaprzestanie wykonywania rzeczonej działalności gospodarczej przez skarżącego z dniem [...] grudnia 2014 r., 3) zatrudnienie na stanowisku pracownika administracyjno-biurowego w Y w [...] w okresie od dnia [...] stycznia do [...] września 2015 r. z wynagrodzeniem [...] zł miesięcznie, 4) uznanie skarżącego za osobę bezrobotną z dniem [...] października 2015 r. i przyznanie prawa do zasiłku w aktualnej wysokości [...] zł oraz 5) obowiązek spłaty przez skarżącego kredytu zaciągniętego w Z – [...] zł miesięcznie, a także w Q – [...] zł miesięcznie. Mając na względzie powyższe nie sposób nie dostrzec, że podane przez skarżącego okoliczności, znajdujące poparcie w przedstawionej dokumentacji, nie odzwierciedlają jego pełnej sytuacji majątkowej oraz osobistej. W szczególności skarżący nie uprawdopodobnił w żaden sposób złożonego na potrzeby niniejszego postępowania oświadczenia, zgodnie z którym nie posiada on żadnych oszczędności. Jest to istotne zwłaszcza jeżeli zważy się, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza, w ostatnim roku jej osobistego wykonywania przez skarżącego, przynosiła średnio [...] zł dochodu miesięcznie. Kierując się wskazaniami doświadczenia życiowego oraz logicznego rozumowania nie sposób zatem uznać, aby osiąganie przez skarżącego znacznego dochodu miesięcznego nie pozwoliło poczynić jakichkolwiek oszczędności, w szczególności, że skarżący w ogóle nie wskazał – poza obciążeniami kredytowymi – innych spoczywających na nim obciążeń finansowych. Dodatkowych wątpliwości związanych z sytuacją majątkową skarżącego dostarcza niewyjaśnienie przez niego okoliczności zakończenia z roku na rok lepiej prosperującej, na co nota bene zwraca uwagę sam skarżący, działalności gospodarczej. Skarżący skwitował tę okoliczność wskazując na "zmianę pracy" w 2015 roku. Nie jest zatem wiadomym czy prowadzona dotychczas działalność gospodarcza począwszy od 2015 roku jest faktycznie kontynuowana przez inny podmiot, czy też została definitywnie zakończona, a w związku z tym, czy skarżący uzyskał bądź uzyskuje z tego tytułu jakiekolwiek korzyści majątkowe. Jak wynika natomiast z powszechnie dostępnych informacji, znajdujących się w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (www.ceidg.gov.pl), pod adresem dotychczas prowadzonej przez skarżącego działalności, od dnia [...] grudnia 2014 r. działalność gospodarczą prowadzi M. G. (to jest syn skarżącego, pracujący uprzednio u skarżącego na stanowisku menagera, zob. zwłaszcza protokół przesłuchania świadka M. G. z dnia [...] lipca 2014 r., k. 19 akt administracyjnych), działając pod firmą A. Kwestia ta została przez skarżącego całkowicie pominięta. Zauważyć w tym miejscu należy, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu sąd bierze pod uwagę nie tylko okoliczności wskazane we wniosku ale także wszelkie okoliczności i dokumenty znane sądowi z urzędu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt II OZ 209/08, CBOSA). Podkreślić także trzeba, że wbrew stanowisku skarżącego, fakt ewentualnej egzekucji obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji majątkowej, nie może być per se utożsamiany z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których stanowi art. 61 § 3 P.p.s.a. Wymaga przy tym podkreślenia, że w świetle art. 8-10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji jest ograniczona do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 marca 2014 r., sygn. akt I FSK 173/14, CBOSA). Za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji nie przemawia także charakter wynikającego z niej obowiązku. Skutki wykonania zobowiązania pieniężnego są bowiem z natury rzeczy odwracalne. Jego uregulowanie nie tworzy co do zasady takiego stanu, w którym strona poniosłaby znaczną szkodę lub wystąpiłyby trudne do odwrócenia skutki. W przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi istnieje oczywista możliwość zwrotu zapłaconych kwot. Na tym etapie postępowania, nie mogą również odnieść zamierzonego rezultatu twierdzenia skarżącego, w których zmierza on w istocie do zakwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Rozpoznając wniosek w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. nie można bowiem oceniać zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a jakiekolwiek rozstrzygnięcie Sądu w tym zakresie prowadziłoby do swoistego "przedsądu" - przed właściwym, merytorycznym rozpoznaniem sprawy. Powyższe nie pozwala uznać, aby w okolicznościach niniejszej sprawy zaszły przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Konsekwentnie nie można wobec tego podzielić oceny wyrażonej w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 marca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 69/16, w którym skarżącemu została przyznana ochrona tymczasowa. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.