III SA/Po 56/14

WyrokWSA w Poznaniu2015-02-05

Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Beata Sokołowska, Marek Sachajko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rolnik ubiegający się o pomoc finansową z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) musi być faktycznym posiadaczem i użytkownikiem rolniczym gruntów w dniu złożenia wniosku i przez cały rok kalendarzowy, czy wystarczy posiadanie tytułu prawnego do nieruchomości?
Ratio decidendi
Rolnik ubiegający się o pomoc finansową z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) musi być faktycznym posiadaczem i użytkownikiem rolniczym gruntów w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek, oraz przez cały rok kalendarzowy. Posiadanie tytułu prawnego do nieruchomości nie jest wystarczające, jeśli rolnik faktycznie nie użytkuje gruntów rolniczo.
Stan faktyczny
Skarżący K M ubiegał się o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2012. Organy administracji odmówiły przyznania pomocy, stwierdzając, że skarżący nie był faktycznym posiadaczem i użytkownikiem rolniczym deklarowanych działek w wymaganym terminie. Skarżący podnosił, że posiadał tytuł prawny do gruntów na podstawie umowy dzierżawy i że organy nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano radcy prawnemu M M kwotę tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 lutego 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Beata Sokołowska (spr.) WSA Marek Sachajko Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi K M na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P z dnia [...] 2013 roku nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2012 I. oddala skargę, II. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu radcy prawnemu M M kwotę [...] złotych uwzględniającą podatek od towarów i usług w kwocie [...] złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia, [...] na podstawie art. 20 ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U Nr 2007, nr 64, poz. 427 ze zm.) oraz § 3 ust. 1, 2, 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r., nr 40, poz. 329 ze zm.) oraz w oparciu o art. 104 kpa, odmówił K M przyznania płatności w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" na rok 2012 i nałożył sankcję w wysokości 14.569,70 zł, która będzie potrącana z przyznanej płatności, do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono nieprawidłowość. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że we wniosku złożonym dnia 15 maja 2012 r. beneficjent zadeklarował do ONW działki rolne A i B o pow. łącznej 125,58 ha. W toku postępowania stwierdzono konflikt kontroli krzyżowej, albowiem powyższe działki zostały również zadeklarowane do płatności przez L N i K S. W ocenie organu I instancji wnioskodawca nie był faktycznym posiadaczem i użytkownikiem w 2012 r. zgłoszonych we wniosku działek o nr [...] położonych w gminie C, a tym samym nie spełnił warunków do otrzymania wnioskowanej płatności, gdyż zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 11 marca 2010 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r., nr 40, poz. 329 ze zm.) płatność ONW przysługuje rolnikowi, który w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek posiadał i użytkował rolniczo daną nieruchomość – działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha i wszystkie grunty rolne były utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności. Organ podkreślił, że dla otrzymania płatności ONW decydujące znaczenie ma zatem posiadanie i użytkowanie rolnicze danej nieruchomości, a nie tytuł prawny do niej. Wskazał, że K S w oświadczeniu złożonym w Biurze Powiatowym wycofała się ze spornych działek. Organ powołał się na uzasadnienie wyroku Sądu Rejonowego w C z dnia 6 lipca 2012 r. (sygn. I C 43/08), w którym stwierdzono, że w dniu 26 kwietnia 2012 r. na zlecenie K pracownicy gospodarstwa H przystąpili do wykonywania prac polowych, aby przygotować zasiewy pod 2012 r. L wraz z osobami działającymi na jego polecenie zablokował sprzęt rolniczy poprzez zastawienie go innymi samochodami oraz dokonywanie innych czynności. Pracujący na polecenie K S odstąpili od wykonywanych prac. Dalej organ wskazał, że 7 listopada 2012 r. L dostarczył do BP ARiMR umowę handlową zawartą 1 czerwca 2012 r. na sprzedaż żyta (we wniosku z 17 maja 2012 r. zadeklarował żyto o powierzchni 57,08 ha). W piśmie z 24 grudnia 2012 r. ww. ponownie zaś potwierdził, że prace polowe na działkach, których dotyczy jego wniosek wykonywał osobiście, umowa dzierżawy z 2 stycznia 2007 r. zawarta z KM jest natomiast nieważna z mocy prawa. Ponadto sam wnioskodawca wskazał w skardze z dnia 2 kwietnia 2013 r., że z powodu braku środków finansowych oddał wydzierżawione grunty w latach następnych K S. To wnioskujący o płatność ma obowiązek udokumentować fakt władania gruntem rolnym oraz rzeczywiste rolnicze gospodarowanie na posiadanym gruncie. Przy czym posiadanie powinno mieć charakter trwały. Z faktu posiadania umowy dzierżawy nie można wywodzić prawa do uzyskania płatności ONW. Kierownik BP wyjaśnił, że wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych przez K M a powierzchnią stwierdzoną w wyniku kontroli administracyjnej wynosi 100 % i dlatego zgodnie z art. 16 ust. 5 akapit trzeci rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 wnioskodawca jest wykluczony z otrzymywania wnioskowanej pomocy. Organ wskazał również podstawę prawną sankcji (art. 16 ust. 7 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011), która będzie potrącana z przyznanej płatności, do której rolnik będzie uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku, w którym stwierdzono nieprawidłowości. W odwołaniu od powyższej decyzji K M wskazał, że z umowy dzierżawy obowiązującej do 31 grudnia 2013 r. i dotyczącej spornych działek ma wynikać, że wszystkie prace polowe wykonane przez L N są wykonane na rzecz wnioskodawcy. W ocenie strony organ I instancji niezasadnie oddalił jej wnioski dowodowe o przesłuchanie świadków, przeprowadzenie rozprawy administracyjnej czy dowodu z dokumentów, które zaprzeczyłyby bez problemu "wszelkim przekłamaniom i absurdom" co najmniej od stycznia 2008 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia[...], na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa oraz na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając jego ustalenia faktyczne i rozważania prawne. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że płatność ONW przysługuje wyłącznie producentowi rolnemu posiadającemu i użytkującemu rolniczo grunt w dniu 31 maja roku, w którym złożono wniosek a tytuły prawne do nieruchomości nie mają znaczenia. W sprawach dotyczących przyznawania płatności do gruntów rolnych organy administracji badają jedynie posiadanie i użytkowanie rolnicze danego gruntu, nie są natomiast uprawnione do rozstrzygania sporów o prawo własności do niego (tytuł prawny do niego). Takie uregulowanie wynika z przepisu § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r., nr 40, poz. 329 ze zm.), zgodnie z którym płatność ONW przysługuje rolnikowi, który w dniu 31 maja roku, w którym złożono wniosek posiadał i użytkował rolniczo działki rolne o powierzchni co najmniej 1 ha, przestrzegając wymogi i normy przez cały rok kalendarzowy. W ocenie organu II instancji K M nie był w dniu 31 maja 2012 r. posiadaczem spornych działek rolnych, co sam przyznał w skardze do Ministra z dnia 2 kwietnia 2013 r. Okoliczności te wynikają ponadto z wyroku Sądu Rejonowego w C z dnia 6 lipca 2012 r. (sygn. I C 43/08), wydanego w sprawie z powództwa K przeciwko skarżącemu i L o ochronę naruszonego posiadania nieruchomości rolnej. Sąd ustalił, że prace polowe w 2012 r. wykonywał wyłącznie L. Według organu powoływanie się na umowę dzierżawy gruntów rolnych nie może stanowić podstawy do skutecznego ubiegania się o płatność ONW. Posiadanie musi się bowiem ściśle wiązać z produkcją rolną. Dyrektor OR ARiMR w P wskazał na poparcie swego stanowiska orzeczenia NSA i wojewódzkich sądów administracyjnych, m. in. w Gliwicach i Warszawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu K M wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji z powodu jej niezgodności z prawem i ze stanem faktycznym sprawy. Skarżący ponownie podkreślił, że z umowy dzierżawy ze stycznia 2007 r. dotyczącej spornych działek wynika, że wszystkie prace polowe wykonane przez L N są wykonane na jego rzecz. Umowa obowiązywała do dnia 31 grudnia 2013 r. Zdaniem strony organ niezasadnie oddalił również jej wnioski dowodowe o przesłuchanie świadków i przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor OR ARiMR wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację przedstawioną w uzasadnieniu skarżonej decyzji. W piśmie z dnia 9 czerwca 2014 r. pełnomocnik strony skarżącej – radca prawny wniósł o uchylenie decyzji organu II i I instancji. Wskazał, że w ocenie skarżącego, organ dopuścił się naruszenia przepisów: – art. 7 i art. 77 kpa poprzez niedostatecznie dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i nie zebranie całego materiału dowodowego – art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez przyjęcie, że skarżący nie był użytkownikiem spornych gruntów nr [...] i nie spełnił przez to warunków przyznania wnioskowanej płatności. Pełnomocnik strony podniósł, że K M zawarł w dniu 2 stycznia 2007 r. umowę dzierżawy z L N dotyczącą działek nr [...]. Według umowy dzierżawca był uprawniony do otrzymania płatności unijnych różnego rodzaju. W dniu 20 marca 2008 r. strony podpisały umowę na podobnych warunkach, która została wypowiedziana dopiero w grudniu 2012 r. L N zawarł uprzednio umowę dzierżawy tych samych działek z K S (w dniu 4 stycznia i 20 kwietnia 2005 r.), jednak nie był on osobą wyłącznie uprawnioną do zawarcia takiej umowy (umowa winna być bowiem również podpisana przez jego ówczesną żonę). L miał wypowiedzieć K S umowę w dniu 27 grudnia 2005 r. Od 2007 do 2012 r. prawo do użytkowania spornych działek miał więc wyłącznie skarżący, co dowodzi, że został on również ustanowiony beneficjentem płatności ONW. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje: Zgodnie z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem badania Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Usunięcie zaś z obrotu prawnego danego rozstrzygnięcia może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jego wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz.270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, według wskazanych kryteriów, Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć trzeba, że postępowanie o przyznanie płatności ONW jest postępowaniem wszczynanym i toczącym się w oparciu o wniosek zainteresowanego. Beneficjent programu deklarując we wniosku działki rolne zobowiązany jest zatem do podania faktycznych powierzchni przez niego użytkowanych rolniczo i utrzymywanych zgodnie z normami (Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm (DZ. U. z 2010 r., nr 39, poz. 211). Producent rolny powinien złożyć wniosek prawidłowy pod względem prawnym i faktycznym. Ma też obowiązek informowania Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o wszelkich zmianach, w tym dotyczących wykorzystywania gruntów rolnych (punkt IX Oświadczenia i zobowiązania). Zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r., nr 40, poz. 329 ze zm.) płatność ONW przysługuje rolnikowi, w rozumieniu art. 2 lit. a) rozporządzenia nr 73/2009, który w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek prowadził działalność rolniczą w rozumieniu art. 2 lit. c) rozporządzenia 73/2009. Osobą uprawnioną do płatności w danym roku kalendarzowym jest więc wyłącznie faktyczny posiadacz i użytkownik gruntów o powierzchni co najmniej 1 ha (osoba planująca i wykonująca zabiegi agrotechniczne), a nie osoba posiadająca tytuł prawny do danej nieruchomości (zob. m. in. wyrok NSA z dnia 7 marca 2012 r., sygn. akt II GSK 87/11, lex nr 1137971, wyrok NSA z dnia 18 lipca 2012 r., sygn. akt II GSK 932/11, lex nr 124872). Chodzi przy tym o posiadanie rolnicze gruntów o charakterze trwałym, a nie jedynie sporadycznym (zobacz m. in. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt I SA/Bk 424/11, lex nr 1109594). Posiadanie gruntu oznacza zatem faktyczne władztwo połączone z rzeczywistym użytkowaniem gruntu i realizacją na nim działalności rolniczej (np. zasiewy, prace polowe, zbiór plonów). W sprawach dotyczących przyznawania płatności organy administracji badają jedynie faktyczne posiadanie i użytkowanie rolnicze danego gruntu, nie są natomiast uprawnione do rozstrzygania sporów o tytuł prawny do danych działek. Złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie płatności ONW na 2012 r. okazał się nieprawidłowy pod względem faktycznym, albowiem zadeklarowana przez stronę powierzchnia działek rolnych nie była zgodna z powierzchnią faktycznie użytkowaną rolniczo przez skarżącego. Zdaniem Sądu organy obu instancji zasadnie stwierdziły, że K nie spełnił warunków do otrzymania wnioskowanej płatności, albowiem na dzień 31 maja 2012 r., ani do końca tego roku kalendarzowego, nie był on faktycznym posiadaczem i użytkownikiem rolniczym działek rolnych wskazanych we wniosku złożonym 15 maja 2012 r. Takie okoliczności faktyczne wynikają, przede wszystkim, bezpośrednio z ustaleń Sądu Rejonowego w C zawartych w wyroku z dnia 6 lipca 2012 r. (sygn. I C 43/08), w którym stwierdzono m. in., że w dniu 26 kwietnia 2012 r. na zlecenie K S pracownicy gospodarstwa H przystąpili do wykonywania prac polowych, aby przygotować zasiewy pod 2012 r. L wraz z osobami działającymi na jego polecenie zablokował sprzęt rolniczy poprzez zastawienie go innymi samochodami oraz dokonywanie innych czynności. Pracujący na polecenie K S odstąpili więc od wykonywanych prac. Ponadto L N zadeklarował, że prace na spornych działkach wykonywał wyłącznie dla siebie, a nie w imieniu osoby trzeciej, a w szczególności na rzecz K K S wycofała sporne działki z wniosku o płatności na 2012 r. W oświadczeniu z dnia 20 listopada 2012 r. wskazano, że nastąpiło to z powodu "siłowego uniemożliwienia" prac polowych przez L N i osoby działające na jego zlecenie (akta adm. – 4/14). Z kolei K M w piśmie z dnia 2 kwietnia 2013 r. kierowanym do Ministra sam podał, że z powodu braku środków finansowych oddał po 2008 r. wydzierżawione grunty K S. Wynika z tego, jak prawidłowo ustaliły organy, brak posiadania przez skarżącego spornych gruntów na dzień 31 maja 2012 r. i później. Swoje uprawnienie do otrzymania płatności K M wywodził praktycznie jedynie z faktu zawarcia umowy dzierżawy z L N. Umowa ta dawała stronie tytuł prawny do użytkowania gruntów i pobierania z nich pożytków rolnych, jednak decydujące znaczenie w sprawie miało to, że pomimo istnienia tej umowy skarżący w 2012 r. nie posiadał faktycznie spornych gruntów i nie uprawiał ich rolniczo. Dyrektor OR ARiMR trafnie zauważył w uzasadnieniu swojej decyzji, że posiadanie tytułu prawnego do gruntu nie przesądza jeszcze o przyznaniu płatności ONW, tak jak i niedysponowanie stosowanym tytułem prawnym do nieruchomości nie może automatycznie wyłączać rolnika z systemu pomocy (zob. m. in. wyroki NSA: z dnia 11 stycznia 2007 r. sygn. akt II GSK 258/06 i z dnia 13 grudnia 2007 r. sygn. akt II GSK 260/07 – orzeczenia.nsa.gov.pl). Niezasadny okazał się zarzut naruszenia przez organy art. 7 i art. 77 kpa. Wskazać w tym miejscu trzeba bowiem na – powołany przez organ II instancji – przepis art. 21 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, zgodnie z którym z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1 do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. Stosownie do ust. 2 powyższego przepisu w postępowaniu w sprawach dotyczących m. in. płatności ONW organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W myśl zaś ust. 3 powołanego przepisu strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawić dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy, zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Z powyższej regulacji wynika więc, że zasadniczo w postępowaniu w sprawie płatności nastąpiło odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w części drugiej art. 7 kpa., nakazującej organom podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Konsekwencją odejścia od zasady prawdy obiektywnej jest też rezygnacja z zasady postępowania dowodowego wyrażonej w art. 77 § 1 kpa., stosownie do której organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W art. 21 ust. 2 pkt 2 cytowanej ustawy obowiązek ten został ograniczony jedynie do rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Na organach ARiMR nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności (zob. J. Bieluk Komentarz do art. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, Lex 2013). W opinii Sądu organy obu instancji przeprowadziły postępowanie dowodowe w sposób nienaruszający prawa. Dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy należało bowiem badać jedynie, kto faktycznie posiadał i użytkował działki rolne, a nie ustalać podmiot mający tytuł prawny do spornych gruntów. Nieistotne było zatem, czy skarżący miał tytuł prawny do przedmiotowych działek wynikający z umowy dzierżawy. Ważne było jedynie to, czy w dniu 31 maja 2012 r. i w okresie późniejszym 2012 r. strona użytkowała rolniczo te nieruchomości, utrzymując je zgodnie z wymogami i normami. Zdaniem Sądu dowody zebrane przez organ, w tym ustalenia zawarte w prawomocnym wyroku SR w C z dnia 6 lipca 2012r. były wystarczające dla stwierdzenia, że skarżący nie był faktycznym posiadaczem i użytkownikiem rolniczym przedmiotowych działek rolnych, wobec czego dowody wnioskowane przez stronę nie były niezbędne dla dokonania prawidłowych ustaleń faktycznych i rozstrzygnięcia sprawy. Ponieważ różnica między powierzchnią działek zadeklarowanych przez stronę a powierzchnią działek rolnych stwierdzonych w trakcie kontroli administracyjnej wynosiła 100 % (a więc przekraczała 50 %) organ zobowiązany był do odmowy wnioskowanej płatności i nałożenia sankcji finansowej. W tym zakresie prawidłowo zastosowano art. 16 ust. 5 akapit trzeci i ust. 7 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 zasadnie, nie znajdując jednocześnie podstaw do odstąpienia od powyższej sankcji. W tym stanie rzeczy stwierdzić więc należy, że decyzje organów obu instancji nie naruszają przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy ani prawa materialnego, które miało wpływ na rozstrzygnięcie i dlatego zarzuty podniesione w skardze i piśmie procesowym nie zasługiwały na uwzględnienie. Na marginesie zauważyć trzeba, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia wskazanego w piśmie z dnia 9 czerwca 2014r. art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego, albowiem wniosek strony dotyczył płatności ONW i powyższa ustawa nie miała wcale w niniejszej sprawie zastosowania. Uzasadnienia decyzji wyjaśniają okoliczności sporne, zawierają należytą ocenę materiału dowodowego i wskazują przepisy prawa materialnego zastosowane przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Spełniają więc wymogi określone w art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 11 kpa. Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 wyroku. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu Sąd postanowił natomiast w oparciu o art. 205 § 2 i 250 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490), jak w punkcie 2 orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło