IV SA/Po 666/22
WyrokWSA w Poznaniu2023-01-12
Skład orzekający: Izabela Bąk-Marciniak, Monika Świerczak, Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy inwestor posiadał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jeśli jego prawo wynikało ze stosunku zobowiązaniowego ukształtowanego w aktach notarialnych, w których właściciele lokali udzielili mu pełnomocnictwa do obciążenia nieruchomości wspólnej ograniczonym prawem rzeczowym i dokonania czynności związanych z likwidacją linii napowietrznych oraz budową linii kablowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że inwestor posiadał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ponieważ wynikało ono ze stosunku zobowiązaniowego ukształtowanego w aktach notarialnych. Właściciele lokali udzielili inwestorowi nieodwołalnego pełnomocnictwa do obciążenia nieruchomości wspólnej ograniczonym prawem rzeczowym oraz do dokonania wszelkich czynności związanych z likwidacją linii napowietrznych i budową linii kablowej. Prawo to było wystarczające do uzyskania pozwolenia na budowę, a zarzuty dotyczące naruszenia prawa własności i służebności przesyłu uznał za niezasadne.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o pozwoleniu na budowę sieci kablowej elektroenergetycznej i rozbiórkę odcinka linii napowietrznej. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów KPA, prawa cywilnego (w tym służebności przesyłu) oraz brak tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wojewoda utrzymał decyzję organu I instancji, uznając, że inwestor posiadał wymagane prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wynikające ze stosunku zobowiązaniowego ukształtowanego w aktach notarialnych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w P. na decyzję Wojewody z dnia 04 sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno - budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę i rozbiórkę oddala skargę w całości.
Zaskarżoną decyzją z 04 sierpnia 2022 r. nr [...] Wojewoda (dalej też jako "Wojewoda" lub "organ II instancji"), po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w P. , utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. (dalej jako "Prezydent" lub "organ I instancji") z 27 maja 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę i rozbudowę dla inwestora E. Sp. z o.o. obejmującą budowę sieci kablowej elektroenergetycznej 110kV relacji K. - P., na odcinku od słupa nr [...] do słupa [...] wraz z rozbiórką odcinka napowietrznej linii 110kV - usunięcie kolizji z planowanym zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] w P. (dz. nr [...], [...] i [...], ark. [...], obręb P.).
Zaskarżona decyzja Wojewody, zapadła w następującym stanie faktycznym
i prawnym sprawy.
W dniu 29 marca 2022 r. (data wpływu do organu) E. Sp.
z o.o. (dalej jako "Inwestor") złożyła wniosek w sprawie wydania pozwolenia na
ww. budowę.
Następnie dnia 13 kwietnia 2022 r. do organu I instancji przesłana została umowa z 21 lipca 2021 r. nr [...] sporządzona pomiędzy E. Sp. z o. o. z/s w P., a E. Sp. z o. o. 4 Sp. k. z/s
w Ś. (przekształcona w E. Sp. z o. o. z/s w Ś.), która dotyczyła warunków likwidacji kolizji planowanej zabudowy z linią 110 kV relacji K.-P., jak również zgoda właściciela obiektu na rozbiórkę odcinka napowietrznej linii elektroenergetycznej na odcinku od stupa [...] wraz ze słupem nr [...], do miejsca projektowanego słupa [...].
Decyzją Prezydenta z 27 maja 2022 r. (nr [...]) zatwierdzono projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielono pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że inwestycja jest zgodna z obowiązującym na jej terenie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jak również, że projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane. Wobec czego spełnione zostały warunki wydania pozwolenia na budowę i rozbiórkę.
Odwołanie od decyzji Prezydenta z 27 maja 2022 r. złożyła Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w P. (dalej jako "Skarżąca" lub "Wspólnota"), zarzucając naruszenie:
1. uchybienie art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm., w skrócie "k.p.a."), poprzez ich niezastosowanie i orzeczenie zgodnie z wnioskiem inwestora, pomimo jakiegokolwiek rozważenia przesłanek faktycznych i prawnych podnoszonych przez strony postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy;
2. naruszenie art. 77 § 1 w zw. z art. 7 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że stan faktyczny i prawny oraz dowody zebrane w sprawie pozwalają na wydanie zaskarżonej decyzji;
3. art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece przez jego pominięcie i zaniechanie ustalenia treści ograniczonych praw rzeczowych ujawnionych w księdze wieczystej
o numerze [...] (obejmującej nieruchomość, na którą składają się działki o numerach [...] oraz [...]), prowadzonej przez Sąd Rejonowy P. ;
4. naruszenie art. 288 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U.
