I SA/Rz 271/25
WyrokWSA w Rzeszowie2025-09-03
Skład orzekający: Małgorzata Niedobylska, Grzegorz Panek, Jarosław Szaro
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy negatywna ocena formalna projektu dofinansowania ze środków europejskich, uzasadniona niespełnieniem kryteriów kwalifikowalności zakresu rzeczowego, prawidłowości sporządzenia wniosku oraz prawidłowości sporządzenia załączników, jest zgodna z prawem, jeśli wnioskodawca twierdzi, że projekt nie podlega pomocy publicznej, a organ uznał, że deklaracja różnych form pomocy obliguje do przedłożenia stosownych dokumentów?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Instytucja Zarządzająca prawidłowo oceniła wniosek jako negatywny formalnie z powodu niespełnienia kluczowych kryteriów. Deklaracja przez wnioskodawcę różnych form pomocy publicznej obligowała go do przedłożenia stosownych załączników, a brak tych dokumentów, mimo dwukrotnego wezwania, obciąża wnioskodawcę. Sąd podkreślił, że zmiany w zakresie rzeczowym projektu dokonane przez wnioskodawcę były nieuprawnione, a błędy w wypełnieniu wniosku i załączników były istotne i nie zostały usunięte.Stan faktyczny
Gmina złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Funduszy Europejskich dla Podkarpacia. Po kilku wezwaniach do uzupełnień, wniosek otrzymał negatywną ocenę formalną z powodu niespełnienia kryteriów dotyczących kwalifikowalności zakresu rzeczowego, prawidłowości sporządzenia wniosku oraz załączników. Gmina złożyła protest, argumentując m.in., że projekt nie podlega pomocy publicznej i że organ błędnie interpretuje przepisy. Protest został nieuwzględniony, a gmina wniosła skargę do WSA, domagając się stwierdzenia nieważności uchwały i wezwań. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Jarosław Szaro /spr./, Protokolant sekr. sąd. Karolina Gołąbek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2025 r. sprawy ze skargi G. na uchwałę Zarządu Województwa Podkarpackiego z dnia 3 czerwca 2025 r. nr 108/2563/25 w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny formalnej projektu pn. "[...]" oddala skargę.
Przedmiotem skargi Gminy Miejskiej [...] (dalej: wnioskodawczyni/gmina/skarżąca) jest uchwała Zarządu Województwa Podkarpackiego w Rzeszowie (dalej: Instytucja Zarządzająca/IZ/organ) z 3 czerwca 2025 r., nr 108/2563/25, którą nie uwzględniono protestu skarżącej od negatywnej oceny formalnej wniosku pn. "[...]", złożonego w naborze nr FEPK.02.07-IZ.00-001/24, ogłoszonym w ramach Priorytetu FEPK.02 Energia i środowisko, Działania FEPK.02.07 Gospodarka o obiegu zamkniętym, Typ projektów: 1. Systemy selektywnego zbierania odpadów komunalnych uwzgledniające rozwiązania dotyczące zapobiegania powstaniu odpadów lub ponowne użycie, w tym rozwiązania dotyczące zapobiegania powstawaniu odpadów lub ponowne użycie, w tym PSZOK, 2. Edukacja w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym (jako element szerszego projektu), programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia na lata 2021-2027.
W stanie faktycznym sprawy 6 listopada 2024 r. gmina złożyła wniosek o dofinasowanie w/w projektu. Został on zarejestrowany pod numerem FEPK.02.07-IZ.00-0017/24, a następnie poddany ocenie formalnej, w toku której stwierdzono występowanie w dokumentacji braków wymagających poprawy w związku z czym wezwano wnioskodawczynię do dokonania niezbędnych korekt i uzupełnień (pismo z 20 stycznia 2025 r.)
W odpowiedzi na w/w wezwanie wnioskodawczyni złożyła dokumentację zawierającą korekty oraz uzupełnienia wniosku.
Kolejnym wezwaniem z 26 lutego 2025 r. Instytucja Organizująca Nabór zwróciła się ponownie do wnioskodawczyni o dokonanie niezbędnych korekt i uzupełnień, informując, że dokumentacja nadal zawiera braki, które wymagają poprawy lub uzupełnienia.
W odpowiedzi wnioskodawczyni 7 marca 2025 r. przedłożyła skorygowany wniosek wraz z załącznikami.
W wyniku oceny formalnej wniosek otrzymał ocenę negatywną ze względu na niespełnienie kryteriów oceny formalnej standardowej "Kwalifikowalność zakresu rzeczowego", "Prawidłowość sporządzenia wniosku", "Prawidłowość sporządzenia załączników do wniosku/prawidłowość uzupełnień wniosku i załączników", o czym wnioskodawczyni została powiadomiona pismem z 19 marca 2025 r. nr PI-II.432.12.17.2024.EW.
Wyjaśniono, że jako załącznik nr 7 do wniosku wnioskodawczyni dostarczyła niewypełnioną "Specyfikację dostaw" W wyniku wezwania do uzupełnień 29 stycznia 2025 r. przedłożono pierwszą poprawkę wniosku o dofinasowanie. Opis zakresu rzeczowego zadania nr 2 zawarty w sekcji D, polu D1 "Zadania" był zgodny z pierwotnie złożonym wnioskiem. Natomiast w wyniku analizy przedłożonego złącznika nr 7 "Specyfikacja dostaw" ustalono, że wnioskodawczyni w ramach przedmiotowego zadania dokonała zmiany zakresu rzeczowego zadania w porównaniu z pierwotnie złożonym wnioskiem o dofinasowanie. W związku z czym IZ uznała, że wnioskodawczyni dokonała nieuprawnionych zmian/rozszerzenia zakresu rzeczowego wniosku oraz nie uwzględniła wszystkich koniecznych elementów wymagających poprawy/uzupełnienia (pismo z 26 lutego 2025 r.). W złożonym w odpowiedzi na powyższe poprawionym wniosku wnioskodawczyni wprowadziła tylko część zmian zgodnych z uwagami Instytucji Organizującej Nabór.
Od negatywnej oceny wnioskodawczyni 2 kwietnia 2025 r. złożyła protest, w którym podniosła, że przyczyną negatywnej oceny wniosku o dofinasowanie była nieprawidłowa interpretacja lub błędne założenie Instytucji Organizującej Nabór, iż projekt podlega pomocy publicznej. W ocenie wnioskodawczyni projekt nie spełnia przesłanek uznania za pomoc publiczną, gdyż nie dotyczy działalności gospodarczej, nie generuje korzyści ekonomicznej ani nie zakłóca konkurencji w UE. Przedłożyła Test pomocy publicznej z 7 marca 2025 r. w który wykazała brak przesłanek pomocy publicznej. Brak merytorycznego ustosunkowania się do odpowiedzi wnioskodawczyni oraz ponowne wezwanie w zakresie pomocy publicznej stanowi naruszenie zasady proporcjonalności i przejrzystości postępowania. Jej odpowiedź z 29 stycznia 2025 r. powinna zostać uznana za wystarczającą w tym zakresie. Poprzez złożenie kompletu dokumentów (w załączniku nr 10.1, 20.2 oraz złączników 15B, 15C) wnioskodawczyni miała realną możliwość wykazania, że projekt spełnia unijnej definicji działalności gospodarczej. Była to jedyna skuteczna forma odpowiedzi na stwierdzenie zawarte w piśmie z 20 stycznia 2025 r. IZ, że podmioty prowadzące działalność w zakresie gospodarki odpadami ze swej istoty wykonują działalność gospodarczą w rozumieniu prawa unijnego oraz ponownego wezwania do poprawy w piśmie z 26 lutego 2025 r.
Odnosząc się do niespełnienia kryterium "Prawidłowość sporządzenia wniosku", wnioskodawczyni podniosła, że w odpowiedzi na wezwanie IZ z 26 lutego 2025 r. ujęła wydatki na dostępność w ramach opisu kosztów w polu "Nazwa kosztu" zgodnie z interpretacją zawartą we wezwaniu. Zaznaczyła, że nie zostało wskazane, że niedopełnienie tego obowiązku skutkuje oceną negatywną. W ocenie wnioskodawczyni zastosowany sposób prezentacji był czytelny, przejrzysty i umożliwiał jednoznaczne zidentyfikowanie zakresu kosztów objętych limitem dostępności. Oceniany element ma charakter techniczno-formalny, a nie merytoryczny, co zgodnie z zasada proporcjonalności nie powinno skutkować ocena negatywną, zwłaszcza, że dane te były wprost zawarte w treści wniosku. Wszystkie pozycje wyposażenia zostały wykazane w jednej pozycji budżetowej nr 2.1, zamiast jako oddzielne pozycje.
Opisaną na wstępie uchwałą z 3 czerwca 2025 r. IZ orzekła, że protest nie zasługuje na uwzględnienie.
Po ponownej weryfikacji prawidłowości oceny projektu IZ stwierdziła, iż wniosek o dofinansowanie projektu nie spełnia kryteriów formalnych nr 2 pn. Kwalifikowalność zakresu rzeczowego projektu, nr 8 pn. Prawidłowość sporządzenia wniosku oraz nr 9 pn. Prawidłowość sporządzenia załączników do wniosku/prawidłowość uzupełnień wniosku i załączników.
Wskazano, że w ostatniej złożonej wersji wniosku o dofinansowanie wnioskodawczyni dokonała nieuprawnionego rozszerzenia zakresu rzeczowego projektu. Przedłożony przez wnioskodawczynię załącznik nr 7 "Specyfikacja dostaw" zawiera wykaz środków trwałych, które nie znajdowały się w pierwszej wersji wniosku Protestującego, tj. monitor interaktywny, wózek ręczny, ręczny podnośnik paletowy, pojemniki: na baterie małogabarytowe, na akumulatory, na odpady medyczne, na odpady niebezpieczne, na świetlówki oraz beczki na odpady płynne. Wydatki te nie znajdowały się w pierwotnej wersji złożonego przez wnioskodawczynię wniosku o dofinansowanie.
Natomiast w złażonej 7 marca 2025 r. drugiej poprawionej wersji wniosku o dofinansowanie wnioskodawczyni w ramach przedłożonych poprawek/uzupełnień kolejny raz wprowadziła tylko część zmian zgodnych z uwagami zawartymi w wezwaniu IZ. piśmie. Wnioskodawczyni pozostawiła w opisie zakresu rzeczowego zadania nr 2 zakup pojemników, przez co rozszerzyła zakres rzeczowy projektu w stosunku do pierwotnej wersji wniosku o dofinansowanie oraz dodała do zakresu rzeczowego projektu gabloty edukacyjne, których nie było w dwóch poprzednich wersjach projektu. Ponadto w zadaniu nr 2 wnioskodawczyni usunęła ekran projekcyjny, który był włączony w zakres rzeczowy projektu zarówno w pierwszej, jak i w drugiej wersji wniosku o dofinansowanie. Dodatkowo w sekcji D, zadaniu nr 2 Dostawa wyposażenia Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych (PSZOK) w [...], pkt 3 dotyczącym zakupu tablic edukacyjnych i infrastruktury edukacyjnej pod pozycją nr 7 umieszczono opis o treści "Podświetlenie LED, Obszar aktywny ekranu min. 64,5". Przedstawienie w ten sposób planowanego do zakupu środka trwałego uniemożliwiło prawidłową jego identyfikację, a tym samym ocenę jego kwalifikowalności przez Instytucję Organizującą Nabór.
IZ wskazała, że zgodnie z pkt 14.1.12 lit. c) i d) Regulaminu wyboru projektów w sposób konkurencyjny nr naboru FEPK.02.07-IZ.00-001/24, programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027, Priorytet FEPK.02 ENERGIA i ŚRODOWISKO, Działanie FEPK.02.07 Gospodarka o obiegu zamkniętym, Typ projektów: 1. Systemy selektywnego zbierania odpadów komunalnych uwzględniające rozwiązania dotyczące zapobiegania powstawaniu odpadów lub ponowne użycie, w tym PSZOK 2. Edukacja w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym (jako element szerszego projektu)", przyjęty Uchwałą Nr 27/680/24 Zarządu Województwa Podkarpackiego w Rzeszowie z dnia 20 sierpnia 2024 r. "w sprawie przyjęcia Regulaminu wyboru projektów w trybie konkurencyjnym, nr naboru FEPK.02.07-IZ.00-001/24, programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027 priorytetu FEPK.02 Energia i środowisko, działania FEPK.02.07 Gospodarka o obiegu zamkniętym, typ projektu 1: Systemy selektywnego zbierania odpadów komunalnych uwzględniające rozwiązania dotyczące zapobiegania powstawaniu odpadów lub ponowne użycie, w tym PSZOK oraz 2: Edukacja w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym (jako element szerszego projektu), dalej: Regulamin wyboru, w ramach składanych korekt i uzupełnień niedopuszczalne jest wprowadzenie przez wnioskodawcę zmiany związanej z rozszerzeniem lub ograniczeniem zakresu rzeczowego projektu, czy zwiększanie wydatków kwalifikowalnych lub dodanie nowego wydatku kwalifikowalnego (zmiany te mogą być dokonywane wyłącznie na podstawie wezwania Instytucji Organizującej Nabór).
W toku oceny formalnej wnioskodawczyni w piśmie wzywającym do uzupełnień otrzymała wskazówki dotyczące informacji jakie powinna zawrzeć w treści wniosku o dofinansowanie projektu, pomimo tego nie uzupełniła wniosku zgodnie z wymaganiami konkursu.
Wobec czego IZ stwierdziła, że wnioskodawczyni nie spełniła kryterium formalnego standardowego nr 2 "Kwalifikowalność zakresu rzeczowego projektu".
Ponadto wnioskodawczyni nie wyodrębniła w zadaniu nr 1, zgodnie z poleceniem i wymogami Instrukcji wypełniania formularza wniosku o dofinansowanie projektu, oddzielnego podzadania dotyczącego wydatków objętych limitem na dostępność wraz z odpowiadającą im kwotą kosztów. Kwoty te zostały jedynie dopisane w polu Nazwa kosztu co uniemożliwia ustalenie, jaki zakres robót budowlanych został objęty limitem na dostępność. Pomimo wezwania IZ, wnioskodawczyni nie dokonała zmian w sekcji E Budżet projektu w zadaniu nr 2 Dostawa wyposażenia Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych (PSZOK) w [...]. Wszystkie pozycje wyposażenia w ramach dostaw zostały uwzględnione przez nią w jednej pozycji budżetowej.
Wnioskodawczyni nie dokonał poprawy w sekcji E Budżet projektu, pola E1 Zadania, zadania nr 4 pn. Koszty pośrednie zgodnie z Instrukcją wypełniania formularza wniosku o dofinansowanie, gdzie wskazano, że w przypadku wydatków objętych pomocą de minimis w polu Limity należy wybrać opcję "pomoc de minimis"; w przypadku wydatków objętych pomocą de minimis (UOIG) w nazwie pozycji budżetowej obejmującej wydatki objęte tą pomocą należy dopisać "de minimis UOIG"; w przypadku wydatków objętych pomocą publiczną w polu Limity wybrać limit "pomoc publiczna". Dla żadnej pozycji budżetowej ujętej w ramach zadania nr 4 nie wskazano podstaw udzielenia pomocy publicznej. Ponadto w ostatniej złożonej wersji wniosku o dofinansowanie wnioskodawczyni wskazała dwie różne formy pomocy dla wydatku pn. Zakup ładowarki teleskopowej (zadanie nr 2). W sekcji D Zadania wybrała pomoc de minimis, a w sekcji I Dodatkowe informacje, polu Zgodność z przepisami o pomocy państwa wybrała zakres projektu objęty pomocą de minimis na świadczenie usług w ogólnym interesie gospodarczym (UOIG), zgodnie z Rozporządzeniem Komisji (UE) 2023/2832 z dnia 13 grudnia 2023 r. Brak spójności w tym obszarze uniemożliwia ustalenie jaką rzeczywiście formą pomocy został objęty wydatek w postaci planowanego przez wnioskodawczynię zakupu ładowarki teleskopowej, a w końcu czy zastosowano właściwy poziom wsparcia. W ostatnim złożonym wniosku o dofinansowanie wnioskodawczyni zadeklarowała objęcie przedmiotowego projektu trzema różnymi formami pomocy: pomocą de minimis, pomocą de minimis uoig, pomocą publiczną (50% intensywności wsparcia). W sekcji I Dodatkowe informacje Protestujący wykazał objęcie wydatku "budowa magazynu oraz wiaty magazynowej wraz z placem" dwoma rodzajami pomocy, przypisując do tych robót pomoc de minimis uoig oraz pomoc publiczną (50% intensywności wsparcia). W opisie pola nie podano również zgodnie w wymogami Instrukcji wypełniania formularza wniosku o dofinasowanie, łącznej kwoty wnioskowanej pomocy publicznej/pomocy de minimis.
IZ wyjaśniła, że jeżeli projekt częściowo jest objęty pomocą publiczną/pomocą de minimis, konieczne jest wyodrębnienie w ramach zadania "Koszty pośrednie" oddzielnej pozycji budżetowej dla wydatków objętych pomocą de minimis oraz dla wydatków nieobjętych pomocą de minimis. Pomimo przesłanej prośby o poprawę wniosku w sekcji E Budżet projektu, w zadaniu nr 4 nie uwzględniono uwagi, aby wyodrębnić w ramach przedmiotowego zadania oddzielne pozycje budżetowe dotyczące kosztów pośrednich dla wydatków objętych pomocą de minimis/pomocą publiczną oraz dla wydatków nieobjętych pomocą de minimis. W sekcji D, polu D1 Zadania, zadaniu nr 4 wnioskodawczyni nie wskazała od których pozycji budżetowych zostały naliczone koszty.
Wobec powyższego IZ stwierdziła, że wnioskodawczyni nie spełniła kryterium formalnego standardowego nr 8 Prawidłowość sporządzenia wniosku o dofinansowanie, ponieważ pola wniosku nie zostały wypełnione prawidłowo, tj. zgodnie z zgodnie z "Instrukcją wypełniania wniosku" i Regulaminem wyboru.
Ponadto IZ wskazała, że przedłożony przez wnioskodawczynię projekt Zarządzenia Burmistrza Miasta [...] w sprawie powierzenia zadania własnego Gminy Miejskiej [...] Miejskiemu Zakładowi Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w [...] (MZGKiM) świadczenia usługi w ogólnym interesie gospodarczym nie spełnia wymagań jakie zostały postawione w Instrukcji przygotowania załączników do wniosku o dofinansowanie projektu. Dokument nie wskazuje jakich usług w ogólnym interesie gospodarczym dotyczy powierzenie (wymieniono część zakresu rzeczowego projektu), nie określa czasu trwania zobowiązania, obszaru, na którym realizowana będzie usługa oraz właściwej podstawy prawnej powierzenia.
Wobec powyższego uznano, że wnioskodawczyni nie spełniła kryterium formalnego standardowego nr 9 Prawidłowość sporządzenia załączników do wniosku/prawidłowość uzupełnień wniosku i załączników.
Zaznaczono, że w toku oceny formalnej skierowano do wnioskodawczyni dwa wezwania do poprawy wniosku o dofinansowanie, a zatem brak było podstaw do kierowania kolejnych wezwań o uzupełnienie.
W odpowiedzi na zarzuty wnioskodawczyni dotyczące tego, iż jego projekt nie podlega pomocy publicznej IZ wskazał, że zgodnie z dokumentacją konkursową naboru z działania FEPK.02.07-IZ.00-001/24 wnioskodawca we wniosku o dofinansowanie zobligowany jest do wskazania możliwej do uzyskania formy pomocy publicznej. W myśl punktu 8.6 Regulaminu wyboru projektów wsparcie może zostać udzielone jako dofinansowanie, które dla części lub całości projektu stanowi pomoc de minimis/de minimis UOIG, lub dla części lub całości projektu stanowi pomoc publiczną. Każdy złożony projekt jest weryfikowany pod względem zgodności z przepisami dotyczącymi pomocy publicznej, tj. zwłaszcza zgodności z art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U. UE C z dnia 19 lipca 2016 r.), dalej: TFUE.
W ocenie IZ Instytucja Organizująca Nabór prawidłowo uznała, że podmioty prowadzące działalność w zakresie gospodarki odpadami ze swej istoty wykonują działalność gospodarczą. Działalność w zakresie obierania, zbierania, transportu, przetwarzania odpadów komunalnych to działalność, która wykazuje znamiona działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców.
IZ wyjaśniła, że jeśli chodzi o infrastrukturę powstałą w wyniku realizacji projektu w sektorze gospodarki odpadami to zgodnie z pkt 222 Zawiadomienia Komisji w sprawie pojęcia pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE, jeżeli wszystkie warunki art. 107 ust. 1 Traktatu w odniesieniu do wykonawcy/właściciela infrastruktury są spełnione, pomoc państwa na rzecz tego wykonawcy/właściciela występuje niezależnie od tego, czy korzysta on z tej infrastruktury w celu oferowania towarów lub usług bezpośrednio, czy też udostępnia on tę infrastrukturę podmiotowi trzeciemu, oferującemu usługi użytkownikom końcowym infrastruktury. Zgodnie z pkt nr 8 Infrastruktura dla usług z zakresu gospodarki odpadami dokumentu Komisji Europejskiej pn. "Siatka analityczna dotycząca zastosowania zasad pomocy państwa do finansowania projektów infrastrukturalnych" "Budowa, modernizacja lub rozbudowa infrastruktury gospodarki odpadami wykorzystywanej do celów komercyjnych stanowi działalność gospodarczą. Dlatego podmiot przeprowadzający takie działanie, bez względu na to, czy reprezentuje sektor publiczny, czy prywatny, na potrzeby prawa UE dotyczące pomocy państwa jest uznawany za przedsiębiorstwo, a jego finansowanie może mieścić się w zakresie zastosowania pomocy państwa.
Końcowo IZ podniosła, że w związku z postanowieniami Regulaminu wyboru oraz poleceniami Instytucji Organizującej Nabór wskazanymi w pismach o uzupełnienie wniosku o dofinansowanie wnioskodawczyni powinna była dokonać niezbędnych uzupełnień, tj. przedłożyć właściwe załączniki oraz w zależności od przyjętej formy udzielenia dofinansowania w sekcji E wniosku o dofinansowanie w określonym zadaniu wprowadzić opcję "pomoc de minimis" iub "pomoc de minimis uoig" lub "pomoc publiczna". Wnioskodawca przystępując do naboru wyraża akceptację dla zasad określonych w Regulaminie wyboru i chcąc uzyskać pomoc unijną, musi się do nich precyzyjnie stosować. W konsekwencji postępowanie wnioskodawczyni wbrew zasadom wyznaczonym w Regulaminie wyboru prowadzi do negatywnej oceny projektu.
W skardze do tut. Sądu na opisaną wyżej uchwałę gmina wniosła o stwierdzenie jej nieważności jako rażąco naruszającej prawo w całości, stwierdzenie nieważności drugiego wezwania do uzupełnienia wniosku jako rażąco naruszającego prawo w całości, ponowne poprawione drugie wezwanie przez IZ do uzupełnienia wniosku oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że stanowisko IZ jest nierzetelne gdyż pomija faktyczne informacje wynikające z dokumentacji, nieproporcjonalne, bo prowadzi do wykluczenia projektu niezgodnie z rzeczywistym charakterem działań gminy i nieprzejrzyste – nie przedstawiono uzasadnienia nieuwzgledniającego istotnych argumentów wnioskodawczyni.
Zdaniem skarżącej IZ wymaga dokumentów związanych z pomocą publiczną, mimo że projekt nie przewiduje jej udzielenia, a brak indywidulanej oceny projektu narusza zasadę proporcjonalności. IZ zastosowała błędne przesłanki – przywołując przypadki nieadekwatne do stanu faktycznego projektu dotyczącego innego przypadku. Stanowisko IZ zawiera nieuprawnione uogólnienie, że podmioty prowadzące działalność w zakresie gospodarki odpadami ze swej istoty wykonują działalność gospodarczą w rozumieniu prawa unijnego, które prowadzi do błędnego zrównania dwóch odmiennych sfer działalności jednostek samorządu terytorialnego: na rynku odbioru i zagospodarowania odpadów od właścicieli nieruchomości oraz polegającej na prowadzeniu PSZOK.
Skarżąca podniosła, że odbiór odpadów na PSZOK jako z zadanie własne gminy poza zakresem konkurencji nie może być uznane za działalność gospodarczą w rozumieniu art. 107 TFUE i nie rodzi przesłanek pomocy publicznej. Natomiast zagospodarowanie odpadów zebranych przez PSZOK będące działaniem na rynku konkurencyjnym nie było objęte wnioskiem o dofinasowanie. W ocenie skarżącej stanowisko IZ jest nieuprawnionym rozszerzeniem definicji działalności gospodarczej i prowadzi do pomieszania roli gminy z funkcją rynkową prywatnych wykonawców. Skarżąca nie była zobowiązania do załączania dokumentów, których złożenie uzależnione jest od uprzedniego stwierdzenia istnienia pomocy publicznej, tj. wypełnionych Formularzy instrukcji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis.
Skarżąca podkreśliła, że jedynie przez złożenie kompletu dokumentów załączników nr 10.1, 10.2,15B,15C miała realna możliwość wykazania, że projekt nie spełnia unijnej definicji działalności gospodarczej i podlegania pod przepisy o pomocy publicznej. Stanowiło to jedyną skuteczną formę odpowiedzi na stwierdzenie zawarte w piśmie IZ z 20 stycznia 2025 r., że podmioty prowadzące działalność w zakresie gospodarki odpadami ze swej istoty wykonują działalność gospodarczą oraz ponownego wezwania z 26 lutego 2025 r. Skarżąca nie mogła wypełnić formularzy w zakresie wymaganym od podmiotów ubiegających się pomoc publiczną, ponieważ z przeprowadzonego testu pomocy publicznej wynika jednoznacznie, że projekt nie spełnia przesłanek określonych w art. 107 TFUE. Dlatego złożenie dokumentów, tj. informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis lub pomoc inną niż pomoc de minimis, byłoby niezgodne z rzeczywistym charakterem projektu i prowadziłoby do podania informacji nieprawdziwych.
Skarżąca nie zgodziła się również z negatywną oceną jej projektu w kryterium formalnym standardowym nr 8 Prawidłowość sporządzenia wniosku, podnosząc że wskazana przez IZ niespójność miedzy sekcjami D, E i I wynikała z prób dostosowania się przez wnioskodawczynię do niewłaściwych wezwań IZ, która wymagała deklarowania limitów pomocy publicznej nawet w sytuacji, gdy projekt nie generował przysporzenia i nie wypełniał przesłanek z art. 107 TFUE. Wnioskodawczyni w dobrej wierze zaznaczyła w formularzu różne kategorie pomocy jedynie w celu uporządkowania struktury wniosku oraz umożliwienia dalszego odniesienia się do tych zapisów w załączonym teście pomocy publicznej z 7 marca 2025 r. w którym wykazano, że projekt nie podlega pomocy publicznej. Działanie to miało charter wyłącznie techniczny i porządkujący, nie mający wpływu na rzeczywistą kwalifikację projektu. Według skarżącej skoro brak jest przesłanek pomocy, wszelkie oznaczenia lub ich brak nie mogą prowadzić do odrzucenia projektu.
Skarżąca zaznaczyła również, że została zobowiązana przez IZ do usunięcia załącznika nr 7 "Specyfikacja dostaw", ponieważ błędnie uznano go za próbę rozszerzenia rzeczowego projektu, co skutkowało brakiem możliwości przedstawienia szczegółowego zestawienia dostaw bezpośrednio w formularzu ze względu na limity zakazów. Podniesiony przez IZ zarzut braku szczegółowości był konsekwencją zastosowania się do w/w wezwania IZ. Z kolei zarzut dotyczący niewyodrębnienia kosztów dostępności jako odrębnego podzadania, odnosi się do błędnej interpretacji Instrukcji wypełniania wniosku – wymóg ten nie został wyraźnie przewidziany dla sekcji D (opis zadań). W odpowiedzi na wezwanie z 26 lutego 2025 r. skarżąca wskazała koszty dostępności w opisie zadania (pole "nazwa kosztu") w sposób jednoznaczny i przejrzysty.
Skarżąca nie zgodziła się również z negatywną oceną jej projektu w kryterium formalnym standardowym nr 2 Kwalifikowalność zakresu rzeczowego projektu twierdząc, że IZ błędnie zakwalifikowała uzupełnienie specyfikacji dostaw jako zmianę merytoryczną, pomijając kontekst dokumentacji. Jej zdaniem dodatkowe informacje nie stanowiły nowego zakresu, lecz uszczegółowienie i uporządkowanie informacji. Zakup pojemników na odpady jest logiczną i niezbędną konsekwencją realizacji wymagań regulaminowych. Ponadto w piśmie z 7 marca 2025 r., złożonym w odpowiedzi na drugie wezwanie IZ, wyjaśniono, że w związku z uzyskaniem pozwolenia na budowę, którego wnioskodawczyni nie posiadała w momencie składnia wniosku o dofinansowanie, zakres dotyczący rozbiórki ogrodzenia nie został wpisany w pierwotnym wniosku. Tożsamo, w przypadku Załącznika 7 "Specyfikacja dostaw", w złożonym proteście wyjaśniono, że elementy dostaw zostały doprecyzowane w ramach korekty, stanowiły integralną część pierwotnego opisu zakresu rzeczowego i wynikają z logicznej konsekwencji opisu zadania. Przy składaniu pierwotnego wniosku o dofinasowanie załączono przez omyłkę niewypełniony plik w/w załącznika, jednak w ramach wezwania z 20 stycznia 2025 r. został on uzupełniony przez wnioskodawczynię. W ocenie skarżącej IZ niesłusznie potraktowała zmiany jako nieuprawnione rozszerzenie zakresu przedmiotowego projektu, gdyż miały one charakter doprecyzowujący i porządkujący.
Zdaniem skarżącej domaganie się przeniesienia całej specyfikacji dostaw do formularza wniosku mimo, że Instrukcja jednoznacznie dopuszcza jej przedstawienie w załączniku nr 7 stanowi formalizm oderwany od celu regulacji. Co więcej, interpretacja IZ jest sprzeczna z treścią Instrukcji i stanowi niedopuszczalną zmianę reguł w trakcie procedury oceny.
W odpowiedzi na skargę IZ wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935,) dalej: p.p.s.a. określa katalog spraw, w których działalność administracji publicznej poddana została kontroli sądowej, przy czym zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takim przepisem szczególnym jest art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz.U. z 2022 r., poz. 1079 z późn. zm.), dalej: ustawa wdrożeniowa.
Ustawa wdrożeniowa obok sposobu wyboru projektów do dofinansowania oraz procedury odwoławczej w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego, reguluje również postępowanie sądowoadministracyjne i to pod wieloma względami odmiennie od trybu określonego w p.p.s.a., która znajduje odpowiednie zastosowanie jedynie w zakresie nieuregulowanym przez ustawę wdrożeniową, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 p.p.s.a. (art. 76 ustawy wdrożeniowej). Wprowadza także pewne modyfikacje w stosunku do rozwiązań przewidzianych w p.p.s.a., przez skrócenie terminu do wniesienia skargi, wprowadzenie terminu do jej rozpoznania, czy też wprowadzenie trybu bezpośredniego wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Powyższe rozwiązania, zgodnie z intencją ustawodawcy, zmierzały do uzyskania efektu szybkości postępowania, idącego dalej niż to umożliwia realizacja przepisów p.p.s.a.
Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w wypadkach wskazanych w ustawie, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. W wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może stosownie do art. 73 ust. 8 ustawy wdrożeniowej:
1. uwzględnić skargę stwierdzając, że:
a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę właściwej instytucji w celu ponownego rozpatrzenia podjętego przez nią rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu, o którym mowa w art. 69 ust. 1 pkt 2, albo w przedmiocie negatywnej ponownej oceny, o której mowa w art. 69 ust. 4 pkt 2 lub
b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia właściwej instytucji, która pozostawiła protest bez rozpatrzenia;
2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;
3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.
Z powyższego wynika, że kontroli sądów administracyjnych poddana jest ocena projektów zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, dokonywana przez właściwą instytucję zarządzającą programami operacyjnymi w realizacji takich programów, po wyczerpaniu środków odwoławczych. Przepisem zakreślającym granice sprawy i kontroli sądowej, w razie złożenia skargi od nieuwzględnienia protestu (negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia) jest art. 73 ust. 5 w zw. z art. 75 ust. 1 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
Przedmiotem kontroli sądowej jest uchwała Instytucji Zarządzającej Programem Regionalnym Fundusze Europejskie dla Podkarpacia 2021-2027 - w tym wypadku Zarządu Województwa Podkarpackiego o nieuwzględnieniu protestu wniesionego przez skarżącą od negatywnej oceny formalnej wniosku o dofinasowanie ze względu na niespełnienie kryteriów oceny formalnej standardowej: "Kwalifikowalność zakresu rzeczowego", "Prawidłowość sporządzenia wniosku", "Prawidłowość sporządzenia załączników do wniosku/prawidłowość uzupełnień wniosku i załączników".
Należy wskazać, że z art. 45 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza postepowanie w zakresie wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania oraz równe traktowanie wnioskodawców. W ten sposób określono ogólne, ale zarazem rudymentarne zasady dotyczące wszystkich trybów wyłaniania projektów do dofinansowania. Wymienione w nim zasady przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania dotyczą każdego etapu konkursu - począwszy do momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego. Zasady te dotyczą także uzasadnienia stanowiska, czy to na etapie oceny formalnej, czy merytorycznej projektu, jak też na etapie oceny słuszności zarzutów protestu. Zasady te maja charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej, znajdując umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z traktatowej zasady równości. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w relacji do zasady równości, realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest natomiast z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 4 sierpnia 2016 r. II GSK 3435/16, 22 marca 2017 r. II GSK 339/17).
Podkreślenia wymaga, że w sprawach, przedmiotem których jest ocena projektu, dokonywana w oparciu o przepisy ustawy wdrożeniowej, poza powszechnie obowiązującymi przepisami prawa unijnego i krajowego, wzorzec kontroli stanowią również, a nawet przede wszystkim, postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego w rozumieniu art. 6 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy system realizacji programu operacyjnego zawiera warunki i procedury obowiązujące instytucje uczestniczące w realizacji programów operacyjnych, obejmujące w szczególności zarządzanie, monitorowanie, sprawozdawczość, kontrolę i ewaluację oraz sposób koordynacji działań podejmowanych przez instytucje. Podstawę systemu realizacji programu operacyjnego mogą stanowić w szczególności przepisy prawa powszechnie obowiązującego, wytyczne, szczegółowy opis osi priorytetowych programu operacyjnego, opis systemu zarządzania i kontroli oraz instrukcje wykonawcze zawierające procedury działania właściwych instytucji (art. 6 ust. 2 ustawy). Z uwagi na fakt, że w świetle ostatniego z powołanych przepisów katalog dokumentów mogących wejść w skład systemu realizacji jest otwarty, na system ten składają się różnego rodzaju dokumenty, w tym Regulamin Konkursu, określający - w myśl art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy wdrożeniowej - kryteria wyboru projektów.
W konsekwencji również dokumentom systemu realizacji programu, o których mowa w art. 6 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, należy przyznać walor źródła prawa (w szerokim znaczeniu), jako że system ten ma swoje umocowanie w ustawie, zaś jego normy mają generalny charakter i są skierowane do nieokreślonego kręgu adresatów (potencjalnych wnioskodawców dofinansowania).
W szczególności Regulamin konkursu jest dokumentem systemu realizacji programu operacyjnego (art. 6 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Treść takiego regulaminu nie może być sprzeczna z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Dokument, na podstawie którego wyłaniani mają być potencjalni beneficjenci programu, nie jest wprawdzie zbiorem norm prawnych mających wiązać w sposób właściwy źródłom prawa, lecz dotyczy norm, na których obowiązywanie godzi się każdy ubiegający o udzielenie wsparcia. Są to bowiem reguły stosowane w celu wyłonienia kontrahenta umowy cywilnoprawnej w ściśle określonej procedurze (por. np. wyrok NSA z 13 czerwca 2017 r. II GSK 1648/17).
Dlatego też zgodnie z art. 50 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 54 ust. 1 ustawy wdrożeniowej projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, a właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu.
Powyższe oznacza, że uczestnik konkursu obowiązany jest bezwzględnie podporządkować się regulaminowi postępowania konkursowego, ale również właściwa instytucja winna dokonać wyboru projektów do dofinansowania kierując się zapisami Regulaminu konkursu w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny.
W ocenie Sądu postępowanie Instytucji Zarządzającej w zakresie badanego kryterium formalnego spełniło powyższe wymogi.
W rozpoznawanej sprawie IZ uznała, że protest nie zasługuje na uwzględnienie, stwierdzając, że wniosek o dofinansowanie w ostatniej złożonej wersji nie spełnił trzech kryteriów formalnych: "Kwalifikowalność zakresu rzeczowego", "Prawidłowość sporządzenia wniosku", "Prawidłowość sporządzenia załączników do wniosku/prawidłowość uzupełnień wniosku i załączników". Uznano, że w każdym z w/w kryteriów skarżąca nie dochowała należytej staranności przy sporządzaniu wniosku o dofinasowanie projektu, popełniając szereg uchybień związanych z jego przygotowaniem zgodnie z wymaganiami Regulaminu wyboru i Instrukcji wypełniania formularza wniosku o dofinasowanie.
W trakcie oceny formalnej skarżąca była dwukrotnie wzywana do korekty wniosku i załączników, tj. 20 stycznia 2025 r. i 26 lutego 2025 r., w odpowiedzi na które skarżąca przedkładała uzupełnia (29 stycznia 2025 r., 7 marca 2025 r.).
Należy zgodzić się z organem, że każdorazowo wersje te zawierały błędy, w konsekwencji więc żadna z przedłożonych przez nią wersji nie była wolna od wad i braków.
Rację należy przyznać Instytucji Zarządzającej, że konkurencyjny sposób wyboru projektów do dofinansowania wymaga, aby wnioskodawca ubiegający się o dofinansowanie zgłaszanego projektu rzetelnie i wyczerpująco przygotował swój wniosek aplikacyjny, jak też, gdy wywodzi, że finalnie braki w złożonej dokumentacji, czy brak zgodności z zapisami Regulamin wyboru obciążają wnioskodawcę. To zatem skarżąca ponosi konsekwencję błędów w złożonym wniosku o dofinasowanie.
Organ obowiązany jest zaś przestrzegać przyjętych w danym konkursie zasad postępowania, i w razie przyznania uczestnikom danego konkursu uprawnienia do uzupełnienia czy poprawienia wniosku, winien wyciągać negatywne konsekwencje przewidziane Regulaminem wyboru jeżeli po umożliwieniu realizacji takiego uprawnienia przez uczestnika konkursu, wskazane błędy/braki nie zostaną usunięte.
W realiach niniejszej sprawy skarżącej umożliwiono uzupełnienie/poprawę wniosku. Jednakże skarżąca nie zastosowała się do wezwań w należyty sposób.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej, że w jej ocenie nie była zobowiązana do załączania dokumentów w postaci wypełnionego formularza informacji przedstawionych przy ubieganiu się o pomoc de minimis zgodnie ze wzorem dostępnym na stronie oraz wypełnionego Formularza informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis przyznawanej przedsiębiorstwom wykonującym usługi świadczone w ogólnym interesie gospodarczym zgodnie ze wzorem dostępnym na stronie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, należy zgodzić się z organem, że skoro skarżąca zadeklarowała objęcie przedmiotowego projektu trzema różnymi formami pomocy: pomocą de minimim, pomocą de minimis uoig, pomocą publiczną winna zgodnie z Instrukcją przygotowania złączników do wniosku o dofinansowanie projektu, stanowiąca załącznik nr 3 do Regulaminu wyboru, winna załączyć wszystkie wymagane załączniki, adekwatne dla form pomocy publicznej, które zadeklarowała we wniosku w sekcji I "Dodatkowe informacje", polu "Zgodność z przepisami o pomocy państwa".
Zgodnie z Instrukcja przygotowania załączników do wniosku o dofinansowanie projektu należało przedłożyć odpowiednio wypełnione i adekwatne do wskazanej przez Wnioskodawcę formy pomocy załączniki, tj.: 1. W przypadku ubiegania się o pomoc de minimis: wypełniony Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis zgodnie ze wzorem dostępnym na stronie, wypełniony Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis przyznawanej przedsiębiorstwom wykonującym usługi świadczone w ogólnym interesie gospodarczym zgodnie ze wzorem dostępnym na stronie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W przypadku ubiegania się o pomoc inną niż de minimis - wypełniony Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o inną niż pomoc de minimis zgodnie ze wzorem dostępnym na stronie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
W toku oceny formalnej zobowiązano skarżącą do przedłożenia właściwych złączników oraz - w zależności od przyjętej formy udzielenia dofinasowania - w sekcji E wniosku o dofinansowanie w określonym zadaniu wprowadzenia opcji "pomoc de minimis uoig" lub "pomoc publiczna". Pomimo dwukrotnego wezwania do przedstawienia dodatkowych dokumentów w ramach załączników nr 10 skarżąca w ramach uzupełnień przedłożyła jedynie Oświadczenie dotyczące pomocy de minimis (załącznik nr 10.1) oraz Test pomocy publicznej (złącznik nr 10.2).
W odniesieniu do twierdzeń skarżącej, że w jej ocenie projekt nie spełnia przesłanek uznania za pomoc publiczną, gdyż nie dotyczy działalności gospodarczej, nie generuje korzyści ekonomicznej ani nie zakłóca konkurencji w UE, co zostało wykazane w przedłożonym Teście pomocy publicznej z 7 marca 2025 r., a przez złożenie kompletu dokumentów (w załączniku nr 10.1, 20.2 oraz złączników 15B, 15C) miała realną możliwość wykazania, że projekt nie spełnia unijnej definicji działalności gospodarczej, należy wskazać, że zadeklarowanie we wniosku pomocy publicznej, pociągało za sobą obowiązek dołączenia stosownych załączników. W ocenie Sądu rację ma organ, że niespójność w tym zakresie obciąża skarżącą.
Ponadto słusznie, według Sądu, organ uznał, że przedłożony przez skarżącą w ramach uzupełnień z ostatnią wersją wniosku projekt Zarządzenia Burmistrza Miasta [...] w sprawie powierzenia zadania własnego Gminy Miejskiej [...] Miejskiemu Zakładowi Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w [...] (MZGKiM) świadczenia usługi w ogólnym interesie gospodarczym nie spełnia wymagań ustanowionych w Instrukcji przygotowania załączników do wniosku o dofinansowanie projektu, ponieważ nie wskazuje jakich usług w ogólnym interesie gospodarczym dotyczy powierzenie (wymieniono część zakresu rzeczowego projektu), nie określa czasu trwania zobowiązania, obszaru, na którym realizowana będzie usługa oraz właściwej podstawy prawnej powierzenia.
Skarżąca nie spełniła zatem kryterium formalnego standardowego nr 9 "Prawidłowość sporządzenia załączników do wniosku/prawidłowość uzupełnień wniosku i załączników".
Zdaniem Sądu prawidłowe jest także stanowisko IZ odnośnie nie spełnienia kryteriów: "Kwalifikowalność zakresu rzeczowego projektu oraz "Prawidłowość sporządzenia wniosku".
Jeżeli chodzi o zakres rzeczowy projektu to należy wskazać, że skarżąca w pierwotnym wniosku jako złącznik nr 7 do wniosku przedłożyła niewypełnioną "Specyfikację dostaw", a w złożonym w ramach uzupełnienia wniosku o dofinasowanie wraz załącznikiem nr 7 zawarła wykaz środków trwałych, które nie znajdowały się w pierwotnej wersji wniosku, tj. monitor interaktywny, wózek ręczny, ręczny podnośnik paletowy oraz pojemniki (na baterie, akumulatory, świetlówki, odpady). Natomiast w złożonym w ramach drugiego uzupełnienia wniosku w opisie zakresu rzeczowego zadania nr 2 skarżąca dodała do zakresu rzeczowego jeszcze gabloty edukacyjne, których nie była w dwóch poprzednich wersjach wniosku i usunęła ekran projekcyjny, który z znajdował się w zakresie rzeczowym projektu w dwóch jego poprzednich wersjach.
W ocenie Sądu należy podzielić stanowisko IZ, że skoro zgodnie z pkt 14.1.12 lit. c) i d) Regulaminu wyboru w ramach składanych korekt i uzupełnień niedopuszczalne jest wprowadzenie przez wnioskodawcę zmiany związanej z rozszerzeniem lub ograniczeniem zakresu rzeczowego projektu, czy zwiększanie wydatków kwalifikowanych lub dodanie nowego wydatku kwalifikowalnego, skarżąca dokonała nieuprawnionych zmian zakresu rzeczowego wniosku oraz nie uwzględniła wszystkich koniecznych elementów wymagających poprawy/uzupełnienia (pismo z 26 lutego 2025 r.). Powoływanie się przez skarżącą na doprecyzowujący i porządkujący charakter wprowadzonych zmian nie może zmienić oceny, że ich wprowadzenie było nieuprawnione. Zmiany te mogą być dokonywane bowiem wyłącznie na podstawie wezwania Instytucji Organizującej Nabór, to zaś nie dotyczyło włączenia w projekt nowych wydatków kwalifikowanych.
W zakresie zaś kryterium formalnego standardowego nr 8 "Prawidłowość sporządzenia wniosku" IZ wykazała szereg nieprawidłowo wypełnionych pól wniosku tj. niezgodnie z Instrukcją wypełnienia wniosku oraz Regulaminem wyboru, które nie zostały poprawione/uzupełnione mimo dwukrotnego wezwania przez IZ do skorygowania wniosku. Wykazano, że skarżąca:
- nie wyodrębniła w zadaniu nr 1 zgodnie z poleceniem i wymogami Instrukcji wypełniania formularza wniosku o dofinansowanie projektu oddzielnego podzadania dotyczącego wydatków objętych limitem na dostępność wraz z odpowiadającą im kwotą kosztów (kwoty te zostały jedynie dopisane w polu "Nazwa kosztu" co uniemożliwiło ustalenie, jaki zakres robót budowlanych został objęty limitem na dostępność),
- nie dokonała zmian w sekcji E "Budżet projektu" w zadaniu nr 2 "Dostawa wyposażenia Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych (PSZOK) w [...]" (wszystkie pozycje wyposażenia w ramach dostaw zostały ujęte przez s w jednej pozycji budżetowej),
- nie dokonała poprawy w sekcji E Budżet projektu, pola E1 Zadania, zadania nr 4 pn. "Koszty pośrednie" zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku (dla żadnej pozycji budżetowej ujętej w ramach zadania nr 4 nie wskazano podstaw udzielenia pomocy publicznej),
- wskazała w ostatniej złożonej wersji wniosku o dofinansowanie dwie różne formy pomocy dla wydatku pn. "Zakup ładowarki teleskopowej" zadanie nr 2 (w sekcji D wskazano pomoc de minimis, a w sekcji I "Dodatkowe informacje" w polu "Zgodność z przepisami o pomocy państwa" wybrano zakres projektu objęty pomocą de minimis na świadczenie usług w ogólnym interesie gospodarczym (UOIG), zgodnie z Rozporządzeniem Komisji (UE) 2023/2832 z dnia 13 grudnia 2023 r.,
- w ostatecznym wniosku o dofinasowanie w sekcji I "Dodatkowe informacje" wykazano objęcie wydatku "budowa magazynu oraz wiaty magazynowej wraz z placem" dwoma rodzajami pomocy (pomoc de minimis uoig oraz pomoc publiczną 50% intensywności wsparcia, w opisie pola nie podano zgodnie z wymogami Instrukcji wypełniania wniosku łącznej kwoty wnioskowanej pomocy publicznej/pomocy de minimis);
- nie wyodrębniła w sekcji E Budżet projektu, w zadaniu nr 4 oddzielnych pozycji budżetowych dotyczących kosztów pośrednich dla wydatków objętych pomocą de minimis/pomocą publiczną oraz dla wydatków nieobjętych pomocą de minimis (nie wskazano od których pozycji budżetowych zostały naliczone koszty.
Należy przychylić się do stanowiska organu, że z uwagi na brak prawidłowego wypełnienia wszystkich pól wniosku, tj. zgodnego z Instrukcją wypełnienia wniosku i Regulaminem wyboru, skarżąca nie spełniała kryterium formalnego standardowego nr 8 Prawidłowość sporządzenia wniosku o dofinasowanie.
Podkreślić przy tym należy, iż stosownie do pkt 13.2.3 Regulaminu wyboru, w sytuacji, gdy projekt nie spełnia choćby jednego z kryteriów formalnych, uzyskuje ocenę negatywną. Konsekwencją stwierdzenia nie usuniętych braków powinno być zatem uzyskanie negatywnej oceny formalnej.
W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie zarzut wyciągnięcia wobec skarżącej zbyt daleko idących konsekwencji w zakresie stwierdzenia braków formalnych wniosku. Relatywizowanie istotności braków czyniłoby taki konkurs nieprzejrzystym i stwarzałoby pole dla członków KOP do dowolności ocen, a tym samym braku rzetelności. Natomiast pominięcie spornych kryteriów, albo odmienna ich ocena zgodna z oczekiwaniem skarżącej, w istocie prowadziłaby do modyfikacji warunków konkursu, co przecież wpływałoby bezpośrednio na przebieg naboru z naruszeniem przez organ zasady równości stron i bezstronności organu. Takie działanie organu naruszałoby zasady uczciwej konkurencji, równości stron postępowania i dawałoby podstawę do postawienia zarzutu uchybienia obowiązkowi bezstronności.
Podsumowując Sąd uznał, że zaskarżona uchwała zawiera szczegółową, rzetelną i jednoznaczną analizę kwestionowanej w skardze oceny kryterium, z odniesieniem się do wszystkich podniesionych przez skarżącą zarzutów. Uzasadnienie jej jest na tyle wyczerpujące, że pozwala skarżącej na odniesienie się do zawartej tam argumentacji, a przez to podjęcie stosownej obrony, a Sądowi na dokonanie oceny prawidłowości zawartego w niej stanowiska organu. Organ kierując się przytoczonymi i omówionymi w skarżonym akcie zapisami Regulaminu wyboru, działał zgodnie z ustalonymi zasadami, równymi dla wszystkich wnioskodawców, przez co nie można mu zarzucić naruszenia wymienionych zasad w postępowaniu konkursowym. Kwestionowana przez skarżącą ocena wniosku o dofinasowanie zawarta w zaskarżonym negatywnym rozpatrzeniu protestu, nie jest dowolna i mieści się w granicach logicznego rozumowania, a przy tym jest spójna, wyczerpująca, odpowiada zasadom doświadczenia życiowego oraz pozostaje w związku z dokumentacją naboru i ustalonymi kryteriami. W konsekwencji nie sposób stwierdzić, że organ uchybił wynikającym z treści art. 45 § 1 ustawy wdrożeniowej zasadom przejrzystości, rzetelności i bezstronności, a przede wszystkim pod tym kątem odbywa się kontrola sądowa trybu konkursowego.
Według Sądu argumentacja skarżącej stanowi wyłącznie polemikę z poprawnymi, uzasadnionymi w okolicznościach niniejszej sprawy, ustaleniami organu. Skarżąca nie zdołała skutecznie wykazać braku przejrzystości, rzetelności i bezstronności w działaniu organu przy wyborze projektu do dofinansowania, a tym samym nieprawidłowej oceny dokonanej przez IZ.
Sąd nie uwzględnił zawartego w piśmie procesowym z 20 sierpnia 2025 r. wniosku skarżącej o skierowanie w trybie art. 267 TFUE pytań prejudycjalnych do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zdaniem Sądu kwestie podnoszone przez skarżącą w sformułowanych pytaniach nie mają wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy dotyczącej negatywnej oceny formalnej projektu.
Wobec niezasadności podniesionych w skardze zarzutów, mając na uwadze, że ocena projektu przeprowadzona została w sposób nienaruszający prawa, Sąd na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło