III SA/Po 75/13

Dnia 21 maja 2013 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2012 roku nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczące włączenia dowodu do sprawy; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący R. P., po odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej, wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego i adwokata. We wniosku złożonym na urzędowym formularzu Skarżący nie wskazał ani źródła przychodu, ani wysokości przychodu. Wnioskodawca nie ujawnił kosztów własnego utrzymania koniecznego oraz źródła finansowania tych kosztów. W uzasadnieniu żądania podał, że jest bezdomny i nie ma dochodów z winy skarżonego organu. W konsekwencji nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie majątkowe Wnioskodawcy budziło wątpliwości w świetle okoliczności znanych z urzędu. Posiadane informacje wskazują, że Wnioskodawca zgłosił do systemu dopłat rolniczych działki rolne o łącznej powierzchni ponad 100ha. Z kolei przeszukanie internetowych baz danych ujawniło, że Skarżący pełni funkcję prezesa zarządu w "A" Sp. z o.o., a w maju 2012 roku zbył na rzecz M. P. (brat) udziały w tej Spółce o łącznej wartości 100.000 zł. Ponadto w dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła skarga podmiotu "B" Sp. z o.o. w organizacji (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R. P. Pismem z dnia 19 kwietnia 2013 roku zobowiązano Wnioskodawcę do uzupełnienia oświadczenia majątkowego poprzez: - udokumentowanie rodzaju posiadanych źródeł przychodu oraz wysokości przychodu i kosztów jego uzyskania za 2011 i 2012 rok, - przedłożenie spisu posiadanych rachunków bankowych oraz przedłożenie wyciągów bankowych dokumentujących operacje finansowe wykonane od dnia 01 października 2012 roku, - określenie rozmiaru prowadzonej produkcji rolnej w latach 2011 i 2012 oraz udokumentowanie wielkość przychodu ze sprzedaży wytworzonych płodów rolnych za 2011 oraz 2012 rok, - określenie rozmiaru działalności gospodarczej prowadzonej w 2011 roku oraz udokumentowanie wielkości przychodu i kosztów jego uzyskania, - określenie wysokość kosztów prowadzonej działalności rolniczej w 2011 oraz 2012 roku, - określenie wysokość średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, - wykazanie źródła finansowania wydatków na zaspokojenie potrzeb życiowych oraz źródła finansowania kosztów działalności rolniczej (gospodarczej), - udokumentowanie źródła pochodzenia środków przeznaczonych na kapitał zakładowy spółki "A" Sp. z o.o., - udokumentowanie przychodów Wnioskodawcy z tytułu zajmowania stanowiska prezesa spółki "A" Sp. z o.o., - przedłożenia odpisu umowy dotyczącej zbycia udziałów spółki "A" Sp. z o.o. na rzecz M. P. (brat), - udokumentowanie wysokości przychodów z tytułu reprezentacji podmiotu "A" Sp. z o.o. w organizacji, - wskazanie czyją stanowią własność oraz podanie tytułu prawnego do zajmowania nieruchomości położonych pod adresami: [...], [...] (adres zamieszkania według aktu notarialnego złożonego do akt sprawy o sygn. akt III SA/Po 206/12), [...], [...] (adres dla doręczeń w sprawach o sygn. akt III SA/Po 621-622/09 i adres siedliska gospodarstwa rolnego), ul. [...], [...] (adres siedziby spółki "A" Sp. z o.o.), ul. [...], [...] (główna siedziba i miejsce wykonywania działalności gospodarczej w okresie od 13.01.2011 r. do 08.09.2011 r.), oraz nieruchomości położonej pod adresem [...], [...] (siedziba "B" Sp. z o.o. w organizacji), - udokumentowanie czy przeciwko Wnioskodawcy prowadzone są postępowania egzekucyjne; wskazanie aktualnie egzekwowanych należności (przedłożenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania egzekucyjnego oraz protokołów z ostatnio dokonanych czynności egzekucyjnych), a nadto udokumentowanie rodzaju zastosowanych środków egzekucyjnych, a także wysokości kwot przekazanych organom egzekucyjnym wskutek zastosowanych środków egzekucyjnych od początku 2012 roku. W piśmie z dnia 09 maja 2013 roku Skarżący poinformował, że nie może udokumentować żadnych dochodów, gdyż w 2011 i 2012 roku żadnych dochodów nie uzyskał. Oświadczył, że nie ma rachunku bankowego i jednocześnie zaznaczył, że rachunek bankowy wskazany w ARiMR jest pusty, bowiem Agencja nie przyznaje mu żadnych dopłat od 2004 roku. Wnioskodawca oświadczył ponadto, że prowadzenie działalności rolniczej w latach 2011-2012 nie było możliwe z powodu braku dopłat. Wyjaśnił przy tym, że nie uzyskał przychodów, lecz poniósł kolejne wielkie straty. Obecnie jest osobą bezdomną i utrzymuje się z pożyczek i datków, a częściowo również z żebractwa. Oświadczył, że obecnie nie pełni funkcji prezesa żadnej spółki, bo "został odwołany i zrezygnował z pełnienia funkcji". Natomiast nieruchomości wskazane we wniosku należą do Agencji Nieruchomości Rolnych. Oświadczył, że jest zadłużony na kwotę ponad 500.000 zł i został wpisany do Krajowego Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub też wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że Skarżący, pomimo wyczerpania trybu z art. 255 p.p.s.a., nie złożył oświadczenia majątkowego na podstawie, którego można ustalić sytuację majątkową i rodzinną oraz zdolności płatnicze strony postępowania. Nieznane pozostają źródło i wysokość osiąganych dochodów (nie można zidentyfikować źródła finansowania kosztów utrzymania koniecznego strony). Podstawą rozstrzygnięcia o przyznaniu prawa pomocy nie mogą być zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej, które budzą wątpliwości, co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy. Obowiązkiem podmiotu ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy jest przedstawienie aktualnej i rzeczywistej sytuacji majątkowej oraz rodzinnej, tak aby możliwe było przeprowadzenie oceny zdolności płatniczych w zakresie uiszczenia kosztów postępowania. Zasłanianie się niewiedzą, brakiem dokumentów, czy też wybiórcze przedstawianie jedynie informacji przemawiających za przyznaniem prawa pomocy, należy traktować jako równoważne z brakiem wyjawienia rzeczywistej sytuacji majątkowej. W kontekście takiej postawy strony postępowania, rozstrzygnięcie sprawy dotyczącej prawa pomocy możliwe jest jedynie poprzez ustalenie sytuacji majątkowej i rodzinnej za pomocą dowodów z dokumentów. Oświadczenie majątkowe Skarżącego nadal budzi wątpliwość. Wnioskodawca nieprzerwanie od 2004 do 2011 roku ubiega się o dopłaty do produkcji rolnej. Sprawy przeciwko Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ze skargi spółki "A" Sp. z o.o. toczyły się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Lublinie (Spółkę reprezentował Wnioskodawca, a sprawy zostały zarejestrowane pod sygn. akt III SA/Lu 41-44/11). Z kolei w dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła skarga podmiotu "B" Sp. z o.o. w organizacji, którą reprezentuje R. P. "B" Sp. z o.o. w organizacji w dniu 22 kwietnia 2013 roku złożyła również skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (sygn. akt V SA/Wa 1130/13). Do uwzględnienia wniosku o prawo pomocy nie może prowadzić jedynie powołanie się na fakt dokonania wpisu do Rejestru Dłużników Niewypłacalny z powodu zobowiązania do wyjawienia majątku. Taki wpis informuje co najwyżej o tym, że wierzyciele osoby wpisanej do RDN nie znają majątku, z którego można skutecznie przeprowadzić egzekucję (postanowienie referendarza sądowego z dnia 24 stycznia 2013 roku sygn. akt III SA/Po 1114/12). Skarżący nie udokumentował twierdzeń o wysokości własnego zadłużenia, nie ujawnił rzeczywistych przyczyn powstania zadłużenia, nie wskazał zastosowanych środków egzekucyjnych oraz nie udokumentował wysokości kwot wyegzekwowanych od początku 2012 roku. Wyjaśnienia składane przez Wnioskodawcę wzajemnie się wykluczają. Skarżący zastrzega, że nie uzyskuje żadnych przychodów, ale jednocześnie utrzymuje, że ponosi "wielkie straty" z tytułu prowadzenia działalności rolniczej. Przy tym reprezentuje kolejną już spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, która występuje ze skargami do sądu administracyjnego na akty wydawane w toku postępowań administracyjnych dotyczących płatności rolniczych. Przy czym do maja 2012 roku udziały skarżącego w spółce "A" Sp. z o.o. wynosiły 101.000 zł. Z powyższych względów oświadczenie złożone przez Wnioskodawcę budzi wątpliwości i nie może być podstawą ustaleń o źródłach finansowania potrzeb życiowych, wysokości i źródłach przychodu, tytule prawnym do korzystania z nieruchomości wskazanych w wezwaniu do uzupełnienia oświadczenia majątkowego, źródle pochodzenia środków finansowych na kapitał zakładowy spółki "A" Sp. z o.o., czy też okolicznościach utworzenia oraz nabycia prawa do reprezentowania "B" Sp. z o.o. w organizacji. Na zakończenie z całą stanowczością podkreślić należy, że podstawą orzeczenia o odmowie przyznania prawa pomocy nie były informacje zebrane w bazach internetowych, lecz niepełne i budzące wątpliwości oświadczenie majątkowe strony. Wykorzystanie informacji znanych z urzędu oraz przeszukanie baz internetowych było koniecznością wynikającą z biernej postawy dowodowej Skarżącego. Wskazane działania zostały podjęte jedynie w celu zobrazowania niekompletności złożonego oświadczenia majątkowego. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2, art. 255 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.