IV SA/Po 246/04

WyrokWSA w Poznaniu2006-02-02

Skład orzekający: Paweł Miładowski, Maciej Dybowski, Bożena Popowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie została prawidłowo doręczona decyzji organu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ skarżący nie został prawidłowo doręczony decyzją organu pierwszej instancji, co oznacza, że termin do wniesienia odwołania wobec niego nie rozpoczął biegu. Skarżący, jako konkubent matki dziecka, miał interes prawny w postępowaniu dotyczącym ustalenia odpłatności za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, a jego pismo, mimo braku formalnego określenia "odwołanie", powinno być tak potraktowane, gdyż wyrażało niezadowolenie z decyzji i wskazywało na jej błędy.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez K. C. od decyzji Kierownika Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie ustalającej odpłatność za pobyt A. Ł. w placówce opiekuńczo-wychowawczej. K. C. twierdził, że nie jest ojcem dziecka i jego zarobki nie powinny być brane pod uwagę. Sąd administracyjny uznał, że K. C. był stroną postępowania, miał interes prawny i nie został prawidłowo doręczony decyzją organu pierwszej instancji, co skutkowało bezpodstawnym stwierdzeniem uchybienia terminu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie Sędzia WSA Maciej Dybowski (spr.) Sędzia WSA Bożena Popowska Protokolant referent – stażysta Paweł Grzęda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2006 r. sprawy ze skargi K. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie /-/ B. Popowska /-/ P. Miładowski /-/ M. Dybowski KP/ Prawomocnym postanowieniem z dnia [...] r. – sygn. [...] Sąd Rejonowy w [...] na podstawie art. 79 § 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (j.t. Dz.U. 11/02/109 ze zm.) zmienił środek wychowawczy wobec nieletniej A. Ł. urodzonej [...] r. postanowieniem tegoż Sądu z dnia [...] r. sygn. [...] w ten sposób, że w miejsce orzeczonej placówki opiekuńczo-wychowawczej orzekł umieszczenie nieletniej A. Ł. w placówce resocjalizacyjnej. A. Ł. decyzją Kierownika Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] (dalej: Powiatowe Centrum) z dnia [...] r., [...] została skierowana do [...] (dalej: Ośrodek). Kierownik Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w [...] decyzją z dnia [...] r., [...], na podstawie art. 33 ust. 4 i 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (j.t. Dz.U.64/98/414 ze zm.-dalej ups) ustalił dla O. Ł. od dnia [...] r. do dnia [...] r. opłatę za pobyt córki A. Ł. w Ośrodku w kwocie 449,32 zł miesięcznie. Odpis decyzji doręczono O. Ł. dnia [...] r. K. C. pismem z dnia [...] r., nadanym pocztą [...] r., wskazał, że decyzja z dnia [...] r. jest błędna. Nie jest on biologicznym ojcem A. Ł., kwestia odpłatności za jej pobyt w Ośrodku Go nie dotyczy, w związku z czym nie powinny być brane pod uwagę Jego zarobki. W piśmie przewodnim z dnia [...] r. Kierownik Powiatowego Centrum wskazał, że nie znalazł podstaw do zastosowania art. 132 kpa, choć stwierdził, że "stanowisko [odwołującego] jest istotnie uzasadnione... za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej odpłatność ponoszą rodzice". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: Samorządowe Kolegium) postanowieniem z dnia [...] r., [...], stwierdziło na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 98/00/1071 ze zm., dalej: kpa) uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Z akt sprawy wynika bowiem, że decyzja doręczona została dnia 17 grudnia 2003 r., a odwołanie nadano w urzędzie pocztowym dnia 2 stycznia 2004 r. Pismem z dnia [...] r. K. C. wniósł skargę do Sądu Administracyjnego. Zarzucił w niej, iż Jego pismo zostało przez organ błędnie potraktowane jako odwołanie. W piśmie datowanym na ten sam dzień skierowanym do Samorządowego Kolegium ponownie wyjaśnił, że jest w sprawie odpłatności za pobyt A. Ł. w Ośrodku osobą postronną. Wnosząc pismo z dnia [...] r. dążył do podjęcia przez organ nowej decyzji. Do pisma dołączony został skrócony odpis aktu urodzenia A. Ł. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium wniosło o jej oddalenie podnosząc, że wniesienie odwołania przez K. C. – konkubenta O. Ł, zgodne było z art. 44 ups. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 2a ust. 1 pkt 1 ups, obowiązującej w dniu wydania przez Kierownika Powiatowego Centrum decyzji objętej odwołaniem, ilekroć w tej ustawie mowa jest o rodzinie - oznacza to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku wspólnie zamieszkujące i gospodarujące (z zastrzeżeniem nieistotnego w tym wypadku art. 4a). Z uwagi na stwierdzony w niniejszej sprawie fakt prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego (wywiad środowiskowy z dnia [...] r.) niewątpliwym jest, że kwestia ustalenia odpłatności za pobyt w Ośrodku dotyka interesu prawnego Skarżącego. Jego bowiem dochód mieści się w pojęciu "dochód rodziny", wykorzystywanym dalej w trakcie stosownych obliczeń prowadzonych w celu ustalenia odpłatności. Zgodnie z art. 28 kpa, stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalonym jest pogląd, że w postępowaniu administracyjnym o udzielenie pomocy społecznej rodzinie prawa strony ma każdy członek tej rodziny (wyrok WSA z 5 marca 2003-II SA/Ka 878/99 –Pr. Pracy 11/03/39). Skoro organ I instancji uwzględniał dochody K. C. przy ustaleniu dochodu rodziny (art. 2a ust. 1 pkt 2 ups), to ma On interes prawny rozumieniu art. 28 kpa. Prawo do wniesienia odwołania przysługuje nie tylko stronie, biorącej udział w postępowaniu przed organem I instancji lecz także stronie, nie biorącej udziału w tym postępowaniu (wyrok NSA z 13 marca 2002 r. – I SA 2101/01). Należy zatem uznać Skarżącego za stronę postępowania administracyjnego, umożliwić Mu ochronę własnego interesu prawnego. Ochrona ta znajdować może wyraz zwłaszcza w korzystaniu przez stronę z przysługujących jej uprawnień procesowych. Warunkiem korzystania z uprawnień procesowych jest zapewnienie przez organ stronie czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności przez doręczanie mu podjętych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. W związku z tym uznać należy, że organ naruszył prawo nie doręczając Skarżącemu decyzji z dnia [...] r. W takim stanie rzeczy zarzut uchybienia terminu, stwierdzony przez Samorządowe Kolegium w zaskarżonym postanowieniu, nie może być uznany za zasadny, skoro nie zaczął wobec Niego biec termin do wniesienia odwołania (odpowiednio – postanowienie SN z 22.04.1998 – III CRN 90/80; 7.11.1995 – I PRN 45/95 – OSNAP 12/96/172, akceptowane przez J. Gudowskiego "Kpc tekst, orzecznictwo, piśmiennictwo" W.Pr.1998 t. 1 s. 607 uw. 1 do art. 343; s. 610 uw. 13. Błędnie organ odwoławczy upatruje podstawy złożenia odwołania przez K. C. w art. 44 ups bowiem w aktach sprawy brak wyraźnej zgody O. Ł. na złożenie odwołania (S. Nitecki "Komentarz do ups" Gdańsk 2001 s. 377) a K. C. ma własny interes prawny w wywiedzeniu odwołania. Skarżący błędnie przyjmuje, że nie użycie przezeń słowa "odwołanie" uniemożliwiło takie potraktowanie pisma . Odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia ani użycia owego określenia- wystarczy, że z pisma wynika, ze strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji ( argumn. ex art. 128 kpa). Brak było podstaw do poszukiwania innych trybów weryfikacji decyzji z dnia 8 grudnia 2003 r. (art. 15 i art. 16 § 1 zd.2 kpa), skoro K. C. wyraźnie deklarował niezadowolenie z decyzji i wskazywał na jej merytoryczne błędy. Jednocześnie zauważyć trzeba, że w postępowaniu pominięty został K. A. J. Zgodnie z art. 33 k ust. 4 ups, odpłatność za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej ponoszą rodzice, w tym również, zgodnie z ust. 5 wskazanego artykułu, rodzice pozbawieni całkowicie lub częściowo władzy rodzicielskiej. W takim stanie rzeczy konieczne jest merytoryczne rozpatrzenie przez Samorządowe Kolegium odwołania K. C Organ winien również rozważyć kwestię włączenia do postępowania ojca małoletniej, K. A. J. W związku z tym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153/02/1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. /-/ B. Popowska /-/ P. Miładowski /-/ M. Dybowski KP

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło