III SA/Po 522/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia K. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zawarte w pkt II wyroku z dnia [...] grudnia 2017 r. w sprawie ze skargi K. O. na decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu zalesiania gruntów rolnych postanawia: 1) uchylić postanowienie zawarte w pkt II wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 grudnia 2017 r. sygn. akt III SA/Po 522/17 2) przyznać na rzecz adwokata Ł. M. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu kwotę 2952,- (dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa) złote uwzględniającą podatek od towarów i usług w kwocie 552 zł (pięćset pięćdziesiąt dwa) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu. 3) zwrócić z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od zażalenia. 4) oddalić wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] maja 2017 r. w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności wydał wyrok o sygn. III SA/Po 522/17 oddalający skargę. W pkt II sentencji wyroku przyznano adwokatowi Ł. M. od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu kwotę 295.20 zł uwzględniającą podatek od towarów i usług w kwocie 55,20 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu. Zażalenie na postanowienie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania wniósł pełnomocnik ustanowiony z urzędu – adwokat Ł. M.. Zarzucił sądowi naruszenie prawa materialnego tj. art. 250 p.p.s.a w zw. z § 21 ust.1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 8 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu poprzez jego niezastosowanie, a przez to błędne ustalenie wysokości kosztów zastępstwa procesowego w stałej kwocie 240 zł, podczas gdy wynagrodzenie pełnomocnika powinno być obliczone stosunkowo od wartości przedmiotu sprawy, ponieważ przedmiotem zaskarżenia była należność pieniężna w wysokości [...] zł. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny winien w związku z tym przyznać pełnomocnikowi kwotę 2.400,- zł powiększoną o podatek od towarów i usług. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zażalenie należało uwzględnić. Zgodnie z treścią art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2017 poz. 1369 – dalej p.p.s.a.) jeśli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Z treści powołanego wyżej przepisu i w oparciu o zarzuty zażalenia uznać należy, że jest ono oczywiście uzasadnione. Sąd błędnie przyjął, że sprawa będąca przedmiotem rozpoznania należy do kategorii "innych spraw" w rozumieniu § 21 ust.1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. 2016, poz.1714), podczas gdy stanowiła ona sprawę, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna w rozumieniu § 21 ust. 1 pkt 1 lit a w/w rozporządzenia. W takiej sytuacji opłatę ustala się w wysokości obliczonej na podstawie § 8, tj. od wartości przedmiotu sprawy, który w tym konkretnym postępowaniu wynosił [...] zł. Opłata wchodząca w skład kosztów nieopłaconej pomocy prawnej ponoszonej przez Skarb Państwa dla wartości przedmiotu niniejszej sprawy, zgodnie z § 8 pkt 5 rozporządzenia wynosi 2400 zł. W myśl § 4 ust. 3 cyt. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. – w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. W związku z powyższym, pełnomocnikowi z urzędu należało przyznać kwotę 2592 zł. Stosownie zaś do art. 225 p.p.s.a., gdy strona omyłkowo uiści zbyt wysokie opłaty albo opłaty nienależne, sąd ma obowiązek z urzędu zwrócić nadpłaconą kwotę kosztów postępowania, a zwrot nienależnych kosztów nastąpi po potrąceniu przez księgowość sądu kosztów zwrotu opłaty. Strona skarżąca uiściła wpis od zażalenia w kwocie 100 zł, tymczasem postanowieniem tut. Sądu z dnia 14 września 2017 r. została zwolniona od kosztów sądowych, w związku z czym nie była zobowiązana do wniesienia opłaty przy składaniu zażalenia. Z tych względów, na podstawie art. 195 § 2 w związku z art. 250, art. 225 p.p.s.a., oraz § 8 pkt 5 cyt. wyżej rozporządzenia, należało orzec jak w pkt 1-3 postanowienia W odniesieniu natomiast do żądania zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego Sąd pragnie zauważyć, że w innych przypadkach niż orzeczenie uwzględniające skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz orzeczenie, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a., Sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania - art. 209 p.p.s.a. Również w świetle art. 197 § 2 ustawy p.p.s.a. stanowiącego, że do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, brak jest odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania pomiędzy stronami, które dawałoby podstawę do ich odpowiedniego stosowania w postępowaniu toczącym się na skutek zażalenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lipca 2016 r. II GZ 721/16, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl) Oznacza to, że nie istnieje prawna podstawa do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w orzeczeniu wydanym na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. przez sąd I instancji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2012 r., sygn. akt II GZ 395/12, dostępne w bazie CBOIS). Wobec powyższego należało odmówić zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, o czym Sąd orzekł w pkt 4 postanowienia.