I SA/Rz 190/11

WyrokWSA w Rzeszowie2011-11-08

Skład orzekający: S. NSA Jacek Surmacz, Małgorzata Niedobylska, Kazimierz Włoch

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny może ustalić wartość celną importowanego towaru (używanego samochodu osobowego) metodą zastępczą, gdy ma uzasadnione wątpliwości co do zadeklarowanej wartości transakcyjnej, oraz czy prawidłowo określił należności celno-podatkowe związane z importem?
Ratio decidendi
Organ celny ma prawo odstąpić od ustalenia wartości celnej na podstawie wartości transakcyjnej, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości co do jej wiarygodności. W takim przypadku wartość celną należy ustalić metodą zastępczą zgodnie z art. 31 WKC, wykorzystując dane rynkowe oraz opinię biegłego. Wartość celna ustalona w ten sposób stanowi podstawę do prawidłowego określenia długu celnego oraz podatków akcyzowego i VAT. Skargi na decyzje organu celnego w tym zakresie należy oddalić.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła zgłoszenie celne dotyczące importu trzech samochodów osobowych, w tym Nissan Armada z 2008 roku, deklarując wartość celną znacznie niższą niż ceny rynkowe podobnych pojazdów. Organ celny wszczął postępowanie wyjaśniające wartość celną, powołał biegłego, który wycenił pojazd metodami uwzględniającymi stopień uszkodzenia. Organ ustalił wartość celną na podstawie opinii biegłego i danych rynkowych, co skutkowało określeniem długu celnego oraz należnych podatków. Skarżąca kwestionowała prawidłowość tych ustaleń i postępowania dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargi spółki na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] czerwca 2011 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska WSA Kazimierz Włoch /spr./ Protokolant ref. st. Eliza Kaplita po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 listopada 2011r. sprawy ze skarg "A" Spółka z o.o. z siedzibą w R. na decyzje Dyrektora Izby Celnej . 1) z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...] w przedmiocie długu celnego 2) z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 3)z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego - oddala skargi - Zaskarżonymi decyzjami z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...],[...],[...] Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołań A. sp. z o.o. od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] stycznia 2011r.: nr [...]– w której określono kwotę prawnie należną wynikającą z długu celnego w wysokości 4 208 PLN, zaksięgowano retrospektywnie kwotę 3 595 PLN stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą prawnie należną a kwotą wykazaną w zgłoszeniu celnym, oraz stwierdzono powstanie obowiązku uiszczenia odsetek od zaksięgowanej retrospektywnie kwoty należności; nr [...] w której określono prawidłową wysokość podatku akcyzowego z tytułu importu w kwocie 6 296 PLN i stwierdzono powstanie zaległości podatkowej w kwocie 5 379 PLN; nr [...] w której określono prawidłową wysokość podatku od towarów i usług z tytułu importu w kwocie 11 569PLN oraz stwierdzono powstanie zaległości podatkowej w kwocie 9 884 PLN - uchylił powyższe decyzje i określił kwotę długu celnego, prawidłową wysokość podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług w tych samych wysokościach co określone w decyzjach Naczelnika Urzędu Celnego, dodając, iż kwoty te należne są z tytułu importu towaru zgłoszonego w pozycji 2 zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 18 kwietnia 2008r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia w zakresie długu celnego organ podał przepis art.73 ust.1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Prawo celne (Dz. U. Nr 68 poz. 622 ze zm.) oraz art. 31 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z dn.19.10.1992r. ze zm.) - zwanego dalej WKC, w związku z art. 181 a rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.L.253 z dn.11.10.1993r. ze zm.) - zwanego dalej RWKC. W zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług odpowiednio: art. 4 ust 1 pkt 4, art. 7 ust 2 pkt 1, art. 10 ust 1 pkt 4 , art. 80 ust 1, ust 2 pkt 2, ust 3 pkt 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym (Dz. U. nr 29 poz. 257 ze zm.) – zwaną dalej ustawą o podatku akcyzowym, w zw. z art. 154 ust 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym (Dz. U. 2009r. nr 3 poz. 11) oraz art. 5 ust 1 pkt 3, art. 19 ust 7, art. 29 ust 13, art. 34 ust 4, art. 41 ust 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług ( Dz. U. nr 54 poz. 535 ze zm.) - zwanej dalej ustawą VAT. Z uzasadnień zaskarżonych decyzji wynika, iż w dniu 18.04.2008r. skarżąca spółka złożyła zgłoszenie celne nr [...] wnosząc o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu trzech samochodów osobowych – w poz 1 Honda Civic rok prod. 2004, w poz 2 Nissan Armada nr VIN [...] rok prod. 2008, poj. silnika 3498 cm 3, w poz 3 Nissan 350Z rok prod. 2003. W wymienionym zgłoszeniu spółka określiła wartość celną towaru z poz. 2 w wysokości 6 130 PLN, przyjmując za jej podstawę wartość transakcyjną towaru w wysokości 2 400 USD określoną na podstawie dołączonego rachunku sprzedaży z dnia 01.04.2008r. oraz wyliczyła stosowne należności związane z importem tego pojazdu: cło w wysokości 613 PLN, podatek akcyzowy w kwocie 917 PLN oraz VAT w kwocie 1 685 PLN Wraz z przedmiotowym zgłoszeniem strona przedłożyła umowę sprzedaży z dnia 1 kwietnia 2008r., Certificate Salvage nr 378079B, ocenę techniczną nr 502(M)2008 z dnia 18.04.2008r. wraz z dokumentacją zdjęciową samochodu, deklarację wartości celnej D.W.1 z dnia 18.04.2008r., a także oświadczenie o kosztach transportu od granicy do Mielca z dnia 18.04.2008r Po dokonaniu analizy przedłożonych wraz z przedmiotowym zgłoszeniem dokumentów, organ celny powziął wątpliwość czy zadeklarowana w zgłoszeniu wartość celna stanowi całkowitą płatność za importowany towar. Podana przez podatnika cena była bowiem rażąco niska w porównaniu z ustalonymi przez organ celny, cenami oferowanych do sprzedaży na rynku kraju eksportu, podobnych do sprowadzonego tj. tej samej marki, typu i rocznika, używanych samochodów. Wykorzystując dane ze strony internetowej www.edmunds.com. organ ustalił, iż wśród ofert sprzedaży, ceny podobnych do sprowadzonego przez podatnika pojazdów, oferowanych do sprzedaży na rynku amerykańskim, mieściły się w przedziale od 21 041 USD przez 23 807 USD do 25 860 USD odpowiednio dla sprzedaży przez dealera, sprzedaży prywatnej oraz sprzedaży z rozliczeniem starego pojazdu. W wyniku dodatkowego sprawdzenia cen nieuszkodzonych samochodów na rynku amerykańskim stwierdzono 317 ofert sprzedaży samochodów marki Nissan Armada w cenach wyższych niż deklarowana przez stronę w zgłoszeniu celnym, najniższa oferowana cena wynosiła 18 894 USD, najwyższa 39 995 USD, zaś średnia wskazywana przez operatora 30 222 USD. Organ stwierdził zatem, iż w przedmiotowej sprawie zaistniały uzasadnione wątpliwości, iż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość nie stanowi całkowitej płatności za importowany towar, wobec czego postanowieniem z dnia [...] lutego 2010r. [...] wszczął z urzędu postępowanie celne w sprawie ustalenia wartości celnej importowanego towaru, oraz jednocześnie odpowiednie postępowania w sprawie określenia w prawidłowej wysokości kwoty podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług z tytułu importu. Z uwagi na fakt, iż strona wraz ze zgłoszeniem celnym przedłożyła ocenę techniczną nr 502(M)2008 z dnia 18.04.2008r., która zawierała jedynie określenie uszkodzeń importowanego samochodu, bez wskazania procentowego ubytku jego wartości w stosunku do pojazdu nie uszkodzonego – organ powołał biegłego z zakresu techniki motoryzacyjnej, celem ustalenia średniej wartości rynkowej importowanego pojazdu. Zgodnie z dyspozycją organu celnego, wycena ta została dokonana z uwzględnieniem dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego tj. uszkodzeń wykazanych opisanej w ocenie technicznej z dnia 18.04.2008r., a także najkorzystniejszej dla strony oceny tych uszkodzeń, wyposażenia dodatkowego oraz stanu ogólnego pojazdu z uwzględnieniem korekt z tytułu utrzymania i dbałości o pojazd, liczby właścicieli, serwisowania pojazdu, transportu prywatnego oraz z tytułu braków i uszkodzeń. Biegły, w sporządzonej wycenie z dnia 9 lipca 2010r. nr 1166/10/Szel posługując się komputerowym systemem wyceny pojazdów "INFO-EXPERT" określił wartość rynkową sprowadzonego przez podatnika samochodu: metodą stopnia uszkodzenia na kwotę 56 459 PLN, metodą urealnionego kosztu naprawy na kwotę 83 066 PLN, metodą zredukowanego kosztu naprawy na kwotę 78 270 PLN. Z uwagi na brak notowań tego modelu samochodu w cennikach Info-Ekspert jak również w innych wydawnictwach, dokonano analizy notowań innych marek i typów o podobnych parametrach z kwietnia 2008r. Przyjęto jako podobny konstrukcyjnie model m-ki Ford Exedition, silnik V8, poj. 5403 ccm, moc 194 KW, 4WD interpolując wartość bazową do kwietnia 2008r., którą przyjęto jako bazową w wysokości 144200 PLN. Uznając ostatecznie, iż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość towaru budzi uzasadnione wątpliwości, organ ustalił wartość rynkową sprowadzonego samochodu metodami zastępczymi – w oparciu o sporządzoną opinię biegłego, przyjmując wartość rynkową brutto pojazdu w wysokości 70 573 PLN uwzględniającą określony w ocenie technicznej nr 1166/10/Szel. stopień uszkodzeń w wysokości 0,0657 % oraz współczynniki: stopnia uszkodzenia (0,79) i uszkodzeń ukrytych (0,96), z pominięciem jednakże zastosowanej przez biegłego korekty z tytułu współczynnika zbywalności. Organ stwierdził bowiem, iż dla ustalenia wartości celnej towaru istotne znaczenie ma jedynie jego wartość, ustalona według stanu technicznego z dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, a nie wartość uwzględniająca potencjalne nakłady naprawcze, natomiast korekta z tytułu współczynnika zbywalności, uwzględniona w opinii biegłego, nie jest bezpośrednio związana z wartością transakcyjną towaru określoną w art. 29 WKC. Od tak ustalonej wartości rynkowej towaru Naczelnik Urzędu Celnego odliczył należności związane z jego importem tj. 10% zwyczajowo przyjętej marży, 22% podatku od towarów i usług, 13,6 % podatku akcyzowego oraz 10% cła. Ostatecznie zaś ustalił wartość celną towaru na kwotę 42 083,80 PLN. W konsekwencji, opisanymi na wstępie decyzjami z dnia 3 sierpnia 2010r. Naczelnik Urzędu Celnego określił podatnikowi prawnie należną kwotę wynikającą z długu celnego w wysokości 4 208 PLN, zaksięgował retrospektywnie kwotę 3595 PLN stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą prawnie należną a kwotą wykazaną w zgłoszeniu celnym, oraz stwierdził powstanie obowiązku uiszczenia odsetek od tej kwoty, a także określił prawidłową wysokość podatku akcyzowego w kwocie 6 296 PLN oraz prawidłową wysokość podatku od towarów i usług w kwocie 11 569 zł PLN stwierdzając powstanie zaległości w tych podatkach. W odwołaniach od powyższych decyzji, podatnik zarzucił naruszenie przepisów art. 4 ust.1 pkt.3,art. 6 ust.1 i 2, art. 10 ust. 2, art. 11, art. 13 ust. 1, art. 20 ust.1, ust 3 lit. a,b,c, art. 31, art.78, art. 201 ust.1 pkt 1 lita, ust. 2 i ust. 3, art. 214 ust. 1, art. 217 ust. 1, art.220 ust. 1, art. 221 ust.1, art. 222 ust. 1 lit. a, rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WEL 302 z 19-10-1992r. ze zm.)- zwanego dalej WKC, oraz art. 181lit.a Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy wykonawcze w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WEL 253 z 11-10-1993 z późniejszymi zmianami), - zwanego dalej RWKC i art.1 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 z dnia 23-07-1987r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnotowej Taryfy Celnej (Dz. Urz. L 256 z 07-09-1987r.) ze zmianą w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1549/2006 z dnia 17-10-2006r. zmieniającym załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnotowej taryfy Celnej (Dz. Urz. UE L 301 z 31-10-2006r.), a także art. 65 ust. 5,6 art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne ( Dz. U. Nr 68 poz. 622) przez określenie prawnie należnej kwoty wynikającej z długu celnego. Zarzucił także naruszenie zasad postępowania wynikających z art. 124 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez zaniechanie dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, oraz pominięcie wnioskowanych przez stronę wniosków dowodowych . Po rozpoznaniu przedmiotowych odwołań Dyrektor Izby Celnej opisanymi na wstępie decyzjami z dnia [...] czerwca 2011r. uchylił zaskarżone decyzje w części i określił na nowo kwotę długu celnego, wysokość podatku akcyzowego i VAT, w tych samych wysokościach, precyzując jednocześnie iż należności te związane są one z importem towaru z poz 2 zgłoszenia celnego. Przyjął przy tym za prawidłowe ustalenia organu I instancji w zakresie ustalenia wartości celnej tego samochodu. W treści uzasadnienia, powołując się na treść art. 214 WKC oraz art. 181 a RWKC podkreślił, iż wartość transakcyjna nie musi być przyjęta za wartość celną towaru w wypadku, gdy organ celny ma uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC. Organowi przysługuje bowiem uprawnienie do badania wiarygodności przedkładanych przez Stronę dokumentów zarówno pod względem formalnym, jak i materialnym, co oznacza również możliwość badania nie tylko autentyczności przedłożonych przez strony dokumentów ale również, prawdziwości zawartych w nich danych, w tym także prawdziwości zadeklarowanej przez stronę ceny transakcyjnej towaru. Podkreślił również, iż wykorzystanie w tego typu sprawach danych zawartych na stronach internetowych, stanowiących w ocenie organu miarodajne źródło informacji, jest typowym działaniem organów, którego prawidłowość została wielokrotnie potwierdzona w toku kontroli sądowej. Zaznaczył też, że zgodnie z zaleceniami Światowej Organizacji Celnej zawartymi w Studium 1.1 "Postępowanie wobec używanych pojazdów samochodowych" istnieje kilka sposobów ustalania wartości celnej używanych pojazdów samochodowych wyprodukowanych poza Wspólnotą, w tym polegający na zastosowaniu cen pojazdów samochodowych na rynku kraju importu (pomniejszonych o wszystkie związane z faktem importu elementy wpływające na wartość pojazdu). W takim przypadku od średniej wartości rynkowej używanego pojazdu samochodowego wyprodukowanego poza wspólnotą należy odliczyć tzw. elementy zewnętrzne w stosunku do ceny eksportowej tzn. cło, podatek VAT, podatek akcyzowy odpowiednio do pojemności silnika oraz zwyczajową marżę w wysokości 10 %. Obliczona w ten sposób wartość celna stała się następnie podstawą do obliczenia należności celno - podatkowych związanych z importem pojazdu. Podkreślił, iż Naczelnik Urzędu Celnego prawidłowo przyjął za podstawę ustalenia wartości celnej pojazdu jego wartość rynkową na rynku polskim określoną w wycenie 1166/10/Szel. na kwotę 70 573 PLN, odliczając od niej, zgodnie z obowiązującymi przepisami, należności występujące w związku z importem towaru, tj. 10% zwyczajowo przyjętej marży, 22% podatku od towarów i usług, 13,6 % podatku akcyzowego oraz 10% cła. Odpowiadając na zawarty w odwołaniu zarzut naruszenia art.1 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 z dnia 23-07-1987r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnotowej Taryfy Celnej (Dz. Urz. L 256 z 07-09-1987r). ze zmianą w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1549/2006 z dnia 17-10-2006r. zmieniającym załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnotowej taryfy Celnej (Dz. Urz. UEL301 z31-10-2006r.), Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił iż, w przedmiotowej sprawie, z uwagi na fakt, że organ celny nie zmieniał klasyfikacji zadeklarowanej pierwotnie w zgłoszeniu celnym, nie mógł naruszyć przepisów w/w rozporządzenia. Po dokonaniu analizy przedłożonych przez stronę dokumentów, organ odwoławczy przychylił się do stanowiska organu I instancji, iż zadeklarowana przez stronę wartość transakcyjna towaru, wynikająca z ceny z umowy sprzedaży wywołuje uzasadnione wątpliwości co do jej wiarygodności i uznał za słuszne odstąpienie w przedmiotowej sprawie od ustalenia wartości celnej towaru w oparciu o podaną w zgłoszeniu cenę transakcyjną oraz ustalenie jej w oparciu o art. 30 ust 2 lit a-d WKC. Analizując poszczególne metody ustalania wartości celnej towaru stwierdził, że z uwagi na specyfikę towaru właściwym było zastosowanie w sprawie metody ostatniej szansy z art. 31 ust 1 WKC, oraz skorzystanie z wyspecjalizowanych katalogów zawierających średnie ceny rynkowe pojazdów na terenie Wspólnoty, a także z opinii biegłego. Przychylił się również do wniosków płynących ze sporządzonej w postępowaniu opinii biegłego, zauważając, iż opinia ta sporządzona została w oparciu o fachowe i miarodajne źródła oraz uwzględnia wszystkie zgłoszone przez stronę uszkodzenia pojazdu zawarte w przedłożonej wraz ze zgłoszeniem ocenie technicznej, a dopuszczalność i prawidłowość wykorzystania opinii biegłego w postępowaniu w tego rodzaju sprawach, nie budzi wątpliwości. Uznał zatem postępowanie organu I instancji za prawidłowe w zakresie określenia wartości celnej towaru oraz zakresie określenia należność celno-podatkowych związanych z jego importem. Powodem uchylenia decyzji organu I instancji było niesprecyzowanie w sentencjach wydanych decyzji, że określone w nich: dług celny, wysokość podatku akcyzowego oraz od towarów i usług odnoszą się wyłącznie do towaru z poz. 2 zgłoszenia celnego tj. do samochodu marki Nissan Armada. W skargach na powyższe decyzje, skarżąca spółka, wnosząc o ich uchylenie w całości, podtrzymała zarzuty zawarte w odwołaniach od decyzji organu I instancji tj. zarzut naruszenia szeregu przepisów rozporządzenia WKC, ustawy prawo celne oraz rozporządzenia RWKC poprzez ustalenie wartości celnej towaru w sposób zastępczy oraz określenie kwot należności podatkowo-celnych związanych z importem w prawidłowej wysokości. Podniosła liczne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania tj. naruszenia art. 13§1 pkt 1, art. 21 §1 pkt 1 §3 w zw. z §2, art. 51 §1, art. 207 oraz art. 122, art. 180, art. 187 §1, art. 188 i 191, a także art. 210§4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz.60 ze zm.) - zwanej dalej OP, a także zarzut naruszenia art.104 ust 8 ustawy o podatku akcyzowym oraz art. 5 ust 1 pkt 3,art. 17 ust 1 pkt 1, art. 19 ust 7 , art. 29 ust 13, art. 33 ust 3,4 art. 34 ust 3 i ust 4, art. 37 ust 1 pkt 1, ust 2 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług ( DZ. U. nr 54 z 2004r. poz. 535 ze zm.). Ponadto skarżąca spółka zarzuciła organowi podatkowemu poczynienie błędnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy, stwierdzając iż zebrany w sprawie materiał dowodowy nie wywoływał wątpliwości co do podanej w zgłoszeniu celnym wartości towaru, gdyż kwota wynikająca z przedmiotowego zgłoszenia nie odbiegała rażąco od ówczesnych cen rynkowych podobnych do sprowadzonego pojazdów, jeśli wziąć pod uwagę, że był to pojazd niesprawny, niezdatny do uruchomienia i nieznana była przyczyna jego wadliwości. Strona zarzuciła, iż wątpliwości organu co do ceny faktycznie zapłaconej przez podatnika, winny rozwiać przedłożone w postępowaniu dowody w tym przede wszystkim wystawiony przez kontrahenta amerykańskiego rachunek sprzedaży oraz asygnata na kwotę 2400 USD. Zarzuciła też, iż wydana w sprawie opinia biegłego nie powinna była stanowić podstawy ustaleń w sprawie wartości celnej towaru skoro nie wynika z jej treści, jakie uszkodzenia posiadał pojazd w chwili zgłoszenia go do odprawy celnej. Zarzuciła też, że wydający przedmiotową opinię biegły, nie dysponował wiedzą co do rodzaju uszkodzenia systemu elektroniki, przez co sporządzona przez niego opinia oparta została na hipotetycznych założeniach co do stanu technicznego pojazdu, a zarówno przyjęte przez biegłego korekty z tytułu uszkodzeń pojazdu, jak i szacunkowe koszty naprawy pojazdu były abstrakcyjne - biegły ograniczył się bowiem do zastosowania konkretnych ilości, bez próby uzasadnienia swojego stanowiska. Skarżący, podniósł też zarzut pominięcia w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym przeprowadzenia wnioskowanego przez niego, dowodu z oględzin przedmiotowego pojazdu oraz z przesłuchania biegłych wydających ekspertyzę. W odpowiedzi na powyższe skargi, Dyrektor Izby Celnej, wnosząc o ich oddalenie w całości, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne przeprowadzana jest pod względem zgodności zaskarżonych orzeczeń z prawem. Zgodnie z art. 134 §1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. przy sprawowaniu tejże kontroli, sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani też powołaną w niej podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c ppsa., podlegają uchyleniu tylko w sytuacji naruszenia prawa mającego lub mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżone decyzje z punktu widzenia ich zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzje te nie naruszają prawa. Istotę sporu w rozpoznawanej sprawie stanowiło ustalenie wartości celnej samochodu sprowadzonego przez skarżącego z USA. Na podstawie art. 29 ust. 1 WKC wartością celną towaru jest wartość transakcyjna, tzn. cena faktycznie zapłacona lub należna za towary wówczas, jeżeli zostały sprzedane w celu wywozu na obszar Wspólnoty. Jednakże zgodnie z art. 181a ust. 1 rozporządzenia Komisji nr 2454/93 z dnia 2 lipca ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady nr 2913/92 ustanawiającego WKC (Dz. Urz. WE L 93.253.1 - określanym dalej jako rozporządzenie wykonawcze), jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. W takiej sytuacji organowi celnemu przysługuje uprawnienie do badania wiarygodności dokumentów przedkładanych przez stronę zarówno pod względem ich autentyczność, jak i wiarygodności podanej w nich ceny transakcyjnej towaru (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2007r., sygn. akt I GSK 1167/06). W przedmiotowej sprawie wątpliwości organu celnego wzbudziła wartość sprowadzonego przez skarżącego pojazdu marki Nissan Armada rok prod. 2008, zadeklarowana przez stronę skarżącą na kwotę 6 130 PLN na podstawie rachunku na kwotę 2 400 USD, podczas gdy stwierdzone na stronach internetowych, oferty sprzedaży samochodów tego typu i marki kształtowały się w przedziale od 18 894 USD do 39 995 USD średnio zaś 30 222 USD. Zadeklarowana przez podatnika wartość jest zatem ponad siedmiokrotnie niższa niż najniższa ze stwierdzonych cen ofertowych, przy czym stan techniczny pojazdu, który w dniu 22 kwietnia 2008r. przeszedł pozytywnie badania techniczne i został dopuszczony do ruchu nie usprawiedliwia tak wielkiej różnicy w cenie. Porównanie zadeklarowanej przez podatnika wartości z ustalonymi przez organ ofertami sprzedaży, w sposób oczywisty powoduje powstanie wątpliwości czy zadeklarowana w zgłoszeniu celnym wartość stanowi całkowitą płatność za importowany towar. Pomimo zatem przedłożonych przez podatnika dokumentów, w tym umowy sprzedaży z dnia 01.04.2008r., zasadnym było uznanie, iż istnieją wątpliwości czy uwidoczniona w nich cena stanowi w rzeczywistości całkowitą cenę zapłaconą za importowany towar. Tym samym, zaistniały przesłanki do wszczęcia z urzędu postępowania celnego w sprawie prawidłowego określenia elementów kalkulacyjnych mających wpływ na wysokość długu celnego powstałego w związku z importem przedmiotowego samochodu osobowego. W świetle art. 181a rozporządzenia wykonawczego zaistniały też podstawy do odstąpienia przez organy celne od ustalania wartości celnej sprowadzonego pojazdu na podstawie wartości transakcyjnej. Źródłem uzasadnionych wątpliwości organów celnych była analiza cen kształtujących się na rynku amerykańskim, w celu poznania których organ w sposób prawidłowy posłużył się danymi zawartymi w na stronach internetowych. Posługiwanie się katalogami i wyspecjalizowanymi czasopismami dostępnymi także w formie elektronicznej jest nie tylko powszechnie akceptowane w orzecznictwie, lecz znajduje także oparcie w opiniach Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO). Poszukując informacji na temat cen pojazdu organ posłużył się prawidłowymi metodami poszukując właściwego modelu i rocznika. Takie postępowanie odpowiada wymogom zasady prawdy obiektywnej, stanowiącej jeden z fundamentalnych standardów postępowania organów celnych (art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej). Przechodząc do analizy metody ustalenia wartości celnej towaru należy podkreślić, iż wobec braku możliwości zastosowania metod opisanych w art. 29 lub art. 30 WKC, wartość celną towaru należy ustalić w oparciu o metodę opisaną w art. 31 WKC, tj. metodę "ostatniej szansy", co w przedmiotowej sprawie zasadnie zostało uczynione. Ustalenie bowiem wartości celnej towaru przy zastosowaniu innych metod tj. w oparciu o wartość transakcyjną towarów identycznych bądź podobnych, czy też w oparciu o cenę jednostkową towarów identycznych lub podobnych ani też w oparciu o metodę wartości kalkulowanej nie jest bowiem obiektywnie możliwe, w przypadku importu używanych samochodów osobowych. Weryfikacji wartości celnej towaru dokonuje się w oparciu o materiały porównawcze dla samochodów o parametrach zgodnych z danymi dla sprowadzonych przez importera, wyprodukowanych poza Wspólnotą, sprzedawanych na rynku Wspólnoty. Istnieje przy tym możliwość skorzystania z wyspecjalizowanych katalogów lub czasopism zawierających średnie ceny rynkowe tych pojazdów na obszarze Wspólnoty bądź z opinii biegłego. Należy zauważyć, iż w przedmiotowej sprawie, wartość celna towaru określona została nie na podstawie samych danych porównawczych dostępnych na stronach internetowych, a na podstawie opinii biegłego, który po przyjęciu bazowej ceny pojazdu, według wartości bazowych podobnego konstrukcyjnie modelu marki Ford Exedition, dokonał odpowiedniej korekty tej wartości z tytułu stopnia uszkodzenia sprowadzonego samochodu. Przyjęte przez biegłego wartości korekt z tytułu wad i uszkodzeń pojazdu będące wynikiem wyceny stopnia uszkodzeń i wad pojazdu ustalonych w przedłożonej przez stronę wycenie technicznej z dnia 18.04.2008r., oraz przejawem specjalistycznej wiedzy biegłego w dziedzinie motoryzacji, nie budzą wątpliwości co do ich prawidłowości, wobec czego nie ma podstaw do przyjęcia, iż wycena ta sporządzona została w sposób wadliwy. Nie zasługuje również na uwzględnienie podniesiony przez skarżącą zarzut pominięcia w przeprowadzonym postępowaniu dowodu z oględzin przedmiotowego samochodu. Istotnym dla ustalenia wartości celnej towaru może być bowiem jedynie jego stan techniczny z chwili przyjęcia zgłoszenia celnego, dla ustalenia którego, z uwagi na zbieżność czasową, o wiele bardziej miarodajnym dowodem jest ocenia techniczna z dnia 18.04.2008r. przedłożona przez stronę wraz ze zgłoszeniem celnym oraz zaświadczenie o dopuszczeniu pojazdu do ruchu, aniżeli dowód z oględzin samochodu przeprowadzany w znacznym odstępie czasu od dokonanego zgłoszenia. Nie znajduje też uzasadnienia zarzut skarżącego, iż w przedmiotowej sprawie dokonano wyceny pojazdu w hipotetycznym stanie, gdyż dla celów przedmiotowej wyceny wzięty został pod uwagę, stan sprowadzonego samochodu opisany zarówno w przedłożonej przez skarżącego, sporządzonej na jego zlecenie, prywatnej wycenie oraz dołączonej do sprawy dokumentacji fotograficznej oraz oświadczenia strony co do stanu technicznego pojazdu. Niezasadny jest zarzut skargi, że ustalenie wartości rynkowej nastąpiło w sposób uproszczony bez koniecznego uwzględnienia cech szczególnych konkretnego samochodu, jego stanu technicznego oraz stopnia zużycia. W przedmiocie zaś posłużenia się przez biegłego, abstrakcyjnymi kosztami naprawy pojazdu, stwierdzić należy iż dla ustalenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu znaczenie miała jedynie jego wartość ustalona według metody stopnia uszkodzenia, nie zaś przy wykorzystaniu metody urealnionego kosztu naprawy, która to metoda uwzględnia ewentualne koszty naprawy. W tej sytuacji podniesiony zarzut uznać należy za bezzasadny. Do określenia wartości celnej metodą zastępczą organ przyjął z korzyścią dla strony wartość rynkową brutto ustaloną według "metody stopnia uszkodzenia" nie uwzględniając przy ustalaniu tej wartości zastosowanej przez biegłego korekty z tytułu "współczynnika zbywalności", gdyż nie jest ona bezpośrednio związana z wartością transakcyjną towaru. Opłacalność importu pojazdu jest indywidualną sprawą importera i nie wpływa na ustalenie wartości celnej używanego pojazdu sprowadzającej się do odtworzenia jego wartości w momencie przywozu na obszar celny Wspólnoty. Odnosząc się do powtórzonego w treści skargi naruszenia art.1 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnotowej Taryfy Celnej, należy podkreślić za organem odwoławczym, iż z uwagi na fakt, że organ celny w przedmiotowej sprawie zweryfikował jedynie wartość celną zgłoszonego towaru, bez zmiany klasyfikacji towaru zadeklarowanej pierwotnie w zgłoszeniu celnym, nie sposób stwierdzić iż naruszył przepisy w/w rozporządzenia. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że materiał dowodowy został zgromadzony zgodnie z regułami procesowymi, stanowił wystarczającą podstawę do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jego oceny dokonano zaś w zgodzie z zasadami logiki. W wyniku prawidłowych działań procesowych zastosowano właściwie zinterpretowane regulacje prawa materialnego. Zmiany w zakresie ustalenia właściwej wartości celnej towaru, w tym przypadku wartości sprowadzonego samochodu, skutkowały zatem zmianą kwoty długu celnego, a to w konsekwencji wpłynęło na wysokość podatków: akcyzowego oraz od towarów i usług. Zgodnie z art. 4 ust 1 pkt 4 ustawy o podatku akcyzowym, opodatkowaniu podatkiem akcyzowym podlega eksport i import wyrobów akcyzowych, a obowiązek podatkowy w tym zakresie powstaje z chwilą powstania długu celnego, w rozumieniu przepisów prawa celnego (art. 7 ust. 2 pkt 1). Dług celny powstaje w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 201 ust. 2 WKC). Podstawą opodatkowania podatkiem akcyzowym, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku akcyzowym, jest wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło. Oczywistym jest zatem, że należności celne są częścią składową podstawy opodatkowania, stąd określenie kwoty długu celnego wpływa na określenie podatku akcyzowego. Organ celny uwzględniając ustaloną wartość importowanego samochodu określił zobowiązanie w podatku akcyzowym w wysokości 6 296 zł., przy zastosowaniu stawki 13,6% przyjętej w oparciu o art. 75 ust. 1 i ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym i rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (dla samochodów o pojemności silnika powyżej 2000 cm3). Odnośnie zaś podatku od towarów i usług, obowiązek podatkowy w imporcie powstaje również z chwilą powstania długu celnego (art. 19 ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług). Zgodnie zaś z art. 29 ust. 13 ustawy o podatku od towarów i usług, podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym - a tak jest w przypadku samochodów osobowych - to podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy. Zatem określenie długu celnego w prawidłowej wysokości również wpływa na podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług, tym samym kwotę tego zobowiązania. W rozpoznawanej sprawie organ celny określił kwotę podatku od towarów i usług w wysokości 11569 zł, przy zastosowaniu stawki 22%, stosownie do art. 41 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Z powołanych powyżej przepisów bezsprzecznie wynika, że istnieje pomiędzy nimi bardzo ścisły i nierozerwalny związek. Zaistnienie pewnego zdarzenia gospodarczego określonego na gruncie przepisów celnych, tj. objęcie towaru procedurą dopuszczenia do obrotu i powstanie z tego tytułu długu celnego powoduje konsekwencje w postaci powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług oraz - w przypadku wyrobów akcyzowych, a takimi są samochody osobowe - również obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego. To przepisy podatkowe, określając zasady opodatkowania w przypadku importu towarów, odwołują się do rozwiązań przyjętych w prawie celnym i określonych w tym prawie zdarzeń. Przyjmując określoną przez organ kwotę wynikającą z długu celnego, rozstrzygnięcia w kwestiach podatkowych, tj. podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług, są prawidłowe. Przy czym należy zauważyć, że zastosowane przez organ stawki obu podatków są tożsame ze stawkami zadeklarowanymi przez skarżącą w zgłoszeniach celnych i nie były przedmiotem sporu. Wobec powyższego należy stwierdzić, że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa, dlatego skargi nie zasługują na uwzględnienie i podlegają oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło