III SA/Po 969/12

Dnia 5 listopada 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: NSA Tadeusz Geremek (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Górecka WSA Marzenna Kosewska po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o wyłączenie sędziego sprawozdawcy Mirelli Ławniczak w sprawie ze skargi RP na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie przyznania płatności do gruntów rolnych na rok 2009 postanawia oddalić wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 5 [..] odrzucił skargę RP na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] W piśmie zatytułowanym "skarga kasacyjna" z dnia 23 września 2013 r. strona wniosła m.in. "o wyłącznie autora zaskarżonego postanowienia", ponieważ zachodzą uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności. Skarżący wskazał, że od chwili wejścia Polski do Unii Europejskiej aż do tej pory w 2013 r. organy nie przyznały mu żadnych dopłat do dzierżawionych przez niego gruntów rolnych, rujnując jego dzierżawione gospodarstwo i jego samego. W tej sytuacji odrzucenie skargi do WSA w Poznaniu jego, w ocenie strony, nadużyciem prawa na szkodę skarżącego. Do akt niniejszej sprawy dołączono oświadczenie sędziego WSA Mirelli Ławniczak z dnia 16 października 2013 r., w którym wskazała, że brak jest podstaw do wyłączenia jej z rozpoznawania niniejszej sprawy w oparciu o art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego nie może zostać uwzględniony. Zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy: w sprawach w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; w sprawach swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; w sprawach osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w sprawach w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; w sprawach, w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w sprawach, w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; w sprawach dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; a także w sprawach, w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie natomiast do treści art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a.). Należy wskazać, że wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Z treści oświadczenia złożonego do akt sprawy przez sędziego WSA Mirellę Ławniczak nie wynika, by w niniejszej sprawie zachodziły okoliczności wymienione w art. 18 p.p.s.a. lub inne, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności. Jak stwierdzono zaś w orzecznictwie sądowym, autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego przezeń wyjaśnienia i jeśli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia sędziego (zob.: postanowienie SN z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 121/71, publ.: OSN 1972, poz. 55). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela także pogląd wyrażony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż skoro sędzia, którego przedmiotowy wniosek dotyczy, złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w niniejszej sprawie, a prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por.: postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2007 r., sygn. akt II OZ 1474/06, postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 441/08; postanowienie NSA z dnia 12 maja 2010 r., sygn. akt I OZ 332/10; postanowienie NSA z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OZ 259/12 – publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy dodać, że z art. 19 p.p.s.a. wynika, iż okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji. Podkreślić należy, że skarżący nie wykazał w uzasadnieniu swojego wniosku żadnych ustawowych przesłanek wymienionych w art. 18 § 1 p.p.s.a., ani też okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów (art. 19 p.p.s.a.). Samo stwierdzenie wnioskodawcy, że – w jego ocenie – działalność sędziego budzi wątpliwości co do jego bezstronności, bez wskazania przez stronę na okoliczności, w których stanowisko to znajdowałoby uzasadnienie, nie uzasadnia w najmniejszym stopniu żądania skarżącego odnoszącego się do wyłączenia sędziego. Tym samym wobec niewykazania jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość oświadczenia wskazanego sędziego, należało orzec, na podstawie art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia.