II SA/Rz 1258/16

WyrokWSA w Rzeszowie2017-03-14

Skład orzekający: Joanna Zdrzałka, Piotr Godlewski, Marcin Kamiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy wydana na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2016 r., mogła zostać wydana bez fizycznego zatrzymania prawa jazdy przez policjanta w trybie art. 135 ust. 1 pkt 1a Prawa o ruchu drogowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy wydana na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2016 r., mogła zostać wydana wyłącznie w sytuacji, gdy policjant fizycznie zatrzymał prawo jazdy w trybie art. 135 ust. 1 pkt 1a Prawa o ruchu drogowym. Brak takiego fizycznego zatrzymania dokumentu uniemożliwiał wydanie decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy, co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji i umorzeniem postępowania jako bezprzedmiotowego.
Stan faktyczny
Skarżący W. M. został ukarany decyzją Starosty, utrzymaną w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, za zatrzymanie prawa jazdy na okres 3 miesięcy z powodu przekroczenia dopuszczalnej prędkości o ponad 50 km/h na obszarze zabudowanym. Policja ujawniła wykroczenie, ale nie zatrzymała fizycznie prawa jazdy skarżącego. Skarżący kwestionował prawidłowość pomiaru prędkości oraz podstawę prawną zatrzymania prawa jazdy, argumentując, że nie doszło do fizycznego zatrzymania dokumentu przez policjanta, co było wymogiem w obowiązującym wówczas stanie prawnym.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, umorzył postępowanie administracyjne i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Marcin Kamiński /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2017 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy i zobowiązania do niezwłocznego zwrotu dokumentu I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...]; II. umarza postępowanie administracyjne zakończone zaskarżoną decyzją; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego W. M. kwotę 697 zł /słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi WM (skarżącego) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], wydaną w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy i zobowiązania do niezwłocznego zwrotu dokumentu. Stan faktyczny i prawny sprawy ze skargi na powyższą decyzję przedstawia się następująco: Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], Starosta Powiatu [...]: 1. zatrzymał skarżącemu prawo jazdy kategorii AB nr [...], wydane na druku [...] dnia 19 maja 2005 r. przez Starostę Powiatu [...], na okres 3 miesięcy; 2. zobowiązał skarżącego do niezwłocznego zwrotu dokumentu prawa jazdy i uzależnił początek biegu terminu okresu zatrzymania od daty zwrotu dokumentu do organu. Ponadto wskazując art. 102 ust. 1c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (u.k.p.), organ nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W podstawie prawnej decyzji Starosta wskazał art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c u.k.p. w związku z art. 135 ust.1 pkt 1a lit. a) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (p.r.d.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.). Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ wskazał, że w dniu 6 maja 2016 r. otrzymał zawiadomienie z Komendy Powiatowej Policji w [...] z dnia 30 kwietnia 2016 r. nr l.dz. [...] o naruszeniu przez skarżącego przepisu ruchu drogowego polegającego na kierowaniu przez niego pojazdem z prędkością 102 km/h przy obowiązującym ograniczeniu do 50 km/h, a zatem z prędkością przekraczającą prędkość dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Organ wskazał, że skarżący za to naruszenie został ukarany mandatem karnym, który przyjął, co w konsekwencji potwierdza winę i sprawstwo kierowcy. Organ I instancji wskazał, że w myśl art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności. W opisywanej sprawie należało zatem zatrzymać prawo jazdy skarżącemu na wskazany wyżej okres oraz zobowiązać kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust 1 p.r.d. Organ wskazał ponadto, że zgodnie z art. 102 ust. 1e u.k.p., okres o którym mowa w ust 1c oblicza się na zasadach określonych w k.p.a., przy czym dla ustalenia początku okresu jest właściwa data zwrotu dokumentu do organu właściwego w sprawach wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, a w przypadku zatrzymania prawa jazdy w trybie art. 135 ust 1 pkt 1a p.r.d., data tej czynności. Zdaniem organu decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy wydawana przez starostę nie jest decyzją wydawaną w ramach uznania administracyjnego. Oznacza to, że w przypadku zaistnienia przesłanek tj. otrzymania informacji o przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, starosta jest zobowiązany do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Decyzja ta ma charakter decyzji związanej, dlatego też starosta nie ma możliwości innego rozstrzygnięcia i jest zobligowany do wydania takiej decyzji bez badania przyczyn i okoliczności odnośnie odebrania prawa jazdy przez policję. Starosta wskazał również, że nie ma również możliwości weryfikacji prawidłowości pomiaru, gdyż przepis art. 102 ust. 1c u.k.p. nie daje organom administracji żadnego luzu decyzyjnego w tym zakresie, a nawet nie uzależnia zatrzymania prawa jazdy od zakończenia postępowania przed sądem powszechnym (art. 102 ust. 3 u.k.p.). Organy administracji nie mogą zatem odmówić stosowania powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Końcowo organ wskazał, że zwrot prawa jazdy nastąpi po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego zatrzymanie oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej. W odwołaniu od tej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie. Skarżący podniósł, że ustalenia kontroli drogowej, która odbyła się w dniu 6 maja 2016 r. i której wyniki stanowiły podstawę faktyczną wydania decyzji, nie powinny stanowić podstawy zatrzymania dokumentu prawa jazdy. W ocenie odwołującego się kontrola ta nie ustaliła w sposób nie budzący wątpliwości, że faktycznie doszło do popełnienia wykroczenia. Używany przez Policję radar, którym dokonano pomiaru prędkości nie spełniał bowiem wymogów stawianych § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 lutego 2014 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać przyrządy do pomiaru prędkości pojazdów w ruchu drogowym, oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych, ponieważ konstrukcja i wykonanie przyrządu powinny zapewniać wskazanie pojazdu, którego prędkość została zmierzona. Skarżący podniósł, że urządzenie, którym dokonano pomiaru prędkości kierowanego przez niego samochodu nie spełniało tych warunków. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy opisaną wyżej decyzję Starosty powiatu [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że podstawę materialnoprawną kwestionowanej decyzji stanowi art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. Stosownie do treści ww. przepisu, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku, gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Podstawą faktyczną decyzji o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy było zaś - zgodnie z zawiadomieniem Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia 30 kwietnia 2016 r. - naruszenie przez odwołującego się w tym dniu przepisu ruchu drogowego polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, tj. z prędkością 102 km/h, co stanowi wykroczenie z art. 92a k.w. oraz przyjęcie przez niego mandatu karnego. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw, podmiot, który wydał prawomocne rozstrzygniecie za naruszenie, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a p.r.d., tj. kierowanie pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, niezwłocznie powiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem. Natomiast zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy nowelizującej, podstawą wydania decyzji o której mowa m.in. w art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a p.r.d., tj. zatrzymanie prawa jazdy za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia czynu polegającego m.in. na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Zdaniem Kolegium, w konsekwencji stwierdzenia winy i sprawstwa odwołującego się, co nastąpiło na skutek przyjęcia przez niego mandatu karnego, słusznie Starosta Powiatu [...] zatrzymał skarżącemu prawo jazdy kategorii AB na okres 3 miesięcy, licząc od dnia zwrotu ww. dokumentu, nadając wydanej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując go do zwrotu prawa jazdy. Ustawodawca nie zastosował wszak w treści art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. tzw. "uznania administracyjnego", tj. zwrotu "może" [wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy], który otwierałby organowi administracyjnemu możliwość weryfikowania słuszności wydanej decyzji. Organ odwoławczy podał, że w aktualnym stanie prawnym zatrzymanie prawa jazdy kierowcy, który kierował pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym i który przyjął mandat kamy, jest obligatoryjne (obowiązkowe) i nie doznaje żadnych ograniczeń. Kolegium podało, że odwołujący się przekraczając dopuszczalną prędkość w terenie zabudowanym o więcej niż 50 km/h dopuścił się wykroczenia, będącego jednocześnie na gruncie prawa administracyjnego deliktem administracyjnym, podlegającym sankcji na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. Taką sankcją administracyjną jest zatrzymanie prawa jazdy, jako dokumentu, na okres 3 miesięcy. Stosownie do treści art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.k.p. dokumentem stwierdzającym uprawnienie do kierowania pojazdem silnikowym jest wydane w kraju prawo jazdy. Organ podniósł, że ustawodawca posługuje się pojęciem prawa jazdy, jako dokumentu zawierającego w sobie wszystkie kategorie uprawnień do prowadzenia pojazdów, jakimi legitymuje się posiadacz tego dokumentu. Brak jest zatem podstaw prawnych do przyjęcia, by w przypadku zatrzymania prawa jazdy, jako dokumentu, organ administracyjny był uprawniony do miarkowania, które kategorie prawa jazdy należy zatrzymać, a które nie. Organ odwoławczy wskazał, że odmiennie przedstawia się sprawa środka karnego, orzekanego w związku z popełnieniem przestępstwa przez sąd kamy w postaci zakazu prowadzenia pojazdów (art. 39 pkt 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks kamy) lub w związku z popełnieniem wykroczenia (art. 28 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń). Przepis art. 42 § 1 k.k. uprawnia sąd do orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów określonego rodzaju (a więc określonej kategorii prawa jazdy), podobnie jak przepis art. 29 § 2 k.w., zgodnie z którym orzekając zakaz prowadzenia pojazdów sąd określa rodzaj pojazdu, którego zakaz dotyczy. W ocenie organu odwoławczego bezskuteczna jest argumentacja odwołującego się, kwestionująca prawidłowość dokonanego przez funkcjonariuszy Policji pomiaru prędkości. Zdaniem Kolegium słusznie wskazał organ I instancji, że organ administracji nie ma możliwości weryfikacji prawidłowości pomiaru. Zgodnie z art. 6 k.p.a., organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, zaś przepis art. 102 u.k.p. nakłada na starostę obowiązek zatrzymania prawa jazdy kierowcy za popełnienie ww. deliktu administracyjnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, dopuszczenie dowodu z dokumentów dołączonych do skargi, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1. art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. poprzez jego błędną interpretację, polegającą na przyjęciu, że starosta zobowiązany jest do wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie zawiadomienia Policji o popełnieniu wykroczenia polegającego na przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym, podczas gdy prawidłowa interpretacja tego przepisu prowadzić powinna do wniosku, że wydanie przez starostę decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy może nastąpić wyłącznie w dwóch przypadkach: – w związku z informacją przekazaną przez administratora centralnej ewidencji kierowców, a to na podstawie art. 102 ust. 1a u.k.p., – w związku z informacją funkcjonariusza policji przekazaną staroście w na podstawie art. art. 135 ust. 1 pkt 1a u.k.p. 2. art. 102 ust. 1a u.k.p. oraz art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw, poprzez ich niezastosowanie. Skarżący podniósł, że organ odwoławczy przy rozpoznawaniu odwołania skarżącego pominął przepis art. 102 ust. 1a u.k.p., a nadto przepis art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw. W ocenie skarżącego z pierwszego ze wskazanych przepisów wynika jednoznacznie, że podstawą faktyczną wydania przez starostę decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy jest informacja o przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym, która przekazana została przez administratora centralnej ewidencji kierowców, tj. informacja, która przekazywana jest w trybie art. 102 ust. 1b u.k.p. Co istotne, przepis art. 102 ust. 1b u.k.p., wszedł w życie dopiero z dniem 1 stycznia 2017 r., co wynika z art. 9 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Z drugiego ze wskazanych przepisów zdaniem skarżącego wynika, że do dnia 31 grudnia 2016 r. podstawę wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu przez starostę prawa jazdy, w związku z przekroczeniem w obszarze zabudowanym dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h (art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p.), stanowić może wyłącznie informacja o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy, tj. informacja o zatrzymaniu prawa jazdy przez funkcjonariusza Policji w czasie przeprowadzanej kontroli i za pokwitowaniem. Reguła ta wprost wynika z przepisu art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Skarżący podniósł, że w świetle przytoczonych okoliczności w obowiązującym stanie prawnym brak jest przepisów upoważniających starostę do wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy w sytuacji, gdy dokument prawa jazdy nie został zatrzymany przez funkcjonariusza Policji w chwili ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu - w obszarze zabudowanym - pojazdem z prędkością przekraczają dopuszczalną o więcej niż 50 km/h, tj. w sytuacji uregulowanej w art. art. 135 ust. 1 pkt 1 a ustawy o kierujących pojazdami. Zbieżne stanowisko w zakresie interpretacji wskazanych przepisów zaprezentowane zostało przez Ministerstwo Infrastruktury w piśmie z dnia 18 lipca 2016 r. nr DTD-V-0210-6/TP/2016. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko. Na rozprawie w dniu 14 marca 2017 r. Sąd oddalił wniosek skarżącego o dopuszczenie dowodów z dokumentów dołączonych do skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje: Skarga jest oczywiście uzasadniona i jako taka podlega uwzględnieniu. Sąd administracyjny w toku legalnościowej kontroli zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji stwierdził istotne naruszenie prawa materialnego, które miało bezpośredni wpływ na treść kwestionowanego rozstrzygnięcia sprawy. Niezależnie od podniesionych w skardze zarzutów oraz złożonych wniosków, Sąd działając z urzędu i nie będąc związany granicami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.), poddał weryfikacji w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji (art. 135 p.p.s.a.), sankcjonując stwierdzone naruszenie prawa w granicach wyznaczonych w art. 145 § 1 i § 3 p.p.s.a. Zasadnicze znaczenie dla negatywnej oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia ma zestawienie treści art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. oraz art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2016 r. Zgodnie z treścią art. 102 ust. 1 pkt 4) u.k.p. starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Jednocześnie przepis art. 102 ust. 1c u.k.p. stanowi, że starosta wydaje decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 4 lub 5, na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności oraz zobowiązując kierującego do zwrotu prawa jazdy, jeżeli dokument ten nie został zatrzymany w trybie art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Powyższy przepis jest bezpośrednio skorelowany z treścią art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, który w brzmieniu obowiązującym w dniach wydawania decyzji przez organy orzekające w niniejszej sprawie (do dnia 31 grudnia 2016 r.) stanowił, że do dnia 31 grudnia 2016 r. podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, jest informacja o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Oznacza to, że zarówno w dniu popełnienia wykroczenia przez skarżącego, jak w dniach wydawania decyzji przez organy pierwszej i drugiej instancji (do dnia 31 grudnia 2016 r.) podstawą do orzeczenia o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4) u.k.p. mogła być tylko przekazana właściwemu staroście informacja o fizycznym zatrzymaniu prawa jazdy przez policjanta w trybie art. 135 ust. 1 pkt 1a) lit. a) p.r.d. Jeżeli zatem w związku z ujawnieniem popełnienia wykroczenia polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym policjant nie dokonał fizycznego zatrzymania prawa jazdy (np. w związku z oświadczeniem zatrzymanego kierowcy o nieposiadaniu w trakcie kontroli dokumentu prawa jazdy), nie dochodziło do spełnienia przesłanki ustawowej z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, która do dnia 31 grudnia 2016 r. wyraźnie przewidywała, że warunkiem wydania na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest informacja o faktycznym zatrzymaniu prawa jazdy przez policjanta w trybie art. 135 ust. 1 pkt 1a) p.r.d. Bez fizycznego zatrzymania dokumentu prawa jazdy przez policjanta w toku czynności, o których mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a) p.r.d., nie było zatem dopuszczalne wydawanie przez starostę decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. Powyższą swoistą lukę prawną ustawodawca usunął dopiero ustawą z dnia 30 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami oraz niektórych innych ustaw, która w art. 4 dokonała zmiany ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541 i 2183) poprzez nadanie nowego brzmienia art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2. Istnienie tego rodzaju luki potwierdził sam projektodawca ustawy zmieniającej, stwierdzając w uzasadnieniu projektu, że: "Zmiana ma wyeliminować lukę prawną pozwalającą osobom popełniającym m.in. naruszenie polegające na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, na omijanie przepisów o zatrzymaniu prawa jazdy na 3 miesiące, przez nieokazanie tego dokumentu podczas kontroli drogowej" (zob. uzasadnienie do projektu ustawy, nr druku sejmowego: 997; Sejm RP VIII kadencji). Ustawa nowelizująca z dnia 30 listopada 2016 r. weszła w życie 1 stycznia 2017 r. i dopiero od tego dnia, zgodnie z nową treścią art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw podmiot, który ujawnił popełnienie naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy wymienionej w art. 4 lub wydał prawomocne rozstrzygnięcie za to naruszenie, niezwłocznie powiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem, natomiast podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz ust. 1d i art. 103 ust. 1 pkt 5 u.k.p., jest informacja o ujawnieniu popełnienia naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy wymienionej w art. 4 lub o wydaniu prawomocnego rozstrzygnięcia za to naruszenie. Oznacza to, że dopiero od dnia 1 stycznia 2017 r. podstawą do wydania przez starostę decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1a) p.r.d. w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw jest informacja o ujawnieniu popełnienia wykroczenia drogowego (o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a p.r.d.) lub o wydaniu prawomocnego rozstrzygnięcia co do tego naruszenia prawa. Tym samym w rozważanym zakresie z dniem 1 stycznia 2017 r. wobec zmiany przedmiotu informacji przekazywanej do właściwego starosty zniesiono wymóg fizycznego zatrzymania dokumentu prawa jazdy jako warunek wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. Odnosząc powyższe uwagi do ustalonego stanu faktycznego sprawy, należy stwierdzić, że skoro w toku kontroli przeprowadzonej w dniu 30 kwietnia 2016 r. policjant w związku z ujawnionym wykroczeniem drogowym polegającym na kierowaniu przez skarżącego pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym nie dokonał fizycznego zatrzymania dokumentu prawa jazdy, brak było podstaw do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1a) p.r.d. w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2016 r. Wobec stwierdzenia wyżej opisanego naruszenia prawa materialnego mającego bezpośredni wpływ na treść zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzeczono o uchyleniu powyższych decyzji. Jednocześnie wobec uznania, że wszczęte postępowanie w sprawie orzeczenia o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p. w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1a) p.r.d. w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2016 r. było od początku bezprzedmiotowe (albowiem przesłanka materialnoprawna w postaci otrzymania przez starostę informacji o zatrzymaniu przez policjanta dokumentu prawa jazdy w związku z popełnieniem wykroczenia drogowego, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a) lit. a) p.r.d., nie została spełniona), Sąd na podstawie art. 145 § 3 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. umorzył postępowanie administracyjne zakończone uchylonymi decyzjami. Rozstrzygnięcie w tym zakresie eliminuje konieczność podejmowania przez skarżone organy dalszych czynności związanych z formalnym zakończeniem postępowania w sprawie będącej przedmiotem skargi. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło