IV SO/Po 2/19

PostanowienieWSA w Poznaniu2019-05-09

Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Grossmann, Sędzia WSA Maciej Busz, Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska - Cybulska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może wymierzyć grzywnę organowi administracji publicznej za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie, nawet jeśli organ ostatecznie wypełnił ten obowiązek przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie grzywny?
Ratio decidendi
Tak, Wojewódzki Sąd Administracyjny może wymierzyć grzywnę organowi administracji publicznej za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie, nawet jeśli organ ostatecznie wypełnił ten obowiązek przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie grzywny. Niewypełnienie obowiązku przekazania skargi w terminie jest wyłączną przesłanką do orzeczenia grzywny, a przyczyny opóźnienia mogą mieć jedynie wpływ na jej wysokość. Grzywna ma charakter mieszany – dyscyplinująco-restrykcyjny, służąc zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości i karaniu za nieprawidłowe działania.
Stan faktyczny
Wojewoda Wielkopolski wniósł o wymierzenie grzywny Radzie Gminy Ceków - Kolonia za nieprzekazanie skargi na uchwałę Rady Gminy w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w ustawowym terminie. Skarga została wniesiona do Rady Gminy w dniu 20 sierpnia 2018 r., a przekazana do Sądu w dniu 20 grudnia 2018 r., co stanowi opóźnienie wynoszące 3 miesiące. Rada Gminy Ceków - Kolonia wniosła o uchylenie wniosku o wymierzenie grzywny, wskazując na spiętrzenie zadań.
Rozstrzygnięcie
1. Wymierzył Radzie Gminy Ceków - Kolonia grzywnę w wysokości 500 zł za nieprzekazanie skargi w ustawowym terminie. 2. Zasądził od Gminy Ceków - Kolonia na rzecz Wojewody Wielkopolskiego kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. [...] IV SO/Po 2/19 POSTANOWIENIE Dnia 09 maja 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Grossmann Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska - Cybulska Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 maja 2019 r. sprawy z wniosku Wojewody Wielkopolskiego przeciwko Radzie Gminy Ceków - Kolonia w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za nieprzekazanie skargi w terminie postanawia 1. wymierzyć Radzie Gminy Ceków - Kolonia grzywnę w wysokości 500 zł (pięćset złotych) za nieprzekazanie skargi w ustawowym terminie; 2. zasądzić od Gminy Ceków - Kolonia na rzecz Wojewody Wielkopolskiego kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda Wielkopolski na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: "p.p.s.a.") wniósł o wymierzenie grzywny Gminie Ceków - Kolonia wobec niewywiązania się z obowiązków nałożonych przepisem art. 54 § 2 p.p.s.a. i nieprzekazania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie. Ponadto na podstawie art. 200 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a., wniósł o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu wyjaśniono, że Wojewoda Wielkopolski pismem nr KN-1.0552.65.2018.20 z dnia 16 sierpnia 2018 r., wniósł za pośrednictwem Rady Gminy Ceków - Kolonia skargę na uchwałę tej Rady nr LVII/287/2018 z dnia 28 marca 2018 r. w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Ceków – Kolonia. Skarga wpłynęła do Urzędu w dniu 20 sierpnia 2018 r. Pismem z dnia 20 grudnia 2018 r. organ nadzoru zwrócił się do Rady Gminy Ceków - Kolonia o udzielenie informacji, czy ww. skarga została przekazana WSA w Poznaniu zgodnie z dyspozycją art. 54 § 2 p.p.s.a. W odpowiedzi na powyższe Zastępca Wójta Gminy Ceków - Kolonia przesłał do organu nadzoru odpowiedź z dnia 28 grudnia 2018 r., informując o przekazaniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu dnia 20 grudnia 2018 r. W tym stanie rzeczy Wojewoda Wielkopolski wniósł wymierzenie grzywny Miastu Koło w wysokości wedle uznania Sądu. Wójt Gminy Ceków – Kolonia w piśmie z dnia 28 lutego 2019 r. wniósł o uchylenie wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Wskazał, że uchybienie obowiązkowi przesłania skargi z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustalonym terminie nastąpiło z przyczyn niezależnych od Gminy, a w omawianym okresie nastąpiło spiętrzenie wachlarza zadań własnych i zleconych dla gmin. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., dalej w skrócie: "P.p.s.a.") organ, za pośrednictwem którego wniesiono skargę na jego działanie lub bezczynność obowiązany jest przekazać skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W razie niezastosowania się do tego obowiązku, sąd w oparciu o art. 55 § 1 P.p.s.a., na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Z powołanego wyżej art. 55 § 1 P.p.s.a. wynika, iż wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie przez organ obowiązków określonych w art. 54 § 2 - 2c P.p.s.a. Wymierzenie grzywny organowi może nastąpić zatem w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 - 2c P.p.s.a. nastąpiło jeszcze przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. To, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, a może mieć jedynie wpływ na jej wysokość (por. postanowienie NSA z 17.04.2013 r., sygn. akt I OZ 232/13, LEX nr 1309900). Sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny oznacza, że Sąd podejmując rozstrzygnięcie w takiej sprawie powinien wziąć pod uwagę wszystkie jej okoliczności, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 - 2c P.p.s.a., a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Uwzględnienie wniosku w trybie art. 55 § 1 P.p.s.a. nakazuje bowiem przyjąć, że grzywna, o jakiej mowa w tym przepisie, ma charakter mieszany tj. dyscyplinująco - restrykcyjny (por. postanowienie NSA z dnia 5 lipca 2006r. sygn. akt II OSK 1024/06, publ. ONSAiWSA/6/2006/156). Oznacza to również, że wymierzenie grzywny nie jest obligatoryjne i możliwość ta pozostawiona jest uznaniu sądu. Rozstrzygnięcie wniosku strony o zastosowanie sankcji przewidzianej w komentowanym przepisie powinno być poprzedzone dokładnym zbadaniem okoliczności sprawy, a zwłaszcza ustaleniem przyczyn uchybienia terminowi określonemu w art. 54 § 2 p.p.s.a. (podobnie W. Sawczyn, Środki dyscyplinowania administracji publicznej w prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2010, s. 204). Z akt sprawy wynika, że Rada Gminy Ceków - Kolonia skargę otrzymała w dniu 20 sierpnia 2018 r., a przekazała ją do Sądu pismem z dnia 20 grudnia 2018 r., czyli 3 miesiące po terminie wskazanym w art. 54 § 2 p.p.s.a. Jak już wspomniano grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny. Kara finansowa służy zapobieganiu naruszeniom prawa przez organ w przyszłości. Grzywna stanowi bowiem istotną dolegliwość, szczególnie w przypadkach, gdy organ notorycznie nie wywiązuje się z obowiązków wynikających z art. 54 § 2 p.p.s.a. Rolą grzywny jest jednocześnie ukaranie organu za jego nieprawidłowe działania. W ten sposób organ ponosi odpowiedzialność za uniemożliwienie albo utrudnienie realizacji prawa do sądu. W ocenie Sądu nie znajduje jakiegokolwiek usprawiedliwienia fakt nieprzekazania skargi do Sądu przez właściwy organ w ustawowym terminie. Bezsprzecznie gmina przekazała skargę 4 miesiące po jej otrzymaniu, czyli 3 miesiące po terminie. Wskazano, że uchybienie to wynika ze spiętrzenia zadań własnych i zleconych gminy. Organ niezwłocznie przekazał skargę po otrzymaniu pisma z 20 grudnia 2018 r. Sąd wskazuje, że organ nie wyjaśnił na czym konkretnie polegały przyczyny uchybienia, a ponadto czas 3 miesięcy po terminie do przekazania skargi to okres, który uzasadnia wymierzenie grzywny. Wobec powyższego Sąd uznał wniosek skarżącego za uzasadniony i wymierzył grzywnę w wysokości 500 zł. Sąd określając wysokość grzywny miał na uwadze treść wniosku, brak obiektywnych okoliczności usprawiedliwiających ten stan rzeczy, charakter sprawy będący przedmiotem skargi, jak i okres po którym przekazano skargę wraz z aktami sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2010r., sygn. akt I OZ 895/10, publ. Lex nr 653783). Wyraźne zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 -2c P.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 P.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2011r., sygn. akt I OZ 996/10, dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z tych wszystkich względów oraz mając na uwadze dyscyplinująco - restrykcyjny charakter omawianej instytucji Sąd stwierdził, iż celowym i zasadnym jest nałożenie na Gminę Ceków - Kolonia grzywny za nieprzekazanie skargi oraz nieprzekazanie odpowiedzi na skargę i akt w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd orzekł o wymierzeniu grzywny, działając na podstawie art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. uznając, iż wysokość wymierzonej grzywny osiągnie cel przewidziany w przywołanej normie prawnej. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło