IV SA/Po 218/10
WyrokWSA w Poznaniu2010-10-20
Skład orzekający: Ewa Makosz - Frymus, Donata Starosta, Anna Jarosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej, wydając pozwolenie na budowę, jest związany ostateczną decyzją o warunkach zabudowy, nawet jeśli toczy się postępowanie o wznowienie postępowania w sprawie tej decyzji?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej jest związany ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeśli projekt budowlany jest z nią zgodny, nawet jeśli toczy się postępowanie o wznowienie postępowania w sprawie decyzji o warunkach zabudowy. Wznowienie postępowania dotyczącego decyzji o warunkach zabudowy nie stanowi zagadnienia wstępnego dla postępowania o pozwolenie na budowę, dopóki decyzja o warunkach zabudowy nie zostanie prawomocnie wyeliminowana z obrotu prawnego.Stan faktyczny
Skarżący T. i S. W. domagali się uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę dla M. W. oraz decyzji odmawiającej uchylenia tego pozwolenia, argumentując, że inwestycja narusza ich interes prawny ze względu na sąsiedztwo zakładu stolarskiego. Organy administracji odmówiły uchylenia pozwolenia, uznając, że projekt budowlany jest zgodny z ostateczną decyzją o warunkach zabudowy i że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść jedynie decyzja odpowiadająca dotychczasowej. WSA w Poznaniu oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały prawo, mimo pewnych uchybień proceduralnych w postępowaniu odwoławczym.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Makosz - Frymus (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 października 2010 r. sprawy ze skargi T. W., S. W. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji udzielającej pozwolenia na budowę o d d a l a s k a r g ę
Decyzją z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] Starosta K. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla M. W. obejmującą budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem.
Na skutek wniosku złożonego przez T. i S. W. Starosta K. postanowieniem nr [...] z dnia [...] października 2009r. wznowił postępowanie w sprawie ww. decyzji.
Decyzją z dnia [...]listopada 2009 r., nr [...] Starosta K., działając na podstawie art. 104 oraz art. 151 § 2 w związku z art. 146 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej Kpa) , odmówił uchylenia decyzji Starosty K. nr [...] z dnia [...] maja 2009r. udzielającej M. W. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem na działce nr [...] w m. K. gm. Ż., z uwagi na fakt, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w jego ocenie z uwagi, iż wnioskodawcy od wielu lat na działce graniczącej z terenem inwestycji prowadzą stolarnie, (na której rozbudowę uzyskali ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowo) - budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] może wprowadzać ograniczenia w zagospodarowaniu działki nr [...]. Organ dalej podniósł, iż to bowiem właściciele nowopowstałych działek budowlanych nabytych w celu posadowienia na nich budynków mieszkalnych (położonych w bezpośrednim sąsiedztwie istniejącego zakładu stolarskiego) winni liczyć się z ewentualnymi niedogodnościami związanymi z takim sąsiedztwem, a nie właściciele nieruchomości, na której prowadzona jest ta działalność; przez lata bowiem prowadzili ją oni w warunkach niestwarzających dla kogokolwiek, jakiegokolwiek dyskomfortu czy szeroko pojętego zagrożenia.
Ponadto organ podniósł, iż granice postępowania wznowieniowego wyznaczone są postępowaniem objętym decyzją ostateczną. Oznacza to, że sprawa o wznowienie postępowania jest tożsama pod względem podmiotowym, przedmiotowym i podstawy prawnej ze sprawą, której dotyczy wznowienie. Organ administracyjny jest zatem zobowiązany w postępowaniu o wznowienie postępowania w pierwszej kolejności ustalić, czy zachodzi podstawa do wznowienia postępowania. Następnie w przypadku pozytywnego ustalenia istnienia podstawy wznowienia, powinien ponownie merytorycznie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę (art. 149 § 2 Kpa). Tym samym należało ponownie ocenić zasadność wydania pozwolenia na budowę na podstawie przepisów prawa budowlanego.
Organ wyjaśnił, iż zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., nr 156, poz. 1118 ze zm.) przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno - budowlanej między innymi sprawdza:
1) Zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska,
2) Zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi,
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7."
Organ wskazał, iż w wyniku analizy zgromadzonych dokumentów ustalono, że projekt architektoniczno -budowlany wykonany został zgodnie z ostateczną decyzją Wójta Gminy Ż. nr [...] z dnia [...] grudnia 2008r. o ustaleniu warunków zabudowy oraz spełnia wymogi wynikające z art. 35 ust. 1 ustawy prawo budowlane i z przepisów technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Projekt budowlany gotowy został
przystosowany do warunków konkretnej inwestycji przez projektantów posiadających odpowiednie uprawnienia budowlane i będących na dzień sporządzania w/w projektu członkami właściwej izby samorządu zawodowego. Ponadto ustalono, iż zarówno wniosek o pozwolenie na budowę jak i projekt budowlany jest kompletny - tj. spełnia wszystkie wymagania art. 33 i art. 34 Prawa budowlanego.
Odnosząc się do zarzutów strony organ wskazał, iż decyzja o warunkach zabudowy posiada i posiadała w czasie wydawania pozwolenia na budowę przymiot ostatecznej i nie została wyeliminowana z obrotu. Organ podniósł, iż wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy nie stanowi zagadnienia wstępnego, od rozstrzygnięcia którego zależy wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę (Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 kwietnia 2009r. nr II SA/Po 740/08).
Organ wskazał także, iż nie zobowiązano inwestora do zastosowania szczególnych zabezpieczeń ograniczających uciążliwość gdyż w ocenie organu nie jest to inwestycja stwarzająca uciążliwości. Ponadto działka Pana M. W. usytuowana jest w znacznej odległość od istniejącego i projektowanego zakładu stolarskiego (ponad 60m) i bezpośrednio przylega do części działki nr [...] należącej do Państwa W. o przeznaczeniu rolniczym, nie związanym z prowadzoną działalnością gospodarczą (dowód załącznik nr 1 do decyzji Starosty K. nr [...] z dnia [...] lipca 2009r.) Ponadto w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego w sprawie udzielenia pozwolenia na rozbudowę zakładu stolarskiego na działce nr [...] zobowiązano - zgodnie z decyzją Wójta Gminy Ż. nr [...] z dnia [...] lutego 2009r. w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia) Państwa T. i S. W. do zastosowania rozwiązań ograniczających rozprzestrzenianie hałasu na tereny sąsiednich działek (nasadzenie roślinności ochronnej - izolacyjnej, otoczenie całego placu stolarni masywnym 2,5 m płotem, ograniczenie pracy stolarni do pory dziennej).
Organ powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego nr II OSK 1591/08 z dnia 20 października 2009r. wskazał, iż "Skoro organ administracji przyznał fakt spełnienia przez inwestora wszystkich wymagań określonych w art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 omawianej ustawy, to nie miał podstaw do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę. W takiej sytuacji organ powinien - stosownie do unormowania zawartego w art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 Kpa - ograniczyć się do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej".
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli T. i S. W. wskazując, iż informowali Starostę K. o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzjami ostatecznymi dotyczącymi wydania przez Wójta Gm. Ż. decyzji o warunkach zabudowy dla domków jednorodzinnych oraz że uważali, iż Starosta K. nie wyda przedmiotowych pozwoleń budowlanych do czasu rozstrzygnięcia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Odwołujący zwrócili uwagę, że część działki np. gdzie odbywa się produkcja elementów drewnianych czy w rejonie kurnika występuje emisja niezorganizowana, która nie stanowiła źródła konfliktów przy sąsiedztwie terenów niezabudowanych, a wprowadzenie tam intensywnej zabudowy mieszkaniowej wywoła te konflikty. Ponadto do akt sprawy załączyliśmy opinie biegłego w dziedzinie ochrony środowiska "w sprawie przekształcenia funkcji urbanistycznej działki rolniczej w bezpośrednim sąsiedztwie tartaku i zakładu stolarskiego na teren budownictwa mieszkaniowego" autorstwa mgr inż. S. S.. Biegła stwierdziła jednoznacznie, że budynki mieszkalne powinny być wznoszone poza zasięgiem uciążliwości wymienionych w poprzedniej części opracowania.
Zdaniem skarżących Starosta K. odmawiając uchylenia przedmiotowych decyzji prezentuje jej uzasadnienie jako memorandum, nie analizując zarzutów podnoszonych przez stronę w toku postępowania.
Odwołujący podnieśli, iż Starosta sam w decyzji potwierdza, że "To właściciele nowopowstałych działek budowlanych nabytych w celu posadowienia budynków mieszkalnych winni liczyć się z ewentualnymi niedogodnościami związanymi z takim sąsiedztwem a nie właściciele nieruchomości, na której prowadzona jest ta działalność; przez lata bowiem prowadzili ją oni na warunkach nie stwarzających dla kogokolwiek, jakiegokolwiek dyskomfortu czy szeroko pojętego zagrożenia" .
Odwołujący wskazali, iż pomimo powyższego nakazano stolarzowi budować dodatkowe ogrodzenia i osłony, bo bez nich stolarzowi zamknie drogę rozwoju. W ocenie odwołujących Starosta nie przeanalizował, że przepisy odrębne wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu terenu znajdującego się w otoczeniu oraz nie dokonał sprawdzenia obowiązków określonych w art. 35 ust. l pkt 1 i 2 w zakresie spełniania wymogów ochrony środowiska ograniczających uciążliwość dla przyszłych mieszkańców oraz nie przeanalizował dostępu nowych zabudowań do drogi publicznej nie mówiąc już o licznych sygnałach mówiących o wadliwości decyzji wójta o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Odwołujący wyjaśnili, iż wydanie decyzji pozwolenia na budowę budynków jednorodzinnych o dużej intensywności, na działkach bezpośrednio przylegających do terenu stolarni jest też niezgodne z charakterem obecnego użytkowania terenów w tej okolicy - tereny rolne, zabudowy zagrodowej, tereny przemysłowe, tereny zabudowy mieszkaniowo-usługowej. Część poligonowa działki gdzie odbywa się przecieranie drewna - tartak i tam gdzie występuje emisja niezorganizowana zawsze sąsiadowała z gruntami rolnymi, na których nie występowała zabudowa mieszkaniowa. Jeżeli jakiś teren jest zagospodarowany zgodnie z prawem lokalnym, gdzie przewidziano teren do zagospodarowania funkcją uciążliwą (przemysł, bazy, składy,) wyklucza to jednocześnie możliwość lokalizacji na nim budownictwa mieszkaniowego w jakiejkolwiek postaci, w tym budowę budynku jednorodzinnego. ( orzecznictwo sądowe SA/Gd 563 - wyrok WSA w Gdańsku z 2006-07-13).
Odwołujący ponadto podnieśli, iż nie zostało zakończone postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz iż wydanie decyzji pozwolenia na budowę budynków jednorodzinnych o dużej intensywności, na działkach bezpośrednio przylegających do terenu stolarni jest też niezgodne z charakterem obecnego użytkowania terenów w tej okolicy - tereny rolne, zabudowy zagrodowej, tereny przemysłowe, tereny zabudowy mieszkaniowo-usługowej. Odwołujący wskazali, iż nie zobowiązano inwestora budynku jednorodzinnego do wykonania stosownych zabezpieczeń ograniczających uciążliwość oraz iż nie poinformowano inwestorów, że budynki mieszkalne będą wznoszone w zasięgu uciążliwości ze strony zakładu stolarskiego z tartakiem nic nie mówiąc o uciążliwościach pochodzących od innych obiektów przemysłowych zlokalizowanych w okolicy np. takich jak hałas i drgania (wibracje). Budowa budynku mieszkalnego jest inwestycją wtórną w stosunku do prowadzonej na tym terenie od wielu lat działalności produkcyjnej. W ocenie odwołujących Starosta jednostronnie uznał, że wydana decyzja z naruszeniem prawa ma tylko skutki prawno-procesowe zapomniał, że przedmiotowa decyzja jest również wadliwa materialnie.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...]Wojewoda W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję podnosząc, iż podstawowym celem wznowionego postępowania prowadzonego przez organ I instancji było ustalenie, czy nieruchomość Odwołujących znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, a tym samym czy Odwołujący winni zostać uznani za stronę postępowania administracyjnego zakończonego decyzją nr [...] Starosty Powiatowego w K. z dnia [...] maja 2009 r..
Dalej organ wskazał, iż Starosta badając ww. kwestię stwierdził, że budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce gruntu numer [...] może wprowadzać ograniczenia w zagospodarowaniu działki numer [...] i w związku z tym odwołujący zostali uznani za stronę w postępowaniu administracyjnym w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie M. W. pozwolenia na realizację planowanej inwestycji. Dalej Wojewoda podniósł, iż oceniając całokształt materiału dowodowego w sprawie, organ I instancji stwierdził, iż podnoszone przez odwołujących jako strony postępowania administracyjnego kwestie nie miałyby wpływu na zmianę ostatecznego rozstrzygnięcia. W tych okolicznościach słusznym więc jest pogląd prezentowany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 21 lipca 2006 roku (II SA/Po 1168/05), iż niedopuszczalna jest taka sytuacja, w której interes osób trzecich będzie najważniejszym i jedynym kryterium jakie organ przy wydaniu pozwolenia bierze pod uwagę. W świetle powyższego organ odwoławczy nie stwierdził, aby organ I instancji dokonał błędu w ustaleniach stanu faktycznego i prawnego.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wnieśli T. W. i S. W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty K. oraz decyzji Wójta Gm. Ż. o warunkach zabudowy nr [...] z dnia [...]stycznia 2008 roku i [...] maja 2008r nr RA [...] -ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie kompleksu 4-ch budynków mieszkalnych jednorodzinnych na terenie położonym w N. dz. Nr [...] — a wiec terenie sąsiadującym z moja działką, dz. Nr [...] oraz uchylenia, wnioskowanej przez nas i pomijanej przez wszystkie organy, decyzji Wójta gm. Ż. nr [...] z dnia [...]grudnia 2008r. zgodnie z naszą skargą skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2010r. lub stwierdzenie wydania przez Starostę i Wójta decyzji z naruszeniem przepisów prawa. Ponadto skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skarżący podnieśli, iż bezprawnie odmówiono przyznania im statusu strony, pomimo że inwestycja polegająca na budowie domu jednorodzinnego narusza ich interes prawny oraz że pozwolenie na budowę oparto o decyzje Wójta Gm. Ż. o warunkach zabudowy z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] i [...] maja 2008r nr [...] -ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie kompleksu 4-ch budynków mieszkalnych jednorodzinnych a wiec terenie sąsiadującym z ich działką nr [...] . Skarżący wskazali, iż z niewiadomych przyczyn pominięto ustalenia decyzji Wójta gm. Ż. nr [...] z dnia [...] grudnia 2008r.
Skarżący podnieśli, iż decyzja Wójta Gm. Ż. naruszała też art. 61 ust. 1 pkt 1 i 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący podnieśli, iż Wójt Gminy Ż. naruszając uregulowania prawne ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dla sąsiadujących bezpośrednio działek dokonuje wybiórczo i z premedytacją błędnego i coraz to innego wyboru działek porównawczych do analizy stanowiącej załączniki do kolejnych decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla odmiennych kolidujących ze sobą inwestycji.
Ponadto skarżący wskazali, iż w toku postępowania administracyjnego na poziomie Wójta gm. Ż. i Starosty K. nie dopuszczono zebranych przez nich dowodów tj. opinii biegłego z zakresu ochrony środowiska oraz iż Starosta K. pomimo wiedzy o występujących uwarunkowaniach i pierwszeństwie zakładu produkcyjnego przed budownictwem mieszkaniowym w zagospodarowaniu tego terenu narzuca im konieczność wprowadzania nadzwyczajnych zabezpieczeń.
Skarżący zwrócili uwagę, iż dopiero po upływie pół roku przyznano im status strony, co doprowadziło do uprawomocnienia się rozstrzygnięć oraz narzucenia im wykonania dodatkowych zabezpieczeń w zakładzie stolarskim.
Skarżący wyjaśnili, iż decyzja Wojewody zawiera wzajemnie sprzeczne wywody, ponieważ organ z jednej strony wskazuje, iż to przybysze winni liczyć się z ewentualnymi niedogodnościami związanymi z takim sąsiedztwem, a nie właściciele nieruchomości, na której od lat prowadzona jest ta działalność produkcyjna a z drugiej strony nakazuje wykonanie dodatkowych zabezpieczeń, które warunkują rozbudowę zakładu stolarskiego.
Skarżący podnieśli, że to oni zapoczątkowali funkcję i rodzaj zabudowy i to do ich działki winny nawiązywać kolejne inwestycje w zakresie kontynuacji funkcji. Skarżący wskazali także, iż nie może być tak, że przez zaniedbania organów administracji publicznej, które arbitralnie ustalają warunki zabudowy, wydają pozwolenia na budowę, właściciel zabudowanej już nieruchomości ponosił będzie negatywne konsekwencje.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Postanowieniem z dnia 30 marca 2010 r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W piśmie z dnia [...] lipca 2010 r. pełnomocnik skarżącego zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 7 Kpa w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w zw. z § 207 ust. 1 pkt 3 i § 271 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przez pominięcie przez organ administracyjny przy weryfikowaniu projektu budowlanego przepisów regulujących minimalne odległości projektowanego domu jednorodzinnego od otwartego składowiska drewna, co stwarza zagrożenie bezpieczeństwa pożarowego. Pełnomocnik wskazał, iż wprawdzie zatwierdzony projekt budowany zgodny jest z decyzją o warunkach zabudowy przedmiotowej działki, lecz nie został zbadany pod kątem jego zgodności z przepisami techniczno - budowlanymi, w zakresie określającym minimalne odległości pomiędzy budynkami z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe. Na działce należącej do skarżącego na wysokości projektowanego domu znajduje się otwarte składowisko drewna, które funkcjonowało na długo przed tym jak uczestnik M. W. uzyskał decyzję ustalającą warunki zabudowy. Składowisko takie zaliczane jest do budowli o gęstości obciążenia ogniowego do 4000 MJ/m , dlatego odległość budynków mieszkalnych (ZL) od takiego składowiska powinna wynosić 22,5 m. Pełnomocnik podniósł, iż projektowany budynek mieszkalny znajdować się będzie zbyt blisko otwartego składowiska drewna, co spowoduje zagrożenie bezpieczeństwa pożarowego. Kwestii tej nie rozważał organ administracyjny pomimo obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy.
Ponadto pełnomocnik skarżącego wniósł o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania toczącego się w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy.
Postanowieniem z dnia 27 lipca 2010 r. Sąd odmówił zawieszenia postępowania.
Na rozprawie w dniu 6 października 2010 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji podnosząc, iż organy nie wyjaśniły kwestii bezpieczeństwa pożarowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 Ppsa ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega, więc na zbadaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Przy czym należy zauważyć, iż na podstawie art. 134 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszonych w skardze.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, dokonywana w oparciu o wyżej wskazane kryteria, nie wykazała naruszenia prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania.
W tym miejscu przypomnieć należy, na co słusznie zwrócił uwagę Starosta, iż granice postępowania wznowieniowego wyznaczone są postępowaniem objętym decyzją ostateczną. Oznacza to, że sprawa o wznowienie postępowania jest tożsama pod względem podmiotowym, przedmiotowym i podstawy prawnej ze sprawą, której dotyczy wznowienie. Organ administracyjny jest zatem zobowiązany w postępowaniu o wznowienie postępowania w pierwszej kolejności ustalić, czy zachodzi podstawa do wznowienia postępowania. Następnie w przypadku pozytywnego ustalenia istnienia podstawy wznowienia, powinien ponownie merytorycznie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę. Tym samym należało ponownie ocenić zasadność wydania pozwolenia na budowę na podstawie przepisów prawa budowlanego.
Powyższe wynika z art. 151 § 1 kpa w związku z art. 149 § 2 kpa. Obowiązek przeprowadzenia we wskazanym zakresie istnieje również w sytuacji objętej dyspozycją art. 146 § 2 kpa. W myśl tego przepisu - mimo istnienia podstaw wznowienia przewidzianych w art. 145 § 1 kpa - nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W takim też przypadku, zgodnie z art. 151 § 2 kpa, organ administracyjny ogranicza się do stwierdzenia, że wydanie decyzji nastąpiło z naruszeniem prawa oraz do wskazania okoliczności, z których powodu nie uchylił decyzji.
W doktrynie prawa administracyjnego podkreśla się, że odmowa uchylenia zaskarżonej decyzji oparta na podstawie art. 151 § 2 kpa może mieć miejsce po przeprowadzeniu wznowionego postępowania, gdyż wtedy dopiero można ocenić, czy przyczyny wznowienia określone w art. 145 § 1 kpa nie wpłynęły na treść decyzji (zob. Z. Janowicz - Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa - Poznań 1987 r.). Inaczej mówiąc - dopiero po przeprowadzeniu wznowionego postępowania można wypowiedzieć się co do dalszych losów zaskarżonej decyzji. W sytuacji zaś, gdy strona nie brała udziału w dotychczasowym postępowaniu, konieczność przeprowadzenia ponownego postępowania co do istoty sprawy istnieje dlatego, by stwierdzić, czy mimo tego organ orzekający wydał prawidłową decyzję, uwzględniającą słuszne interesy stron w granicach dopuszczonych przez prawo (zob. Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, praca zbiorowa pod redakcją J. Borkowskiego, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1989 r.).
Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 4 Kpa - organ administracyjny właściwy w sprawie o wznowienie wznawia postępowanie jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w nim udziału.
Bezspornym jest, że postępowanie o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na rozbudowę było dotknięte wadą z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, ponieważ skarżący jako właściciele nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziałowywania inwestycji nie brali bez własnej winy udziału w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę .
Spełniona została zatem jedna z dwóch przesłanek objętych postępowaniem w sprawach wznowienia. Organ winien był zatem przystąpić do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych decyzją ostateczną, co też uczynił.
Podstawę prawną wydania decyzji z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] stanowiły przepisy Prawa budowlanego.
Zgodnie z treścią art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Powyższa regulacja prawna określa zakres działania organu przy zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydawaniu pozwolenia na budowę. Do kompetencji tegoż organu należy sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wymaganiami ochrony środowiska, sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia, a także sprawdzenie czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadająca właściwe uprawnienia budowlane. Ponadto obowiązkiem organu jest sprawdzenie projektu zagospodarowania działki lub terenu pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno – budowlanymi.
Natomiast w myśl art. art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Powyższe oznacza, iż przepis z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, jak też możliwości wprowadzenia dalszych warunków, od których zależałoby wydanie tegoż pozwolenia (por. E. Radziszewski, Prawo budowlane. Przepisy i komentarz, Warszawa 2006, s. 129).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż wydane w przedmiotowej sprawie decyzje nie naruszają przepisów w stopniu uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.
W przedmiotowej sprawie przedłożony projekt budowlany jest zgodny z ostateczną decyzją o warunkach zabudowy. W niniejszej sprawie inwestor legitymuje się decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu – decyzja Wójta Gminy Ż. z dnia [...] grudnia 2008 r. i decyzja ta posiada przymiot ostateczności. Zgodnie z zasadą trwałości decyzji wyrażoną w art. 16 Kpa decyzje administracyjne obowiązują tak długo, dopóki nie zostaną uchylone lub zmienione przez nową decyzję.
Zatem nie ulega wątpliwości, iż organy orzekające w niniejszej sprawie związane były ostateczną decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r.. W tym miejscu zgodzić należy się z organem, iż postępowanie wznowieniowe odnoszące się do decyzji o warunkach zabudowy nie stanowi zagadnienia wstępnego do wydania decyzji w niniejszej sprawie. Wskazać w tym miejscu należy, iż rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę nie zależy bowiem od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd albowiem zagadnienie dotyczące ustalenia warunków zabudowy zostało już rozstrzygnięte decyzją ostateczną. ( por wyrok NSA z dnia 28 maja 2008 r., II OSK 1698/07, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) .
Zważyć bowiem należy, że organy prawidłowo oceniły, iż przedstawiony projekt budowlany jest zgodny z decyzją o warunkach zabudowy, a dokładniej zachowane zostały wymagania co do linii zabudowy, powierzchni zabudowy (196,06 m2 wobec dopuszczalnej powierzchni 250m2), wysokość budynku (6,01 m wobec dopuszczalnych 9 m), a także parametrów projektowanego budynku mieszkalnego (odpowiednio szerokość elewacji frontowej – 12,90 m wobec dopuszczalnej do 15 m). Spełniony został także parametr nachylenia połaci dachowych.
W tym miejscu odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia przez organ przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym odnośnie kontynuacji funkcji wskazać należy, iż na etapie postępowanie o wydanie pozwolenia na budowę organ nie bada kwestii, które są rozstrzygane w decyzji o warunkach zabudowy. Obowiązkiem organu jest jedynie zbadanie czy przedłożony projekt budowlany jest zgodny z ostateczna decyzja o warunkach zabudowy.
Ponadto w przedmiotowej sprawie wskazać należy, iż przedłożony projekt budowlany jest kompletny i został sporządzony przez osobę uprawnioną i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem . Ponadto inwestor złożył stosowne oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Wobec spełnienia przez inwestora przesłanek określonych w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego organ miał obowiązek wydać pozwolenie na budowę. Wobec ustalenia, iż we wznowionym postępowaniu zapadłaby decyzja o identycznej treści organ słusznie odmówił uchylenia decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 7 Kpa w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w zw. z § 207 ust. 1 pkt 3 i § 271 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przez pominięcie przez organ administracyjny przy weryfikowaniu projektu budowlanego przepisów regulujących minimalne odległości projektowanego domu jednorodzinnego od otwartego składowiska drewna, co stwarza zagrożenie bezpieczeństwa pożarowego.
W tym miejscu wskazać należy, iż zgodnie z § 207 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie budynek i urządzenia z nim związane powinny być zaprojektowane i wykonane w sposób zapewniający w razie pożaru ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru na sąsiednie budynki. Natomiast w myśl § 271 ust. 1 ww. rozporządzenia odległość między zewnętrznymi ścianami budynków niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, a mającymi na powierzchni większej niż 65% klasę odporności ogniowej(E), określoną w § 216 ust. 1 w 5 kolumnie tabeli, nie powinna, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, być mniejsza niż odległość w metrach określona w poniższej tabeli. Z powyższej regulacji jednoznacznie wynika, iż określa ona minimalne odległości zewnętrznych ścian budynków od siebie, a nie minimalną odległość od zewnętrznej ściany budynku do otwartego składowiska drewna. Jak przyznał sam pełnomocnik projekt budowlany jest zgodny z decyzja o warunkach zabudowy w zakresie określającym minimalne odległości między budynkami z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe.
Ponadto zauważyć należy, iż chęć rozbudowy tartaku związana z koniecznością podjęcia działań zabezpieczających nie może ograniczać możliwości inwestowania przez właścicieli działek sąsiednich. Sąd podziela pogląd organów, iż właściciele nowopowstałych działek budowlanych nabytych w celu posadowienia na nich budynków mieszkalnych (położonych w bezpośrednim sąsiedztwie istniejącego zakładu stolarskiego) winni liczyć się z ewentualnymi niedogodnościami związanymi z takim sąsiedztwem, jednakże nie oznacza to, że to na nich ma zostać przerzucony ciężar rozbudowy tartaku. Nie do pogodzenia z powyższym byłaby sytuacja gdyby organ w związku z budową domów jednorodzinnych nałożył na właściciela tartaku obowiązek zastosowania dodatkowych zabezpieczeń. Jednakże w niniejszej sprawie obowiązek zastosowania rozwiązań ograniczających rozprzestrzenianie hałasu na teren sąsiednich działek nie był związany z budową domów mieszkalnych na działkach sąsiednich lecz z rozbudową tartaku. Właściciele nowopowstałych działek budowlanych winni liczyć się z ewentualnymi niedogodnościami związanymi z funkcjonowaniem tartaku w chwili uzyskiwania pozwolenia na budowę, a nie z niedogodnościami które powstaną po jego rozbudowie.
Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wyrażony w wyroku z dnia 21 lipca 2006r., sygn. akt II SA/Po 1168/05, że nie jest dopuszczalna taka sytuacja, w której interes osób trzecich będzie najważniejszym i jedynym kryterium, jakie organ przy wydawaniu pozwolenia bierze pod uwagę. Nie może on być bezwzględną przesłanką przy podejmowaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Ustawodawca, w świetle przyjętych w prawie budowlanym rozwiązań, zapewnia jedynie poszanowanie, a nie ochronę uzasadnionego interesu osób trzecich. Przy czym, uzasadnione kryteria interesu osób trzecich powinno dotyczyć interesu prawnego rozumianego jako naruszenie konkretnych norm prawnych.
W niniejszej sprawie organ odwoławczy dopuścił się co prawda naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania, jednakże to naruszenie w ocenie Sądu nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Postępowanie odwoławcze prowadzone w niniejszej sprawie przez Wojewodę winno być prowadzone zgodnie z zawartą w art. 15 Kpa zasadą dwuinstancyjności. W wyroku z dnia 20 grudnia 1999 r.(sygn. akt IV SA 274/97, LEX nr 48234) Naczelny Sąd Administracyjny skonstatował, że organ odwoławczy rozpoznaje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. Wspomniane żądania, wnioski i zarzuty mogą być zawarte również w złożonym przez stronę odwołaniu, a obowiązkiem organu odwoławczego jest przytoczenie w tym względzie treści odwołania oraz ustosunkowanie się do niego w uzasadnieniu wydanej decyzji. W niniejszej sprawie decyzja organu odwoławczego wymogów tych nie spełnia. Organ II instancji ograniczył się w uzasadnieniu decyzji do wskazania, iż skarżącym przysługiwał przymiot strony i zaistniała przesłanka wznowienia postępowania oraz do ogólnikowego wskazania, iż organ I instancji uznając w świetle całokształtu materiału dowodowego, że brak jest podstaw do zmiany ostatecznego rozstrzygnięcia nie dokonał błędu w ustaleniach stanu faktycznego i prawnego.
Pomimo powyższego uchybienia organ nie uznał za zasadne uchylenia decyzji organu II instancji, ponieważ pomimo powyższych braków rozstrzygnięcie organu jest prawidłowe i odpowiada prawu.
Konkludując, uznać należy, iż w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy też innego naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie uchybienia uprawniają sąd administracyjny do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwego aktu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 Ppsa skargę oddalił.
Na marginesie Sąd zaznacza, iż w razie uchylenia ostatecznej decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji zaistnieje przesłanka do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 8 Kpa. W tym miejscu powtórzyć należy, iż fakt toczącego się postępowania wznowieniowego dotyczącego decyzji o warunkach zabudowy nie ma przymiotu zagadnienia wstępnego do wydanych w niniejszej sprawie decyzji, ponieważ w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja o warunkach zabudowy, którą związane są organy architektoniczno-budowlane.
jh
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło