IV SA/Po 445/09
WyrokWSA w Poznaniu2009-08-26
Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Paweł Miładowski, Bożena Popowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze z powodu braku podpisu na odwołaniu, wniesionym przez organizację społeczną dopuszczoną do udziału w postępowaniu na prawach strony, jest zgodna z prawem, jeśli organ nie wezwał do uzupełnienia tego braku formalnego?Ratio decidendi
Decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze z powodu braku podpisu na odwołaniu jest niezgodna z prawem, jeśli organ nie wezwał wnoszącego do uzupełnienia tego braku formalnego. Brak podpisu stanowi usuwalny brak formalny, a nie podstawę do uznania postępowania za bezprzedmiotowe. Organizacja społeczna, dopuszczona do udziału w postępowaniu na prawach strony, posiada legitymację do wniesienia skargi na decyzję umarzającą postępowanie odwoławcze.Stan faktyczny
Skarżąca organizacja społeczna S.E.Z. wniosła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Poznania ustalającej warunki zabudowy. Odwołanie nie zostało jednak podpisane przez pełnomocnika. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając brak podpisu za rezygnację z prawa do odwołania. S.E.Z. złożyło skargę do WSA w Poznaniu, zarzucając naruszenie art. 105 § 1 K.p.a. w związku z art. 64 § 2 K.p.a.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 21 czerwca 2005 r. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu na rzecz skarżącego zwrot wpisu i kosztów postępowania. Orzeka o niewykonalności zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski (spr.) NSA Paweł Miładowski WSA Bożena Popowska Protokolant st.sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi S.E.Z. z siedzibą w Poznaniu na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 21 czerwca 2005 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie udzielenia warunków zabudowy i zagospodarowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Samorządowego Kolegium odwoławczego w Poznaniu na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu wpisu oraz [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania 3. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/B. Popowska /-/J. Stankowski /-/P. Miładowski
IV SA/Po 445/09
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 18 kwietnia 2005 r. nr [...], na podstawie art. 59 ust. 1 i 2, art. 60 ust. 1 oraz art. 54 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.), Prezydent Miasta Poznania ustalił na wniosek V.P. Sp. z o.o. warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu zagospodarowania terenu i budowie parkingu dla samochodów ciężarowych, przylegającego do parkingu na działkach nr [...] i [...], wraz z przyłączem kanalizacji deszczowej; inwestycja ta została przewidziana do realizacji na działkach nr [...],[...],[...],[...], ark. [...], obręb G., położonych w Poznaniu przy ul. S. W motywach rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że inwestycja planowana jest jako integralna część zakładu produkcyjnego, który zaliczony został do przedsięwzięć wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada
2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr z 2004 r. 257, poz. 2573), a zatem wymaga sporządzenia raportu. Ponieważ taki raport został sporządzony w styczniu 2005 r. - Wojewoda Wielkopolski postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2005 r. oraz Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Poznaniu postanowieniem z dnia 19 marca 2005 r. pozytywnie uzgodnili przedmiotową inwestycję. Prezydent nadmienił, że wydanie decyzji poprzedzone zostało innymi jeszcze uzgodnieniami, to jest: z Zarządem Dróg Miejskich (postanowienie z dnia 21 i 23 marca 2005 r.) oraz Zarządem Geodezji i Katastru Miejskiego "GEOPOZ" (postanowienie z dnia 16 marca 2005 r. i 7 kwietnia 2005r.). Odnosząc się do charakteru samej inwestycji organ doszedł do przekonania, że spełnia ona łącznie wymagania określone w art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz zgodna jest z przepisami odrębnymi, w tym ustawą Prawo ochrony środowiska.
Dnia 20 kwietnia 2005 r. decyzję doręczono pełnomocnikom S.E.Z., ponieważ organ orzekający w toku postępowania pierwszoinstancyjnego postanowieniem z dnia 14 marca 2005 r., na podstawie art. 31 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej: K.p.a.), dopuścił tę organizację społeczną do udziału w sprawie.
Stowarzyszenie - pismem złożonym dnia 4 maja 2005 r. przez pełnomocnika adw. T.G., ale przez niego nie podpisanym - wniosło odwołanie od tej decyzji zarzucając, że zaskarżona decyzja zapadła z istotnym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi inwestor zarzucił, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem terminu i domagał się stwierdzenia jego niedopuszczalności na podstawie art. 134 K.p.a., względnie umorzenia postępowania odwoławczego (art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.), albowiem wnoszący odwołanie nie mógł być dopuszczony do udziału w postępowaniu na prawach strony.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu decyzją z dnia 21 czerwca 2005 r. umorzyło postępowanie odwoławcze wskazując, że podstawą rozstrzygnięcia jest fakt złożenia przez pełnomocnika Stowarzyszenia pisma nazwanego odwołaniem, które nie zawiera jednak podpisu pełnomocnika. Zdaniem organu od pełnomocnika - adwokata - należy wymagać znajomości przepisów prawa, w tym przepisów dotyczących przysługujących środków odwoławczych. Dlatego przesłanie za pośrednictwem Prezydenta Miasta Poznania pisma nazwanego co prawda odwołaniem, ale nie zawierającego podpisu pełnomocnika, należało uznać za rezygnację z przysługującego prawa do wniesienia odwołania. Kolegium odniosło się do innych zarzutów podnoszonych przez Stowarzyszenie tak w "odwołaniu" jak i w całym postępowaniu administracyjnym, wyrażając przy tej sposobności "zasadnicze wątpliwości" co do zasadności postanowienia Prezydenta Miasta Poznania z dnia 14 marca 2005 r. o dopuszczeniu Stowarzyszenia do udziału w niniejszym postępowaniu.
Skargę od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożyło S.E.Z. domagając się stwierdzenia nieważności decyzji, względnie jej uchylenia oraz o zasądzenia na rzecz Stowarzyszenia kosztów postępowania. Zasadniczym zarzutem skargi Stowarzyszenie uczyniło naruszenie art. 105 § 1 K.p.a. w związku z art. 64 § 2 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygniecie sprawy. Zdaniem skarżącego, w przypadku w braku podpisu na odwołaniu, obowiązkiem organu jest wezwać wnoszącego do uzupełnienia tego braku formalnego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
O oddalenie skargi wniósł również inwestor V.P. Spółka z o.o. (załącznik do protokołu rozprawy - k. 101 akt sądowych) wskazując na brak po stronie skarżącego Stowarzyszenia legitymacji do wniesienia skargi w rozumieniu art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zakwestionował także, jako naruszające art. 31 K.p.a., postanowienie Prezydenta Miasta Poznania o dopuszczeniu Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu administracyjnym. Zdaniem inwestora, prowadzenie postępowania administracyjnego, w tym postępowań odwoławczych i zażaleniowych oraz odpowiednio postępowania sądowoadministracyjnego, wskutek środków odwoławczych lub skargi wnoszonych przez podmiot, który w świetle przepisów nie powinien uczestniczyć w postępowaniu na prawach strony i to pomimo formalnego dopuszczenia tego podmiotu do udziału w postępowaniu, nie może doprowadzić do sytuacji spowodowania przez ten podmiot usunięcia z obrotu prawnego aktów wydanych w postępowaniu prowadzonym z tak dopuszczonym do udziału podmiotem.
Wyrokiem z dnia 30 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Po 875/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję. W pierwszej kolejności rozważył czy S.E.Z. ma w sprawie legitymację do wniesienia skargi. W ocenie Sądu stawiając zarzut braku legitymacji skargowej po stronie Stowarzyszenia inwestor przeoczył, iż przedmiotem skargi nie jest wydana przez organ pierwszej instancji decyzja ustalająca warunki zabudowy, lecz decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze wszczęte na skutek odwołania wniesionego przez Stowarzyszenie. W takiej sprawie Stowarzyszenie musi być uznane za działające we własnym interesie prawnym w rozumieniu art. 50 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie jako organizacja społeczna w sprawie dotyczącej interesów prawnych innych osób. Przechodząc do meritum sprawy Sąd wyjaśnił, iż zaskarżona decyzja naruszała prawo w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Uznanie za bezprzedmiotowe prowadzenie postępowania odwoławczego tylko dlatego, że odwołania nie podpisał profesjonalny pełnomocnik reprezentujący Stowarzyszenie, nie znajduje uzasadnienia w przepisie art. 105 § 1 w związku z art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. Zdaniem Sądu bezprzedmiotowość w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. to trwały i nieusuwalny brak przedmiotu postępowania administracyjnego. Niezłożenie podpisu pod treścią pisma zawierającego odwołanie - wbrew stanowisku Samorządowego Kolegium Odwoławczego - nie odbiera temu pismu cech odwołania, lecz stanowi brak formalny - i to usuwalny. Zgodnie z art. 63 § 1 i § 3 K.p.a., podanie wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszącego. Jeżeli pismo nie czyni zadość temu wymogowi, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braku w terminie siedmiu dni z pouczeniem o skutkach nieusunięcia braku (art. 64 § 2 K.p.a.). Sąd podniósł, że w tej sprawie odwołujący się nie był przez organ drugiej instancji wezwany do usunięcia braku formalnego odwołania, a zatem brak było podstaw do uznania, że postępowanie odwoławcze jest bezprzedmiotowe. Dodatkowo Sąd zaznaczył, że skoro organ drugiej instancji w takim trybie uchylił się od rozpoznania merytorycznego sprawy, to nie mógł w uzasadnieniu decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze odnosić się do innych zarzutów podniesionych w odwołaniu, jak i w całym postępowaniu administracyjnym.
Skargi kasacyjne od powyższego wyroku wniosło S.E.Z. oraz uczestnik postępowania V.P. Sp. z o.o. Skarga kasacyjna Stowarzyszenia została odrzucona postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 marca 2007 r. z powodu nieuiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej.
W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej V.P. Sp. z o.o. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2009 r. sygn. akt II OSK 633/08 uchylił zaskarżony wyrok. Na wstępie Sąd podkreślił, że nie kwestionuje prawidłowości uzasadnienia zaskarżonego wyroku, za wyjątkiem ostatniego akapitu. Nie zgodził się bowiem ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w kwestii odmowy zbadania statusu S.E.Z. w ramach postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że S.E.Z. zostało dopuszczone do udziału w postępowaniu na prawach strony na mocy postanowienia Prezydenta Miasta Poznania z dnia 14 marca 2005 r., na które nie służy zażalenie. Tak więc powyższe postanowienie mogło być zaskarżane tylko w odwołaniu od wcześniej wymienionej decyzji z dnia 18 kwietnia 2005 r. Odwołanie wniosło jednak S.E.Z., a nie inwestor, który kwestionuje od początku udział Stowarzyszenia na prawach strony w postępowaniu. Trudno więc oczekiwać, aby w odwołaniu Stowarzyszenie kwestionowało postanowienie Prezydenta Miasta Poznania z dnia 14 marca 2005 r., którym zostało dopuszczone do udziału w postępowaniu. W takiej sytuacji, kiedy Sąd kontroluje decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 21 czerwca 2005 r. umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie, która została wydana w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i tym samym kończy to postępowanie w rozumieniu art. 104 § 2 w związku z art. 105 § 1 k.p.a., chociaż nie rozstrzyga sprawy, Sąd pierwszej instancji nie może uchylić się od kontroli postanowienia z dnia 14 marca 2005 r. dopuszczającego Stowarzyszenie do udziału w postępowaniu, tym bardziej że w uzasadnieniu kontrolowanej przez Sąd decyzji organ odniósł się jednoznacznie do tego postanowienia. W związku z powyższym, obok braku podpisu pełnomocnika Stowarzyszenia na odwołaniu "zasadnicze wątpliwości (Samorządowego Kolegium odwoławczego) co do zasadności" postanowienia Prezydenta Miasta Poznania z dnia 14 marca 2005 r. mogły mieć również istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i tę kwestię powinien również rozstrzygnąć Sąd w oparciu o art. 134 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przypomniał, że udział Stowarzyszenia w postępowaniu na prawach strony był również podnoszony w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 106 k.p.a., w którym to postępowaniu tej kwestii nie można było rozstrzygnąć (wyrok z dnia 12 maja 2006 r., II SA/Po 871/05). W konkluzji Sąd drugiej instancji wskazał na konieczność dokonania oceny kwestionowanego przez V.P. Sp. z o.o. postanowienia Prezydenta Miasta Poznania z dnia 14 marca 2005 r. dopuszczającego do udziału w postępowaniu S.E.Z..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm. - dalej: P.p.s.a.) Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, przez co rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Ponownie rozpatrując sprawę Sąd pierwszej instancji rozpoznaje zarzuty skargi w zakresie określonym w art. 134 P.p.s.a., a więc ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego rozstrzygając w granicach danej sprawy i nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Uchylając wyrok z dnia 30 maja 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, iż postępowanie sądowoadministracyjne należało uzupełnić ocenę o kwestionowanego przez V.P. Sp. z o.o. postanowienia Prezydenta Miasta Poznania z dnia 14 marca 2005 r. dopuszczającego do udziału w postępowaniu S.E.Z..
Sąd w tym składzie doszedł do przekonania, że zachodziły przesłanki do dopuszczenia S.E.Z. do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie warunków zabudowy, a postanowienie w tym przedmiocie in meriti było prawidłowe.
Postanowieniem z dnia 14 marca 2005 r. nr [...] Prezydent Miasta Poznania dopuścił organizację społeczną S.E.Z. do udziału w postępowaniu. Postanowienie to zostało wydane w następstwie wniosku zawartego w piśmie Stowarzyszenia z dnia 28 grudnia 2004 r. (k. 115 akt administracyjnych, tom. II), ponowionego w piśmie z dnia 17 lutego 2005 r. (k. 155 akt administracyjnych, tom II) oraz uzupełnionego wyjaśnieniem z dnia 7 marca 2005 r. (k. 189 akt administracyjnych, tom. II). Żądanie dopuszczenia do udziału w postępowaniu S.E.Z. oparło o art. 33 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska. Zgodnie z tym przepisem (w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosków do dopuszczenie do udziału w postępowaniu oraz w dacie wydania postanowienia w tym przedmiocie) organizacje ekologiczne, które powołując się na miejsce swego działania, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony. Postępowanie dotyczące ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu zagospodarowania terenu -budowa parkingu dla samochodów ciężarowych, przylegającego do parkingu na działkach nr [...] i [...] wraz z przyłączem kanalizacji deszczowej, przewidzianej do realizacji w Poznaniu przy ul. S. nr dz. nr [...],[...],[...] i [...] obr. G. - było postępowaniem "wymagającym udziału społeczeństwa". Było to bowiem postępowanie, w ramach którego przygotowano raport oddziaływania na środowisko. Dla tego typu postępowań wymóg "zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu" wynika z art. 53 ustawy Prawo ochrony środowiska (w brzmieniu z marca 2005 r.), zgodnie z którym organ właściwy do wydania decyzji, o jakiej mowa w art. 46 ust. 4 Prawa ochrony środowiska, "zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu", w ramach którego sporządzany jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Jedną z decyzji, o jakich mowa w art. 46 ust. 4 jest właśnie decyzja o warunkach zabudowy (art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo ochrony środowiska w brzmieniu z marca 2005 r.). W tym miejscu należy wyjaśnić, iż nie jest trafne stanowisko V.P. Sp. z o.o. przedstawione w załączniku do protokołu rozprawy z dnia 30 maja 2006 r. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko sporządzany jest bowiem w ramach postępowania o wydanie decyzji w sprawie warunków zabudowy, a nie w postępowaniu odrębnym. Wynika to wprost z art. 46 ust. 3 Prawa ochrony środowiska (w brzmieniu z marca 2005 r.), zgodnie z którym "postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko stanowi część postępowania zmierzającego do wydania decyzji, o których mowa w ust. 4". Co więcej, uzasadnienie decyzji, o jakich mowa w art. 46 ust. 4 Prawa ochrony środowiska (m.in. decyzja o warunkach zabudowy) powinno zawierać informacje o sposobie wykorzystania uwag i wniosków zgłoszonych w związku z udziałem społeczeństwa (art. 46 ust. 10 Prawa ochrony środowiska). Potwierdza to dodatkowo, że udział społeczeństwa dotyczy całego postępowania zmierzającego do wydania warunków zabudowy, a nie tylko postępowania odrębnego - jak wywodzi V.P. Sp. z o.o.
Uprawnienie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa uwarunkowane jest zatem "ekologicznym" charakterem tej organizacji. Oznacza to, że rozstrzygnięcie o uprawnieniu S.E.Z. do udziału w postępowaniu prowadzonym pod sygn. nr [...] powinno zostać poprzedzone sprawdzeniem czy jest to organizacja ekologiczna w rozumieniu ustawy Prawo ochrony środowiska. Zgodnie z art. 3 pkt 16 tej ustawy przez organizację ekologiczną należy rozumieć organizację społeczną, której statutowym celem jest ochrona środowiska. Należało zatem skoncentrować się na treści statutu Stowarzyszenia dołączonego do akt administracyjnych (zob. też wyrok z dnia 10 grudnia 2008 r. sygn. akt II SA/Po 778/08 - wydany w jednej z powiązanych spraw).
Ze statutu S.E.Z. dołączonego do akt administracyjnych wynika, iż jednym z jego celów statutowych jest właśnie ochrona środowiska (§ 5 pkt 1 Statutu). Biorąc to pod uwagę oraz mając na względzie, że postępowanie o ustalenie warunków zabudowy z wniosku V.P. Sp. o.o. było postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa w rozumieniu przepisów Prawa ochrony środowiska, zachodziły wystarczające podstawy do jego dopuszczenia do udziału w postępowaniu na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska (w brzmieniu z dnia 14 marca 2005 r.). Oznacza to, że postanowienie Prezydenta Miasta Poznania o dopuszczeniu S.E.Z. do udziału w postępowaniu w tej sprawie należy uznać in meriti za prawidłowe.
Należy przy tym zwrócić uwagę, że Prezydent oparł postanowienie o art. 31 ust. 1 i 2 K.p.a., w więc przyjął odmienną, aniżeli we wniosku Stowarzyszenia, podstawę prawną dopuszczenia tego podmiotu do udziału w postępowaniu. W ocenie Sądu naruszenie to (niewłaściwie powołana podstawa prawna) nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia, które było prawidłowe. Istotne jest, że w stanie prawnym obowiązującym w dniu dopuszczenia S.E.Z. do udziału w postępowaniu posiadało ono takie uprawnienie, a materiały zebrane w toku badania wniosku o dopuszczenie organizacji do udziału w postępowaniu (wnioski, statut, odpis z Krajowego Rejestru Sądowego) pozwalają na skontrolowanie legalności postanowienia z dnia 14 marca 2005 r. oraz istnienia przesłanek do jego podjęcia.
Warto także podkreślić, że podstawy dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu wynikające z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz Prawa ochrony środowiska (w brzmieniu obowiązującym w marcu 2005 r.) mają charakter konkurencyjny. Zatem z punktu widzenia uprawnień samej organizacji, jak też innych stron postępowania, nie ma znaczenia na jakiej podstawie organizacja została dopuszczona do udziału w postępowaniu. Ważne jest jedynie to, że przesłanki jej udziału (którekolwiek) zostały spełnione (zob. wyrok z dnia 28 listopada 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 1781/06, publ. Lex nr 329113 oraz wyrok z dnia 14 listopada 2008 r. sygn. akt II OSK 1363/07, publ. Lex nr 503485).
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd podziela w tej sprawie stanowisko zawarte w wyroku z dnia 30 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Po 875/05. Wywód Sądu pierwszej instancji zawarty w tym orzeczeniu został zresztą zaaprobowany przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 kwietnia 2009 r.
W ocenie Sądu w tym składzie S.E.Z. posiada legitymację do wniesienia skargi. Stawiając zarzut braku legitymacji skargowej inwestor przeoczył, iż przedmiotem skargi nie jest wydana przez organ pierwszej instancji decyzja ustalająca warunki zabudowy, ale decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze wszczęte na skutek odwołania wniesionego przez Stowarzyszenie. W takiej sprawie Stowarzyszenie należy uznać za działające we własnym interesie prawnym w rozumieniu art. 50 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie jako organizacja społeczna w sprawie dotyczącej interesów prawnych innych osób.
Zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Uznanie za bezprzedmiotowe postępowania odwoławczego tylko dlatego, że odwołania nie podpisał profesjonalny pełnomocnik reprezentujący Stowarzyszenie, nie znajduje uzasadnienia w przepisie art. 105 § 1 w związku z art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. Bezprzedmiotowość w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. to trwały i nieusuwalny brak przedmiotu postępowania administracyjnego, a w rozstrzyganej sprawie brak przedmiotu postępowania odwoławczego. Niezłożenie podpisu pod treścią pisma zawierającego odwołanie - wbrew stanowisku Samorządowego Kolegium Odwoławczego - nie odbiera temu pismu cech odwołania, lecz stanowi usuwalny brak formalny. Zgodnie z art. 63 § 1 i § 3 K.p.a., podanie (przez które rozumie się między innymi odwołanie) wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszącego. Jeżeli pismo nie czyni zadość temu wymogowi, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braku w terminie siedmiu dni z pouczeniem o skutkach nieusunięcia braku (art. 64 § 2 K.p.a.).
Jest bezsporne, iż odwołujący się nie był przez organ drugiej instancji wezwany do usunięcia braku formalnego odwołania, a zatem brak było podstaw do uznania, że postępowanie odwoławcze jest bezprzedmiotowe.
Należy też nadmienić, że skoro organ drugiej instancji w takim trybie uchylił się od rozpoznania merytorycznego sprawy, to nie mógł w uzasadnieniu decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze odnieść się również do innych zarzutów podniesionych w odwołaniu jak i w całym postępowaniu administracyjnym w tej sprawie oraz przy okazji wypowiadać się co do merytorycznej zasadności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, czy też wyrażać "zasadnicze wątpliwości co do zasadności" postanowienia Prezydenta Miasta Poznania z dnia 14 marca 2005 r. o dopuszczeniu S. Z. do udziału w postępowaniu administracyjnym. Uzasadnienie stanowi integralną część decyzji, a jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną część decyzji (art. 107 § 1 i 3 K.p.a.).
Z tych wszystkich względów zaskarżoną decyzję należało uchylić, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). O wykonalności decyzji oraz kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 152 i art. 200 tej ustawy.
/-/ B. Popowska /-/ J. Stankowski /-/ P. Miładowski
Za nieobecnego sędziego
/-/ B. Popowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło