IV SAB/Po 224/21
WyrokWSA w Poznaniu2022-02-17
Skład orzekający: Maciej Busz, Tomasz Grossmann, Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, który poinformował wnioskodawcę o braku posiadania żądanych informacji, może być uznany za pozostający w bezczynności w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej?Ratio decidendi
Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, który poinformował wnioskodawcę o braku posiadania żądanych informacji, nie pozostaje w bezczynności. Prawo dostępu do informacji publicznej oznacza dostęp do informacji istniejącej i będącej w posiadaniu organu; w sytuacji braku informacji, organ powinien jedynie o tym poinformować wnioskodawcę, co zwalnia go od zarzutu bezczynności.Stan faktyczny
Skarżący złożył wnioski o udostępnienie informacji publicznej dotyczących zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do decyzji z 1978 r. oraz odpisu wniosku z tego samego okresu. E. Sp. z o.o. w P. dwukrotnie poinformował skarżącego, że nie posiada żądanych informacji. Skarżący wniósł skargę na bezczynność spółki, zarzucając naruszenie Konstytucji RP oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Tomasz Grossmann Asesor sądowy WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 lutego 2022 r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność E. O. Sp.z o.o. w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, oddala skargę w całości
IV SAB/Po 224/21
Uzasadnienie
M. S. w dniach [...].09.2021 r. oraz [...].10.2021 r. złożył listownie za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A. wnioski o udostępnienie informacji publicznej na podstawie art. 2 ust.1 i art. 10 ust.1 u.d.i.p. Jako sposób i formę udostępnienia wnioskowanych informacji wskazał formę pisemną za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A., które podał w przedmiotowym wniosku.
W piśmie z dnia [...].09.2021 r. wniósł o udostępnienie informacji publicznej w zakresie zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do wniosku Zakładów E. G. . z dnia 1978r. Nr [...] do parceli [...] (obecnie działka numer [...]) celem ustalenia, w jaki sposób istniejąca linia energetyczna ogranicza uprawnienia właściciela nieruchomości.
E. Sp. z o.o. w P. w piśmie z dnia [...].09.2021 r. znak: [...] poinformował, iż nie posiada żądanych informacji.
Wnioskodawca złożył do Zarządu E. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P. wniosek z dnia [...].10.2021 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wydania odpisu zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do decyzji wydanej przez Wiceprezydenta G. W. z dnia [...] lipca 1978 r. Nr [...] na wniosek Zakładów E. G. W. z dnia [...] maja 1978r. Nr [...] na zajęcie terenu gruntu, parcela [...] (obecnie [...] ) o pow. [...] ha.
E. G. W. E. Sp. z o.o. Oddział Dystrybucji G. W. w piśmie z dnia [...].10.2021r znak: [...] poinformował, iż Spółka nie posiada informacji, o której udostępnienie wnioskowano.
M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność E. Sp. z o.o. w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wnosząc o:
1) zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z dnia [...].09.2021 r. oraz [...].10.2021 r., tj. do wydania odpisu zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do decyzji wydanej przez Wiceprezydenta G. W. z dnia [...] lipca 1978r. Nr [...] i odpisu wniosku Zakładów E. G. W. z dnia [...] maja 1978r. Nr [...] na zajęcie terenu gruntu, parcela [...] o pow. [...] ha niezbędnego terenu stanowiącego własność H. L. położonego w G. W. przy ul. [...],
2) zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
Wskutek bezczynności organu zarzucił naruszenie:
1. art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek,
2. art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej jako: "u.d.i.p.") w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Skarżący wskazał, że termin do udostępnienia przedmiotowej informacji publicznej upłynął, zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., po 14 dniach od złożenia wniosku. Pomimo upływu tego terminu podmiot zobowiązany, do którego skierowano wniosek, nie udzielił odpowiedzi. To czyni niniejszą skargę zasadną i konieczną.
Skarżący wskazał, że jest współwłaścicielem działki gruntu nr [...] zabudowanej w m. G. W. ul. [...] f (pop. numer działki [...]), o powierzchni [...] ha, dla której Sąd Rejonowy w G. W. prowadzi księgę wieczystą nr [...]
Działka ta odłączona została z księgi wieczystej [...] Sądu Rejonowego w G. W.. Nieruchomość powyższą nabył razem z J. S. na podstawie umowy darowizny z dnia [...] lutego 1995 roku na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej. Wówczas dokonano odłączenia działki nr [...] do księgi wieczystej [...]. Działka numer [...] po zmianie danych, na podstawie wykazu zmian gruntowych uzyskała numer [...].
W dniu [...].12.2020 r. Sąd Rejonowy w G. W. dokonał wpisu w dziale III księgi wieczystej prawa o treści wynikającego z decyzji Wiceprezydenta Miasta G. W. z dnia [...] lipca 1978 roku w sprawie [...] Decyzję powyższą, wydano na podstawie art. 35 w zw. z art. 40 ustawy z dnia 12 marca 1950 roku o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości ( Dz.U. z 1974 roku, numer 10, poz. 64).
Z akt księgi wieczystej nr [...] oraz nr [...] wynika, że dla działki nr [...] położonej przy ul. [...] w G. W. prowadzona była księga wieczysta nr [...], z której w dniu [...] maja 1995 r. odłączono działkę nr [...] (poprzednio [...] ) i założono dla niej księgę wieczystą nr [...] Zgodnie z aktami księgi nr [...] własność gospodarstwa rolnego opisanego w tej KW przysługiwała H. L., na podstawie aktu nadania z [...] września 1947 r. Następnie umową darowizny sporządzoną w dniu [...] lutego 1961 r. rep. [...] przed notariuszem J. F., H. L. darowała połowę wyżej opisanego gospodarstwa mężowi A. L. (dowód akta nr [...], k. 1-10). Następnie postanowieniem z dnia [...] maja 1985 r. Sąd Rejonowy w G. W. Wydział [...] stwierdził, że spadek po A. L., zmarłym [...] r. nabyli: H. L., J. B. L., J. W. L. i M. L. w udziałach po [...] części. Zgodnie z powyższym postanowieniem udział spadkodawcy w gospodarstwie rolnym, dla którego prowadzona jest KW nr [...] nabyli H. L., J. W. L. i M. L. w udziale po [...] części (dowód akta KW nr [...], k. 26 ). Tym samym właścicielami gospodarstwa rolnego pozostawali: H. L. w udziale [...] części, J. W. L. i M. L. w udziale po [...] części. Aktualnie księga wieczysta nr [...] prowadzona jest dla nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym [...], o powierzchni [...] ha, położonej w G. W., obręb C., przy ul. [...]. W dziale II jako właściciele figurują: J. B. S. i M. S. na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej od [...] lutego 1995 r.
W aktach ww. księgi wieczystej brak jest odpisu zatwierdzonej lokalizacji szczegółowe do decyzji wydanej przez Wiceprezydenta G. W. z dnia [...] lipca 1978 r. Nr [...] na wniosek Zakładów E. . G. W. z dnia [...] maja 1978r. Nr [...] na zajęcie terenu gruntu, parcela [...] (obecnie [...] ) o pow. [...] ha.
Podniesiono, że decyzja Wiceprezydenta Miasta G. W. z dnia [...] lipca 1978r., znak [...] została wydana wyłącznie na H. L., tymczasem właścicielami działki nr [...] na dzień wydania decyzji byli: H. L., J. W. L., M. L..
Dlatego skarżący złożył wniosek do Zarządu E. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P. z dnia [...].09.2021r. o udostępnienie informacji publicznej na podstawie art. 2 ust.1 i art. 10 ust.1 u.d.i.p. w zakresie zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do wniosku Zakładów E. G. W. z dnia 1978 r. Nr [...] do parceli [...] (obecnie działka numer [...]) celem ustalenia, w jaki sposób istniejąca linia energetyczna ogranicza uprawnienia właściciela nieruchomości.
Współwłaściciel J. S. również wystąpiła pismem z dnia [...].02.2021 r. do Zarządu E. sp. z o.o. w P. o odpis wniosku i odpis zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do gruntu nr [...] (obecnie [...]) do Decyzji Wiceprezydenta Miasta G. W. z dnia [...].07.1978 r. Znak: [...]
E. w piśmie z dnia [...] lutego 2021 r., znak [...] i [...].03.2021 r., znak: [...] poinformował ją, że żądane dokumenty należą zgodnie z obowiązującym w E. sp. z o.o. "Wykazem dokumentów zawierających informacje klasy C"- do kategorii informacji chronionych ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. W tym stanie rzeczy przedmiotowa informacja nie podlega udostępnieniu.
Ponadto współwłaścicielka J. S. wystąpiła pismem z dnia [...].01 2021 r. do Urzędu Miasta G. W. w G. W. o okazanie i odpis ostatecznej decyzji Wiceprezydenta Miasta z dnia [...].07.1978 r., znak [...] i wniosku Zakładu Energetycznego Okręgu Zachodniego Z.E. G. W. z dnia [...] maja 1978 r. Nr [...]
Urząd Miasta G. W. w piśmie z dnia [...].02.2021 r., znak [...] poinformował ją, że nie posiada tej decyzji w swoim zbiorze dokumentów.
Jednocześnie J. S. pismem z dnia [...].01.2021 r. wystąpiła do L. Urzędu Wojewódzkiego w G. W. o wydanie odpisu zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do wniosku Zakładów E. z dnia [...] maja 197 8r. Nr [...] do parceli [...].
Wojewoda L. w piśmie z [...].02.2021 r., znak: [...] poinformował, iż w zasobach Archiwum L. Urzędu Wojewódzkiego nie odnaleziono dokumentów decyzji [...] z dnia [...].07.1978 r .
Z powyższego stanu faktycznego wynika, że ani skarżący, ani współwłaściciel J. S., nie byli w stanie uzyskać odpisu dokumentu - zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do decyzji Wiceprezydenta Miasta z dnia [...].07.1978 r., znak [...] i odpisu wniosku Zakładów E. . G. W. z dnia [...] maja 1978 r. Nr [...] celem uzyskania informacji, o co wnioskowały Zakłady E. (czego dotyczy przedmiotowy wniosek) oraz zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej ciągów drenażowych, przewodów służących do przesyłania płynów, pary, gazów, elektryczności oraz urządzeń technicznych łączności i sygnalizacji, a także innych podziemnych lub nadziemnych urządzeń technicznych niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń na rzecz E. Spółka zo.o. P. na podstawie Decyzji [...] z [...].07.1978 r. Wiceprezydenta Miasta G. W. w G. W., które w istotny sposób ograniczają uprawnienia właścicieli nieruchomości. Do przedmiotowej decyzji nie został dołączony dokument w postaci zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej, z którego wynikałoby na co zezwolono (na jaką budowę) i w jakiej lokalizacji, czego nie zawiera ww. decyzja. Pomimo braku tychże dokumentów Sąd Rejonowy w G. W. po upływie ponad [...] lat od wydania decyzji dokonał wpisu w Dziale III księgi wieczystej.
E. Sp. z o.o. w P. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie.
Organ wskazał, że skarga nie jest uzasadniona. Zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są wskazane w ustawie podmioty, będące w posiadaniu takich informacji. E. Sp. z o.o., zaliczając się do podmiotów wskazanych w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., lecz nie posiadając informacji, o których przekazanie wniósł skarżący, z przyczyn obiektywnych nie jest zatem zobowiązana do ich udostępnienia. Z oczywistych względów podmiot nie może udostępnić informacji, których nie posiada Jak trafnie zauważa WSA w Krakowie (wyrok z 30.05.2017, sygn.. II SAB/Kr 94/17): "Nie można bowiem przyjmować, że organ (względnie inny podmiot) ma obowiązek udzielenia informacji, której nie posiada. Nie można także zobowiązać kogoś do udzielenia informacji, której nie ma, ponieważ zobowiązanie takie byłoby niewykonalne.
E. Sp. z o.o. w każdej z udzielonych skarżącemu odpowiedzi wyraźnie artykułowała, iż wnioskowanych informacji nie posiada. Bezzasadny jest tym samym zarzut skarżącego dotyczący bezczynności podmiotu zobowiązanego. Zgodnie bowiem z orzecznictwem sądów administracyjnych nie można zarzucić podmiotowi zobowiązanemu do udostępnienia informacji publicznej bezczynności w rozpoznaniu wniosku wtedy, gdy wyraźnie powiadomił wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji (m.in. wyrok NSA z 6.10.2021, III OSK 3463/21, wyrok NSA z 15.07.2021 sygn. III OSK 3249/21).
Zaznaczono, iż - jak wynika z dokumentacji przedstawionej przez skarżącego - również organy administracji, do których zwrócił się skarżący, tj: Wojewoda L. oraz Urząd Miasta G. W. nie posiadają ww. dokumentu (zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do Decyzji Wiceprezydenta Miasta G. W. z [...].07.1978 w sprawie [...] wydanej na wniosek Zakładów E. . G. W. z [...].05.1978 nr [...] na zajęcie parceli [...]).
We wskazanym powyżej stanie faktycznym, udostępnienie informacji, o które prosi skarżący jest niemożliwe i jako takie nie podlega obowiązkowi wyrażonemu w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., zaś E. Sp. z o.o. nie ma statusu podmiotu zobowiązanego (Zgodnie z wyrokiem WSA w Białymstoku z 24.05.2018, sygn.. II SA/Bk 197/19, "nie jest zaś podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, w świetle art. 4 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej, podmiot, który nie jest w posiadaniu takiej informacji."
Jeżeli celem wniesienia przedmiotowej skargi do Sądu jest zobowiązanie E. Sp. z o.o. do przekazania wnioskowanej informacji, to należy wskazać, iż zobowiązanie to nie będzie mogło zostać zrealizowane, jako niemożliwe.
Niezależnie od powyższego, wyjaśniono treść korespondencji E. Sp. z o.o. prowadzonej na początku 2021 roku z panią J. S., o której mowa w treści skargi. W odpowiedzi na wniosek J. S. o udostępnienie wniosku Z. . G. W. z dnia [...].05.1978 r. z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową planowanej inwestycji na terenie parceli [...], E. Sp. z o.o. udzieliła dwukrotnie (pismem z [...] lutego 2021 r. oraz pismem z [...] marca 2021 r.) odpowiedzi, iż żądane dokumenty należą do kategorii informacji chronionych i jako takie nie podlegają udostępnieniu.
W toku wyjaśniania sprawy okazało się, iż informacja udzielona wnioskodawczyni była nieprecyzyjna i przez to mogła wprowadzić ją w błąd. Spółka nie dysponuje żądanym dokumentem, w związku z czym, nie może on podlegać ochronie (jako nieistniejący), natomiast rzeczywiście, gdyby Spółka przedmiotowym dokumentem dysponowała, podlegałby on ochronie ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy i jako taki nie podlegałby udostępnieniu.
Tym samym, Spółka nie dysponuje ani wnioskiem Zakładów E. . G. W. z dnia [...].05.1978 r. nr [...], ani załącznikiem do tego wniosku w postaci zatwierdzone lokalizacji szczegółowej planowanej na ww. parceli [...] inwestycji i biorąc powyższe pod uwagę, Spółka nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia tych informacji.
W tym stanie rzeczy wniosek o oddalenie skargi w całości lub umorzenie postępowania zasługuje na uwzględnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 j.t. z późn. zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwanej dalej – p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności.
Niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a., Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Na podstawie § 1a Sąd jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z § 1b, Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jak wskazuje § 2, Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
W myśl art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 1429; dalej: "u.d.i.p.") do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednakże, zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 24.05.2006 r., I OSK 601/05, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: "CBOSA").
Ponadto do skargi na bezczynność nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi ustalone w przepisach art. 53 p.p.s.a. (zob. postanowienia NSA: z 11.05.2011 r., I OSK 716/11; z 26.05.2011 r., I OSK 857/11 – CBOSA). Oznacza to, że skarga na bezczynność może być skutecznie wniesiona aż do chwili ustania stanu bezczynności, tj. do chwili załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej poprzez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcie czynności (por. wyrok NSA z 29.04.2011 r., I FSK 249/10; a także wyrok WSA z 27.10.2011 r., II SAB/Po 60/11 – CBOSA).
Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, a także obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do jej wyjaśnienia i załatwienia. Z punktu widzenia sprawności postępowania znacząca jest zasada szybkości postępowania wyrażona w art. 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.; zwanej dalej "k.p.a."). Jej realizacja zagwarantowana została przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy.
Bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej występuje wtedy, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot, nie podejmuje w terminie wynikającym z art. 13 u.d.i.p. odpowiednich czynności, tj. ani nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej, ani też nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia (ewentualnie decyzji o umorzeniu postępowania w przypadku zaistnienia okoliczności z art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Podkreślić należy, że nie jest możliwe skuteczne podniesienie zarzutu bezczynności w sytuacji, gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, czy też nie jest w posiadaniu organu. W takich sytuacjach organ nie jest zobowiązany ani do udostępnia żądanej informacji, ani do wydania decyzji o odmowie udostępnienia. Prawo dostępu do informacji publicznej oznacza bowiem dostęp do informacji będącej faktycznie informacją publiczną, informacji istniejącej i będącej w posiadaniu organu.
Jednocześnie wyjaśnić należy, że celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej.
W doktrynie oraz orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że o bezczynności organu administracji możemy mówić wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadząc postępowanie, mimo istnienia ustawowego obowiązku nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, czy też nie podejmuje innej stosownej czynności. Przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu administracji nie ma znaczenia z jakich powodów określony akt, czy czynność nie została dokonana przez organ. Przy czym Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienia sprawy.
W analizowanej sprawie skarżący domagał się informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ustawy oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej, przewidując różne sposoby udostępniania informacji publicznych. Jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej na wniosek, zgodnie z art. 10 u.d.i.p. Wniosek niewątpliwie wszczyna postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej, zakreślając krąg podmiotów tego postępowania oraz jego przedmiot. Złożenie wniosku do organu administracji (podmiotu zobowiązanego) przesądza o tym, iż w odniesieniu do tego właśnie konkretnego organu należy ustalić, czy jest on zobowiązany, w świetle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, do udzielenia wnioskowanej informacji publicznej oraz czy podjął stosowne czynności, których brak jest jednoznaczny z bezczynnością.
Jak wynika z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych tym aktem prawnym. Stosownie zaś do treści art. 2 ust. 1 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, który wprowadza w tym zakresie pewne ograniczenia związane z ochroną informacji niejawnych oraz innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej określa tryb jej udzielania, w tym obowiązki podmiotu, do którego został skierowany wniosek w przedmiotowym zakresie, wskazując w szczególności w jaki sposób zainicjowane takim wnioskiem postępowanie powinno zostać zakończone. Podmiot, do którego złożono wniosek powinien albo udostępnić informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 w zw. z art. 14 i 13 u.d.i.p.) albo, w drodze decyzji, odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).
Sąd wskazuje, że udzielenie informacji publicznej stanowi czynność materialno – techniczną dokonywaną pismem. Również pismem informuje się wnioskodawcę, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej. Ponadto Sąd wskazuje, że w sytuacji, gdy po rozpatrzeniu wniosku skarżącego organ informuje go pismem odmawiającym udzielenia żądanej informacji, stwierdzając, że nie stanowi ona informacji publicznej, sąd administracyjny rozpoznający skargę ma obowiązek zbadać, czy żądana informacja jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy.
W myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a w szczególności:
1) organy władzy publicznej;
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych;
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa;
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego;
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli zatem podmiot obowiązany do udzielenia informacji publicznej przed wniesieniem skargi na bezczynność do sądu administracyjnego udzielił informacji publicznej i której się ona domagała, to oznacza, że brak jest podstaw do uznania, że podmiot ten pozostaje w bezczynności.
Bezspornym pozostaje, że E. Sp. z o.o. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej co wynika z art. 4 ust 1 pkt 1 u.d.i.p.
Kwestia statusu prawnego przedsiębiorstwa energetycznego w kontekście ustaleń, czy przedsiębiorstwo takie jest podmiotem obowiązanym do udzielania informacji publicznej była badana w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Z treści art. 4 ust. 1 u.d.i.p. wynika, że obowiązek udostępnienia informacji publicznej nałożony został na "władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne". Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela w całości pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10 (publ. LEX nr 737513), na który również powoływał się skarżący we wniosku z dnia 2 kwietnia 2012r., że termin "zadania publiczne" jest pojęciem szerszym od terminu "zadań władzy publicznej" (art. 61 Konstytucji RP). Pojęcia te różnią się przede wszystkim zakresem podmiotowym bowiem zadania władzy publicznej mogą być realizowane przez organy tej władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne i wyrażone unormowania ustawowe. Pojęcie "zadanie publiczne" użyte w art. 4 powołanej ustawy zamiast pojęcia "zadanie władzy publicznej" użytego w art. 61 Konstytucji RP ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. Obowiązki operatora systemu dystrybucyjnego wymienia art. 9c ust. 3 Prawa energetycznego i z pewnością działalność przedsiębiorstwa energetycznego w tym zakresie dotyczy spraw publicznych w rozumieniu art. 4 u.d.i.p. Jednak dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji RP są "zadaniami publicznymi" i jedynie działalność przedsiębiorstwa energetycznego niemieszcząca się w katalogu wymienionym w art. 9c ust. 3 Prawa energetycznego jeżeli dotyczy "sprawy publicznej" nakłada na przedsiębiorstwo obowiązek udzielenia informacji dotyczącej tej sprawy. O obowiązku udostępniania przez przedsiębiorstwa energetyczne żądanej informacji decyduje zatem to czy dotyczy ona "sprawy publicznej" w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej".
Mając wszystko to na uwadze Sąd uznał skargę wniesioną w niniejszej sprawie za dopuszczalną.
Przechodząc do merytorycznego jej rozpoznania należy stwierdzić, że przedmiotem skargi uczyniono bezczynność E. Sp. z o.o. w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w zakresie wydania odpisu zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do decyzji wydanej przez Wiceprezydenta G. W. z dnia [...] lipca 1978r. Nr [...] i odpisu wniosku Zakładów E. . G. W. z dnia [...] maja 1978r. Nr [...] na zajęcie terenu gruntu, parcela [...] o pow. [...] ha niezbędnego terenu stanowiącego własność H. L. położonego w G. W. przy ul. [...].
Należy wskazać, że E. Sp. z o.o. pismem z dnia [...].09.2021 r. poinformowała, że nie posiada żądanych informacji. Wniosek z [...].10.2021 r.(data wpływu [...].10.2021r.) dotyczył udostępnienia odpisu zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej do decyzji wydanej przez Wiceprezydenta G. W. z dnia [...].07.1978 r., nr [...] na wniosek Zakładów E. . G. . z dnia [...] maja 1978 r. nr [...] do parceli [...] (obecnie działka nr [...]). E. Sp. z o.o. kolejnym pismem z dnia [...].10.2021 r. poinformował, że spółka nie posiada informacji, o którą wnioskował skarżący.
Zgodnie z ar.t 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej występuje wtedy, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot, nie podejmuje w terminie wynikającym z art. 13 ustawy z dnia ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.; dalej u.d.i.p.) odpowiednich czynności, tj. ani nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej, ani też nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia (ewentualnie decyzji o umorzeniu postępowania w przypadku zaistnienia okoliczności z art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Podkreślić należy, że nie jest możliwe skuteczne podniesienie zarzutu bezczynności w sytuacji, gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, czy też nie jest w posiadaniu organu. W takich sytuacjach organ nie jest zobowiązany ani do udostępnia żądanej informacji, ani do wydania decyzji o odmowie udostępnienia. Prawo dostępu do informacji publicznej oznacza bowiem dostęp do informacji będącej faktycznie informacją publiczną, informacji istniejącej i będącej w posiadaniu organu. Zatem, w sytuacji braku informacji oraz w wypadku gdy żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ powinien jedynie o tym poinformować wnioskodawcę, w drodze pisma informującego, będącego odpowiedzią na wniosek, co uwalnia organ od zarzutu bezczynności.
Sąd podkreśla, że udostępnienie informacji może nastąpić jednak tylko wówczas, gdy podmiot do którego został skierowany wniosek należy do katalogu podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej oraz gdy jest on w posiadaniu informacji mającej charakter publiczny. Na podstawie bowiem art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2 tego przepisu, będące w posiadaniu takich informacji.
Nie jest więc możliwe skuteczne podniesienie zarzutu bezczynności w sytuacji, gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, nie istnieje (nawet jako suma informacji prostych - w przypadku informacji przetworzonej), czy też nie jest w posiadaniu organu. W takich sytuacjach organ nie jest zobowiązany ani do udostępnienia żądanej informacji, ani do wydania decyzji o odmowie jej udostępnienia. Prawo dostępu do informacji publicznej oznacza bowiem dostęp do informacji będącej faktycznie informacją publiczną, informacji istniejącej i będącej w posiadania organu. Zatem w sytuacji braku informacji oraz w wypadku, gdy żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ powinien jedynie o tym poinformować wnioskodawcę, w drodze pisma informującego, mającego postać czynności materialno-technicznej, która stanowi odpowiedź na wniosek i chroni oraz uwalnia organ od zarzutu bezczynności.
W niniejszej sprawie nie sposób zarzucić E. sp. z o.o. bezczynności, ponieważ organ w terminie 14 dni poinformował wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło