IV SA/Po 823/16
WyrokWSA w Poznaniu2016-12-21
Skład orzekający: Tomasz Grossmann, Donata Starosta, Anna Jarosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest prawidłowe, jeśli organ nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności dotyczących doręczenia decyzji pierwszej instancji, w tym przyczyn ponownego jej wysłania przez organ pierwszej instancji?Ratio decidendi
Postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania zostało uchylone, ponieważ organ odwoławczy nie wykonał wytycznych sądu zawartych w poprzednim wyroku, w szczególności nie wyjaśnił przyczyn ponownego doręczenia decyzji przez organ pierwszej instancji. Niewyjaśnienie tej kwestii, w kontekście podnoszonych przez skarżących wadliwości doręczeń, stanowiło naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli odwołanie od decyzji Burmistrza ustalającej opłatę adiacencką. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) postanowieniem stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając doręczenie decyzji pierwszej instancji za skuteczne w trybie fikcji doręczenia (art. 44 Kpa). Po uchyleniu tego postanowienia przez WSA i ponownym rozpoznaniu sprawy, SKO ponownie wydało postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu, opierając się na wyjaśnieniach poczty dotyczących procedury awizowania. Skarżący kwestionowali prawidłowość doręczenia, wskazując na brak awiza i inne błędy operatora pocztowego, a także na fakt ponownego wysłania decyzji przez organ pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz (spr.) Protokolant ref. staż. Agata Pawlicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi M. W., B. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących M. W. i B. W. kwotę [...]zł (słownie złotych: [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy S., (zwany dalej: Burmistrz), na postawie art. 145-146, art. 148 ust. 1-3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102 poz. 651 z późn. zm.), § 2 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...] grudnia 2008 r. w sprawie ustalenia wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku podziału nieruchomości oraz z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z budową urządzeń infrastruktury technicznej (Dz. Urz. Woj. Wlkp. Nr [...] poz. 4674, (zwanej dalej: Uchwała) ustalił opłatę adiacencką w wysokości [...] z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w G. przy ulicy [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki o numerach [...], ark. mapy [...], obręb G., KW [...] (zwane dalej odpowiednio: opłata adiacencka; Nieruchomość), spowodowanego wybudowaniem drogi (punkt 1. decyzji). Do wniesienia opłaty zobowiązał solidarnie M. i B. W. (zwanych dalej: skarżący), jako właścicieli na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej przedmiotowej działki w dniu realizacji przedmiotowej inwestycji (punkt 2. decyzji). Wskazał, że obowiązek wniesienia tak ustalonej opłaty adiacenckiej powstaje po upływie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna, w sposób opisany w decyzji, wskazując, że do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie opłaty adiacenckiej stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego, zaś wysokość opłaty adiacenckiej ustalona w decyzji podlega waloryzacji począwszy od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym wydana została decyzja, do pierwszego dnia miesiąca, w którym powstał obowiązek zapłaty (punkty 3-6 decyzji).
Od opisanej decyzji odwołanie wnieśli skarżący, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i umorzenia postępowania organu pierwszej instancji, w całości.
Postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej: SKO, Kolegium), na podstawie art. 134 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., zwanej dalej: Kpa) stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Uzasadniając SKO napisało, że decyzja została wysłana listem poleconym [dwoma listami poleconymi, adresowanymi odrębne do skarżących – uwaga sądu], na adres stron, w dniu [...] sierpnia 2013 r. Pomimo dwukrotnego awizowania w dniach [...] oraz [...] sierpnia 2013 r. przesyłka [obie przesyłki – uwaga sądu] nie została odebrana w placówce Poczty Polskiej. W tych okolicznościach przesyłka została po dniu [...] września 2013 r. zwrócona przez operatora pocztowego do nadawcy. Skarżący złożyli odwołanie w dniu [...] września 2013 r.
SKO napisało, że zgodnie z art. 39 Kpa organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Stosownie do art. 42 § 1 Kpa, pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Zgodnie z przepisem art. 43 w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. W przypadku niemożności doręczenia w wyżej wskazany sposób zastosowanie znajduje przepis art. 44 Kpa, wprowadzający konstrukcję tzw. fikcji doręczenia. Zdaniem Kolegium decyzja została doręczona stronom z dniem [...] sierpnia 2013 r. Zatem od tej daty rozpoczął bieg termin do wniesienia odwołania, który upłynął bezskutecznie dnia [...] września 2013 roku. Ponowne nadanie decyzji listem poleconym przez organ, w ocenie SKO, nie zniweczyło skutków pierwotnego doręczenia, które musiało zostać uznane za skuteczne. Ponowna wysyłka, aktu administracyjnego, który już funkcjonował w obrocie prawnym pozostaje, według Kolegium, bez znaczenia dla skuteczności pierwotnego doręczenia. Z upływem dnia [...] września 2013 r. decyzja Burmistrza z dnia [...] sierpnia 2013 r. stała się ostateczna, z uwagi na bezskuteczny upływ terminu do wniesienia odwołania.
Na opisane postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożyli skarżący działający przez pełnomocnika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 20 maja 2015 r., sygn. akt IV SA/Po 25/15 (zwanym dalej: wyrok WSA) uchylił zaskarżone postanowienie, wskazując organowi, że winien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, którego celem będzie ustalenie czy operator pocztowy prawidłowo, zgodnie z art. 44 § 2 Kpa w zw. z art. 37 ust. 3 Prawa pocztowego awizował przesyłkę zawierającą decyzję organu pierwszej instancji. Ponadto, w ocenie Sądu, organ II instancji winien również wyjaśnić przyczyny dokonania ponownego doręczenia przesyłki skarżącym przez organ I instancji, albowiem okoliczność ta ma znaczenie w sprawie. Wskazywać może bowiem na posiadanie przez organ I instancji danych dotyczących wadliwości doręczenia decyzji, których nie przedłożono do akt sprawy. Sąd wskazał, że dopiero po dokonaniu tych ustaleń, z uwzględnieniem ich wyniku organ II instancji, uwzględniając rozważania Sądu, oceni czy odwołanie zostało wniesione przez skarżących z zachowaniem terminu.
Na skutek powyższego wyroku WSA Kolegium, pismem z dnia [...] stycznia 2016 r., zwróciło się do Urzędu Pocztowego nr [...] w S. (zwanego dalej: Urząd pocztowy) o złożenie wyjaśnień dot. doręczenia przesyłek pod nr: (00)559007731285367309 oraz (00)559007731285367316 adresowanych odpowiednio do M. W. oraz B. W., w szczególności o pisemne wyjaśnienie, czy i w którym miejscu zostały w w/w dniach pozostawione zawiadomienia o próbie doręczenia ww. przesyłek (awiza), albowiem na kopertach brak jest adnotacji odnośnie miejsca pozostawienia awiza. Wskazano, że adresaci ww. przesyłek twierdzą, iż nie otrzymali zawiadomień o pozostawieniu przesyłek w placówce operatora pocztowego.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie Urząd Pocztowy zwrócił się zwrotnie o podanie adresu, pod którym miały być doręczone przesyłki o podanych w wezwaniu numerach, co Kolegium uczyniło – pismem z dnia [...] marca 2016 r.
Pismem z dnia [...] marca 2016 r. Urząd pocztowy, odpowiadając na wezwanie SKO, poinformował: "w przedmiotowej sprawie, musimy opierać się na wyjaśnieniach listonosza obsługującego w 2013 r. rejon obejmujący ul. [...] w G. . Wg tych wyjaśnień w przypadku nie zastania adresata, zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłek pozostawił on w skrzynce oddawczej na ogrodzeniu posesji, natomiast zawiadomienie powtórne doręczył z pozostałą korespondencją do przegródki przypisanej do tego adresu w zestawie skrzynek przydrożnych. Zestaw ten znajduje się na ul. [...] w G. .".
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 roku nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Organ opisał stan faktyczny w sprawie i wywodził, że zgodnie z art. 44 Kpa skuteczność doręczenia zdeterminowana jest łącznym spełnieniem określonych tym przepisem przesłanek, a mianowicie: 1) niemożnością doręczenia pisma adresatowi pod prawidłowo oznaczonym adresem jego miejsca zamieszkania, także dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy; 2) pozostawieniem przesyłki dla adresata w oddawczym urzędzie pocztowym i dwukrotnego umieszczenia zawiadomienia o dacie i miejscu pozostawienia przesyłki w skrzynce na korespondencję lub w innych miejscach wskazanych w art. 44 § 2 Kpa; 3) upływem czternastodniowego terminu przechowywania pisma w placówce pocztowej oraz udokumentowaniem powyższego w materiale dowodowym sprawy, zwłaszcza zaś w tzw. zwrotnym potwierdzeniu odbioru, dołączonym do doręczanej przesyłki. Podniesiono, że domniemanie prawne doręczenia pisma adresatowi, uregulowane w art. 44 Kpa, ma charakter niewzruszalny, skoro kodeks postępowania administracyjnego nie reguluje trybu składania oświadczeń woli i dochodzenia ich do wiadomości adresata, lecz normuje samą czynność procesową doręczenia pisma. Zdaniem SKO adresat pisma ma możliwość jedynie wykazania, że przepis art. 44 Kpa nie powinien być stosowany albo został zastosowany wadliwie, a wobec tego brak było przesłanek do wywołania skutków prawnych związanych z ustanowionym w nim domniemaniem. Według organu domniemanie prawne, że pismo zostało doręczone adresatowi może zostać obalone gdy adresat udowodni, że mimo zastosowania zastępczej formy doręczenia pismo nie zostało mu doręczone z przyczyn od niego niezależnych.
Na tle powyższych rozważań organ doszedł do wniosku, że w sprawie wszystkie istotne przesłanki, wynikające z art. 44 § 1 - 4 Kpa, zostały spełnione.
Dalej wywodzono, że wobec zarzutu skarżących uchybienia przez doręczyciela obowiązkowi pozostawienia zawiadomienia określonego w § 2 art. 44 Kpa, organ II podjął czynności wyjaśniające w kwestii zachowania określonego w art. 44 Kpa trybu doręczenia decyzji (pismo z dnia [...] stycznia 2016 r.). SKO wskazało, że Urząd pocztowy potwierdził, iż pierwsze zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłek pozostawione zostało w skrzynce oddawczej na ogrodzeniu posesji, natomiast zawiadomienie powtórne doręczone zostało z pozostałą korespondencją do przegródki przypisanej do tego adresy w zestawie skrzynek przydrożnych, który to znajduje się na ul. [...] w G. . Podkreślono, że Urząd pocztowy nr [...] w S. oparł się na wyjaśnieniach listonosza obsługującego w 2013 r. rejon obejmujący ul. [...] w G. , który potwierdził, iż ww. procedura stosowana jest w przypadku nie zastania adresata pod prawidłowo oznaczonym adresem jego miejsca zamieszkania.
Kolejno organ przytoczył treść art. 40 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe i wskazał, że w toku postępowania wyjaśniającego organ II instancji potwierdził, iż skarżący posiadali własną oddawczą skrzynkę pocztową. W skrzynce oddawczej, znajdującej się na ogrodzeniu posesji, pozostawiono pierwsze zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki. Drugie, powtórne zawiadomienie pozostawiono do przegródki przypisanej do adresu Stron w zestawie skrzynek przydrożnych. W wyniku pisemnych wyjaśnień ustalono, iż zestaw ten znajduje się na ul. [...] w G. . Wyjaśniono, że skrzynki przydrożne to własne oddawcze skrzynki pocztowe Poczty Polskiej lokalizowane są na terenach wiejskich lub obszarach o rozproszonej zabudowie. Wobec powyższego, w ocenie Kolegium, uznać należało, iż operator pocztowy prawidłowo, zgodnie z art. 44 § 2 Kpa w zw. z art. 37 ust. 3 Prawa pocztowego awizował przesyłkę zawierającą decyzję organu pierwszej instancji.
Kolegium wyjaśniło także, iż fakt pozostawienia awiza w miejscach ww. wskazanych mógł być dowodzony różnymi środkami, nie zaś wyłącznie poprzez odwołanie się do pieczęci na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki. Podkreślono, że decyzja organu I instancji została skutecznie doręczona "Stronie" z dniem [...] sierpnia 2013 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął bezskutecznie dnia [...] września 2013 r. W tej sytuacji odwołanie wniesione dnia [...] września 2013 r. należało uznać za złożone z uchybieniem terminu. Kolegium wskazało nadto, iż fakt ponownej wysyłki w świetle art. 42-44 Kpa, w jego ocenie, pozostaje bez znaczenia prawnego, o ile uprzednio dokonano skutecznego doręczenia zastępczego.
Skargę na powyższe postanowieni złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący, działający przez profesjonalnego pełnomocnika. Pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzucił rażące naruszenie:
1. art. 7 w związku z art. 77 Kpa poprzez brak wyjaśnienia istotny okoliczności sprawy tj. dotyczących ustalenia czy operator pocztowy rzeczywiście w sposób prawidłowy dostarczył skarżącym, w sierpniu 2013 r. informację (awizo) dotyczącą pozostawienia przesyłki w urzędzie pocztowym oraz pominięcie przy analizie sprawy faktu błędnego umieszczenia dokumentu "awizo", co świadczy o braku prawidłowego realizowania przez listonosza procedury doręczania przesyłek;
2. art. 44 § 4 Kpa poprzez błędne uznanie, że w dniu [...] września 2013 r. upłynął termin do wniesienia przez skarżących odwołania, w sytuacji kiedy organ I instancji nie dokonał ustalenia faktycznego, że doszło do prawidłowego poinformowania o możliwości odbioru przesyłki tj. czy operator pocztowy w sposób prawidłowy poinformował skarżących o możliwości odbioru korespondencji w urzędzie pocztowym, gdyż wyjaśnienia z Poczty Polskiej S.A. dotyczą tylko i wyłącznie procedury, zgodnie z którą należy postępować, a nie tego, czy rzeczywiście okoliczność taka miała miejsce;
3. art. 8 Kpa poprzez uznanie, iż powtórna czynności organu polegająca na wysłaniu zaskarżonej decyzji nie wywołuje skutku, podczas gdy czynności ta zawiera w sobie anulowanie pierwszej czynności dotyczącej doręczenia decyzji, a Strona działając w zaufaniu do organu nie miała jakiejkolwiek świadomości dokonania doręczenia w sierpniu 2013 r.
Uzasadniając postawione zarzuty skarżący wskazali, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia sprowadza się w istocie do trzech elementów: przytoczenia treści decyzji Burmistrza, przytoczenia treści art. 39, 42 i 44 Kpa oraz stwierdzenia, iż odwołanie od decyzji Burmistrza wniesione zostało z uchybienie terminu ustawowego. Powyższe uzasadnienie nie zawiera żadnych śladów woli SKO zbadania okoliczności sprawy, a w szczególności powodów, dla których organ I instancji uznał wniesienie odwołania w dniu [...] września 2013 r., w ustawowym terminie. Podkreślono, że obowiązkiem SKO było dokonanie ustaleń faktycznych w zakresie wyjaśnienia, czy rzeczywiście w dniach [...] oraz [...] sierpnia 2013 r. doszło do skutecznego udzielenia przez operatora pocztowego informacji o możliwości odbioru przesyłki z urzędzie pocztowym. Zdaniem skarżących samo lapidarne stwierdzenie, że przesyłka nadana w dniu [...] sierpnia 2014 r. była dwukrotnie awizowana, skutkiem czego doszło do zastępczego doręczenia korespondencji pozbawione jest podstaw. Bez tych ustaleń niemożliwe jest prawidłowe stosowanie art. 44 § 4 Kpa.
Skarżący wywodzili, że z wyjaśnień operatora wynika jednoznacznie, iż przedstawiona została procedura zgodnie z którą postępować ma listonosz, lecz z pisma tego nie wynika aby w sierpniu 2013 r. listonosz rzeczywiście tak postąpił. W piśmie Poczty wskazano, iż w dniu [...] sierpnia 2013 r. powtórne awizo zostało przekazane wraz z pozostałą korespondencją. W tych dniach skarżący nie otrzymali jednak jakiekolwiek innej korespondencji, w tym dokumentu "awizo", gdyż gdyby ją otrzymali to oczywiste jest, że w terminie wnieśliby odwołanie. Na taka okoliczność jednoznacznie wskazuje postawa skarżących w toku postępowania. Skarżący brali w nim aktywny udział i nie było ich zamiarem dopuszczenie do sytuacji, w której doszłoby do uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Skarżący zakwestionowali również fakt, jakoby po 3 latach listonosz, który dziennie roznosi kilkaset listów, był w stanie zapamiętać szczegółowo, iż akurat w dniach [...] i [...] sierpnia 2013 r. umieścił dokument awiza w konkretnym miejscu dla konkretnych osób. Po wtóre sam listonosz musiałby sam zaświadczyć o wadliwym wykonywaniu powierzonych mu czynności pracowniczych. Tymczasem prawdziwości twierdzeń listonosza przeczą wskazane w skardze awiza kierowane do innych podmiotów, która są w posiadaniu skarżących i zostały złożone do akt sprawy.
Kolejno wywodzono, odnosząc się do art. 44 § 1-4 Kpa, że dla skutecznego doręczenia pisma w trybie art. 44 Kpa niezbędne jest, aby podmiot doręczający zawiadomił adresata o fakcie pozostawienia pisma w miejscu, o którym mowa w § 1 ww. przepisu. Skarżący wskazali, powołując się na orzecznictwo sądowe, że nie można przyjąć, iż doszło do prawidłowego doręczenia w trybie art. 44 Kpa, jeżeli na dowodzie doręczenia przesyłki doręczyciel nie wskazał miejsca pozostawienia zawiadomienia. Brak zawiadomienia o fakcie złożenia pisma na poczcie lub w urzędzie gminy powoduje bezskuteczność doręczenia w trybie art. 44 Kpa. Na tle powyższych rozważań skarżący podnieśli, że operator pocztowy nie dokonał następujących czynności: umieszczenia adnotacji na przesyłce o miejscu złożenia zawiadomienia o możliwości odbioru korespondencji oraz nie umieścił w skrzynce pocztowej skarżących, w sierpniu 2013 r. zawiadomienia (awizo) o możliwości odbioru korespondencji w przedmiotowej sprawie, co dotyczy również powtórnego zawiadomienia. Skarżący kategorycznie oświadczyli, że w sierpniu 2013 r. w ich skrzynce pocztowej nie znajdowało się zawiadomienie o złożeniu w dniu [...] sierpnia 2013 r. przesyłki w urzędzie pocztowym, stąd oczywiste jest, że niemożliwy był jej odbiór. Przy tej okazji podkreślono, że osoba dokonująca doręczeń w imieniu Poczty Polskiej S.A. wielokrotnie umieszczała w skrzynce pocztowej skarżących awiza odnoszące się do innych osób, zmuszając tym samym skarżących do samodzielnego doręczania tychże dokumentów do właściwych adresatów. Ustne upomnienia w placówce pocztowej nie przynosiły rezultatów. Na potwierdzenie powyższych okoliczności skarżący przedłożyli pismo skarżących z dnia [...] grudnia 2014r.
Skarżący argumentowali dalej, że wady doręczenia korespondencji, których dopuścił się operator pocztowy, a które w całości zostały zignorowane przez SKO, skutkują przyjęciem, iż nie wystąpił skutek prawy w postaci prawidłowego doręczenia aktu administracyjnego. Konsekwencją tego uchybienia jest fakt, iż brak prawidłowego doręczenia skutkował brakiem otwarcia terminu ustawowego przewidzianego w art. 129 Kpa tj. umożliwiającego stronie wniesienie odwołania. Skarżący podnieśli, że dopiero w dniu [...] września 2013 r. skutecznie odebrali korespondencję z organu I instancji, co umożliwiło im wniesienie odwołania.
Po wtóre skarżący zarzucili, że błędem SKO jest stwierdzenie, iż "ponowna wysyłka aktu administracyjnego, który funkcjonowała w obrocie prawnym pozostaje bez znaczenia dla skuteczności pierwotnego doręczenia". W obrocie prawnym może funkcjonować tylko i wyłączenie akt administracyjny, który zgodnie z przepisami ustawy stał się ostateczny, a do tego niezbędny jest upływ terminu do wniesienia odwołania. Skoro więc termin do wniesienia odwołania w sierpniu 2013 r. nie został w ogóle otwarty, to – zdaniem skarżących – nie zachodzą jakiekolwiek przesłanki pozwalające stwierdzić, że dany akt administracyjny w ogóle funkcjonuje.
Końcowo skarżący wskazali, że istotną okolicznością faktyczną wymagającą gruntownego wyjaśnienia są przyczyny dla których organ I instancji dokonał ponownego przesłania swojej decyzji. W ocenie skarżących oczywiste jest, że skłoniła go do tego analiza braku prawidłowego doręczenia tegoż aktu administracyjnego, co zostało w całości zignorowane przez Kolegium.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu, dodając - odnośnie poglądów skarżących, iż koniecznym jest pozostawienie stosownej adnotacji na potwierdzeniu odbioru, by doręczenie poprzez awizo można było uznać za skuteczne - że decydujące znaczenie przy ocenie tej okoliczności ma argumentacja prawna zawarta w uzasadnieniu wyroku WSA wydanego uprzednio w niniejszej sprawie, którym zarówno Sąd, jaki organy są związani w zakresie oceny prawnej dokonanej w tym prawomocnym rozstrzygnięciu.
Na rozprawie w dniu [...] grudnia 2016 r. pełnomocnik skarżący podniósł zarzut naruszenia przez organ art. 153 Ppsa z uzasadnieniem zawartym w piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2016 r. złożonym na rozprawie.
W piśmie tym pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie, na podstawie art. 106 § 3 Ppsa dowodu z dokumentów: pisma skarżących do Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] listopada 2016 r.; korespondencji e-mail prowadzonej z [...] Sp. z o.o. korespondencji adresowanej do L. G. i B. G., pięciu oświadczeń osób, które posiadają skrzynki pocztowe wraz ze skarżącymi, reklamacji składanych w związku z wadliwymi doręczeniami korespondencji i odpowiedzi operatora, reklamacji dotyczącej przesyłki M. G., na okoliczność braku prawidłowego realizowania przez operatora publicznego czynności polegającej na doręczaniu adresatom przesyłek pocztowych adresatom oraz wykazania, iż listonosz obsługujący skrzynki pocztowe przy ul. [...] w G. wielokrotnie dokonuje pomyłek polegających na wkładaniu korespondencji do skrzynek należących do osób niebędących adresatami.
Podtrzymując zarzuty skargi zaskarżonemu postanowieniu zarzucił pełnomocnik również rażące naruszenie art. 153 Ppsa poprzez niewykonanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze obowiązków nałożonych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia [...] maja 2015 r. w zakresie wyjaśnienia przez organ II instancji przyczyny dokonania ponownego doręczenia przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję Burmistrza oraz dokonania oceny czy odwołanie zostało wniesione w terminie w kontekście dokonania przez organ I instancji ponownego doręczenia decyzji z dnia [...] sierpnia 2013 r. Zrzuty uzupełniono także o naruszenie art. 77 Kpa poprzez pominięcie przy analizie materiału dowodowego dokumentów złożonych przez skarżących tj. pisma skarżących z dnia [...] grudnia 2014 r. w którym wskazano, na fakt umieszczenia w skrzynce pocztowej awiza odnoszącego się do [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. , przy ul. [...], które wprost wskazują, na fakt nierzetelnego wykonywania obowiązków pracowniczych przez listonosza obsługującego skrzynkę pocztową skarżących.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 j.t.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję, postanowienie lub inny akt administracyjny wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego aktu. Sąd orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Przede wszystkim zaś Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, powołaną podstawą prawną, bądź poprawnością przytoczonej w skardze argumentacji, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 roku, poz. 718 z późn. zm., zwanej dalej – Ppsa).
Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności decyzji administracyjnej. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach. Zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 i 2 Ppsa, sąd uchyla decyzję lub postanowienie, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ewentualnie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia, jeżeli zachodzą przyczyny określone we właściwych przepisach. Tak więc stwierdzenie istnienia którejkolwiek z powyższych przesłanek skutkuje wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji lub postanowienia z obrotu prawnego. Akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.
Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie może się ostać.
Sąd miał bowiem przede wszystkim na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie zapadł już uprzednio prawomocny wyrok sądu administracyjnego – wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 maja 2015 r. sygn. akt IV SA/Po 25/15, uchylający postanowienie organu II instancji. W związku z tym zarówno organ odwoławczy rozpoznający ponownie sprawę, jak i Sąd w obecnym składzie, pozostają związani oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w tym wyroku WSA – zgodnie z dyspozycją art. 153 Ppsa.
W rozumieniu tego przepisu przez "ocenę prawną" należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Z kolei "wskazania co do dalszego postępowania" stanowią z reguły konsekwencję tak rozumianej oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych, i wskazanie kierunku, w którym winno zmierzać przyszłe postępowanie (por.: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, uw. 1 i 2 do art. 153; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, M. Grzywacz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2015, art. 153, Nb 1–3).
W świetle przywołanego art. 153 Ppsa Sąd w obecnym składzie, z jednej strony, nie był władny poddawać ponownej analizie kwestii rozstrzygniętych już we wspomnianym wyroku WSA, a z drugiej – był zobligowany, w pierwszej kolejności, skontrolować zastosowanie się przez organy wydające rozstrzygnięcia w postępowaniu toczącym się po wyroku sądowym do ocen i wytycznych w tym wyroku zawartych.
W tym miejscu przypomnieć należy, że w wyżej opisanym wyroku WSA Sąd stwierdził, że przedmiotem rozpoznania w sprawie było ustalenie, czy odwołanie wniesione przez skarżących w dniu [...] września 2014 r. na decyzję Burmistrza z dnia [...] sierpnia 2008 r. zostało przez skarżących wniesione w terminie, czy też po terminie, co skutkowało wydaniem przez organ II instancji postanowienia o stwierdzeniu uchybienia do wniesienia odwołania.
Sąd wskazał, że SKO uznało za skuteczne doręczenie tej decyzji w trybie tzw. doręczenia zastępczego w rozumieniu art. 44 Kpa. Decyzja została nadana na adres skarżących listem poleconym za potwierdzeniem odbioru w dniu [...] sierpnia 2014 r., jak wynika z adnotacji na kopertach, była awizowana dwukrotnie w dniach [...] i [...] sierpnia 2014 r. Po dniu [...] sierpnia 2014 r. została zwrócona przez operatora pocztowego do nadawcy. Termin 14 dni od pierwszego awizowania przesyłki upłynęło w dniu [...] sierpnia 2014 r. W ocenie SKO od tej właśnie daty zaczął biec 14 – sto dniowy termin do wniesienia odwołania, który bezskutecznie upłynął [...] września 2014 r. Odwołanie wniesione w dniu [...] września 2014 r. było więc, zdaniem organu odwołaniem wniesionym po terminie określonym w art. 129 § 2 Kpa i z tych względów SKO na podstawie art. 134 Kpa, postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W ocenie SKO istnieją dwie podstawowe przesłanki skuteczności doręczenia przewidzianego w art. 44 Kpa. Pierwszą przesłanką jest przechowywanie pisma przez oznaczony czas w placówce pocztowej (w przypadku doręczenia pisma przez operatora pocztowego). Drugą przesłanką jest umieszczenie zawiadomienia o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie 7 dni w placówce pocztowej (w przypadku doręczenia przez operatora pocztowego), w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe na drzwiach adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Tylko w przypadku spełnienia łącznie powołanych przesłanek, doręczenie dokonane przez operatora pocztowego w trybie art. 44 Kpa może być uznane za skutecznie.
Zdaniem Sądu między stronami sporna jest kwestia pozostawienia przez operatora pocztowego w skrzynce oddawczej skarżących zawiadomienia określonego w § 2 art. 44 Kpa. Skarżący bowiem twierdzą, że zawiadomienia takie w ich skrzynce pozostawione nie zostało. Zdaniem organu to na adresacie pisma ciąży ciężar wykazania, że doręczenie w trybie art. 44 Kpa zostało dokonane wadliwie.
W ocenie Sądu, aby uznać, że ciężar wykazania tych okoliczności zostaje przeniesiony na adresata pisma, jego nadawca musi uprzednio wykazać, że zostały spełnione wszystkie warunki niezbędne do uznania doręczenia za dokonane skutecznie. Dopiero, gdy to wykaże, ciężar wykazania wadliwości doręczenia spoczywa na adresacie pisma. Sąd wywodził, że skarżący podnosili, iż z uwagi na brak stosownych adnotacji na kopercie z przesyłką nie można uznać doręczenia za skuteczne. Podnosili oni, że rażącym uchybieniem był brak zamieszczenia na kopercie przez operatora publicznego adnotacji o miejscu złożenia awiza. Nie wskazali jednak, jak zauważył Sąd, żadnej podstawy prawnej uzasadniającej konieczność zamieszczenia takiej adnotacji na kopercie z przesyłką. Takiej podstawy prawnej bowiem w zakresie doręczeń w postępowaniu administracyjnym nie ma. Z tych też względów wzór formularza doręczenia nie zawiera rubryki na uczynienie adnotacji o sposobie zawiadomienia adresata o pozostawieniu korespondencji w placówce pocztowej. Sposoby doręczania przesyłek pocztowych określone są w art. 37 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz.U. z 2012 r., poz. 1529). Sad wskazał, że zgodnie z art. 37 ust. 3 tej ustawy przepisu ust. 2 nie naruszają przepisów innych ustaw dotyczących sposobu, zasad i trybu doręczeń. co oznacza, że w przypadku korzystania przez organy administracyjne z powszechnych usług pocztowych operatora wyznaczonego przy doręczaniu pism pierwszeństwo w stosowaniu mają przepisy Kpa normujące zasady doręczania pism. Przepisy Kpa nie wskazują sposobu odnotowywania na kopercie czy formularza treści i faktu pozostawienia awiza zgodnie z art. 44 § 2 Kpa. Obowiązek umieszczenia skrzynki oddawczej przez właściciela lub współwłaściciela nieruchomości określa natomiast art. 40 Prawa pocztowego. Zgodnie z art. 40 ust. 3 tej ustawy, wskazany przez skarżących operator wyznaczony ma prawo instalowania i użytkowania na obszarach wiejskich lub obszarach o rozproszonej zabudowie własnych oddawczych skrzynek pocztowych, po uzgodnieniu z właściwym wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta), na warunkach uzgodnionych z właścicielem, użytkownikiem wieczystym lub posiadaczem samoistnym nieruchomości.
Sąd podkreślił, że skarżący nie wykazali, że w ich przypadku skrzynka oddawcza była zamontowana przez operatora pocztowego, w myśl art. 40 ust. 3 Prawa pocztowego, nie przedłożyli dokumentów związanych z dokonaniem z nimi uzgodnień w tym zakresie. Nadto na str. 4 skargi podali, że nigdy w ich skrzynce pocztowej nie znajdowało się zawiadomienie o złożeniu przesyłki w urzędzie pocztowym, co oznacza, że posiadają własną oddawczą skrzynkę pocztową. Zawiadomienie wskazane w art. 44 § 2 Kpa winno być więc umieszczone w oddawczej skrzynce skarżących.
Sąd wskazał także, że konieczności dokonywania jakichś szczególnych adnotacji na kopercie przez operatora pocztowego nie przewiduje również wydane na mocy delegacji z art. 47 Prawa pocztowego rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 29 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków wykonywania usług powszechnych przez operatora wyznaczonego (Dz.U. z 2013 r., poz. 545), które dotyczy również przesyłek dokonywanych przez organy administracji, w tym przesyłek rejestrowanych, którymi zgodnie z art. 3 pkt 23 Prawa pocztowego są przesyłki pocztowe przyjęte za pokwitowaniem przyjęcia i doręczaną za pokwitowaniem odbioru. Zgodnie z art. 3 pkt 22 Prawa pocztowego przesyłka listowa będąca przesyłką rejestrowaną jest przesyłką poleconą. A zgodnie z art. 45 ust. 1 pkt 1 a Prawa pocztowego do usług powszechnych zalicza się świadczone w obrocie krajowym i zagranicznym w ramach obowiązku, o którym mowa w art. 46, usługi pocztowe obejmujące doręczania przesyłek listowych, w tym poleconych.
Sąd wskazał, że zgodnie z § 34 ust. 1 cytowanego wyżej rozporządzenia jeżeli w chwili doręczania przesyłki rejestrowanej stwierdzono nieobecność adresata lub innych osób uprawnionych do jej odbioru, o których mowa w art. 37 ustawy, zawiadomienie o próbie doręczenia przesyłki rejestrowanej wraz z informacją o terminie jej odbioru i adresie placówki oddawczej, w której przesyłka ta jest przechowywana, operator wyznaczony pozostawia w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Zawiadomienie to ma postać papierową.
Na tym tle Sąd pokreślił, że żaden z wyżej wymienionych przepisów nie wskazuje obowiązku umieszczania przez operatora pocztowego na kopercie adnotacji szerszych niż miało to miejsce w przedmiotowej sprawie. W związku z powyższym Sąd nie podzielił stanowiska Skarżącego, że brak odnotowania na kopercie miejsca pozostawienia awiza skutkuje automatycznie uznaniem doręczenia za wadliwe. Nieskuteczne byłoby, w ocenie Sądu, nie doręczenie skarżącym zawiadomienia o treści i w miejscu wskazanym w art. 44 § 2 Kpa, nie zaś fakt braku adnotacji o tym na kopercie czy formularzu. Z drugiej jednak strony Sądu zauważył, że adnotacja taka byłaby wystarczająca do uznania doręczenia za skuteczne, chyba, że adresaci wykazaliby okoliczności przeciwne, obalając stosownymi dowodami domniemanie skutecznego doręczenia. Brak tej adnotacji na kopercie czy formularzu nie przesądza o wadliwości doręczenia. W takiej jednak sytuacji - braku adnotacji – zdaniem Sadu, to na organie ciąży obowiązek wykazania, że zawiadomienie zostało złożone w miejscu i o treści wynikające z art. 44 § 2 Kpa. Nie można bowiem na tym etapie nakładać na skarżących obowiązku wykazania, że awiza nie otrzymali, skoro nie ma żadnej informacji w aktach o tym, że organ przy doręczaniu zastępczym zbadał spełnienie przesłanki z art. 44 § 2 Kpa. W takiej sytuacji, według Sądu, stanowisko organu II instancji o skutecznym doręczeniu w trybie art. 44 Kpa było przedwczesne, a zaskarżone postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania zostało wydane z naruszeniem art. 134 i art. 129 § 2 Kpa, w sposób istotny, mający wpływ na wynik sprawy.
W wytycznych dla organu odwoławczego, przywołanych wcześniej, Sad wyraźnie wskazał, że organ nie tylko winien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, którego celem będzie ustalenie czy operator pocztowy prawidłowo, zgodnie z art. 44 § 2 Kpa w zw. z art. 37 ust. 3 Prawa pocztowego awizował przesyłkę zawierającą decyzję organu pierwszej instancji. Organ II instancji winien również wyjaśnić przyczyny dokonania ponownego doręczenia przesyłki skarżącym przez organ I instancji. W ocenie Sądu okoliczność ta ma znaczenie w sprawie. Wskazywać może bowiem na posiadanie przez organ I instancji danych dotyczących wadliwości doręczenia decyzji, których nie przedłożono do akt niniejszej sprawy. Dopiero po dokonaniu tych ustaleń, z uwzględnieniem ich wyniku organ II instancji miał, uwzględniając rozważania Sądu, ocenić, czy odwołanie zostało wniesione przez skarżących z zachowaniem terminu.
Na tle powyższych rozważań wskazać należy, że przepis art. 153 Ppsa ma charakter bezwzględnie obowiązujący, wobec czego ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie może pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże go w sprawie. Uregulowanie zawarte w art. 153 Ppsa oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 Ppsa oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 Ppsa w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (czynności). Natomiast niezastosowanie się przez Sąd do oceny prawnej przewidzianej w komentowanym przepisie jest naruszeniem prawa stanowiącym podstawę do wniesienia skargi kasacyjnej - art. 174 pkt 1 Ppsa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt I GSK 534/12, LEX nr 1487724).
Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Sądu administracyjnego, ciążący na organie administracji oraz Sądzie, może być wyłączony tylko w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku. W doktrynie przyjmuje się, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ administracji publicznej w przyszłości, ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten Sąd i organ, jeżeli ocena prawna wyrażona w tym orzeczeniu nie zostanie uchylona w prawem określonym trybie i jeżeli nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę oceny w danej sprawie. Jak jednak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 1 września 2010 r. (sygn. akt I OSK 920/10, dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl) ocena prawna, o której tu mowa, jest wiążąca tylko o tyle, o ile odnosi się do tych samych okoliczności faktycznych i prawnych. Oznacza to, że traci ona moc wiążącą jedynie: 1) w razie zmiany ustawy, 2) w wypadku zmiany (już po wydaniu orzeczenia sądowego) istotnych okoliczności faktycznych sprawy, 3) po wzruszeniu tego orzeczenia w przewidzianym do tego trybie, a także 4) z uwagi na późniejsze podjęcie przez skład poszerzony NSA uchwały zawierającej ocenę prawną odmienną od wyrażonej we wcześniejszym wyroku sądu administracyjnego – uchwała składu 7 sędziów NSA z 30 czerwca 2008 r., I FPS 1/08 (ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 75).
Na tle powyższych rozważań Sąd stwierdza, że nie zaistniały ww. przesłanki do odstąpienia od wiążącej oceny prawnej zawartej w wyroku WSA. Jednocześnie organ niewątpliwie nie wykonał wytycznych Sądu zawartych we wcześniejszym wyroku. Nie ulega najmniejszej wątpliwości, że organ nie wyjaśnił powodów dla których organ I instancji dokonał ponownego doręczenia skarżącym decyzji pierwszoinstancyjnej. Przyznaje to zresztą sam organ w postanowieniu, stwierdzając, że "Kolegium wskazuje nadto, iż fakt ponownej wysyłki w świetle art. 42-44 k.p.a. pozostaje bez znaczenia prawnego, o ile uprzednio dokonano skutecznego doręczenia zastępczego". Tymczasem Sąd w wyroku WSA wyraźnie wskazał, że "Organ II instancji winien również wyjaśnić przyczyny dokonania ponownego doręczenia przesyłki skarżącym przez organ I instancji. W ocenie Sądu okoliczność ta ma znaczenie w sprawie.". W tej sytuacji niewykonanie wytycznych Sądu, a nawet dalej – sprzeczność z tymi wytycznymi – nie pozostawia żadnych wątpliwości. Już samo tylko to stanowi podstawę i decyduje o konieczności uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Po wtóre, w ocenie Sądu w składzie niniejszym, wyjaśnienie kwestii powtórnego wysłania decyzji organu I instancji stanowi bez wątpienia kontekst dla oceny skuteczności pierwszego doręczenia decyzji Burmistrza. Nie jest bowiem sytuacją codzienną i prawem przewidzianą, że organ dwukrotnie dokonuje doręczenia decyzji stronom. Ustalenie motywów takiego zachowania organu stanowi istotną okoliczność dla oceny, czy pierwsze doręczenie decyzji skarżącym faktycznie było prawidłowe. Przy uwzględnieniu podnoszonych i wykazanych przez skarżących okoliczności nagminnych błędów przy doręczaniu skarżącym oraz innym osobom przez Pocztę polską korespondencji, jak również okoliczności, iż z istoty rzeczy nie jest prawdopodobne, aby listonosz, po trzech latach doręczania niezliczonej ilości listów adresatom pamiętał dokładnie moment próby doręczenia skarżącym decyzji Burmistrza, jak również wziąwszy pod uwagę, że uznając nieprawidłowość dokonanego przez siebie doręczenia skarżącym owej decyzji skazywał by się na konsekwencje służbowe, oczywistym jest, że wyjaśnienie dlaczego organ dokonał powtórnego doręczenia decyzji może mieć dla sprawy znaczenie kardynalne.
Należy również wskazać organowi, że w razie wystąpienia nie dających się rozstrzygnąć wątpliwości nie można bezrefleksyjnie rozstrzygać ich na niekorzyść strony skarżącej. W związku z brakiem w aktach sprawy informacji dotyczących ponownego doręczenia stronom decyzji Burmistrza należy stwierdzić, że niewłaściwe prowadzenie akt obciąża wyłącznie organ i nie może wpływać na sytuację prawną obywatela poprzez jej pogorszenie. Obciążenie zatem skarżących ewentualnymi skutkami niekompletności akt jest oczywistym naruszeniem zasad wyrażonych w art. 7 i 8 Kpa. Wszelkie nie dające się usunąć wątpliwości w tej kwestii winny być tłumaczone na korzyść strony skarżącej.
W opisanych okolicznościach Sad w składzie niniejszym wskazuje, iż ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni wyżej przedstawione rozważania, stanowiące zarazem wskazania co do kierunku prowadzenia postępowania, w szczególności będzie miał na względzie wytyczne zawarte we wcześniejszym wyroku WSA w kontekście art. 153 Ppsa.
W ocenie Sądu rozpatrującego sprawę, organ odwoławczy w sposób niewłaściwy zrealizował obowiązki nałożone przez Sąd w wyroku WSA z dnia 20 maja 2015 r., a wydając zaskarżone postanowienie naruszył przepisy postępowania administracyjnego. W konsekwencji niewyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności organ wydał postanowienie w oparciu o nieustalony stan faktyczny.
Ponieważ w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zaskarżone postanowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa, należało uchylić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło