II SA/Rz 1608/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Piotr Popek WSA Tomasz Smoleń / spr./ Protokolant sekr. sąd. Aleksandra Baczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 marca 2017 r. sprawy ze skargi E.C. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...], 2) zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej E.C. kwotę 156 (sto pięćdziesiąt sześć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Rz 1608/16 UZASADNIENIE Przedmiotem skargi E. C. (dalej: skarżący) jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej, którą wydano w następującym stanie sprawy. W wyników przeprowadzonej kontroli w , w zakresie: - przestrzegania przepisów określonych w art. 92 ust. 1 pkt 1-8 ustawy o transporcie drogowym; - zgodności wykonywania działalności gospodarczej w zakresie uprawnień do wykonywania przewozów drogowych określonych w przepisach ustawy o transporcie drogowym oraz przepisach wykonawczych do ww. ustawy; -zgodności wykonywania działalności gospodarczej w zakresie regulacji czasu pracy kierowców określonych w przepisach rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Dz. Urz. UE L 102 Rady (EWG) nr 3820/85 (z 11.04.2006r.), Umowy Europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r., Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wszczął z urzędu postępowanie administracyjne. Na podstawie upoważnienia nr 133/2014 z dnia 08 września 2014 r. przeprowadzono kontrolę przedsiębiorcy Pana E. C., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: E. E. C.. Skarżący okazał do kontroli min. licencję nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy oraz licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy. Przedmiotem kontroli były regulacje związane przestrzeganiem przepisów dotyczących czasu pracy kierowców, przestrzeganiem przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz regulacji z zakresu wykonywania przewozów, przestrzeganie przepisów ruchu drogowego. Kontrolą objęto okres od 01 września 2013 r. do 30 czerwca 2014 r. Zgodnie z okazanymi dokumentami przedsiębiorca w okresie 6 miesięcy przed wszczęciem kontroli zatrudniał średnio 6 kierowców. Ustalenia kontroli zostały ujawnione w protokole kontroli nr [...] z dnia 02 października 2014 r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] nałożono na skarżącego karę pieniężną w wysokości 10 400 złotych z tytułu naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie oraz o umorzenie postępowania. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...]organ II instancji uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazano, iż organ powinien przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające w zakresie naruszenia lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] wydaną po ponownym rozpoznaniu sprawy nałożono na stronę karę pieniężną w wysokości 10 400 zł. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie wnosząc o jej uchylenie oraz ponowne rozpoznanie sprawy. Odnosząc się do naruszenia nieterminowego wczytywania danych cyfrowych skarżący podnosi, iż dane cyfrowe z kart kierowców sczytywane były w terminie. Strona podkreśla, iż w pkt 3.3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1360/2002 nie ma określenia mówiącego o obowiązkowym charakterze informacji. W zależności więc od sposobu wczytania danych z karty kierowcy, tj. za pomocą tachografu lub zewnętrznego czytnika data zapisu sczytania danych może być inna. Skarżący podkreśla, iż data sczytania pliku cyfrowego jest niechroniona podpisem cyfrowym i może być swobodnie zmieniania. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzuca: - naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ I instancji działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, - naruszenie art. 75 oraz art. 77 k.p.a. poprzez dokonanie oceny stanu faktycznego na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego. Odnosząc się do naruszenia polegającego na nieudzieleniu przerwy w jeździe strona podnosi, iż zostało ono stwierdzone w oparciu o dane cyfrowe. W okresach wskazanych w decyzji kierowcy źle operowali przełącznikiem grup czasowych, tj. zamiast odpoczynku rejestrowana była inna praca. Skarżący podkreśla, iż kierowcy zostali przeszkoleni w zakresie norm czasu pracy oraz zasad użytkowania tachografu. Stąd też nie powinna ponosić odpowiedzialności za nieprawidłowe działanie kierowców. W zakresie naruszenia polegającego na nieterminowym wczytywaniu danych cyfrowych z karty kierowcy strona podnosi, iż od momentu wykonania zlecenia strona miała 28 dni na pobrane danych. Skarżący współpracował z kierowcami w oparciu o umowy cywilnoprawne, stąd też nie miał możliwości w okresie 01.01.2014 - 30.04.2014r. wczytać danych z kart kierowców co 28 dni. Z tego też względu kara pieniężna w wysokości 1 500 złotych została nałożona niezasadnie. Decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2016 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10 400 zł., uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz nakładam na stronę karę pieniężną w wysokości 3 900 zł. z tytułu naruszenia lp. 5.3, lp. 6.3.11, lp. 8.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego zarzucając rażące naruszenie następujących przepisów: - art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz.U. 2012 r. poz. 1265 ze zmianami) poprzez jego bezpodstawne zastosowanie w zakresie ww. naruszeń; - uchybienie art. 92 b i 92 c ustawy o transporcie drogowym poprzez ich bezzasadne niezastosowanie; - art. 7 oraz art. 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ pierwszej instancji działań niezbędnych do dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego, oraz pominięcie w zaskarżonym akcie odwagi przedkładanych dowodów i wyjaśnień; - art. 75 § 1, art. 87 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez ustalenie i dokonanie oceny stanu faktycznego na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego, z pominięciem faktycznych okoliczności związanych z kwestią pobierania danych z kart kierowców oraz nieposiadanie materiału dowodowego pozwalającego na stwierdzenie nieterminowego odczytywania z kart kierowców, a pomimo to nałożenie dotkliwych kar pieniężnych; - art. 6 k.p.a. poprzez daleko zastosowaną "nadinterpretację“ przepisów wyznaczających obowiązek terminowego pobierania danych z kart kierowców; - art. 10 ust. 5 lit. a ppkt i Rozporządzenia (WE) 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3823/85 (Dz.U.UE.L.06.102.1 z późn. zm.) w związku z pkt 3 preambuły do rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej oraz kart kierowców (Dz.UUE.L.10.168.16) poprzez uznanie, że termin sczytywania z tachografów samochodowych oraz termin poboru danych z kart kierowców powinny być wyznaczone wg dni kalendarzowych, a nie wg dni zarejestrowanej działalności (kierowców i pojazdów). W uzasadnieniu skargi podniósł także, że w toku postępowania tak przed organami I jak i II instancję pominięto w ustanowionego przez niego pełnomocnika w sprawie to jest T. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "I.D. T. T. P.“. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Sąd uwzględnił skargę z przyczyn, które obowiązany był dostrzec z urzędu. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r. poz. 1066). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718; zwana dalej w skrócie p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Z akt sprawy wynika, że skarżący w dniu 8 września 2014 r. udzielił pełnomocnictwa T. P. do reprezentowania go przed organami Inspekcji Transportu Drogowego w ramach kontroli prowadzonego przeze niego przedsiębiorstwa (znak sprawy: [...]) oraz w ramach postępowania administracyjnego prowadzonego w ww. sprawie przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Do pełnomocnictwa dołączono dowód uiszczenia opłaty skarbowej oraz kserokopię dowodu osobistego T. P.. W aktach sprawy zalega także upoważnienie wydane na podstawie art. 80 ust. 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. 2013 r. poz. 672 ze zm.) do reprezentowania przedsiębiorcy "E." E. C. w toku czynności kontrolnych prowadzonych przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego udzielone T. P.. Jednakże wszystkie pisma jak i zapadłe w sprawie decyzje organy kierowały bezpośrednio do skarżącego z pominięciem ustanowionego przez niego pełnomocnika. Należy wskazać, że zgodnie z art. 33 § 1 k.p.a. pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych. W przypadku gdy strona ustanowiła pełnomocnika, przepis art. 40 § 2 zdanie pierwsze k.p.a. wyłącza doręczanie pism stronie oraz nie daje organom prawa wyboru komu doręczać pisma w toku postępowania administracyjnego. Wykładnia art. 40 § 2 k.p.a. wskazując, iż doręczenie decyzji stronie z pominięciem pełnomocnika jest bezskuteczne, ma na celu ochronę strony przed negatywnymi, arbitralnymi działaniami organów administracji publicznej tak, aby nie pozbawić strony prawa do sądu. Strona ustanawiając pełnomocnika chce się ustrzec przed skutkami nieznajomości prawa, więc jeżeli organ pomija pełnomocnika w toku czynności postępowania administracyjnego, to w ten sposób niweczy skutki wspomnianej staranności strony w dążeniu do ochrony jej praw i interesów oraz zapewnienia sobie ochrony, jaką powinna uzyskać w państwie prawa (por. wyrok NSA z 14 marca 2014 r., II OSK 2536/12). Natomiast doręczenie decyzji stronie zamiast ustanowionemu przez nią pełnomocnikowi ma - w stosunku do tej strony - wymiar wyłącznie informacyjny. Czynność ta wywołuje jedynie ten skutek, że strona zostaje poinformowana o treści pisma (orzeczenia). Natomiast skutki prawne związane z doręczeniem rozpoczynają się dopiero z datą skutecznego doręczenia pisma (orzeczenia) ustanowionemu przez stronę pełnomocnikowi. Innymi słowy doręczenie orzeczenia stronie, jeżeli działa ona przez ustanowionego pełnomocnika jest bezskuteczne. Podzielić należy pogląd NSA wyrażony w wyroku z 19 listopada 2014 r., II GSK 1586/13, że skoro zgodnie z art. 33 § 3 k.p.a. na pełnomocniku ciąży formalny obowiązek przedstawienia organowi dokumentu pełnomocnictwa, to w razie braku takiego dokumentu lub wątpliwości co do jego zakresu, organ powinien zwrócić się o uzupełnienie tego braku formalnego właśnie do pełnomocnika. Strona postępowania administracyjnego, ustanawiająca pełnomocnika, chroni się przed skutkami nieznajomości prawa. Ustanawia ona pełnomocnika w celu uwolnienia się od problemów prawnych związanych z toczącym się postępowaniem administracyjnym lub sądowym. W związku z tym organ administracji publicznej w sprawie, w której strona powołała pełnomocnika nie może dowolnie decydować, czy o czynnościach procesowych informować pełnomocnika, czy też pomijając pełnomocnika informować wyłącznie stronę. Skoro, więc dołączone przez pełnomocnika, pełnomocnictwo z dnia 8 września 2014 r., organ uważał za niewłaściwe, winien powiadomić o tym pełnomocnika i wezwać go do wypowiedzenia się, czy pełnomocnictwo to obejmuje swoim zakresem także wszczęte postępowanie. Przypomnieć należy, ze dołączone pełnomocnictwo z dniu 8 września 2014 r. dotyczyło reprezentowania strony przed organami Inspekcji Transportu Drogowego we wszystkich instancjach. Niedokonanie tego obowiązku przez organ stanowi naruszenie wyrażonej w art. 64 § 2 k.p.a. zasady należytego i wyczerpującego wzywania stron do usunięcia stwierdzonych braków. Obowiązek ten obciąża organ z urzędu, a jego bierność stanowi naruszenie prawa, bez względu na to, w jakiej fazie postępowania miało miejsce. W sprawie niniejszej organ egzekucyjny nie wezwał pełnomocnika do usunięcia stwierdzonych braków, a jedynie poprzestał na uznaniu, iż skarżąca nie jest reprezentowana przez pełnomocnika. Niewątpliwie ustanowiony w sprawie pełnomocnik nie dochował w sprawie należytej precyzji w zakresie określenia swojego umocowania. Nie ekskulpuje to jednak zaniedbań ze strony organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie. W uwagi na wskazany wyżej uchybienie organów Sąd nie mógł odnieść się do podniesionych w skardze zarzutów. W ponownym postępowaniu organy będą zobligowany wziąć pod uwagę wyżej wskazane okoliczności. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przy zastosowaniu art. 134 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego orzeczono o w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a.