IV SA/Po 1081/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Sędziowie WSA Donata Starosta (spr.) WSA Tomasz Grossmann Protokolant ref. staż. Agata Pawlicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 marca 2017 r. sprawy ze skargi Spółki A na zarządzenie pokontrolne [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2016 r., nr [...] w przedmiocie przestrzegania warunków decyzji zezwalającej na zbieranie odpadów i prowadzenie ewidencji odpadów oddala skargę Zaskarżonym w niniejszej sprawie zarządzeniem pokontrolnym z dnia [...] września 2016 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (zwany dalej "WIOŚ") na podstawie art. 12 ust. 1 pkt. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2013 r., poz. 686 ze zm.; zwanej dalej "u.i.o.ś") zarządził w stosunku do Spółki A (zwanej dalej również "skarżącą Spółką"): 1. Przestrzegać warunków posiadanej decyzji zezwalającej na prowadzenie zbierania odpadów 2. Prowadzić ilościową i jakościową ewidencję odpadów zgodnie z przyjętym katalogiem odpadów i listą odpadów niebezpiecznych, przy użyciu kart ewidencji i kart przekazania odpadów oddzielnie dla każdego rodzaju odpadu. W uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia WIOŚ wyjaśnił, że na podstawie ustaleń z kontroli przeprowadzonej w dniach od [...] czerwca 2016 r. do [...] czerwca 2016 r. w skarżącej Spółce stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska. WIOŚ stwierdził, że kontrolowany podmiot nie przestrzegał warunków decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] zezwalającej na zbieranie odpadów na działce ewid. Nr [...] w miejscowości G. gmina K. w zakresie wyposażenia punktu zbierania odpadów na działce [...] w G. gm. K. w wagę samochodową w terminie do 3 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności punktu. Na podstawie okazanych kart przekazania odpadu ustalono, że kontrolowany w dniu [...] grudnia 2015 r. przyjął od Spólki B [...] Mg odpadów o kodzie 17 02 02 (szkło), które jak wynika z zapisów zawartych w karcie przekazania odpadu, trafiły na teren działki ew. nr [...] w m. G. . Odpady te następnie w dniu [...] stycznia 2016 r. zostały w całości ([...]) przekazane do dalszego zagospodarowania Spółce C. Powyższe w ocenie WIOŚ świadczy o tym, że kontrolowany w dniu [...] grudnia 2015 r. rozpoczął prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów w oparciu o posiadane zezwolenie. Jednym z obowiązków narzuconych w przedmiotowym zezwoleniu przez Starostę było wyposażenie punktu zbierania odpadów w wagę samochodową w terminie 3 miesięcy od rozpoczęcia działalności. Podczas oględzin terenu w dniu [...] czerwca 2016 r. przedmiotowej wagi nie stwierdzono, co stanowi naruszenie punktu III.5 ww. decyzji Starosty. Odnośnie drugiego punktu zarządzenia WIOŚ wyjaśnił, że skarżąca Spółka okazała ewidencję odpadów prowadzoną jedynie przy użyciu kart przekazania odpadów - nie okazano kontrolującym karty ewidencji dla odpadów o kodzie 17 02 02 zebranych w 2015 r. Skarżąca Spółka z uwagi na ilość wytwarzanych odpadów nie jest uprawniona, zgodnie z art. 71 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.; zwanej dalej "u.o."), do prowadzenia uproszczonej. Pismem z dnia [...] września 2016 r. (data wpływu do organu – [...] października 2016 r.) skarżąca Spółka złożyła wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Następnie pismem z dnia [...] listopada 2016 r. Spółka A złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powołane powyżej zarządzenie pokontrolne. W skardze zarzucono zaskarżonemu zarządzeniu naruszenie: - art. 7, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. 2016 r. poz. 23; zwanej dalej "k.p.a.") poprzez błędne przyjęcie przez organ, że skarżąca Spółka rozpoczęła i prowadziła działalność w zakresie zbierania odpadów, gdy tymczasem na działce nr [...] w [...] prowadzone są jedynie prace przygotowawcze na zlecenie właścicieli działki. - art. 12 ust. 1 pkt. 1 u.i.o.ś. poprzez jego bezpodstawne zastosowanie co do zaistnienia przesłanek do wystosowania zaskarżonego zarządzenia. Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca Spółka podniosła, że nie rozpoczęła oraz nie prowadziła i obecnie nie prowadzi działalności w zakresie zbierania odpadów na podstawie decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] października 2015 r. . Organ błędnie ustalił, że wystawienie zaledwie jednej karty przyjęcia odpadów dowodzi, że skarżąca Spółka w grudniu 2015 r. rozpoczęła działalność w zakresie zbierania odpadów na terenie kontrolowanej lokalizacji. Organ pomija przy tym szereg innych okoliczności, które dowodzą, że Spółka takowej działalności ani nie rozpoczęła ani nie prowadzi. Inspektorzy organu dokonując oględzin działki nr [...] w [...] nie stwierdzili jakoby działalność w zakresie zbierania odpadów była faktycznie wykonywana, wręcz przeciwnie ustalenia z protokołu oględzin wskazują, że na działce prowadzone są jedynie prace przygotowawcze prowadzone na zlecenie właścicieli działki. Skarżąca Spółka podkreśliła również, że WIOŚ pominął złożone przez nią wyjaśnienia wykazujące, że odebrany jednorazowo odpad o kodzie 17 02 02 nigdy nie został na kontrolowanej działce zmagazynowany. Organ nie ustalił także jakichkolwiek innych faktów które miałyby przeczyć tym wyjaśnieniom. Tym bardziej, że z dokonanych oględzin wynika, iż jakakolwiek działalność w zakresie zbierania odpadów nie jest faktycznie prowadzona. Skoro więc nie sposób jest przyjąć, iż skarżąca Spółka faktycznie rozpoczęła prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów na podstawie decyzji Starosty z dnia [...] października 2015 roku, to również nie miała obowiązku instalacji wagi samochodowej. W ocenie skarżącej Spółki, przeciwne ustalenie organu jest całkowicie dowolne i nie bierze pod uwagę całości zebranego w sprawie materiału dowodowego. Organ pomija przykładowo, że obecnie, na działce nr [...] w [...] działalność w zakresie zbierania odpadów nie jest prowadzona, a realizowane są dopiero prace z zakresu grodzenia i utwardzania. Wobec czego, na chwilę obecną, nie istnieje ani obowiązek, ani też techniczna możliwość, instalacji wagi. Skarżąca Spółka wskazała, że prowadzi ewidencję odpadów zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zastrzeżenie organu dotyczyło jednej karty ewidencji zbieranych odpadów, która nie została złożona omyłkowo. W pakiecie dokumentów przekazanych organowi, dokument nie znalazł się, albowiem nie został fizycznie wydrukowany. Skarżąca prowadzi ewidencję prawidłowo i rzetelnie w formie elektronicznej, co organ mógł ustalić w toku niniejszej kontroli. Organ nie wezwał także skarżącej Spółki do wyjaśnienia braku tego jednego dokumentu. Gdyby skarżąca Spółka miała świadomość, że dokument ten nie został wydrukowany i dołączony do akt, to niezwłocznie przedłożyłaby go w toku przeprowadzonej kontroli. Skarżąca Spółka zaznaczyła, że w zastrzeżeniach do protokołu kontroli przedłożyła wygenerowaną kartę ewidencji dla zbieranych odpadów. W odpowiedzi na skargę WIOŚ wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się zarzutu zawartego w punkcie 1 skargi WIOŚ wyjaśnił, że bezsprzecznym dowodem prowadzenia działalności w zakresie zbierania odpadów na terenie działki o nr ewidencyjnym [...] w m. [...] przez skarżącą Spółkę jest przytaczana przez tą Spółkę karta przekazania odpadu z dnia [...] grudnia 2015 r. Fakt, że w trakcie oględzin, które miały miejsce w dniu [...] czerwca 2016 r., nie stwierdzono magazynowania odpadów na terenie kontrolowanej lokalizacji nie dowodzi, że w okresie wcześniejszym taka sytuacja nie miała miejsca. W ocenie WIOŚ wystawienie karty przekazania odpadu dowodzi zbierania odpadów. Przepisy nie określają liczby kart czy też ilości odpadów, od których zaczyna się zbieranie odpadów. WIOŚ zaznaczył, że skoro pierwsze dokumenty potwierdzające fakt przyjęcia odpadów na przedmiotowej działce pochodzą z [...] grudnia 2015 r., to przyjąć należy, że do niespełna połowy marca 2016 r. kontrolowany teren powinien być wyposażony w wagę o której mowa w pkt. III.5 decyzji Starosty. Podczas oględzin terenu w dniu [...] czerwca 2016 r. przedmiotowej wagi nie stwierdzono. Odnośnie do drugiego z podniesionych w skardze zarzutów WIOŚ stwierdził, że zwracając się o okazanie ewidencji odpadów wyraził swoje życzenie jasno. Po stronie skarżącej Spółki leżał obowiązek aby w dobrze pojętym własnym interesie przedstawić dokumentację kompletną. Natomiast skarżąca Spółka podnosząc, że prowadzi ewidencję prawidłowo i rzetelnie w formie elektronicznej oraz, że w pakiecie dokumentów przekazanych organowi, dokument nie znalazł się, albowiem nie został fizycznie wydrukowany, sama wskazuje, że inspektorzy mieli słuszność co do oceny sytuacji w przedmiocie ewidencji odpadów. Powyższe sformułowanie dowodzi wszak, że ewidencja prowadzona jest nierzetelnie, gdyż ustawodawca zakłada co prawda możliwość prowadzenia ewidencji odpadów w systemie teleinformatycznym, z zastrzeżeniem jednak poświadczenia dokumentów ewidencji odpadów za pomocą podpisu elektronicznego. Dokument uwierzytelniający nie został okazany kontrolującym. Powody dla których brakująca karta nie znalazła się w materiale dowodowym nie są istotne. Istotny jest fakt, że dokument ten nie został okazany. WIOŚ zaznaczył dodatkowo, że skarżąca Spółka z uwagi na ilość wytwarzanych odpadów nie jest uprawniona, zgodnie z art. 71 u.o. do prowadzenia uproszczonej ewidencji odpadów przy zastosowaniu jedynie kart przekazania odpadów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przed omówieniem motywów niniejszego wyroku, w pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że zaskarżone zarządzenie pokontrolne jest aktem z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718; zwanej dalej "p.p.s.a.") (por. wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2009 r. sygn. akt II GSK 1009/08, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 9 września 2009 r. sygn. akt II SA/Gl 126/09, wyrok WSA w Opolu z dnia 15 grudnia 2008 r. sygn. akt II SA/Op 529/08, , postanowienie NSA z dnia 4 lipca 2008 r. sygn. akt II OSK 972/08; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto Sąd stwierdza, że skarga została poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 p.p.a.), a także została złożona z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a. Podstawę prawną zaskarżonego zarządzenia stanowił przepis art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś., w którym przewidziano, że na podstawie ustaleń kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska może wydać zarządzenie pokontrolne do kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub osoby fizycznej. Zaskarżone zarządzenie zostało wydane na podstawie ustaleń poczynionych przez WIOŚ w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniach od [...] czerwca 2016 r. do [...] czerwca 2016 r. na terenie działki nr ewid. [...] w miejscowości G. gmina K.. Na podstawie dokumentów okazanych przez kontrolowanego WIOŚ ustalił, że skarżąca Spółka w dniu [...] grudnia 2015 r. przyjęła od Spółki B [...] Mg odpadów o kodzie 17 02 02 (Szkło), które jak wynika z zapisów zawartych w karcie przekazania odpadu, trafiły na teren działki ew. nr [...] w m. [...]. Odpady te, po upływie niespełna miesiąca, w dniu [...] stycznia 2016 r. zostały w całości przekazane do dalszego zagospodarowania firmie Spółki C (karty 50-51 akt administracyjnych). Powyższa okoliczność w ocenie Sądu została prawidłowo oceniona przez WIOŚ jako prowadzenie działalności w zakresie zbierania odpadów. Zgodnie bowiem z legalną definicją zawartą w art. 3 pkt 34 u.o. przez zbieranie odpadów rozumie się gromadzenie odpadów przed ich transportem do miejsc przetwarzania, w tym wstępne sortowanie nieprowadzące do zasadniczej zmiany charakteru i składu odpadów i niepowodujące zmiany klasyfikacji odpadów oraz tymczasowe magazynowanie odpadów, o którym mowa w pkt 5 lit. b. Jednocześnie zauważyć trzeba, że na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...], udzielającej skarżącej Spółce zezwolenia na zbieranie odpadów, Spółka ta została zobowiązana do wyposażenia punktu zbierania odpadów na działce nr [...] w [...] w wagę samochodową w terminie do 3 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności punktu (pkt III.5. decyzji). Okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie jest fakt, iż na działce nr [...] w [...] nie zainstalowano wagi samochodowej. Ponadto Sad jako prawidłowe ocenił stanowisko WIOŚ, który z faktu przyjęcia przez skarżąca Spółkę od Spółki B odpadów o kodzie 17 02 02, a następnie ich przekazaniu do dalszego zagospodarowania Spółki C wywiódł, że skarżąca Spółka rozpoczęła działalność w zakresie zbierania odpadów. W terminie 3 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności w zakresie zbierania odpadów skarżąca Spółka nie wyposażyła punktu zbierania odpadów na działce nr [...] w [...] w wagę samochodową, czym jak prawidłowo ocenił WIOŚ naruszyła postanowienia decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] Odnosząc się do argumentacji zawartej w skardze Sąd wyjaśnia, że przytoczona przez skarżącą Spółkę okoliczność, iż w dniu przeprowadzania kontroli na działce nie prowadzono działalności w omawianym zakresie nie świadczy o tym, że takiej działalności nie prowadzono tam wcześniej. Jak słusznie zwrócił uwagę WIOŚ środkiem dowodowym służącym do ustalenia stanu faktycznego w trakcie kontroli jest m.in. ewidencja odpadów. Karty przedłożone przez skarżącą Spółkę w sposób niezbity dowodzą, że rozpoczęła ona działalność w zakresie zbierania odpadów. Sąd podzielił stanowisko WIOŚ, iż już jednorazowe przyjęcie odpadów przed ich transportem do miejsc przetwarzania wypełnia przesłanki zbierania odpadów. Niezasadnie skarżącą Spółka zarzuciła WIOŚ naruszenie art. 7 i art. 80 k.p.a., bowiem do zarządzeń pokontrolnych, o jakich mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś., nie stosuje się przepisów k.p.a., gdyż jest to postępowanie odrębne (por. wyroki NSA z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 723/12, z dnia 6 maja 2014 r. sygn. akt II OSK 2893/12, z dnia 28 maja 2013 r. sygn. akt II OSK 262/12; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd podzielił argumentację WIOŚ również w zakresie pkt 2 zaskarżonego zarządzenia, w którym zobowiązano skarżącą Spółkę do prowadzenia ilościowej i jakościowej ewidencji odpadów zgodnie z przyjętym katalogiem odpadów i listą odpadów niebezpiecznych, przy użyciu kart ewidencji i kart przekazania odpadów oddzielnie dla każdego rodzaju odpadu. Jak wynika z art. 67 ust. 1 pkt 1 u.o. ewidencję odpadów prowadzi się z zastosowaniem następujących dokumentów w przypadku posiadaczy odpadów: a) karty przekazania odpadów, b) karty ewidencji odpadów, c) karty ewidencji komunalnych osadów ściekowych, d) karty ewidencji zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, e) karty ewidencji pojazdów wycofanych z eksploatacji; Bezspornym w rozpoznawanej sprawie jest, że w toku kontroli skarżącą Spółka okazała jedynie karty przekazania odpadu. Natomiast nie okazano karty ewidencji odpadów o kodzie 17 02 02 odebranych [...] grudnia 2015 r. Jednocześnie zaznaczyć trzeba, że skarżącą Spółka nie jest uprawniona do prowadzenia uproszczonej ewidencję odpadów. Jak wynika z art. 71 uproszczoną ewidencję odpadów z zastosowaniem jedynie karty przekazania odpadów prowadzą: 1) podmioty, które: a) wytwarzają odpady niebezpieczne w ilości do 100 kilogramów rocznie, b) wytwarzają odpady inne niż niebezpieczne, niebędące odpadami komunalnymi, w ilości do 5 ton rocznie; 2) transportujący odpady wykonujący wyłącznie usługę transportu odpadów; 3) władający powierzchnią ziemi, na której komunalne osady ściekowe są stosowane w celach, o których mowa w art. 96 ust. 1 pkt 1-3. WIOŚ prawidłowo ocenił, że dokumentacja prowadzona jest przez skarżącą Spółkę w sposób nierzetelny. Skoro bowiem skarżąca Spółka na żądanie WIOŚ nie przedstawiła kompletu dokumentów, to w pełni uzasadnione było stanowisko WIOŚ dotyczące nieprawidłowości w omawianym zakresie. Natomiast bez znaczenia są w ocenie Sądu przedstawione przez skarżącą Spółkę okoliczności dla których karta ewidencji odpadów nie znalazła się wśród dokumentów przekazanych w trakcie kontroli. Na kontrolowanym podmiocie spoczywa obowiązek rzetelnego prowadzenia dokumentacji i przedstawienia tej dokumentacji na żądanie kontrolerów. Nie budzi sporu w niniejszej sprawie, że na żądanie WIOŚ kompletna dokumentacja nie została przedstawiona. W przedłożonych dokumentach brak bowiem było karty ewidencji odpadów. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.