I SA/Rz 746/13

WyrokWSA w Rzeszowie2013-10-22

Skład orzekający: Małgorzata Niedobylska, Grzegorz Panek, Jacek Surmacz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków są wiążące dla organu podatkowego przy ustalaniu podatku od nieruchomości, nawet jeśli strona kwestionuje ich zgodność z księgą wieczystą?
Ratio decidendi
Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę dokonywania wymiaru podatków i są bezwzględnie wiążące dla organu podatkowego. Organ podatkowy nie ma uprawnień do dokonywania własnych ustaleń faktycznych co do istnienia, wielkości czy klasyfikacji nieruchomości ujawnionych w ewidencji, a wszelkie zmiany powinny być dokonywane w odrębnym postępowaniu prowadzonym przez właściwe organy ewidencyjne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia podatku od nieruchomości za rok 2011. Organ pierwszej instancji ustalił podatek od budynku mieszkalnego i gruntów innych, opierając się na danych z ewidencji gruntów i budynków, które wskazywały konkretnych współwłaścicieli. Strona skarżąca (współwłaścicielka) kwestionowała prawidłowość tych danych, wskazując na rozbieżności z księgą wieczystą i zarzucając niejasność decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Małgorzata Niedobylska Sędziowie WSA Grzegorz Panek / spr./ NSA Jacek Surmacz Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 października 2013r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2013r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podatku od nieruchomości za 2011 rok - oddala skargę- Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. znak: [...] wójt Gminy ustalił współwłaścicielom: A.P., L.P., B.C., D.F., D.J., J.J., K.S-R., M.S. i W.S., wysokość podatku od nieruchomości za rok 2011 w wysokości 371,00 zł. Podatek ustalono od budynku mieszkalnego o powierzchni użytkowej 312,78 m2 oraz gruntów innych o pow. 2400 m2. Uzasadniając podjętą decyzję organ pierwszej instancji stwierdził, że w celu ustalenia stron postępowania, na podstawie pisma Starostwa Powiatowego z dnia [...] grudnia 2012 r. znak: [...] ustalił, że rozbieżność pomiędzy danymi w ewidencji gruntów i budynków wynika z wprowadzenia w 2010 r. prawomocnych postanowień sądowych I Ns 42/00 z dnia [...] czerwca 2000 r. oraz I Ns 825/09 z dnia [...] maja 2010 r. w wyniku których współwłaścicielami nieruchomości nr [...] położonej na terenie miejscowości K. zostali: A.P. i L.P. (9/24 cz.), K.S-R. (9/24 cz.), D.J. (5/48 cz.), B.C. (3/64 cz.), W.S. (3/64 cz.), J.J. (1/24 cz.), D.F. (1/192 cz.) i M.S. (1/192 cz.). Celem ustalenia podatku od nieruchomości za 2011 rok dla nieruchomości gruntowej nr [...] położonej w miejscowości K. oraz posadowionego na tej nieruchomości budynku mieszkalnego organ wziął pod uwagę treść decyzji Starosty [...] z dnia [...] lutego 2011 r. z uzasadnienia której wynika, że wprowadzone na podstawie tej decyzji inne klasyfikacje gruntów działki nr [...] nie tyle stanowią zmianę klasyfikacji gruntów obowiązującą od daty ich wprowadzenia, lecz raczej mają na celu sprostowanie dotychczasowych wpisów. Stanowią więc, zdaniem organu, skuteczny przeciwdowód przeciwko wpisom w ewidencji gruntów potwierdzając, że na działce nr [...] w 2011 roku w ogóle nie było użytków rolnych i leśnych, tym samym działka posiadająca użytek "B" - tereny mieszkaniowe o powierzchni 2400 m2, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości za cały 2011 rok. Celem ustalenia powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego nr [...], organ przeprowadził oględziny w dniu 12 marca 2013 r. podczas których dokonał pomiaru powierzchni użytkowej i ustalił tą powierzchnię na 312,78 m2, która stanowi podstawę do opodatkowania budynku podatkiem od nieruchomości. Od powyższej decyzji wójta Gminy odwołali się A.P. i L.P. Zrzucili decyzji niejasność polegającą na braku określenia jakiej nieruchomości i jakiej księgi wieczystej dotyczy decyzja, a także niejasność w uzasadnieniu, dotyczącą ustalenia współwłaścicieli. Prowadzonemu postępowaniu zarzucają natomiast brak przejrzystości, zaś odmowa podania powierzchni wyliczonych w poszczególnych pomieszczeniach wskazuje, ich zdaniem, na chęć ukrycia czegoś przed podatnikami. Odwołujący się podnoszą ponadto, że z dokumentów podatkowych, treści odwołania wniesionego przez współwłaścicielkę, protokołów postępowania sądowego w sprawie o zniesienie współwłasności nieruchomości wnika, że dla działki nr 535/1 dla której prowadzona była księga wieczysta dawna, została założona druga księga wieczysta. Pismem z dnia 16 maja 2013 r. A.P. wniosła do Kolegium Odwoławczego dodatkowe wyjaśnienia stwierdzając, że niewłaściwie wystawiane decyzje i celowe wprowadzanie w błąd przez urzędników Gminy stanowiło jedno z ogniw w łańcuchu zaplanowanych działań przeciw nim i ich własności. Sprawa własności nieruchomości była jasna, jednak doszło do fałszerstw z udziałem, za wiedzą i przyzwoleniem urzędników i funkcjonariuszy. Podtrzymała zarzuty dotyczące braku jasnego sprecyzowania w decyzji z dnia 15 kwietnia 2013 r. jakiej nieruchomości i jakiej księgi wieczystej dotyczy. Wniosła także zastrzeżenia do sporządzonego przez komisję, powołaną zarządzeniem Wójta Gminy, protokołu z pomiarów powierzchni budynku. Uznaje, że sporządzone przez komisję zapiski to brudnopisy, z którego powinien zostać sporządzony czytelny wykaz do akt sprawy, jakie powierzchnie ustalono w poszczególnych pomieszczeniach. Zapisy komisji są, zdaniem odwołującej się, nieczytelne, nie może sprawdzić i porównać metrażu z własnymi wcześniejszymi wyliczeniami. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał się na treść przepisu art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm. - określanej dalej także jako u.o.p.o.l.) zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m.in. grunty oraz budynki lub ich części. Podatnikami podatku od nieruchomości są osoby, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.o.p.o.l.)). W myśl art. 3 ust. 4 tej ustawy, jeżeli nieruchomości lub obiekt budowlany stanowią współwłasność lub znajdują się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowią odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. Każdy ze współwłaścicieli winien być wymieniony w decyzji podatkowej i jest zobowiązany do uiszczenia podatku. Przy czym solidarny charakter tego zobowiązania oznacza, że uiszczenie podatku (lub jego wyegzekwowanie) przez jednego z podatników, powoduje wygaśnięcie zobowiązania w stosunku do wszystkich współwłaścicieli, a osoba która uiściła całe zobowiązanie może żądać od pozostałych podatników zwrotu przypadających stosownie do ich udziałów we współwłasności kwot podatku (art. 91 i art. 92 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej, w związku z art. 366 i art. 376 Kodeksu cywilnego). Wydając zaskarżoną decyzję organ podatkowy I instancji ustalił podatników zobowiązanych do uiszczenia ustalonego zobowiązania podatkowego na podstawie wypisu z rejestru ewidencji gruntów prowadzonej przez Starostę, wg stanu na 2011 rok. Zgodnie z tym wypisem współwłaścicielami działki nr [...] położonej w K. są: A.P. i L.P. (9/24 cz.), K.S-R. (9/24 cz.), D.J. (5/48 cz.), B.C. (3/64 cz.), W.S. (3/64 cz.), J.J. (1/24 cz.), D.F. (1/192 cz.) i M.S. (1/192 cz.). Podnoszone przez odwołujących się rozbieżności pomiędzy zapisami w ewidencji gruntów, a przedstawianymi odpisami z księgi wieczystej zostały przez organ wyjaśnione. Jak bowiem wynika z załączonego do akt sprawy pisma Starosty z dnia 18 grudnia 2012 r. stan własności działki nr [...] został zaktualizowany w 2009 roku na podstawie odpisu z księgi wieczystej, a następnie w wyniku wprowadzenia w 2010 r. prawomocnych postanowień sądowych I NS 42/00 i I NS 825/09 stwierdzających nabycie spadku po J.S. i I.S.. Zatem wynika z powyższego, że organ wydając zaskarżoną decyzję prawidłowo uznał, że w załączonym do akt sprawy wypisie z ewidencji gruntów wykazane są osoby będące w roku 2011 współwłaścicielami opodatkowanej nieruchomości. Organ odwoławczy zauważył przy tym, że przedkładane przez odwołujących się odpisy z ksiąg wieczystych z dnia 25 listopada 2008 r. i 4 kwietnia 2013 r. nie uwzględniają powołanych wyżej postanowień sądowych o stwierdzeniu nabycia spadku po I.S. i J.S. Nie mogą więc stanowić podstawy do ustalenia współwłaścicieli opodatkowanej nieruchomości. Strony postępowania zostały zatem prawidłowo ustalone i wymienione w sentencji decyzji, a w jej uzasadnieniu powołane zostały dowody na podstawie których dokonano tych ustaleń. Niesłuszny jest więc zarzut odwołujących się, którzy wskazują na niejasności w uzasadnieniu decyzji, dotyczące ustalenia współwłaścicieli nieruchomości. Organ odwoławczy uznał także, że powierzchnia budynku została ustalona w prawidłowy sposób. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożyła skargę A.P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Zarzuciła w niej błędne ustalenia, co narusza jej interes prawny oraz jej męża. W jej ocenie organ odwoławczy nie zapoznał się z treścią księgi wieczystej nr [...], a powołując się na treść odpisów z ksiąg wieczystych z dnia 25 listopada 2008 r. i 4 kwietnia 2013 r. podaje nieprawdziwe dane. W uzupełnieniu skargi skarżąca nadesłała do Sądu swoją korespondencję z Ambasadą Rzeczypospolitej Polskiej w Paryżu i Ambasadą Republiki Francuskiej w Warszawie. Pisma z dnia 7 lutego 2013 r. kierowane do Rzecznika Praw Obywatelskich, z dnia 22 stycznia 2013 r. adresowane do Dyrektora Narodowego Funduszu Zdrowia w Rzeszowie oraz korespondencję z wójtem Gminy. W dniu rozprawy przed sądem zostały przedłożone kolejne pisma które zostały wystosowane przez skarżącą do różnych organów w tym pismo z dnia 18 października 2013 r. adresowane do Wojewody. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 cyt. ustawy). Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja/postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.). Wskazać należy na wstępie, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty oraz budynki lub ich części zaś podatnikami podatku od nieruchomości są między innymi - zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 współwłaściciele nieruchomości. Zgodnie natomiast z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193 poz. 1287 ze zm. ) dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę dokonywania wymiaru podatków. Według utrwalonego poglądu wyrażanego w orzecznictwie sądowym ewidencja gruntów i budynków ma walor dokumentu urzędowego (w rozumieniu art. 194 Ordynacji podatkowej), na którego podstawie należy dokonywać odpowiedniego wymiaru podatkowego - w podatku od nieruchomości. Aktualne dane z ewidencji mają przy tym charakter bezwzględnie wiążący dla organu podatkowego, wobec czego w postępowaniu podatkowym nie ma on uprawnień do dokonywania własnych ustaleń faktycznych co do istnienia, wielkości czy klasyfikacji nieruchomości ujawnionych w ewidencji. Wszelkie zmiany w tym zakresie winny być zatem dokonywane wyłącznie w ramach odrębnego postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy właściwe w kwestii prowadzenia ewidencji gruntów i budynków (zob. m. in. wyrok WSA w Gliwicach z 17 listopada 2010 r., I SA/GL 700/10, lex nr 653594; wyrok WSA w Krakowie z 27 stycznia 2010 r., I SA/Kr 955/09, lex nr 554026; wyrok NSA z 13 stycznia 2010 r., II FSK 1243/08, lex nr 558871). Ponieważ dane z ewidencji gruntów są wiążące dla organów podatkowych w kwestii wymiaru podatków, zdaniem Sądu organy zasadnie stwierdziły, że ewidencja stanowi podstawę dla potraktowania osób wskazanych w decyzji jako podatników i określenia im jako współwłaścicielom zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 r. Organy w tej kwestii dokonując ustaleń prawidłowo oparły się na wypisie z rejestru gruntów z dnia 7 kwietnia 2011 r. oraz zawiadomieniu Starostwa Powiatowego z dnia 15 kwietnia 2011 r. o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków zgodnie z którym współwłaścicielami nieruchomości nr [...] położonej na terenie miejscowości Krzemienna w 2011 r. byli A.P. i L.P. (9/24 cz.), K.S-R. (9/24 cz.), D.J. (5/48 cz.), B.C. (3/64 cz.), W.S. (3/64 cz.), J.J. (1/24 cz.), D.F. (1/192 cz.) i M.S. (1/192 cz.). Wskazać tutaj należy, że organy podatkowe nie były władne w ramach prowadzonego postępowania podatkowego do dokonywania jakiejkolwiek oceny legalności działania dotyczącego wprowadzania zmian w ewidencji. Jest to bowiem wyłączna kompetencja organu ewidencyjnego - starosty. Odnośnie korespondencji prowadzonej przez skarżącą z różnymi organami należy zauważyć, że kwestie w niej poruszane nie dotyczą bezpośrednio materii będącej przedmiotem orzekania w niniejszej sprawie. Z tego też względu problematyka w niej poruszana nie mogła mieć wpływu na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2011 r. Mając to wszystko na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło