I SA/Rz 422/16

Dnia 12 grudnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Szaro po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2016r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy za okres od października 2010r. do listopada 2014r. w związku ze sprzeciwem J. G. od postanowienia Referendarza sądowego z dnia 15 listopada 2016r. o odmowie przyznania prawa pomocy - postanawia- utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie Referendarza sądowego. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie, postanowieniem z dnia 15 listopada 2016r. odmówił J. G. przyznania prawa pomocy. Jak wskazał Referendarz sądowy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, J. G. we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał jedynie w sposób lakoniczny: "brak dochodów". Skarżący przemilczał również wezwanie, jakie skierował do niego Referendarz sądowy do uzupełnienia swojego oświadczenia o dane obejmujące źródła utrzymania i wysokość dochodów. W tej sytuacji Referendarz sądowy stwierdził, że Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Skarżący nie wywiązał się z nałożonego w wezwaniu obowiązku. Milczenie skarżącego w kwestii odnoszącej się do jego sytuacji potraktowano jako odmowę ujawnienia rzeczywistej sytuacji materialnej i życiowej, uniemożliwiając ustalenie istnienia przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy. Brak wymienionych informacji wzbudził wątpliwości, czy skarżący faktycznie wymaga wsparcia w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. J. G. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, który nie zawierał żadnego uzasadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej P.p.s.a.- rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Jak stanowi zaś § 2 tego przepisu w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Na podstawie art. 246 § 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści tego przepisu wynika wprost, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, o co wnioskował Skarżący, jest uzależnione od wykazania przez wnioskującego, że jego sytuacja osobista, rodzinna i finansowa jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zatem ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. W orzecznictwie prezentowane jest stanowisko, że brak współpracy ze strony podmiotu ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy skutkuje uznaniem, że nie wykazał on zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., koniecznych do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (np. postanowienia NSA z dnia: 24 marca 2009r., II FZ 91/09,; 4 października 2012r., II FZ 700/12; 28 marca 2012r., I OZ 179/12, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie Skarżący nie przedstawił jakichkolwiek danych odnoszących się do jego sytuacji osobistej, rodzinnej i finansowej, które pozwoliłyby ocenić jego zdolność do ponoszenia kosztów postępowania sądowego. We wniosku o przyznanie prawa pomocy Skarżący wskazał jedynie: - "Brak dochodów". Skarżący nie odpowiedział na wezwanie Referendarza sądowego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie danych obejmujących źródła utrzymania i wysokość dochodów. W sprzeciwie od postanowienia Referendarza sądowego Skarżący również nie przedstawił jakiegokolwiek uzasadnienia. Mając na względzie powyższe, a więc całkowity brak wykazania przez Skarżącego przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, Sąd na podstawie art. 260 § 1 oraz § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji i utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.