IV SA/Po 318/06
WyrokWSA w Poznaniu2006-07-05
Skład orzekający: Paweł Miładowski, Maciej Dybowski, Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego, spowodowany hałasem, może zostać uznany za chorobę zawodową, jeśli badania medyczne nie potwierdzają jednoznacznie ślimakowej lokalizacji uszkodzenia i progu słuchu co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo oceniły zebrane dowody, w tym orzeczenia lekarskie, i trafnie stwierdziły brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Mimo narażenia na hałas, u skarżącego nie potwierdzono cech obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego o wymaganym natężeniu, co jest niezbędnym kryterium do stwierdzenia choroby zawodowej. Rozpoznany ubytek słuchu miał pozaślimakową lokalizację.Stan faktyczny
Skarżący S.K. domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej w postaci obustronnego trwałego ubytku słuchu spowodowanego hałasem. Organy obu instancji, opierając się na orzeczeniach lekarskich, nie stwierdziły choroby zawodowej, wskazując na pozaślimakową lokalizację ubytku słuchu i niewystarczający próg słuchu. Skarżący zarzucał nieprawidłowe odczytanie dokumentów, pominięcie wyników badań środowiskowych i brak analizy przyczyn utraty słuchu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie WSA Maciej Dybowski (spr.) WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant ref.staż. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 lipca 2006 r. sprawy ze skargi S.K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/P.Miładowski /-/M.Dybowski KB/
sygn. IV SA/Po 318/06
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny na podstawie art. 5 ust. 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Inspekcji Sanitarnej (j. t. Dz.U. 90/98/575 ze zm.) nie stwierdził u S.K. choroby zawodowej: obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, wymienionej w poz. 21 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. 132/02/1115- dalej rozporządzenie z 2002 r.).
W uzasadnieniu Powiatowy Inspektor wskazał, że S.K. zatrudniony był w okresie od 1 września 2001 do 28 lutego 2004 r. w Zakładzie Robót Komunikacyjnych D. (dalej Zakład) jako monter nawierzchni przy naprawach bieżących i remontach torów. W 2000 r. laboratorium WSSE w Zielonej Górze dokonało pomiarów natężenia hałasu i wibracji w kabinie samochodu Żuk; badania nie wykazały przekroczeń NDN hałasu. Nie przeprowadzono badań środowiskowych na wolnym powietrzu. Orzeczenie lekarskie nr [...] Wielkopolskiego Centrum Medycyny Pracy ( dalej WCMP), w którym rozpoznano obustronny niedosłuch odbiorczy typu pozaślimakowego i orzeczenie lekarskie nr [...] Instytutu Medycyny Pracy w Ł. (dalej IMP), potwierdzające owe rozpoznanie, nie dały podstaw do rozpoznania owej choroby zawodowej.
W odwołaniu S.K. wskazał, że od 17 września 1979 do 16 listopada 1985 r. pracował w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej, na stanowisku kierowcy: pojazdów ciężarowych i ciągnika C 360. Od 18 listopada 1985 do 30 kwietnia 1992 r. pracował w PKP Oddziale Budynków w P. Sekcji Budynków w K. na stanowisku kierowcy: pojazdów ciężarowych powyżej 3, 5 tony i ciągnika C 360. Od 1 maja 1992 do 31 sierpnia 2001 r. pracował w PKP Zakładzie Infrastruktury Kolejowej i Oddziale Budynków na stanowisku kierowcy ciągnika C 360 Ursus. Od 1 września 2001 do28 lutego 2004 r . pracowała w PKP Zakładzie Robót Komunikacyjnych D. sp. z oo Kierownictwie Zmechanizowanych Robót Utrzymania na stanowisku kierowcy Żuka i montera nawierzchni kolejowej. Odwołujący podejrzewa, że złożone przezeń dokumenty Inspektor Powiatowy odczytał nieprawidłowo. Do odwołania Zainteresowany załączył ponownie kserokopię dokumentu, złożonego przy skierowaniu na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej (k.1, 2, 18 akt administracyjnych).
Po rozpoznaniu odwołania S.K. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Inspekcji Sanitarnej (j. t. Dz.U. 90/98/575 ze zm.) w zw. z § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. 132/02/1115) i art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Wojewódzki Inspektor podzielił ustalenia faktyczne i poglądy prawne organu I instancji. Wskazał, że za chorobę zawodową uważa się schorzenie ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeśli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy ( § 2 ust. 1 rozporządzenia). Wojewódzki Inspektor ustalił, że S.K. w latach 1979-2001 pracował jako kierowca samochodu ciężarowego i ciągnika Ursus, a w okresie 2001-2004 jako kierowca Żuka i monter nawierzchni kolejowej. Mimo braku dokumentacji pomiarowej, świadczącej o wielkości narażenia na hałas, zważywszy na charakter wykonywanej pracy, z dużym prawdopodobieństwem należy przyjąć, że S.K. był narażony na czasie swej pracy zawodowej na działanie hałasu ponadnormatywnego. Jednostki medyczne upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych- WCMP ( orzeczenie z dnia [...] nr [...]) i IMP ( orzeczenie z dnia [...] nr [...]) uznały brak podstaw do rozpoznania u Zainteresowanego choroby zawodowej narządu słuchu. Orzeczenie lekarskie IMP uzasadniło, że wykonane kompleksowe badania audiologiczne nie potwierdziły lokalizacji ślimakowej uszkodzenia (niskie wartości testu SISI, brak odruchów z mięśnia strzemiączkowego), a jego wielkość w uchu lepiej słyszącym wyniosła 43 dB. U Skarżącego nie potwierdzono cech obustronnego uszkodzenia ślimaka wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 KHz; nie potwierdzono cech przewlekłego urazu akustycznego, w szczególności uszkodzenia ślimaka, co jest niezbędnym kryterium przy rozpoznawaniu zawodowego uszkodzenia słuchu. Rozpoznany u Skarżącego typ ubytku słuchu nie spełnia kryteriów narzuconych przez wykaz chorób zawodowych. Organ inspekcji sanitarnej jest związany rozpoznaniem chorobowym umieszczonym w orzeczeniu jednostki upoważnionej i nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia (wyrok NSA II SA 634/98- Prawo Pracy 12/98/98).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S.K. podniósł, że czuje się pokrzywdzony ową decyzją. Pracował od 1985 r. w PKP w warunkach szkodliwych dla zdrowia, przy przekroczonych normach hałasu. Pracując w PKP miał pierwszą kategorię słuchu, co potwierdziły badania przeprowadzone przez PKP. Słuch Skarżącego uległ pogorszeniu, co potwierdzają badania WCMP i IMP. W piśmie z dna 25 czerwca 2006 r. Zainteresowany wyjaśnił, że uszkodzenie Jego słuchu nastąpiło w wyniku wykonywania pracy zawodowej w warunkach uciążliwych dla zdrowia; stan słuchu ulega dalszemu pogorszeniu. W piśmie z dnia 21 października 2004 r. wnioskował, by organy orzekające uzupełniły materiał dowodowy o wyniki badań słuchu z października 2004 r., a mimo to w aktach sprawy brak tych materiałów. Z tych wyników badań wynika w jakim tempie następowało pogorszenie się słuchu Skarżącego. Organy orzekające nie dokonały analizy przyczyn utraty słuchu, pominęły milczeniem wyniki badań środowiskowych z 15 grudnia 1998 r., z których jednoznacznie wynika, że pracowałem na sprzęcie szkodliwym dla zdrowia w związku z przekroczeniem dopuszczalnych wartości hałasu i drgań; nie wyjaśniły jednoznacznie, w jakich warunkach Skarżący wykonywał pracę zawodową.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadną.
1. Sąd Administracyjny dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod
względem zgodności z prawem (jeśli ustawy- jak w rozpatrywanej sytuacji- nie stanowią inaczej; art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych- Dz.U. 153/02/1269 ze zm.). W szczególności Sąd Administracyjny kontroluje prawidłowość decyzji wg stanu faktycznego i prawnego z daty podjęcia decyzji ostatecznej.
2. Wbrew stanowisku Skarżącego, w sprawie nie było potrzeby prowadzenia dalszych dowodów dla ustalenia, że Zainteresowany pracował w warunkach narażenia zawodowego, skoro Wojewódzki Inspektor trafnie stwierdził z wysokim prawdopodobieństwem- mimo braku dokumentacji pomiarowej- że z uwagi na charakter wykonywanej pracy, S.K. był narażony w czasie swej pracy zawodowej ( w latach 1979-2001 r.) na działanie hałasu ponadnormatywnego (k. 26v akt administracyjnych). Podstawą tych ustaleń było w szczególności pismo Naczelnika Sekcji Budynków PKP z dnia [...]l dz. [...], odpis rejestru wyniku badań i pomiarów dla zdrowia na stanowisku pracy, wywiady zawodowe z dnia: 31.8.2004 i 2.9.2004 r., karta oceny narażenia zawodowego z 11.4.2004 r., formularz postępowania wyjaśniającego z 8.3.2005 r. (k. 1= 18, 3-7, 9-10, 14 akt administracyjnych), mimo ich nie przywołania w uzasadnieniach decyzji obu instancji.
3. Już pod rządem rozporządzenia z 1983 r. w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że orzeczenie lekarskie w sprawie choroby zawodowej w rozumieniu § 8 ust. 1 rozporządzenia z 1983 r., jest opinią w rozumieniu art. 84 § 1 kpa (wyroki NSA z: 15.3.1994- SA/Wr 147/94- Prok. i Pr.- dodatek- 2/95/53; 19.2.1999- II SA/Wr 1452/97- ONSA 2/00/63; 30.6.1981- II SA 33/81- ONSA 1/81/65, 6.8.1998- II SA/Wr 1980/98 niepubl., akceptowane przez B. Gudowską "Choroby zawodowe" PiZS 4/03/18, 23; wyrok NSA z: 5.11.1998- I SA 1200/98) i jako takie podlega swobodnej ocenie dowodów (art. 80 kpa). Pogląd ów jest w pełni aktualny pod rządem rozporządzenia z 2002 r. W wyniku tej oceny decydent procesowy (organ administracji publicznej I i II instancji), może ową opinię uznać, bądź też nie (odpowiednio- Tadeusz Widła "Ocena dowodu z opinii biegłego" Wyd. UŚ 1992 s. 82 i nast.). Utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego i w doktrynie jest pogląd, że kontrola opinii biegłego winna polegać na sprawdzeniu prawidłowości- z punktu widzenia wymagań logiki i zasad doświadczenia życiowego- rozumowania przeprowadzonego w jej uzasadnieniu (odpowiednio- orz. SN z: 3.11.1976- IV CR 481/76- OSNC 5-6/ 77/102, akceptowane przez E. Wengerka w: "Kpc z komentarzem" W. Pr. 1989 t. 2 s. 461 uw. 12; 15.6.1970- I CR 224/70- Biul. SN 11/70/203, akceptowane przez T. Erecińskiego w: "Komentarz do kpc" W. Pr. 2002 t. 1 s. 558 uw.21; postanowienie SN z 7.11.2000- I CKN 1170/98- OSNC 4/01/64).
Pomiędzy decydentem procesowym a biegłym istnieje zasadniczy podział ról- biegły jest pomocnikiem decydenta procesowego w zakresie dostarczania decydentowi procesowemu wiadomości specjalnych; do biegłego nie należy jednak ustalanie stanu faktycznego ani rozstrzyganie zagadnień prawnych (orz. SN z: 26. 11.1949- WaC 167/47- DPP 6/ 50/56; 17.11.1967- I PR 355/67- OSNC 6/68/ 109, akceptowane przez T. Erecińskiego- op.cit. s. 554 uw.5, s.559 uw. 23; E. Wengerek- op.cit. s. 460 uw. 9 i akceptowane przez Komentatora orzecznictwo SN). W szczególności utrwalonym jest pogląd, że zagadnienie związku przyczynowego bądź przyczynienia się do powstania szkody, należą do kwestii prawnych ( odpowiednio- wyrok SN z: 25.4.1997- I CKN 60/97- OSNC 11/97/173; 6.6.1997- II CKN 213/97- OSNC 1/98/5), tym bardziej, iż w przypadku pozytywnego ustalenia, że stwierdzona choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych i praca była wykonywana w warunkach narażających na jej powstanie, istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową a warunkami narażającymi na jej powstanie ( wyrok SN z: 19.7.1984- II PRN 9/84- OSNC 4/85/53, 4.6.1998- III RN 36/98- OSNAP 6/99/192, 11.3.1999- III RN 128/98- OSNAP 24/99/771; wyrok NSA- OZ w Łodzi, omówiony przez G. Romanowskiego "Wystarczy praca w hałasie"- Rzeczpospolita z 4.11.2002 s. C1). Ustalenie listy chorób zawodowych w rozporządzeniu z 2002 r. ma doniosłe skutki prawne, polegające na domniemaniu zawodowego pochodzenia choroby wymienionej w wykazie; jeżeli u pracownika stwierdzono wymienioną w wykazie chorobę i wykonywał on prace w warunkach narażających na jej powstanie, zbędny jest dowód na istnienie wpływu warunków pracy na zachorowanie (B. Gudowska- op. cit. s. 16- 17, 23 i przytoczone przez Autorkę orzecznictwo i piśmiennictwo).
4. W niniejszej sprawie organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i
trafnie uznały orzeczenie lekarskie z dnia [...] nr [...] WCMP i orzeczenie lekarskie z dnia [...] nr [...] IMP. W orzeczeniu lekarskim WCMP odniósł się do uprzednio sporządzonych dokumentów lekarskich: audiogramu z 6 listopada 2002 r., wskazującego dla ucha lewego 35 dB, dla ucha prawego 32 dB. WCMP prawidłowo przyjął narażenie na hałas ponadnormatywny od 18 listopada 1985 do 31 sierpnia 2001 r. (w czasie, gdy Skarżący był kierowcą samochodów ciężarowych i ciągnika Ursus C 360- k. 8v w zw. z k. 3, 5,26v). Przesłanką braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej było ustalenie w wyniku badań specjalistycznych pozaślimakowego charakteru ubytku słuchu i stopień tego ubytku. Także orzeczenie lekarskie IMP wskazuje, że przeprowadzone ( zatem aktualne w dacie orzekania przez organy obu instancji) kompleksowe badania audiologiczne nie potwierdziły obustronnego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego- przeciwnie- niskie wartości testu SISI, brak odruchów z mięśnia strzemiączkowego pozwoliły na ustalenie pozaślimakowej lokalizacji ubytku słuchu i wskazały na przewlekły nieżyt trąbki słuchowej (k. 13 akt administracyjnych).
5. Skarżący trafnie stawia zarzut, że w orzeczeniu IMP nie powinno używać się
formułowania "ok. 43 dB", bowiem może to oznaczać też "45 decybeli" (k. 18 akt sądowych). Dla precyzji opinii biegły winien używać sformułować jednoznacznie określających ubytek (np. "43,1 dB"), bądź wykluczających wątpliwość z punktu widzenia prawa materialnego (np. "nie więcej niż 43 dB"). W rozpatrywanej sprawie uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy ani nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. a bądź c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1270 ze zm.- dalej ppsa). Skoro bowiem należycie stwierdzony ubytek słuchu ma lokalizację pozaślimakową, a nadto Zainteresowany cierpi na pozazawodowy przewlekły nieżyt trąbki słuchowej, to określenie progu słuchu na "ok. 43 dB" nie mogło prowadzić do innych ustaleń i innej subsumcji.
6. Wobec powyższego organy administracji publicznej I i II instancji dokonały prawidłowej oceny zebranych w sprawie dowodów- w tym w szczególności orzeczeń lekarskich WCMP i IMP w granicach swobodnej oceny dowodów ( art. 80 kpa). W sprawie nie doszło do naruszenia prawa procesowego, ani prawa materialnego.
Rolą lekarza spełniającego odpowiednie wymagania kwalifikacyjne, zatrudnionego w jednej z jednostek orzeczniczych, jest wydanie orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej- na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia i oceny narażenia zawodowego. Istotą orzeczenia lekarskiego jest ustalenie na podstawie aktualnej wiedzy medycznej, czy u badanego pracownika są charakterystyczne dla danej jednostki chorobowej objawy, które ze względu na występujące jej symptomy, zmiany w organizmie i ich skutki, czynią możliwym medyczną identyfikację i nazwanie choroby (wyrok SN z 7.5.1998- I PKN 72/98- OSNAP 9/99/303, akceptowany przez B. Gudowską- op. cit. s. 17, 23). W niniejszej sprawie orzeczenia lekarskie WCMP i IMP spełniły te kryteria i jako wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych, nie będąc sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym i nie budzące wątpliwości co do rozpoznania choroby, były wystarczającą podstawą do wydania decyzji organów inspekcji sanitarnej ( odpowiednio- wyrok NSA z 23.7.2003 r.- I SA 108/03; odpowiednio- T. Bińczycka- Majewska "Prawne aspekty chorób zawodowych" PiP 7/93/58).
Rozpoznanie objawów choroby- innej niż zawodowa- było w niniejszej sprawie obiektywne, jednoznaczne i niezmienne. Organy administracji publicznej owe obiektywne wskazania medyczne poddały prawidłowej subsumcji, przy uwzględnieniu wszystkich elementów normy materialnoprawnej, opisującej chorobę zawodową jak i związek przyczynowy między warunkami pracy a rozpoznanym schorzeniem. Trafnie uznały, że schorzenie Skarżącego- mimo pracy w narażeniu zawodowym- nie spełnia cech choroby zawodowej.
Wojewódzki Inspektor trafnie ustalił, że Skarżący w latach 1979-2001 pracował jako kierowca samochodów ciężarowych i ciągnika Ursus, będąc narażonym na działanie ponadnormatywnego hałasu. Wobec braku cech choroby zawodowej, określonej w załączniku do rozporządzenia z 2002 r., Zainteresowany może rozważyć dochodzenie od byłego pracodawcy odszkodowania za doznany uszczerbek na zdrowiu na podstawie prawa cywilnego, przeprowadzając w ewentualnym procesie cywilnym dowód związku choroby z pracą (T. Bińczycka- Majewska- op. cit. s. 53).
7. Upływ czasu- w szczególności 3 lat od zakończenia narażenia zawodowego (31.8.2001 r.) w narażeniu na działanie hałasu ponadnormatywnego- nie wyklucza stwierdzenia związku przyczynowego między chorobą a wcześniejszą pracą zawodową ( wyrok SN z 7.6.1995 r.- sygn. II PRN 4/95- OSNAP 3/96/44). Postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej u Zainteresowanego rozpoczęło się- przy braku dowodów przeciwnych- dnia 31 sierpnia 2004 r.; zawiadomienie o wszczęciu postępowania winno poprzedzać badanie w WCMP (k. 3, 11 akt administracyjnych). Wobec rozpoczęcia niniejszego postępowania po dniu 3 września 2002 r. (wejścia w życie rozporządzenia z 2002 r.- § 10 i 12), zastosowanie w sprawie mają przepisy rozporządzenia z 2002 r.
8. Rozporządzenie z 2002 r. wydane zostało na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w art. 237 § 1 pkt 2 i 3 kodeksu pracy. Rada Ministrów zobowiązana została do określenia w drodze rozporządzenia, wykazu chorób zawodowych (pkt 2) i szczegółowych zasad postępowania dotyczącego zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (pkt 3). W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego w doktrynie jednoznacznie wskazuje się, że upoważnienie do wydania aktu wykonawczego winno być szczegółowe, w celu wykonania ustawy; winno zawierać szczegółowe wytyczne dotyczące treści aktu wykonawczego ( art. 92 ust. 1 Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r.- Dz.U.78/97/483, sprost. 28/01/319; orzeczenie TK z: 19.X.1988- Uw 4/88- OTK 1988 s. 79; 23.X.1995- K 4/95- OTK 2/95/s.100; 22.9.1997- K 25/97- OTK3-4/97/s.304; 25.5.1998- U. 19/97- OTK 4/98/s.262-263; wyrok z: 14.3.1998- K 40/97- OTK 2/98/s.72; 26.X.1999- K. 12/99 s.682-685 i przywołane piśmiennictwo; K. Działocha w: "Konstytucja RP. Komentarz“ Wyd. Sejmowe 2001 t. II s.10-14, 16-35 do art. 92). Nie ulega wątpliwości, że ustawodawca w żaden sposób nie upoważnił Rady Ministrów do ograniczenia w czasie możliwości zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej i jej rozpoznania. Takie ograniczenie uprawnień pracownika wymaga niewątpliwie regulacji ustawowej. Nie mieści się to bowiem w "szczegółowych zasadach postępowania dotyczących zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych“ (pkt 3), ani w "wykazie chorób zawodowych“ (pkt 2). Przemawia za tym także porównanie normatywnej treści art. 231 pkt 2 i 3 kp z daty wydania rozporządzenia z 1983 r. (art. 72 ust. 2 KN w zakresie szczegółowości wytycznych dotyczących treści aktu niczego nie zmienia), jak i fakt, że pod rzadem rozporządzenia z 1983 r. orzecznictwo SN i NSA skutecznie podważyło przyjęcie cezury 30 dB (zatem aż o ½ mniejszej, niż obecnie przyjętej pod poz. 21 załacznika do rozporządzenia z 2002 r.)- zarówno w warstwie normatywnej, jak i merytorycznej. Taka regulacja pozostaje w sprzeczności z zasadą demokratycznego państwa prawnego ( art. 2 Konstytucji) i zasadą równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji), bowiem bez dostatecznego uzasadnienia różnicuje sytuację prawną pracowników, którzy przez kilkanaście lub kilkadziesiąt lat pracowali w takich samych warunkach faktycznych i prawnych, doznali takiej samej choroby zawodowej, a tylko od tego, czy postępowanie w sprawie rozpoznania lub stwierdzenia choroby zawodowej rozpoczęło się przed, czy w dniu 3 września 2002 r. bądź po tym dniu, będą mogli skutecznie dochodzić swych praw z tytułu choroby zawodowej. Z tej przyczyny Sąd nie podziela poglądu B. Gudowskiej o utracie aktualności poglądu wyrażonego w wyrokach: SN II PRN 4/95- OSNP 3/96/44 i NSA z 29.2.1996- I SA 1540/95- Pr.Pracy 3/97/37- op. cit. s.18.
Z art. 8 ust. 2 i art. 178 Konstytucji wynika, że sędziowie w sprawowaniu swego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom, stosując przepisy Konstytucji wprost, chyba że Konstytucja stanowi inaczej. Sąd uprawniony i obowiązany jest do samodzielnej oceny i ustalenia zgodności podustawowych aktów normatywnych z ustawami, a w razie stwierdzenia ich niezgodności z ustawami, odmowy ich zastosowania w konkretnej sprawie ( wyrok SN z 9.6.2005- V KK 41/05- OSNKW 9/05/83). W niniejszej sprawie Sąd nie musiał odmówić zastosowania § 2 ust. 2 rozporządzenia z 2002 r. i poz. 21 załącznika do tego rozporządzenia w części, w której określiły one okres uprawniający do zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznania, jak i w części, w której uznaje, że chorobą zawodową jest dopiero stan, w którym "podwyższenie progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym“, nie zaś stan, opisany w pozostałej części przepisu z poz. 21 załacznika.
W niniejszej sprawie bowiem to nie przepis określający okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej mimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego, bądź próg słuchu, lecz brak cech choroby zawodowej z kolumny pierwszej wykazu chorób zawodowych pod poz. 21 w postaci braku obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego, przemawiał za oddaleniem skargi.
Z tych przyczyn na podstawie art. 151 ppsa, należało orzec jak w sentencji.
/-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/P.Miładowski /-/M.Dybowski
KB/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło