II SA/Rz 180/16
WyrokWSA w Rzeszowie2016-11-16
Skład orzekający: Krystyna Józefczyk, Paweł Zaborniak, Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 K.p.a. (uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji) w sytuacji, gdy organ I instancji wydał decyzję z naruszeniem przepisów postępowania, a zakres sprawy wymagający wyjaśnienia miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo zastosowało art. 138 § 2 K.p.a. uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy wykazał, że postępowanie przed organem I instancji było prowadzone z naruszeniem przepisów, w szczególności poprzez brak doręczenia inwestorowi kluczowego postanowienia określającego zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko, co miało istotny wpływ na możliwość prawidłowego wyjaśnienia sprawy i rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na budowę małej elektrowni wodnej. Organ I instancji odmówił wydania decyzji, powołując się na braki w raporcie oddziaływania na środowisko i negatywne stanowisko RDOŚ. Organ II instancji (SKO) utrzymał decyzję w mocy. WSA uchylił decyzję SKO z powodu nierozpatrzenia wszystkich zarzutów odwołania. Następnie SKO, działając na podstawie wytycznych WSA, uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Spółka złożyła skargę na tę decyzję, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i niezastosowanie się do wytycznych WSA. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie WSA Paweł Zaborniak WSA Piotr Godlewski /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2016 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w [....] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia -skargę oddala-
II SA/Rz 180/16
U z a s a d n i e n i e
Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego
(dalej: SKO lub Kolegium) z dnia [...] grudnia 2015 r. Nr [...] wydana w przedmiocie odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, którą wydano w następującym stanie faktycznym:
wnioskiem z dnia [...] maja 2011 r. A Sp. z o.o. z/s w [....] (dalej: Spółka) zwrócił się do Wójta Gminy [...] o ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie małej elektrowni wodnej wraz z infrastrukturą o mocy do 250 kW i wysokości spadu do 3,5 m na działkach nr ewid. 323 i 180 w miejscowości M., gm. [...].
Wobec tego, że planowane przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko), postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. Wójt, po uzyskaniu stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [....], nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko i ustalił zakres wymaganego do opracowania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.
Po przedłożeniu przez inwestora wymaganych dokumentów zwrócono się do w/w organów o opinię i uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia.
PPIS w [...] w dniu [...] marca 2012 r. wydał pozytywną opinię co do możliwości jego realizacji, natomiast RDOŚ w [....] postanowieniem z dnia
[...] kwietnia 2014 r. odmówił jej uzgodnienia. RDOŚ wskazał, że planowane przedsięwzięcie przewidziane jest do realizacji na rzece [...], w granicach [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu ustanowionego uchwałą nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] października 2013 r., która w § 3 ust. 1 pkt 6 określa zakaz dokonywania na ustanowionym obszarze zmian stosunków wodnych, jeżeli służyć mają celom innym niż ochrona przyrody lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych i leśnych oraz racjonalna gospodarka wodna lub rybacka. Planowana elektrownia wodna ma być wyposażona w dwie turbiny typu Archimedes, które mają być zlokalizowane około 100 m poniżej istniejącego progu piętrzącego wodę, przeznaczonego do przebudowy dla celów inwestycji. Organ ten uznał także, że raport nie zawierał wszystkich wymaganych i aktualnych informacji o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, nie określał wszystkich możliwych do realizacji wariantów, a te zaproponowane przez inwestora nie były korzystne dla środowiska. Nie przedstawiono kryteriów, za pomocą których określono obszar oddziaływania inwestycji i nie opisano szczegółowo metodyki rozpoznawania elementów przyrodniczych. Zbagatelizowano fakt istnienia już na rzece [...] progu spiętrzającego wodę w miejscowości R. oraz nie poddano analizie skumulowanego oddziaływania tych inwestycji na środowisko, np. w zakresie skutku piętrzenia wód. Pominięto zagadnienie erozji tak przed miejscem lokalizacji progu wodnego jak i za nim, a także pominięto analizę wpływu inwestycji na transportową działalność rzeki oraz ewentualnego jej zanieczyszczenia wskutek kumulowania się osadów przed progiem spiętrzającym. Wysokość piętrzenia miałaby wzrosnąć o 1,6 m względem istniejącej, a wywołana tym podwyższeniem cofka sięgnęłaby około 1,75 km (obecnie wynosi 350 m). Powyższe doprowadzić może do przekształcenia siedliska rzecznego na znacznym obszarze, jako że zwiększy się zwierciadło lustra wody, zmniejszy się jej przepływ (co powodować będzie zamulenie dna i utrudniać transport rumowiska), zwiększy się temperatura wody i zmniejszy jej natlenienie. Zakłócony zostanie też naturalny proces samooczyszczania rzeki. Wszystkie te oddziaływania będą miały niekorzystny wpływ na organizmy żyjące na tym terenie, doszłoby do niekorzystnego przekształcenia siedliska rzecznego na znacznym obszarze wynoszącym niemal 2 km. Utrudnione byłoby także przemieszczania się ryb w związku z progiem wodnym i tych negatywnych zjawisk nie byłyby w stanie zniwelować planowane przepławki. Jak wskazał RDOŚ, przedłożona dokumentacja nie zawierała nadto szczegółowych parametrów proponowanych przepławek: technicznej i naturalnej, co jest istotne z uwagi na konieczność zapewnienia możliwości migracji rybom, stosownie do wymagań art. 63 ust. 2 Prawa wodnego. Proponowana funkcjonalność przepławek w czasie niskiego stanu wód również budzi wątpliwości, ponieważ miałyby wtedy nie funkcjonować, a woda byłaby kierowana wyłącznie na turbiny. Wówczas migracja ryb byłaby całkowicie wyłączona. Ponadto ryby przemieszczające się w dół rzeki narażone byłyby na działanie turbin.
W tych okolicznościach Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] września 2014 r. Nr [...] odmówił wnioskodawcy ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację ww. przedsięwzięcia.
W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka zarzuciła dokonanie błędnych
i niepełnych ustaleń faktycznych oraz wydanie jej bez analizy opinii i uzgodnień oraz treści raportu. Podniesiono, że uzasadnienie decyzji stanowi powielenie treści postanowienia RDOŚ z dnia [...] kwietnia 2014 r. Nadto w ocenie odwołującego także i to postanowienie powinno zostać uchylone w trybie art. 142 K.p.a. Raport zawierał bowiem opis wymaganej liczby wariantów, natomiast wariant czwarty zaproponowany przez RDOŚ był z punktu widzenia inwestora nie do zaakceptowania z powodu znacznego wzrostu kosztów inwestycji. W raporcie scharakteryzowano też działanie turbin Archimedesa wykazując ich bezpieczeństwo dla ryb oraz opisano sposób funkcjonowania przewidzianych do realizacji przepławek. Wbrew stanowisku organu, przedstawiono również analizę wartości ewentualnego zanieczyszczenia wód. Jeżeli zatem organ uzgodnieniowy miał trudności w analizie informacji zawartych w raporcie, to powinien skorzystać z opinii biegłego.
Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. Nr [...], SKO utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podzielając wyrażone w niej stanowisko. W ocenie organu odwoławczego autorzy raportu nie dowiedli, czy występujące w rzece L. gatunki ryb będą mogły pokonać strefę turbulencji powstałą za projektowanymi turbinami. Rzeka ta stanowi korytarz ekologiczny dla migracji ryb tak w górę jak i w dół jej biegu, a proponowane rozwiązania uznać należało za dysfunkcjonalne. Sformułowane w odwołaniu zarzuty przeciwko postanowieniu RDOŚ, które stanowią w istocie polemikę ze stanowiskiem tego organu, nie zasługiwały na uwzględnienie. W swoim wystąpieniu organ ten jednoznacznie wyjaśnił powody, dla których uzgodnienie przedsięwzięcia nie było możliwe, a stanowisko to miało dla Wójta wiążący charakter. Stąd decyzję uznać należało za zgodną z prawem.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Rzeszowie złożył A Sp. z o.o. w [....].
Po jej rozpoznaniu Sąd wyrokiem z dnia 25 września 2015 r. sygn. II SA/Rz 260/15 uchylił decyzję SKO zauważając, że skarżąca Spółka w odwołaniu zawarła szereg zarzutów odnoszących się zarówno do toku postępowania przed organem
I instancji, jak również do meritum skarżonego rozstrzygnięcia opartego na postanowieniu RDOŚ z dnia [...] kwietnia 2014 r. Tymczasem Kolegium nie dość dogłębnie rozpatrzyło sprawę, bowiem nie odniosło się do zarzutów, których uwzględnienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym naruszone zostały przepisy art. 7, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. WSA podkreślił, że w ponownie prowadzonym postępowaniu odwoławczym SKO odniesie się szczegółowo do każdego z zarzutów odwołania. W szczególności rozważy wpływ braku doręczenia inwestorowi postanowienia Wójta z dnia [...] sierpnia 2011 r. znak [...] na ewentualne mankamenty raportu przedłożonego przez Spółkę i zakres żądanych przez RDOŚ uzupełnień. W uzasadnieniu decyzji da powyższemu wyraz stosownie do art. 107 § 3 K.p.a. Dodatkowo zaznaczono, że niezaskarżalne postanowienie uzgodnieniowe wobec treści odwołania powinno stać się przedmiotem kontroli w postępowaniu odwoławczym w oparciu o art. 142 K.p.a.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy wskazaną na wstępie decyzją z dnia
[...] grudnia 2015 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: K.p.a.) w zw. z art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 63 ust. 1, art. 64 ust. 1, art. 68 ust. 1 i 2, art. 70 ust. 1, art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 73, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 77 ust. 1, art. 82, art. 85 i art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 r., Nr 199, poz. 1227 ze zm., dalej: u.u.i.ś.), SKO uchyliło decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] września 2014 r. i przekazano sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu, powołując się na ustalenia i wytyczne zawarte w wyroku WSA
w Rzeszowie z dnia 25 września 2014 r. wskazało na naruszenie przepisów postępowania i brak prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Podało, że Wójt Gminy [...] dokonał własnej oceny materiałów zgromadzonych w przedmiotowym postępowaniu, w tym raportu, nie wskazując z czego wywiódł taki wniosek w sytuacji, gdy jego decyzja w znacznej mierze stanowi wierne odzwierciedlenie postanowienia RDOŚ z dnia [...] kwietnia 2014 r. Kolegium zarzuciło także, że organ wydał decyzję bez odniesienia się do wniosków, zarzutów czy twierdzeń strony, co spowodowało, że decyzja wymyka się kontroli pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego. SKO zwróciło uwagę, że brak doręczenia inwestorowi postanowienia Wójta z dnia [...] sierpnia 2011 r. ([...]) miało wpływ na ewentualne mankamenty raportu i zakres żądanych przez RDOŚ uzupełnień i nie dawało możliwości usunięcia wskazanych braków. Nadto postanowienie uzgodnieniowe powinno być przedmiotem analizy. Końcowo podało, że w ponownie prowadzonym postępowaniu organ I instancji wyeliminuje dostrzeżone uchybienia, uwzględniając przy tym, że organ ma obowiązek wzywać wnioskodawcę do uzupełnienia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz, że opinia organu uzgadniającego jest niezbędna, ale nie pozbawia organu swobodnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego.
Skargę na powyższą decyzję złożył A Sp. z o.o. w [...], wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, niezebrane i nierozparzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego; naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez uchylenie decyzji w sytuacji gdy materiał zgromadzony w sprawie pozwalał na wydanie decyzji reformatoryjnej. Spółka zarzuciła także naruszenie
art. 153 P.p.s.a. poprzez niezastosowanie się przez Kolegium do wskazań wyrażonych w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 25 września 2015 r. Podniosła, że uzasadnienie kwestionowanej decyzji jest w istocie powieleniem uzasadnienia wyroku WSA. Organ II instancji nie odniósł się do zarzutów dotyczących postanowienia RDOŚ, nie zweryfikował jego zasadności, mimo że stanowisko organu uzgadniającego zdeterminowało kierunek załatwienia sprawy. To organ
II-instancyjny jest uprawniony do weryfikacji postanowienia uzgadniającego RDOŚ, gdyż organ I instancji jest nim związany i nie może go oceniać. Do kontroli takiego postanowienia uprawniony jest organ nadrzędny rozpoznający odwołanie od decyzji głównej. Skarżąca zwróciła uwagę, że uchylenie przez WSA w Rzeszowie decyzji organu odwoławczego oznaczało, że jest to wystarczające do rozpatrzenia skargi,
a wytyczne dla organu zobowiązywały go do wydania decyzji po przeprowadzeniu czynności wskazanych wyrokiem.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności lub niezgodności z prawem, gdy dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione
w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach.
Poddawszy zaskarżoną decyzję kontroli we wskazanym zakresie Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Decyzją tą Kolegium na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. uchyliło wydaną na podstawie u.u.i.ś. decyzję Wójta Gminy [....] z dnia [...] września 2014 r. odmawiającą ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia obejmującego budowę małej elektrowni wodnej o mocy do 250 kW wraz z niezbędną infrastrukturą na działkach nr 323 i 180 w miejscowości M., gm. [...], jednocześnie przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Ocenie Sądu podlegała w szczególności prawidłowość zastosowania przez organ odwoławczy (SKO) przepisu art. 138 § 2 K.p.a.; wykazała ona, że kasacyjna decyzja tego organu nie narusza prawa.
Zgodnie z treścią tego przepisu, "organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy".
Jak wynika z tej regulacji, wydanie decyzji kasacyjnej połączonej z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji uzależnione jest od wystąpienia dwóch przesłanek, które powinny znaleźć potwierdzenie w zebranym
w sprawie materiale dowodowym. Po pierwsze, organ odwoławczy obowiązany jest wykazać, że postępowanie przed organem I instancji w którym wydano decyzję było prowadzone z naruszeniem przepisów postępowania. Po drugie zaś, niezbędne jest wykazanie przez organ odwoławczy istnienia niewyjaśnionego przez organ I instancji zakresu sprawy, który ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
W kontekście powyższego ten rodzaj rozstrzygnięcia jest dopuszczalny wyjątkowo, stanowiąc wyłom od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy, zaś sąd kontrolując taką decyzję praktycznie ogranicza się do analizy przyczyn, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej w art. 138 § 2 K.p.a., z wyłączeniem meritum sprawy.
Decyzja kasacyjna nie rozstrzyga zatem sprawy co do istoty, a jedynie wskazuje jakie okoliczności sprawy wynikłe w toku postępowania administracyjnego powinny zostać wyjaśnione zgodnie z zasadami określonymi w K.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2013 r. sygn. akt II OSK 2569/12).
Podstaw oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy upatrywać
w wydanej w sprawie decyzji organu I instancji z dnia [...] września 2014 r. odmawiającej ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oraz w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 25 września 2015 r., uchylającym utrzymującą ją w mocy pierwotną decyzję SKO z dnia [...] listopada
2014 r.
Wójt Gminy [...] jako powód tej odmowy wywiódł niekompletność danych
o przedsięwzięciu zawartych w raporcie, w szczególności w zakresie analizy wariantu najkorzystniejszego dla środowiska (jako nie akceptowanego przez Spółkę z powodu zwielokrotnienia kosztów budowy i nieopłacalności inwestycji), efektywności funkcjonowania przepławek dla ryb, wpływu inwestycji na stan wód powierzchniowych i podziemnych oraz transportową funkcję rzeki [...], oddziaływania na środowisko przyrodnicze w ramach [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu – w tym na przekształcenie siedliska rzecznego.
WSA w Rzeszowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 25 września 2015 r. wskazując zaś na stwierdzone naruszenie art. 7, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., jako powód uchylenia decyzji Kolegium z dnia [...] listopada 2014 r. podał brak szczegółowego odniesienia się tego organu do każdego z zarzutów odwołania, dotyczących zarówno toku postępowania przed organem I instancji jak i meritum jego rozstrzygnięcia opartego na postanowieniu RDOŚ z dnia [...] kwietnia 2014 r. Podkreślił konieczność rozważenia wpływu braku doręczenia Spółce postanowienia Wójta z dnia [...] sierpnia 2011 r. na ewentualne mankamenty przedłożonego raportu
i zakres żądanych przez RDOŚ uzupełnień. Zaznaczył także, że niezaskarżalne postanowienie uzgodnieniowe wobec treści odwołania powinno stać się przedmiotem kontroli w postępowaniu odwoławczym w oparciu o art. 142 K.p.a.
SKO w zaskarżonej do Sądu decyzji kasacyjnej z dnia [...] grudnia 2015 r. wskazało, że najistotniejsze z zarzutów podniesionych przez Spółkę w odwołaniu od decyzji Wójta Gminy [...] odmawiającej ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację planowanej elektrowni wodnej dotyczą braku doręczenia inwestorowi postanowienia Wójta Gminy z dnia [...] sierpnia 2011 r. określającego zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, braku merytorycznej weryfikacji stanowiska RDOŚ – poprzez bezkrytyczne przyjęcie jego stanowiska wyrażonego w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2014 r. o odmowie uzgodnienia oraz wykroczenie przez RDOŚ z uwagi na rozszerzenie zakresu raportu poza swoje kompetencje.
W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej decyzji przekonuje o zasadności wyeliminowania z obiegu prawnego decyzji Wójta z dnia [...] września 2014 r. Abstrahując od sposobu w jaki powinien zostać załatwiony wniosek Spółki
o ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, należy podzielić stanowisko SKO, że organ I instancji mimo znacznej szczegółowości swej decyzji, de facto nie ocenił postanowienia RDOŚ z dnia [...] kwietnia 2014 r. Powielając zawartą w nim argumentację, w żaden sposób nie odniósł się bowiem do zakresu raportu, do jakiego sporządzenia zobowiązana została Spółka oraz do prawidłowości kierowanych do niej wezwań o jego uzupełnienie, a tylko nie budzące wątpliwości ustalenia w tym zakresie mogą stanowić punkt wyjścia do stwierdzenia, że leżące u podstaw orzekania okoliczności faktyczne zasadnie zostały wzięte pod uwagę lub pominięte, a tym samym nie budzą wątpliwości. Stwarzało to również wiarygodne podstawy do formułowania przez uprawniony podmiot żądań jego uzupełnienia i ewentualnej późniejszej oceny w postępowaniu odwoławczym.
Ściśle wiąże się z tym wymóg należytego powiadomienia inwestora
o wymogach i zakresie, jaki ma spełniać raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Podstawowym odnoszącym się do tego dokumentem jest niewątpliwie znajdujące się w aktach sprawy postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia
[...] sierpnia 2011 r. Nr [...], nakładające na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i ustalające zakres tego raportu (podkreślenia wymaga, że to w jego pkt II.5 odnoszącym się do zakresu raportu zawarto wymóg przedstawienia opisu analizowanych wariantów inwestycji, w tym proponowanego przez wnioskodawcę racjonalnego wariantu alternatywnego oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru).
Oczywistym jest więc, że "najważniejszym" adresatem tego postanowienia musiała być Spółka i w związku z tym – obok innych stron postępowania - została ujęta
w jego rozdzielniku. W ocenie Sądu, brak dowodu doręczenia jej tego postanowienia powinno skłonić Wójta Gminy do wyjaśnienia tej kluczowej dla dalszego prowadzenia sprawy okoliczności, tj. czy postanowienie to zostało w ogóle do Spółki wysłane,
a jeżeli tak, reklamowania przesyłki bądź uzyskania potwierdzenia Spółki, że takowe postanowienie zostało jej doręczone. Akta sprawy nie odzwierciedlają żadnych tego typu działań.
W realiach sprawy kwestionowanie na późniejszym etapie postępowania przez Spółkę doręczenia jej tego postanowienia i wywodzenie z tego wadliwości postępowania dowodowego jest przy tym o tyle zastanawiające, że nie wiadomo
w oparciu o jakie wytyczne i jakie kryteria został sporządzony raport, skoro
w piśmie przewodnim z dnia [...] marca 2012 r. o jego przedłożeniu powołała się ona na postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] września 2011 r. [...] (doręczone Spółce [...] września 2011 r.) o zawieszeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach - do czasu przedłożenia tego raportu.
Powyższe okoliczności nie zostały przez organ I instancji wyjaśnione, a ich zakres świadczy o istotnych nieprawidłowościach postępowania, jakich dopuścił się organ I instancji. Trafnie zatem Kolegium podniosło w zaskarżonej decyzji, że mają one znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, co przemawia za wyeliminowaniem
z obrotu prawnego decyzji Wójta z dnia [...] września 2014 r.
W ocenie Sądu, uchylenie przez Kolegium decyzji organu I instancji
i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia wiązało się również
z zapewnieniem dwuinstancyjności prowadzonego postępowania. Treść przesłanek określonych w art. 138 § 2 K.p.a. powinna być bowiem interpretowana łącznie
z przepisem art. 136 K.p.a., określającym granice postępowania wyjaśniającego przed organem odwoławczym. Przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego, przekraczającego granice wyznaczone przez art. 136 K.p.a., a taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie, stanowi naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, której istota polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy w jej całokształcie (art. 15 K.p.a.).
W nawiązaniu do twierdzeń skargi należy zwrócić uwagę, że wytyczne wydanego w sprawie wyroku z dnia 25 września 2015 r. nie przesądzały, jakiego rodzaju decyzję ma podjąć SKO, mimo że wg subiektywnego uznania i oczekiwań Spółki, zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał w wyniku ponownego rozpatrzenia odwołania od decyzji organu I instancji na wydanie decyzji reformatoryjnej w trybie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Wytyczne zawarte w tym wyroku obligowały bowiem SKO do odniesienia się do zarzutów odwołania ze szczególnym uwzględnieniem rozważenia wpływu braku doręczenia inwestorowi postanowienia Wójta z dnia [...] sierpnia 2011 r. na ewentualne mankamenty przedłożonego przez Spółkę raportu oraz zakres żądanych przez RDOŚ uzupełnień, nie wykluczając żadnej z możliwych do wydania zgodnie z K.p.a. decyzji, w tym decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2. Istota podjętego rozstrzygnięcia została w dostateczny sposób wyjaśniona i uzasadniona, koncentrując się na okolicznościach związanych
z brakiem możliwości właściwego usunięcia uchybień wskazywanych przez RDOŚ,
a spowodowanych brakiem doręczenia Spółce postanowienia Wójta Gminy z dnia
[...] sierpnia 2011 r. Jak już wskazano, nie jest to możliwe bez ustalenia w sposób nie budzący wątpliwości zakresu raportu, do którego sporządzenia zobowiązany był inwestor.
W konsekwencji należało stwierdzić, że wbrew zarzutom skargi, przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Z podanych wyżej względów skarga podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło