IV SA/Po 243/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym skargi P. N. na orzeczenie Okręgowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w P. z dnia (...) r. nr (...) w przedmiocie kontrolnego badania lekarskiego postanawia odrzucić skargę Pismem z dnia (...) r. P. N. wniósł skargę na orzeczenie Komisji Lekarskiej MSW w P. z dnia (...) r. nr (...) w sprawie kontrolnego badania lekarskiego. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wskazał, ze w treści zaskarżonego orzeczenia omyłkowo pouczono skarżącego o środku zaskarżenia do sądu administracyjnego, który przysługuje od orzeczeń dotyczących stopnia zdolności do służby. W związku z powyższym poinformowano skarżącego o właściwym sposobie odwołania do sądu powszechnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zaskarżone orzeczenie zostało wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 667 ze zm.). Wskazać należy, że komisje lekarskie, działające w sprawach funkcjonariuszy czy kandydatów do służb mundurowych, są organami administracji publicznej i swoje rozstrzygnięcia podejmują w formie decyzji administracyjnych, nazywanych orzeczeniami. Orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie zasadnicze grupy. Pierwsza z nich obejmuje kwestie zaliczenia danej osoby do określonej kategorii do służby, jak i samej zdolności do służby. Natomiast druga grupa orzeczeń to orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa dla celów odszkodowawczych i emerytalno-rentowych. Podstawą tych orzeczeń są odrębne przepisy, m.in. rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 stycznia 1995 r. w sprawie zasad orzekania o inwalidztwie funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Więziennej, emerytów i rencistów policyjnych, trybu postępowania i właściwości komisji lekarskich w tych sprawach, sposobu przeprowadzania kontrolnych badań lekarskich oraz wzywania inwalidów na te badania (Dz. U. Nr 8, poz. 41 ze zm.), wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 21 ust. 5 cytowanej wyżej ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...). Takie orzeczenia nie mają samodzielnego bytu. Są one poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych. Mają one wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego, jako jedna z przesłanek ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W myśl art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...), komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych orzekające w sprawach kandydatów do służby oraz funkcjonariuszy Policji orzekają o inwalidztwie funkcjonariuszy, emerytów i rencistów, związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą. Orzeczenia tych komisji stanowią podstawę dla organu rentowego do wydawania decyzji w sprawie świadczeń przewidzianych w tej ustawie, do których prawo uzależnione jest od stwierdzenia niezdolności do służby. Od decyzji ustalającej prawo do zaopatrzenia emerytalnego przysługuje zainteresowanemu odwołanie do właściwego sądu powszechnego (sądu pracy i ubezpieczeń społecznych) według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego (art. 32 ust. 4 ustawy). W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do właściwości takich sądów (por. wyroki NSA z dnia 29 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 667/08; z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10; wyrok NSA z dnia 22 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 220/10, wyrok NSA z 14 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 2528/11 publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń NSA; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, OSNP 2000/5/167; uchwała NSA z dnia 19 stycznia 1998 r., sygn. akt OPS 8/97, ONSA 1998/2/39). Skoro zatem w niniejszej sprawie zaskarżone orzeczenie dotyczyło emerytowanego funkcjonariusza Policji i ustalenia jego inwalidztwa, zaliczenia do grupy inwalidów, wskazania, czy inwalidztwo pozostaje w związku ze służbą, czy jest czasowe, czy trwałe oraz ewentualnego wyznaczenia kolejnego terminu badania kontrolnego, to orzeczenie to należy do drugiej omawianej powyżej grupy orzeczeń, mniemających samodzielnego bytu i niepodlegających kontroli sądów administracyjnych. Z tego względu, Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.