z 2020 r. poz. 1740 z późn. zm., w skrócie "k.c.") przez jego niezastosowanie
i uznanie, że zmiana treści służebności przesyłu nie spowoduje wzrostu uciążliwości dla nieruchomości obciążonej, gdy w rzeczywistości ograniczy ona możliwość korzystania z nieruchomości obciążonej;
5. błędne ustalenie, że inwestor posiada tytuł prawny do dysponowania nieruchomością sąsiednią, w szczególności dz. nr [...], ark. [...], obręb P. w zakresie umieszczenia na gruncie ww. działki słupa sieci kablowej elektroenergetycznej oraz budowy podziemnej sieci elektroenergetycznej na dz. nr [...];
6. błędne ustalenie, że planowana inwestycja w obszarze oddziaływania została przygotowana z poszanowaniem interesów i praw osób trzecich
- wniosła o wnoszę o uchylenie decyzji Prezydenta z dnia 27 maja 2022 r. w całości
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Utrzymując w mocy decyzję Prezydenta z 27 maja 2022 r. - przywołaną na wstępie decyzją z 04 sierpnia 2022 r. - Wojewoda wyjaśnił, że przedmiotem sprawy była budowa sieci elektroenergetycznej - kablowej linii 110 kV relacji K. - P. na odcinku od słupa nr [...] do słupa [...] w celu usunięcia kolizji z projektowanym zagospodarowaniem terenu przy ul. [...] w P.. W stanie istniejącym teren objęty inwestycją stanowi część parkingu, jezdnię oraz tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową. W przedłożonym projekcie budowlanym projektowana trasa linii kablowej 110 kV wraz z lokalizacją słupów kablowych 110 kV, począwszy od projektowanego słupa nr [...] na dz. o nr. ewid. [...] została wyznaczona na terenie stanowiącym działki inwestora. Słup nr [...] z początkową trasą linii kablowej zlokalizowany zostanie w pobliżu istniejącego słupa kratowego przeznaczonego do rozbiórki. Dalej linia kablowa przebiega przez dz. o nr. [...] i [...]. Zakończenie trasy linii kablowej stanowi zaprojektowany słup nr [...] zlokalizowany na dz. o nr. ewid. [...] w osi istniejącej lin ii 110 kV (opis str. 9 projektu zagospodarowania terenu). Dokładny przebieg inwestycji przedstawiono w projekcie zagospodarowania terenu (rys. [...], str. 15). Zakres projektu obejmuje budowę 220,0 m linii kablowej 110 kV i linii światłowodowej na odcinku od projektowanego słupa stalowego rurowego typu EWN KK+7,5 do słupa stalowego rurowego nr [...] typu EWN KK, gdzie nastąpi połączenie
z istniejącą linią napowietrzną 110 kV. Sylwety słupów przestawiono w projekcie architektoniczno-budowlanym (rys. [...], str. 20). Dalej Wojewoda wskazuje, że istniejący odcinek linii napowietrznej pomiędzy ww. słupami podlegać będzie rozbiórce. Projektowane słupy posadowione będą na fundamentach betonowych i mocowane będą do fundamentu poprzez płytę podstawy za pomocą śrub zakotwionych w oczepie. Z uwagi na warunki gruntowe oraz obciążenia słupów, zaprojektowano posadowienie pośrednie na palach wierconych w rurach obsadowych wyciąganych (str. 17-18 projektu architektoniczno-budowlanego). Schemat fundamentów przedstawiono w projekcie architektoniczno-budowlanym (rys. [...], [...], str. 21-22).
Następnie organ II instancji wskazuje, że planowana inwestycja znajduje się na obszarze objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego "Rejon ul.
[...] w P., przyjętym na mocy uchwały Rady Miasta P. z dnia 21 stycznia 2020 r. nr [...] (Dz. Urz. Woj. [...].
z [...] lutego 2020 r. poz. [...]; w skrócie "Plan" lub "Plan miejscowy").
Wiodącym motywem odwołania było zakwestionowanie przez Wspólnotę prawa inwestora do dysponowania nieruchomością obejmującą dz. o nr. ewid. [...] na cele budowlane. Odnosząc się do tego zarzutu Wojewoda wyjaśnił, że jednym z elementów wniosku o pozwolenie na budowę jest oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Obowiązek załączenia takiego oświadczenia wynika z art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 z późn. zm., w skrócie "p.b."). Jak podkreśla Wojewoda, w przedmiotowej sprawie prawo do dysponowania nieruchomością skarżącej inwestor wywodzi z praw ukształtowanych notarialnie przez każdego
z członków Wspólnoty. Z zebranego w toku postępowania odwoławczego materiału dowodowego wynika, że w aktach notarialnych ustanowienia odrębnej własności lokalu oraz umowy sprzedaży sporządzanych pomiędzy deweloperem, a kupującym w § 6 znajdują się zapisy (w zależności od daty sporządzenia aktu notarialnego), iż oświadcza(-ją), że udziela(-ją) Spółce pod firmą: E. Sp. z o.o. oraz Spółce pod firmą: E. o. nieodwołalnego i nie wygasającego z chwilą śmierci mocodawcy pełnomocnictwa m.in. do:
a) obciążenia opisanej nieruchomości wspólnej ograniczonym prawem rzeczowym (użytkowanie, służebność gruntowa i służebność przesyłu), albo prawem obligacyjnym w celu umożliwienia dostawcom mediów (takich jak woda, prąd, gaz itp.) dostępu do przedmiotowej nieruchomości oraz nieruchomości sąsiednich, których właścicielem jest lub będzie deweloper albo jego nabywca prawny, korzystania z niej (nich) na potrzeby dostarczania do tego budynku lub budynków sąsiednich, których właścicielem jest lub będzie deweloper albo jego następca prawny tych mediów i konserwacji urządzeń będących własnością dostawców tych mediów, a także na udostępnienie tym przedsiębiorstwom pomieszczenia lub miejsca na zainstalowanie tych urządzeń, przy czym prawo to ograniczać może możliwości zabudowy, trwałych nasadzeń i trwałych form zagospodarowania gruntu; we wszelkich sprawach związanych z przebudową napowietrznej linii kablowej 110 kV;
b) dokonania przez Dewelopera wszelkich czynności (prawnych, administracyjnych i faktycznych) dotyczących likwidacji linii napowietrznych WN 110 kV K.-P. z terenu między innymi działek o numerach [...], [...], [...], [...] oraz pobudowania przez dewelopera, jego następców prawnych, kontrahentów
(w tym gestora mediów), wspólników lub spółek z nim powiązanych, na terenie
dz. [...] linii kablowych oraz slupów energetycznych na potrzeby likwidacji wyżej wymienionych linii napowietrznych, w tym ustanowienia pod tytułem darmym bądź odpłatnym na nieruchomości w skład której wchodzi dz. nr. [...] służebności przejazdu i przechodu oraz służebności przesyłu, polegających na doprowadzeniu, eksploatacji, modernizacji, konserwacji wszystkich mediów i urządzeń do działek
o nr. ewid. [...], [...], [...], a nadto oświadcza(-ją), że nie będzie wnosili (-ła) żadnych sprzeciwów, odwołań lub protestów dotyczących wyżej wymienionych kwestii, przy czym wyżej wymienione działania mogą ograniczać możliwość zabudowy, trwałych nasadzeń i trwałych form zagospodarowania gruntu. Natomiast zgodnie z § 6 ust. 6 tiret drugie aktów notarialnych, strona kupująca oświadcza, że wyraża nieodwołalną zgodę na dokonanie przez dewelopera, jego następców prawnych, kontrahentów (w tym gestora mediów), wspólników lub spółek z nim powiązanych, wszelkich czynności w zakresie likwidacji linii napowietrznych
z terenu między innymi działki nr [...] oraz na pobudowanie przez dewelopera, jego następców prawnych, kontrahentów (w tym gestora mediów), wspólników lub spółki z nim powiązane, na terenie dz. nr [...] linii kablowych oraz słupów energetycznych na potrzeby likwidacji wyżej wymienionych linii napowietrznych.
Mając powyższe na względzie Wojewoda wyjaśnił, że prawo Inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w niniejszej sprawie wynika ze stosunku zobowiązaniowego, który w sposób pewny wyraża wolę właściciela lokalu na wybudowanie na gruncie stanowiącym współwłasność, określonego obiektu budowlanego. Rozstrzygając kwestię prawa Inwestora do dysponowania działką
nr [...] na cele budowlane, organ II instancji, wyjaśnił, że w przytoczonym wcześniej zapisów § 6 aktów notarialnych jasno wynika, że każdy z nabywców lokali upoważnił inwestora do dokonania wszelkich czynności dotyczących likwidacji linii napowietrznych WN 110 kV K.-P. z terenu między innymi działek o numerach [...], [...], [...], [...] oraz pobudowania na terenie dz. [...] linii kablowych oraz slupów energetycznych na potrzeby likwidacji wyżej wymienionych linii napowietrznych, a także obciążenia nieruchomości wspólnej ograniczonym prawem rzeczowym we wszelkich sprawach związanych z przebudową napowietrznej linii kablowej 110 kV.
Reasumując Wojewoda rozpatrując przedmiotową sprawę nie dostrzegł naruszenia przez Prezydenta przepisów prawa materialnego, jak i procesowego wskazanych w odwołaniu. Zdaniem Wojewody inwestycja jest zgodna z planem miejscowym jak i decyzją środowiskową załączoną do projektu budowlanego. Ponadto stwierdził, że Inwestor na etapie postępowania odwoławczego udowodnił posiadane prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, które podważała Wspólnota.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisaną decyzję Wojewody wniosła Wspólnota Mieszkaniowa przy
ul. [...] w P., reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika R. M., zarzuciwszy naruszenie:
a) przepisów postępowania:
- art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że organ podjął wszelkie niezbędne kroki w celu wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego pozwalającego na ustalenie stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością;
- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., przez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, gdy uchybienia organu I instancji skutkowały koniecznością uchylenia decyzji Prezydenta Miasta P.;
b) prawa materialnego:
- art. 140 k.c. poprzez rażące naruszenie prawa własności i zatwierdzenie projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno- budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę i rozbiórkę przedmiotowej sieci elektroenergetycznej, mimo braku tytułu prawnego do tego rodzaju czynności i sprzeciwu właściciela;
- art. 288 k.c. przez błędne uznanie, że zmiana treści służebności przesyłu nie spowoduje wzrostu uciążliwości dla nieruchomości obciążonej, gdy w rzeczywistości ograniczy ona możliwość korzystania z nieruchomości obciążonej, a na zmianę treści służebności nie wyraża zgody właściciel nieruchomości obciążonej;
- art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece przez jego pominięcie i zaniechanie ustalenia treści ograniczonych praw rzeczowych ujawnionych w księdze wieczystej
o numerze [...], na którą składają się działki o numerach [...] oraz [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy P.
wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji
i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania z powodu wskazanych naruszeń mających istotny wpływ na wynik postępowania oraz zasądzeni na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego
i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, według norm prawem przepisanych.
Jednocześnie na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a., Wspólnota wniosła
o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji, a na wypadek, gdyby organ nie uwzględnił przedmiotowego wniosku, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., wniosła
o uwzględnienie wniosku przez Sąd.
W uzasadnieniu skargi jej autor umotywował podniesione w niej zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Pismem procesowym z dnia 07 listopada 2022 r. swoje stanowisko w sprawie przedstawił Inwestor, reprezentowany przez pełnomocnika r.pr. F. N. wnosząc o oddalenie skargi oraz oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z 25 października 2022 r., sygn. akt IV SA/Po 666/22 tut. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Pismem procesowym z dnia 02 stycznia 2023 r. pełnomocnik Wspólnoty podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV tut. Sądu z 06 grudnia 2022 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095, z późn. zm.; dalej w skrócie "u.COVID-19"), o czym strony zostały powiadomione pismami z 06 grudnia 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym w trybie art. 15 zzs4 ust. 3 u.COVID-19, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania ww. zarządzenia Przewodniczącego Wydziału.
Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań
i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Dokonując tak rozumianej kontroli sądowej zaskarżonej decyzji Wojewody z 04 sierpnia 2022 r. (nr [...]), utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z 27 maja 2022 r. (nr [...]) w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę i rozbudowę, Sąd nie dopatrzył się przy wydaniu tych decyzji naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności którejkolwiek
z nich, względnie stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa. W szczególności,
w ocenie Sądu, organy administracji wyczerpująco zebrały i wszechstronnie rozpatrzyły cały materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i na tej podstawie dokonały prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia. Ustalenia te Sąd w pełni podziela i czyni integralną częścią swoich ustaleń oraz podstawą faktyczną dalszych rozważań.
Zgodnie z art. 4 p.b. każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami.
W myśl art. 28. ust. 1 p.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.
Zgodnie z art. 33 ust. 2 pkt 2 p.b. Do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Z kolei art. 35 ust. 1 p.b. "Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z:
a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia
3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko,
c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie:
a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
b) informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b,
c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta
i projektanta sprawdzającego,
d) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10;
4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych oraz aktualność zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
5) (uchylony)".
Głównym motywem skargi jest zakwestionowanie przez skarżącą prawa inwestora do dysponowania nieruchomością obejmującą dz. o nr. ewid. [...] na cele budowlane.
Oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane składane jest przez inwestora pod odpowiedzialnością karną i jest skuteczne o tyle, o ile z materiału zebranego w sprawie nie wynika wniosek przeciwny. Oświadczenie to stwarza tylko domniemanie, że składającemu przysługuje wymienione prawo. Domniemanie to może być obalone dowodami wskazującymi, że złożone oświadczenie nie odpowiada rzeczywistości. Jakkolwiek warunkiem wydania pozwolenia na budowę jest złożenie przez inwestora opisywanego oświadczenia, nie zaś udokumentowanie tego prawa, to niepodważalną regułą jest, że prawo zabudowy nieruchomości gruntowej przysługuje tylko temu, kto w istocie posiada prawo do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane (art. 4 p.b.). Źródłem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w myśl art. 3 pkt 11 p.b. może być tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Strony mają prawo kształtowania stosunków umownych wedle swojego uznania. W sytuacji zatem, gdy organ administracji architektoniczno-budowlanej poweźmie wiadomość, że złożone oświadczenie może nie odpowiadać lub jest niezgodne ze stanem rzeczywistym, jego obowiązkiem jest wyjaśnić tę kwestię. W przedmiotowej sprawie prawo do dysponowania nieruchomością skarżącej inwestor wywodzi z praw ukształtowanych notarialnie przez każdego z członków Wspólnoty Mieszkaniowej przy [...] w P. – znajdujące się w aktach administracyjnych.
Prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane
w niniejszej sprawie wynika ze stosunku zobowiązaniowego, który w sposób pewny wyraża wolę właściciela lokalu na wybudowanie na gruncie stanowiącym współwłasność, określonego obiektu budowlanego. Tytuł prawny wynikający ze stosunku zobowiązaniowego musi przewidywać uprawnienie do wykonywania robót budowlanych (por. wyrok NSA z 12.07.2021 r. II OSK 2326/16, CBOSA). W związku
z powyższym podstawa stosunku cywilnoprawnego zobowiązaniowego musi zawierać w swojej w treści (np. w treści umowy) wyraźne i precyzyjne postanowienia przyznające podmiotowi tego stosunku (np. umowy o roboty budowlane, umowy o podział nieruchomości do wyłącznego korzystania) uprawnienia do wykonywania robót budowlanych określonego rodzaju oraz w wyznaczonym zakresie. Uprawnienia tego typu nie mogą być przy tym domniemywane (por. wyrok NSA z 18.02.2009 r. II OSK 1124/08, CBOSA) lub pośrednio wywodzone z innych uprawnień, niezwiązanych bezpośrednio z celami budowlanymi. Zgoda taka nie może być dorozumiana (por. wyrok NSA z 19.10.2018 r. II OSK 2648/16, CBOSA). Prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego, niezależnie od tego, z jakiego tytułu wynika, nie może być prawem uzależnionym od spełnienia określonych warunków, które z natury swej są przyszłe i niepewne. Zatem prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane musi być prawem realnie istniejącym w dacie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę, a nie prawem zależnym od spełnienia określonych warunków, o spełnieniu bądź niespełnieniu których mają rozstrzygać organy lub sądy po wydaniu pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z 05.07.2007 r. II OSK 1033/06, CBOSA).
Prawo inwestora do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane, wynika
z § 6 aktów notarialnych, że każdy z nabywców lokali upoważnił inwestora do dokonania wszelkich czynności dotyczących likwidacji linii napowietrznych WN 110 kV K.-P. z terenu między innymi działek o numerach [...], [...], [...], [...] oraz pobudowania na terenie dz. [...] linii kablowych oraz slupów energetycznych na potrzeby likwidacji wyżej wymienionych linii napowietrznych, a także obciążenia nieruchomości wspólnej ograniczonym prawem rzeczowym we wszelkich sprawach związanych z przebudową napowietrznej linii kablowej 110 kV.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, należy stwierdzić, że także one okazały się niezasadne - w istotnej mierze już z powodów wyłożonych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w odniesieniu do zarzutów odwołania. Poza tym, Sąd stwierdza, że organy obu instancji działały w niniejsze sprawie kierując się zasadami określonymi
w k.p.a., a przyjęte ustalenia zostały dokonane na podstawie całokształtu materiału dowodowego zabranego w sposób wyczerpujący, po starannie przeprowadzonym postępowaniu. Organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a przedstawiona argumentacja jest logiczna i zgodna
z zasadami doświadczenia życiowego.
Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę
w całości oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło