I SA/Rz 579/14
PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-07-03
Skład orzekający: Małgorzata Futera
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wcześniej uzyskał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, może ponownie ubiegać się o zwolnienie od innych kosztów sądowych, jeśli jego sytuacja materialna nie uległa istotnej zmianie, a sąd rozpatruje kolejny wniosek w tej samej sprawie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący może ubiegać się o zwolnienie od innych kosztów sądowych, nawet jeśli jego sytuacja materialna nie uległa istotnej zmianie, a poprzednio uzyskał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było zapewnienie konstytucyjnego prawa do sądu, zwłaszcza w sytuacji, gdy skarżący sygnalizuje chęć zaskarżenia kolejnych rozstrzygnięć sądu wyższej instancji.Stan faktyczny
Skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, powołując się na biedę i zły stan zdrowia. Jego dochody to renta w wysokości 1289 zł brutto, a majątek to dom i nieruchomość rolna, które wymagają remontu. Wcześniejsze wnioski o prawo pomocy były już rozpoznawane przez WSA i NSA, a skarga skarżącego została odrzucona.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2015r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku J.S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie umorzenia zaległości podatkowej w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za 2009 r. - postanawia – zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości.
J.S. (dalej: skarżący) w sprawie ze skargi opisanej w sentencji niniejszego postanowienia wnioskiem z dnia 27 czerwca 2015 r. zwrócił się ponownie o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata, motywując go tak samo jak poprzednio tj. biedą i złym stanem zdrowia. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym tylko z żoną, która jak zaznaczył jest bez pracy. Jedynym dochodem tego gospodarstwa według oświadczenia jest renta skarżącego w wysokości 1289 zł (brutto). W rubryce nr 7 urzędowego formularza dotyczącej majątku skarżący wyszczególnił dom o pow. 123 m² i nieruchomość rolną o pow. 1,68 ha (V i VI klasy z przeznaczeniem na zalesienie). Zaznaczył, że to co posiada nadaje się wyłącznie do remontu, ale na taki nie może sobie pozwolić z powodu braku środków pieniężnych.
Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje:
Wniosek skarżącego w rozpoznawanej sprawie jest kolejnym wnioskiem o zastosowanie prawa pomocy. Kwestia ta była już przedmiotem rozpoznania zarówno przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie (WSA) , jak też przez Naczelny Sąd Administracyjny. Postanowieniem z dnia 18 września 2014r., sygn. I SA/Rz 579/14 WSA oddalił wniosek J.S. o przyznanie prawa pomocy, a postanowieniem z dnia 17 listopada 2014 r. sygn. II FZ 1736/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na to rozstrzygnięcie.
Kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany w trybie art. 165 P.p.s.a. i postanowieniem z dnia 19 grudnia 2014 r. sygn. I SA/Rz 579/14 Sąd odmówił zmiany własnego postanowienia z dnia 18 września 2014 r., a następnie postanowienie to zostało skontrolowane przez Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 16 lutego 2015 r., sygn. II FZ 22/15 oddalił na nie zażalenie.
Po odrzuceniu skargi skarżącego, co nastąpiło postanowieniem WSA z dnia 18 marca 2015 r. (sygn. I SA/Rz 579/14), po uprzednim wezwaniu do wykonania zarządzenia przez uiszczenie wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, skarżący w piśmie z dnia 23 marca 2015 r. nazwanym skargą na ww. postanowienie, ponownie zwrócił się o udzielenie mu prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2015 r. sygn. I SA/Rz 579/14 skarżący został zwolniony od uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej oraz ustanowiono dla niego adwokata. Ponieważ także wniósł skargę kasacyjną od ww. postanowienia o odrzuceniu skargi, koniecznym stało się uiszczenie wpisu od zażalenia na postanowienie w tym przedmiocie, wydane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w dniu 18 czerwca 2015 r. (sygn. I SA/Rz 579/14).
Rozpoznając wniosek skarżącego stwierdzono , co następuje:
Na wstępie należy zaznaczyć, że z uwagi na okoliczność tego rodzaju, że poprzedni wniosek skarżącego o ustanowienie adwokata został rozpoznany pozytywnie, obecnie rozpatrywany wniosek może dotyczyć zatem wyłącznie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od innych kosztów sądowych, od których skarżący wcześniej nie uzyskał zwolnienia, a zatem jest częściowym wnioskiem o prawo pomocy z mocy art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej zwanej P.p.s.a.).
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 P.p.s.a.- przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W postępowaniu o przyznanie prawa pomocy w rozpoznawanej sprawie wzięto pod ocenę przesłanki powołane w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia z dnia 27 kwietnia 2015 r. (sygn. I SA/Rz 579/14), a przede wszystkim to, że prawo pomocy jest instytucją szczególną, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego, a tym samym realizację uprawnień wynikających z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej. Dlatego mając na uwadze powyższe, należy tak interpretować przepisy prawa, aby nie zamykać stronie możliwości dochodzenia swoich praw na drodze sądowej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2011 r., sygn. I OZ 520/11, dostępne w systemie CBOIS) .
Z akt sprawy i przedłożonych dokumentów nie wynika, aby sytuacja życiowa i materialna zmieniła się w istotny sposób, ale wziąwszy pod uwagę, że WSA postanowieniem z dnia 18 marca 2015 r. odrzucił skargę skarżącego oraz odrzucił skargi kasacyjne (postanowienie z dnia 18 czerwca 2015 r.) i to, że skarżący sygnalizuje chęć wniesienia środków zaskarżenia w celu skontrolowania przez sąd wyższej instancji rozstrzygnięć Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, to z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło