IV SAB/Po 18/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Kręcichwost - Durchowska (spr.) Sędziowie NSA Ewa Makosz - Frymus NSA Grażyna Radzicka Protokolant sekr. sąd. Marta Kmieciak po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 września 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi R. P. na bezczynność Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w przedmiocie niewydania decyzji postanawia : odrzucić skargę /-/ E.Makosz-Frymus /-/ E.Kręcichwost-Durchowska /-/ G.Radzicka W dniu [...] R.P. złożył skargę na bezczynność Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego[...], wskazując że organ nie wydał w terminie określonym w art. 35 § 1 kpa decyzji administracyjnej. Na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153/02/1270 ze zm. - dalej ppsa ) skarżący wniósł o uwzględnienie skargi przez organ w całości i wydanie decyzji w przedmiocie rozpoznania wniosku o wykonanie prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego [...] przez wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie potrąceń ze świadczenia, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( Dz. U. 179/03/1750 ze zm.). W przypadku nie uwzględnienia tego wniosku, o zobowiązanie organu administracji do wydania wnioskowanej decyzji, w terminie 30 dni od dnia wyrokowania. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że pismami z dnia [...] r. i [...] r. wzywał organ do wydania decyzji, lecz organ tłumaczył, iż rzekomo postanowieniem Sądu Okręgowego [...] został zobowiązany do rozpatrzenia sprawy jako skargi w rozumieniu art. 227 kpa, co jest nieprawdą bowiem postanowieniem Sąd Okręgowy [...] uznał sprawę za sprawę administracyjną. W dniu [...] r. skarżący zwrócił się do Ministra Obrony Narodowej z ponagleniem i wskazując na przewlekłość postępowania. Skarżący podniósł także przekroczenie ustawowego terminu do wydania decyzji I instancji. Pismo to Minister pozostawił bez odpowiedzi. Organ pozostaje w bezczynności, a Skarżący nie otrzymał jakiejkolwiek konkretnej wiadomości o przedłużeniu terminu ani żadnej decyzji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego [...] (dalej Dyrektor Biura) wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny ustali i zważył, co następuje: Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dowódca [...] Okręgu Wojskowego w związku z likwidacją stanowiska, dotychczas zajmowanego przez st. chor. R.P., a jednocześnie w związku z odmową przyjęcia przezeń niższego stanowiska służbowego, dokonał wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Wojskowe Biuro Emerytalne [...] wypłaciło R.P. kwotę 231456,08 zł, zł na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 i ust. 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy ( t.j. Dz. U. 76/02/693 ze zm. - dalej ustawa z 1974 r. ) Ostateczną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dowódca Wojsk Lądowych na podstawie art. 157 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa stwierdził nieważność decyzji nr [...] z dnia [...] r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Rozkazem dziennym z dnia [...] r. nr [...] Komendant Wojskowej Komendy Uzupełnień [...] polecił zaliczyć st. chor. R.P. do stanu ewidencyjnego oraz przyjąć na wszelkiego rodzaju zaopatrzenie; dla celów ewidencyjno - finansowych stwierdził, że od dnia [...] r. w.w. żołnierzowi zawodowemu przysługują należności wynikające z tytułu pełnienia zawodowej służby wojskowej. Rozkazem z dnia [...] r. nr [...] Dowódca Okręgu Wojskowego zwolnił st. chor. R.P. ze służby i przeniósł do rezerwy. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Komendant Wojskowej komendy Uzupełnień określił miesięczna wysokość uposażenia przysługującego skarżącemu na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Zawiadomieniem z dnia [...] r. Wojskowe Biuro Emerytalne [...] poinformowało skarżącego, że dokona wypłaty świadczenia w wysokości uposażenia przysługującego w związku ze zwolnieniem ze służby wojskowej z dniem [...]r. w skali roku, w kwocie 2819,28 zł (stanowiącej różnicę między kwotą uposażenia naliczonego na dzień zwolnienia ze służby - tj. 28636,80 zł, a kwotą 231456,08 zł stanowiącą kwotę uposażenia naliczoną i wypłaconą uprzednio). R.P. wytoczył przed sądem powództwo przeciwko Skarbowi Państwa- Wojskowemu Biuru Emerytalnemu [...] o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 28.636, 80 zł. Postanowieniem z dnia [...] r., sygn. [...] Sąd Rejonowy [...] Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 464 § 1 kpc w zw. z art. 96 ust. 7 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( Dz. U. 179/03/1750 ze zm.) uznał się niewłaściwym do rozpoznania niniejszej sprawy i przekazał ją według właściwości Dyrektorowi Wojskowego Biura Emerytalnego. Prawomocnym postanowieniem z dnia [...] r.- sygn. [...] Sąd Okręgowy [...] Wydział Pracy oddalił zażalenie R.P. od postanowienia Sądu Rejonowego z dnia [...] r., sygn. [...]. Podział właściwości sądów został dokonany za zasadzie wyłączności. W określonych kategoriach spraw właściwe są sądy administracyjne oraz sądy wojskowe, natomiast we wszystkich innych sprawach właściwe są sądy powszechne, na rzecz których - w razie wątpliwości - działa dodatkowo domniemanie ich właściwości (art. 175 i 177 Konstytucji). Już pod rządem ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy utrwalił się pogląd, że regulacja prawna dotycząca uposażenia żołnierzy czy zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy i ich rodzin nie zawiera przepisów umożliwiających dochodzenie zwrotu nienależnie pobranego dwunastomiesięcznego uposażenia, wypłaconego zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, na drodze administracyjnej; pozostaje wyłącznie dochodzenie jej przed sądem powszechnym (uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 19.1.2006 r., sygn. akt I OSK 162/05; 9.2.2007 r.- I OSK 681/06). Mimo, że w 2003 r. wypłacono R.P. uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym, na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 i ust. 5 ustawy z 1974 r. (który utracił moc dnia 1 lipca 2004 r. - art. 159 w zw. z art. 190 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych), a prawo do należności pieniężnej w wysokości kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby, powstało na podstawie art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, to normatywna treść obu regulacji nie uległa zmianie. Z tej przyczyny pozostaje aktualnym dorobek orzecznictwa i piśmiennictwa, powstały na tym tle pod rządem ustawy z 1974 r. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i w doktrynie utrwalonym jest pogląd, że w sytuacji, gdy skarga na bezczynność została wniesiona w sprawie, do której załatwienia nie jest właściwy wskazany przez stronę organ, a która nadto nie podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej, właściwe jest orzeczenie przez sąd administracyjny o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa (odpowiednio- postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6.7.2004- OSK 547/04- ONSAiWSA 3/04/51, aprobowane przez: B. Adamiak w glosie- OSP 5/06/62 i J. P. Tarno w "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" W. Pr. 2006 s. 174 uw. 2c). Choć wypłaty świadczenia pieniężnego, o którym mowa w art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, dokonuje wojskowy organ emerytalny właściwy dla adresu zameldowania żołnierza ( art. 96 ust. 7 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych), to brak jest podstaw prawnych - jak żądał tego Skarżący, by Dyrektor Biura w drodze decyzji orzekł w przedmiocie potrąceń ze świadczenia, o którym mowa w art. 95 pkt 1 cytowanej wyżej ustawy. Skoro brak przepisu powszechnie obowiązującego do wydania decyzji przez Dyrektora Biura w przedmiocie potrącenia należności, to nie zachodzi bezczynność tego organu. Już z tego tylko powodu należało skargę odrzucić ( art. 58 § 1 pkt 1 ppsa). /-/E. Makosz-Frymus /-/E. Kręcichwost-Durchowska /-/G. Radzicka KP