IV SA/Po 1261/18

WyrokWSA w Poznaniu2019-05-30

Skład orzekający: Maciej Busz, Tomasz Grossmann, Maria Grzymisławska - Cybulska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania z powodu wniesienia go po terminie jest prawidłowe, gdy strona nie brała udziału w postępowaniu przed organem I instancji?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o niedopuszczalności odwołania za prawidłowe. Stwierdzono, że odwołanie zostało wniesione po upływie ustawowego terminu, co skutkuje jego niedopuszczalnością, nawet jeśli strona nie brała udziału w postępowaniu przed organem I instancji. Merytoryczne rozpoznanie odwołania wniesionego po terminie stanowi rażące naruszenie prawa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) stwierdzającego niedopuszczalność odwołania wniesionego przez S. W. od decyzji Wójta Gminy T. Podgórne o środowiskowych uwarunkowaniach. S. W. nie brał udziału w postępowaniu przed organem I instancji, a odwołanie złożył po terminie, który upłynął z dniem 7 września 2018 r. (po fikcji doręczenia decyzji G. K. z dnia 24 sierpnia 2018 r.). SKO uznało odwołanie za niedopuszczalne, co zostało zaskarżone do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Tomasz Grossmann Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska - Cybulska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 maja 2019 r. sprawy ze skargi S. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę w całości IV SA/Po 1261/18 UZASADNIENIE Wójt Gminy T. Podgórne decyzją z dnia 20.07.2018r. nr [...] wydaną na podstawie art. 71 ust. 1 i 2 pkt. 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017r., poz. 1405 z późn. zm.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2017r., poz. 1257, dalej k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku "[...]", Przedsiębiorstwo Usługowo Handlowe L. K. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie węzła do produkcji betonu o wydajności do 130m3/h mieszanki betonowej wraz z niezbędną infrastrukturą oraz posadowienie podziemnego zbiornika na paliwo w miejscowości T. Podgórne na działce o nr ewid. [...] ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację opisanego wyżej przedsięwzięcia. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł [...] S.A. z siedzibą w P. (pismem z dnia 27 sierpnia 2018 r.) oraz Stowarzyszenie "[...]" (pismem z dnia 3 września 2018 r.), które w odwołaniu nie sformułowało żadnych żądań, ani nie podniosło jakichkolwiek zarzutów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 31 października 2018 r. uchyliło decyzję Wójta Gminy T. Podgórne z dnia 20 lipca 2018 r., znak [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Ponadto umorzono postępowanie odwoławcze z odwołania Stowarzyszenia Ekologicznego "[...]". Odwołanie od decyzji Wójta Gminy T. Podgórne z dnia 20 lipca 2018 r., znak WZP.[...] złożył też S. W. w dniu 12 września 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z 31.10.2018 r. nr [...] stwierdziło niedopuszczalność powyższego odwołania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że stosownie do art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. W przedmiotowej sprawie podmiotem składającym odwołanie z dnia 12 września 2018 r. od decyzji Wójta Gminy T. Podgórne z dnia 20 lipca 2018 r., [...], jest S. W., który nie brał udziału w postępowaniu toczącym się przed organem I instancji. Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu S. W.. Skarga nie zawiera uzasadnienia. Organ w odpowiedzi podtrzymał swą dotychczasową argumentację i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 - dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Sąd administracyjny jest sądem kasacyjnym. W razie stwierdzenia istotnych uchybień sąd administracyjny nie ma więc kompetencji do merytorycznego rozstrzygnięcia danego postępowania, lecz jest upoważniony jedynie do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji lub aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest prawidłowość postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31.10.2018 r. nr [...] stwierdzające niedopuszczalność odwołania od decyzji Wójta Gminy T. Podgórne z dnia 20 lipca 2018 r., znak [...] Sąd wskazuje, że podmioty, które uważają, że posiadają interes prawny uprawniający do udziału w postępowaniu administracyjnym, mogą skutecznie złożyć odwołanie od wydanej decyzji organu I instancji, jednakże muszą zrobić to w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji ostatniej, ustalonej stronie postępowania. Taki sposób wyznaczania terminu na wniesienie odwołania dla pominiętych stron postępowania uznał Naczelny Sąd Administracyjny w swoim wyroku z dnia 30 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2893/13, gdzie Sąd zauważył, że "termin do wniesienia odwołania dla strony, która została pozbawiona udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji - a której nie doręczono decyzji, biegnie od daty doręczenia tej decyzji innym stronom postępowania. Po upływie tego terminu wniesienia odwołania staje się niedopuszczalne. Osoba, która nie biorąc udziału w postępowaniu administracyjnym uważa jednak, że ma interes prawny w tym postępowaniu zachowuje termin do wniesienia odwołania, gdy wniesie je w terminie w jakim mogła je wnieść strona, której jako ostatniej doręczono decyzję (tak NSA Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku w wyroku z dnia 27 marca 2002 r., sygn. akt II SA/Gd 3429/2001, podobnie NSA Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu w wyroku z dnia 26 kwietnia 2002 r., sygn. akt II SA/Po 2390/00, niep.)". W przedmiotowej sprawie S. W. nie był stroną postępowania zakończonego wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nr [...] z dnia 20 lipca 2018 r. Decyzja ta została doręczona w trybie fikcji doręczenia G. K. z upływem dnia 24.08.2018 r. (zgodnie z art. 44 k.p.a.). Organ błędnie w postanowieniu wskazał, że skutek doręczenia zmaterializował się z dniem 28 sierpnia 2018 r., ponieważ pierwszy raz przesyłkę awizowano w dniu 10 sierpnia 2018 r., więc skutek doręczenia ma miejsce po upływie 14 dni, a nie 18 dni, jednak uchybienie to nie ma to wpływu na rozstrzygnięcie. Sąd wskazuje, że S. W. osobiście wniósł odwołanie od ww. decyzji w dniu 12 września 2018 r., czyli po terminie, który upłynął z dniem 7 września 2018 r. (14 dni od daty 24 sierpnia 2018 r., kiedy to decyzja została doręczona G. K. w ramach fikcji doręczenia). S. W. wniósł odwołanie po upływie terminu przewidzianego w art. 129 § 2 k.p.a. Sąd wskazuje, że Kolegium słusznie uznało za bezzasadne wzywanie do wykazania interesu prawnego przez odwołującego się, gdyż odwołanie złożone przez S. W. zostało wniesione po upływie terminu 14 dni od dnia doręczenia zaskarżonej decyzji ostatniej ze stron postępowania (Kolegium błędnie wskazało datę 10 września 2018 r., zamiast 7 września 2018 r., jednak nie ma to wpływu na rozstrzygnięcie), w związku z czym nie mogło ono podlegać merytorycznemu rozpoznaniu w postępowaniu odwoławczym. Należy wskazać, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądownictwa administracyjnego merytoryczne rozpoznanie odwołania wniesionego po ustawowym terminie stanowi rażące naruszenie prawa. Jednoznacznie w tym przedmiocie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1067/14, gdzie Sąd orzekł expressis verbis, że "stwierdzenie niedopuszczalności odwołania jest więc właściwym sposobem zakończenia postępowania w sytuacji, gdy odwołanie podmiotu, który nie brał udziału w postępowaniu, zostało wystosowane po upływie terminu na wniesienie tego środka zaskarżenia przez strony postępowania. Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest bowiem zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Konsekwencją niezłożenia odwołań przez strony postępowania, podobnie jak uchybienia ustawowemu terminowi (powodujące bezskuteczność odwołania), jest ostateczność decyzji. Rozpatrzenie natomiast odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem decyzji, która korzysta z ochrony trwałości (art. 16 § 1 k.p.a.)". W przedmiotowej sprawie należy wskazać, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 31 października 2018 r., znak: [...] uchyliło decyzję Wójta Gminy T. Podgórne z dnia 20 lipca 2018 r., znak sprawy [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W związku z tym S. W. po wykazaniu posiadania interesu prawnego mógł/może (Sąd nie zna stanu zaawansowania tego postępowania) domagać się dopuszczenia do udziału w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym [...], prowadzonym przez Wójta Gminy T. Podgórne, a w przypadku braku uwzględnienia takiego wniosku przez organ, miał/ma (Sąd nie zna stanu zaawansowania tego postępowania) formalną możliwość wniesienia odwołania od wydanej, przyszłej decyzji administracyjnej Wójta Gminy T. Podgórne. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło