IV SA/Po 588/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie NSA Paweł Miładowski (spr.) WSA Bożena Popowska Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę /-/ B. Popowska /-/ I. Kucznerowicz /-/ P. Miładowski Wyrokiem z dnia 4 lutego 2009 r. II SA/Po 559/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu skargi A. B. i W. M. uchylił decyzję Wojewody W. z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...]. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż zarzuty skarżących dotyczące merytorycznej treści decyzji organu odwoławczego są nietrafne, bowiem w istocie odnoszą się do okoliczności rozstrzygniętych ostatecznymi decyzjami o warunkach zabudowy, jakie inwestor uzyskał dla planowanego przedsięwzięcia. Funkcjonowanie wspomnianych decyzji o warunkach zabudowy w obrocie prawnym powoduje, iż jeżeli projekt zamierzenia budowlanego jest zgodny z tymi warunkami, to ani organ wydający pozwolenie na budowę, ani też uczestnicy postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę nie mogą kwestionować ustalonych warunków zabudowy. Sąd podniósł, iż trafne okazały się zarzuty co do braku zapoznania stron postępowania odwoławczego z uzupełnionym materiałem dowodowym Właściciele nieruchomości sąsiadujących z budynkiem, który poprzez swoje gabaryty może oddziaływać na nie poprzez zacienianie, mają prawo do tego, by w trakcie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, jako strona postępowania, zapoznać się z materiałem dowodowym, w tym i z wynikami analizy zacienienia, oraz wnieść swoje uwagi i zastrzeżenia, a czynności tych mogą dokonać tylko jako strony postępowania administracyjnego (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 18 października 2007 r., II SA/Gd 173/07, ZNSA 2008/3/146). Sąd nakazał organowi II instancji zapewnienie stroną możliwość zapoznania się i wypowiedzenia co do materiałów zgromadzonych w postępowaniu przed organem II instancji. Ponadto Sąd nakazał jednoznacznie rozstrzygnąć, czy materiały uzyskane od organu I instancji w wyniku uzupełniającego postępowania dowodowego są wystarczające dla oceny, czy w stosunku do budynku W. M. zacienianie nie wystąpi. Decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] Wojewoda W. utrzymał w mocy decyzję Starosty W. z [...] marca 2008 r. znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę W. T. B. S. Sp. z o.o. budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z miejscami parkingowymi na terenie działek o nr [...] i nr [...] w W. przy ul, P. W.., ul. T., ul. K.. W uzasadnieniu organ wskazał, iż mając na uwadze wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2009 r., którym jest związany zawiadomieniem z [...] maja 2009 r. poinformował strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie odwołania A. B. i W. M.. Organ odwoławczy podniósł, że po ponownej analizie zgromadzonego materiału dowodowego, oraz materiału, uzupełniającego przedstawiającego graficzną analizę i pisemne oświadczenie projektanta, wskazujące spełnienie § 13, § 57 oraz § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm. - dalej jako rozporządzenie) w stosunku do nieruchomości skarżących nie znalazł podstaw do kwestionowania powyższych materiałów dowodowych w sprawie. Organ podniósł, iż elewacja budynku A. B. od strony projektowanego obiektu nie posiada okien w związku z czym nie zachodzi problem zacieniania jej budynku. Organ podniósł, iż wskazana na załączniku graficznym opracowanym przez projektanta odległość budynku projektowanego od budynku skarżącego jest większa od wysokości przesłaniania co oznacza, iż spełnione są ww. warunki związane z przesłanianiem. Mając na uwadze mapę zasadniczą w skali 1:500 przedstawiającą przedmiotowe budynki i ich wzajemne usytuowanie oraz brak jakichkolwiek innych dowodów, które wskazywałyby na inną odległość organ nie znalał podstaw do kwestionowania wskazanej odległości przez projektanta. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu W. M. zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego: - przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 156 poz. 1118 ze zm.)- poprzez naruszenie poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich, - przepisów §13, 57 i 60 rozporządzenia Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił również naruszenie przepisów postępowania: - przepisu art. 7 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. dalej Kpa). W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż w niniejszej sprawie organy administracyjne popełniły wiele uchybień zarówno proceduralnych jak i polegających na błędnej wykładni przepisów prawa. Przede wszystkim, w ocenie skarżącego, organy I jak i II instancji pominęły nakaz normy art. 7 i 77 § 1 Kpa, który nakazuje w każdym postępowaniu wydanie decyzji poprzedzić dokładnym ustaleniem stanu faktycznego istotnego w sprawie. Organ odwoławczy miał zrealizować zalecania Sądu Administracyjnego, czego nie wykonał. Wojewoda W. nie wykazał, co przesądziło o uznaniu dotąd przeprowadzonych dowodów na okoliczność zacienienia, za wystarczające. W zaskarżonej decyzji nie podano, jaka jest faktyczna odległość pomiędzy planowanym obiektem, a budynkiem skarżącego. Ponadto skarżący zauważył, iż odległość między planowaną inwestycją, a jego budynkiem wynosi 12 m, a nie jak podano w decyzji o pozwoleniu na budowę 15m. Zdaniem skarżącego biorąc pod uwagę odległość między budynkami i dwukrotnie większą wysokość planowanego budynku od budynku istniejącego to uznać należy, iż normy z § 13, 57 i 60 rozporządzenia nie zostały spełnione. Skarżący zwrócił również uwagę, iż na placu, gdzie zaprojektowana parking, parkuje codziennie około 15 samochodów. Skarżący zauważył, iż projektowany budynek ma mieć 34 mieszkania, miejsc parkingowych przewidziano dla niego na 50 samochodów. Skarżący podniósł także, iż po remoncie znajdującego się w pobliżu rynku, ograniczeniu umiejscowionych na nim miejsc parkingowych i w związku z odbywającymi się na nim stałymi koncertami, teren przy planowanym budynku TBS jest dodatkowo obciążony zaparkowanymi samochodami. Z powyższych względów zdaniem skarżącego nastąpi utrudnienie ruchu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, iż rozpatrując ponownie odwołanie wziął pod uwagę wskazania prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 lutego 2009 r. sygn. akt II SA/Po 559/08, którym to została uchylona poprzednia decyzja Wojewody W. z [...] kwietnia 2008 r. znak: [...]. Organ podniósł, iż zarzuty skargi są niezasadne. Organ w ślad za ww. wyrokiem wskazał, iż funkcjonowanie decyzji o warunkach zabudowy w obrocie prawnym powoduje, iż jeżeli projekt zamierzenia budowlanego jest zgodny z tymi warunkami, to ani organ wydający pozwolenie na budowę, ani też uczestnicy postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę nie mogą kwestionować ustalonych warunków zabudowy. Budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego w warunkach ścisłej zabudowy miejskiej może pogarszać komunikację - ruch drogowy, ale jest to naturalna konsekwencja takiej zabudowy i należy się z nią liczyć. Z kolei kształt i podstawowe parametry projektowanego budynku - planowanej zabudowy działki nr [...] - zostały pozytywnie zaopiniowane przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Organ wyjaśnił, iż uchylenie decyzji organu II instancji ww. wyrokiem nastąpiło w szczególności w związku z naruszeniem przez organ zasady wyrażonej w art. 10 § 1 Kpa, zobowiązującej do zapewnienia stronom postępowania administracyjnego czynnego udziału w każdym stadium postępowania i umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego w sprawie, który podczas postępowania odwoławczego został uzupełniony o nowe dowody. Zgodnie z powyższym organ II instancji pismem z [...] maja 2009 r. znak: [...] zawiadomił strony postępowania w tym także skarżącego o wszczęciu ponownie postępowania odwoławczego w związku z ww. prawomocnym wyrokiem wskazując na możliwość zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz składania wyjaśnień, uwag i zastrzeżeń. Na rozprawie w dniu 10 grudnia 2009 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, iż decyzja lokalizacyjna z [...] grudnia 2006r. została objęta postępowaniem o wznowienie postępowania, a odmowa wznowienia organu została uchylona przez tut. Sąd w sprawie II SA/Po 72/09 wyrokiem z 15 lipca 2009 r. Pełnomocnik podtrzymał zarzuty skargi wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej Ppsa) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż niniejsza sprawa była już przedmiotem oceny tutejszego Sądu. W wyroku z dnia 4 lutego 2009 r. II SA/Po 559/08 Sąd uchylając decyzję Wojewody W. wskazał, iż organ ponownie prowadząc postępowanie odwoławcze powinien umożliwić W. M. zapoznanie się z całością materiałów zgromadzonych w postępowaniu przed organami obydwu instancji i wypowiedzenie się co do zebranych dowodów, zaś A. B. zapewnić możliwość zapoznania się i wypowiedzenia co do materiałów zgromadzonych w postępowaniu przed organem II instancji. Ponadto Sąd nakazał jednoznacznie rozstrzygnąć, czy materiały uzyskane od organu I instancji w wyniku uzupełniającego postępowania dowodowego są wystarczające dla oceny, czy w stosunku do budynku W. M. zacienianie nie wystąpi, w szczególności, jaka jest faktyczna odległość pomiędzy planowanym obiektem, a budynkiem skarżącego. Powyższe wytyczne mają moc wiążącą zarówno dla organów administracji jak i dla Sądu rozpoznającego niniejszą skargę. Zgodnie art. 153 Ppsa, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Nie budzi wątpliwości, że ewentualne naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 Ppsa w razie złożenia skargi powodowałoby konieczność uchylenia zaskarżonego aktu. W niniejszej sprawie Sąd będąc związany oceną zawarta ww. wskazanym wyroku obowiązany był do skontrolowania, czy organ wykonał wytyczne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i czy przeprowadził stosowne postępowanie. Dokonując kontroli w tym zakresie Sąd uznał, iż zaskarżone decyzja nie narusza przepisów prawa dających podstawę do jej uchylenia. Jednym z podstaw uchylenia decyzji Wojewody W. z dnia [...] kwietnia 2008 r. było uniemożliwienie A. B. oraz W. M. zapoznanie się i wypowiedzenie się co do materiałów zgromadzonych w postępowaniu. Oceniając nadesłany materiał wskazać należy, iż wytyczne w tym zakresie zostały wypełnione przez organ odwoławczy. Po zwrocie akt do organu wraz z prawomocnym orzeczeniem Wojewoda pismem z dnia [...] maja 2009 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie odwołania A. B. oraz W. M.. Organ jednocześnie poinformował strony o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz możliwości składania wyjaśnień, uwag i zastrzeżeń. Powyższe pismo zostało doręczone zarówno A. B. jak i W. M. w dniu [...] maja 2009 r. Natomiast kolejną kwestią nakazaną przez Sąd do rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy była okoliczność czy dokumenty uzyskane w wyniku uzupełniającego postępowania dowodowego są wystarczające dla oceny, czy w stosunku do budynku W. M. zacienianie nie wystąpi. W ocenie Sądu i w tym zakresie organ odwoławczy wykonał wytyczne Sądu. Podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy Prawa budowlanego. Natomiast kwestie oceny zacienienia regulują przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń. Powyższy warunek uznaje się za spełniony jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m. Warunek powyższy uznaje się również za spełniony jeżeli zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60 rozporządzenia. W przedmiotowej sprawie Wojewoda wskazał, iż po analizie materiału dowodowego oraz materiału uzupełniającego przedstawiającego graficzną analizę i pisemne oświadczenie projektanta, wskazujące spełnienie § 13, §57 oraz § 60 rozporządzenia w stosunku do nieruchomości skarżących nie znalazł podstaw do kwestionowania powyższych materiałów dowodowych. W tym miejscu zauważyć należy, iż § 13 rozporządzenia odwołuje się wprawdzie do § 57 i 60 , lecz z zastrzeżeniem dotyczącym minimalnej odległości pomiędzy budynkami. Warunek zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń mieszkalnych uznaje się bowiem za spełniony, jeżeli odległość od obiektu przesłaniającego jest nie mniejsza, niż jego wysokość. Zatem w niniejszej sprawie w pierwszej kolejności należało ustalić ww. parametry. Jak wynika z załącznika graficznego opracowanego przez projektanta odległość od budynku skarżącego jest większa od wysokości przesłaniania. W opracowaniu tym wskazano, iż wysokość przesłaniania wynosi 1299 cm, natomiast odległość między budynkami wynosi 1522 cm. Co prawa w skardze skarżący wskazuje, iż odległość ta wynosi faktycznie 12 m, to jednakże nie znajduje to potwierdzenia w materiale zgromadzonym w toku postępowania. Jak wynika ze znajdującej się w aktach mapki zasadniczej sporządzonej w skali 1:500 przedstawiającej przedmiotowe budynki i ich wzajemne usytuowanie brak jest podstaw do kwestionowania, iż powyższa odległość jest inna. W tym miejscu wskazać należy, iż kopia mapy zasadniczej opatrzona pieczątką Starosty potwierdzającej jej aktualność jest dokumentem urzędowym. Z dokumentem urzędowym związane są dwa domniemania - autentyczności i prawdziwości. W świetle pierwszego przyjmuje się, że organ, który figuruje w dokumencie jest tym, który ten dokument sporządził. W drugim przypadku mamy do czynienia z domniemaniem zgodności z prawdą tego, co zostało w dokumencie stwierdzone. Oba domniemania mogą jednak zostać obalone. W niniejszej sprawie sporządzony później załącznik graficzny wskazujący na spełnienie przesłanek z § 13 rozporządzenia jedynie potwierdza, iż odległości wynikające z powyższej mapy są prawidłowe. Jedynym argumentem przeciwko prawdziwości mapy zasadniczej, potwierdzającej usytuowanie budynku skarżącego, są jego twierdzenia, iż odległości między jego budynkiem, a budynkiem projektowanym jest mniejsza. Skoro w niniejszej sprawie skarżący oprócz swoich twierdzeń, iż odległość między budynkami jest mniejsza niż wskazana przez Wojewodę, nie przedstawił żadnych dowodów na ich potwierdzenie, a z drugiej strony wynikająca z załącznika graficznego odległość między budynkami znajduje potwierdzenie w dokumencie urzędowym, to brak jest podstaw do kwestionowania wskazanej przez projektanta odległości. Zatem jeśli odległość pomiędzy budynkami jest większa od wysokości budynku przesłaniającego, a w kontrolowanej sprawie, co wskazano wyżej, tak jest, to uznać należy, iż zostały spełnione normy nasłonecznienia. Ponadto wskazać należy, iż skoro odległość między budynkami jest większa od wysokości przysłaniania, to nie zachodzi potrzeba przeprowadzania dowodu i analizy nasłonecznienia budynku narażonego zdaniem skarżącego na utratę nasłonecznienia. Z powyższych względów zarzut naruszenia § 13, § 57 i § 60 rozporządzenia jak również zarzut naruszenia art. 7 i 77 Kpa uznać należy za niezasadne. Odnosząc się do zarzutu skarżącego o spowodowaniu utrudnienia w komunikacji wskazać należy, iż w wyroku z dnia 4 lutego 2009 r. Sąd podniósł, iż budowa miejsc parkingowych związanych z planowaną zabudową mieszkaniową znajduje swoje oparcie w decyzji warunkach zabudowy z dnia [...] kwietnia 2007 r. oraz że budowa dużego obiektu - budynku mieszkalnego wielorodzinnego w warunkach ścisłej zabudowy miejskiej może pogarszać komunikację - ruch drogowy, ale jest to naturalna konsekwencja takiej zabudowy i należy się z nią liczyć. Z powyższego wynika, iż kwestie oceny wpływu planowanej inwestycji na komunikację była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, którą to oceną na mocy art. 153 Ppsa jest związany skład rozpoznający niniejszą skargę. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 Ppsa skargę oddalił. /-/ I. Kucznerowicz /-/ P. Miładowski /-/ B. Popowska jh