IV SA/Po 1306/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-02-10

Skład orzekający: Maciej Busz, Grażyna Radzicka, Izabela Bąk – Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy niezadowolenie strony z treści uzasadnienia wyroku w innej, analogicznej sprawie, gdzie sędziowie nie podzielili stanowiska strony, stanowi podstawę do wyłączenia tych sędziów od orzekania w obecnej sprawie?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie może zostać uwzględniony, jeśli jedyną podstawą jest niezadowolenie strony z treści uzasadnienia wyroku w innej, analogicznej sprawie. Sama podejrzliwość strony, brak zaufania do bezstronności sędziego lub przeświadczenie o wadliwości prowadzenia postępowania nie stanowią przesłanki uzasadniającej wyłączenie sędziego. Przekonanie o wadliwości stanowiska prezentowanego przez skład sędziowski może być podstawą do złożenia skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wyłączenie trzech sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Uzasadnieniem wniosku było to, że wskazani sędziowie w uzasadnieniu innego wyroku nie podzielili stanowiska wyrażonego w uzasadnieniach wcześniejszych wyroków WSA w Poznaniu, zgodnie z którym wadliwe są decyzje o odmowie ustalenia odszkodowania za przejęcie prawa własności bez ustalenia należnego odszkodowania. Sędziowie, których dotyczył wniosek, złożyli oświadczenia, że nie zachodzi stosunek osobisty mogący wywołać wątpliwość co do ich bezstronności ani inne przyczyny wyłączenia z mocy ustawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędzia WSA Izabela Bąk – Marciniak po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wyłączenie sędziego WSA Ewy Kręcichwost – Durchowskiej, sędziego WSA Anny Jarosz i sędziego WSA Izabeli Paluszyńskiej w sprawie ze skargi M.S.-K. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] października 2014r. nr [...] w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość postanawia oddalić wniosek M.S.-K. reprezentowana przez radcę prawnego P.G. w piśmie z dnia 28 stycznia 2015 r. zawarła wniosek o wyłączenie sędziego WSA Ewy Kręcichwost – Durchowskiej, sędziego WSA Anny Jarosz i sędziego WSA Izabeli Paluszyńskiej zgodnie z art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej P.p.s.a.). Powyższy wniosek uzasadniono okolicznością, że wskazani w nim sędziowie w uzasadnieniu wyroku sygn. akt IV SA/Po 553/14 nie podzielili stanowiska wyrażonego w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu sygn. akt IV SA/Po 512/13 i Iv SA/Po 551/14, zgodnie z którym "za wadliwe uznać należy decyzje o odmowie ustalenia odszkodowania za przejęcie prawa własności na rzecz Skarbu Państwa, bez ustalenia należnego odszkodowania, w tym również w trybie dekretu z 1944r." Do akt niniejszej sprawy dołączono oświadczenie sędziego WSA Ewy Kręcichwost – Durchowskiej, sędziego WSA Anny Jarosz i sędziego WSA Izabeli Paluszyńskiej z dnia 4 lutego 2015 r., w których w/w sędziowie wskazali, że nie zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywoływać wątpliwości co do bezstronności przy rozstrzyganiu sprawy. Sędziowie objęci wnioskiem o wyłącznie oświadczyli, iż nie zachodzą również żadne przyczyny do ich wyłączenia z mocy ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącej o wyłączenie sędziego WSA Ewy Kręcichwost – Durchowskiej, sędziego WSA Anny Jarosz i sędziego WSA Izabeli Paluszyńskiej nie może zostać uwzględniony. Instytucja wyłączenia sędziego ma bowiem na celu zagwarantowanie bezstronności przy orzekaniu w danej sprawie, to znaczy ma zapewnić, aby na treść rozstrzygnięcia nie miały wpływu osobiste zapatrywania i uprzedzenia osoby biorącej udział w jego podjęciu. Powołana ustawa przewiduje dwie grupy przyczyn wyłączenia sędziego, tj. z mocy prawa oraz na wniosek strony (czy też żądanie sędziego). Zgodnie z art. 18 § 1 P.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skarg na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie od wskazanych powyżej przyczyn, zgodnie z art. 19 P.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności. Ponadto w przedmiotowej sprawie należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 22 § 2 Ppsa wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy sędziowie, o których wyłączenie wnioskowała skarżąca złożyli stosowne oświadczenia. Ich treść w pełni odpowiada wymogom stawianym przez ustawodawcę w tym zakresie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie wniosku o wyłączenie sędziego istnieje ugruntowany pogląd, że skoro sędzia, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, złożył oświadczenie, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenia nie zasługuje na uwzględnienie (postanowienie NSA z dnia 19 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 864/10). Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 121/71 podkreślił, że "autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego". Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy w świetle przywołanych wyżej przepisów stwierdzić należy, że przedmiotowy wniosek skarżącej o wyłączenie sędziów nie mógł odnieść skutku. Wbrew stanowisku wyrażonemu we wniosku o wyłączenie sędziów nie może stanowić bowiem jego przesłanki niezadowolenie strony, odnoszące się do sposobu prowadzenia innych spraw sądowych. Do wyłączenia sędziego nie wystarczy, bowiem subiektywne przekonanie, że sędzia nie będzie bezstronny, wywołane faktem, że sędzia ten orzekał już kiedyś w innej analogicznej sprawie i wtedy wydał niekorzystne dla danej strony orzeczenie. Innymi słowy, sama podejrzliwość strony, brak zaufania do bezstronności sędziego, czy też przeświadczenie o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny nie stanowi przesłanki uzasadniającej wyłączenie sędziego od orzekania w danej sprawie. Przekonanie o wadliwości stanowiska prezentowanego przez skład sędziowski w uzasadnieniu wyroku może być bowiem podstawą do złożenia ewentualnej skargi kasacyjnej. Sąd stwierdzając, że nie zachodzą również przyczyny opisane w art. 18 P.p.s.a. powodujące wyłączenie sędziego z mocy ustawy, działając na podstawie art. 22 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło