II SA/Rz 292/08

WyrokWSA w Rzeszowie2008-10-15

Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Zbigniew Czarnik, Jolanta Ewa Wojtyna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która okresowo nie przebywa w miejscu swojego stałego pobytu, ale nadal przechowuje tam swoje rzeczy i ponosi koszty utrzymania lokalu, może zostać wymeldowana, jeśli nie wykazała zamiaru zerwania wszelkich więzów z tym miejscem?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracyjne prawidłowo odmówiły wymeldowania A. M. z pobytu stałego. Okresowe nieprzebywanie w lokalu nie jest równoznaczne z jego opuszczeniem, jeśli osoba nadal przechowuje tam swoje rzeczy, ponosi koszty utrzymania i nie wykazała zamiaru zerwania więzów z tym miejscem. Wymeldowanie wymaga bowiem nie tylko fizycznego opuszczenia lokalu, ale także zamiaru jego opuszczenia i zerwania wszelkich związków z dotychczasowym miejscem pobytu.
Stan faktyczny
Skarżąca Z. M. wniosła o wymeldowanie swojego męża A. M. z pobytu stałego. Organy administracyjne odmówiły wymeldowania, uznając, że A. M. nie opuścił definitywnie miejsca stałego pobytu, mimo że okresowo w nim nie przebywał. Wskazano, że nadal przechowywał tam swoje rzeczy i ponosił koszty utrzymania lokalu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących ewidencji ludności i niewyjaśnienie miejsca stałego pobytu męża. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Śliwa Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ WSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant st. sekr. sąd. Paweł Kozik po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 15 października 2008 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania z pobytu stałego -skargę oddala- Decyzją z dnia [...] marca 2008 r., Nr [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania Z. M. utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta D. z dnia [...] stycznia 2008 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania A. M. z pobytu stałego w D. przy ul. R. 1/3. Jako postawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1070 ze zm. ) – powoływanej dalej jako k.p.a. w związku z art. 15 ust. 2 i art. 50 ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2001 r., Nr 87, poz. 960 ze zm. ). Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że w mieszkaniu nr 3 przy ul. R. 1 w D., od listopada 1979 r. na podstawie przydziału lokalu mieszkalnego, na warunkach lokatorskich zameldowani są: Z. M., W. A. i A. M.. Każde z wyżej wymienionych zajmuje jeden pokój. Pokój A. M. jest zamykany na klucz i dostęp do niego ma tylko on. Stosunki pomiędzy mieszkańcami nie układają się najlepiej. Z. M. i A. M. pomimo pozostawania w związku małżeńskim nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, A. M. sam pierze a także gotuje. W 2005 r. A. M. opuścił mieszkanie i od tego czasu pojawia się w nim sporadycznie. W trakcie pobytu korzysta zarówno z kuchni jak i łazienki, a ponadto wyrównuje należności pieniężne związane z jego zameldowaniem w mieszkaniu, opłacając 1/3 czynszu. Podczas oględzin stwierdzono, iż w przedpokoju, w szafie wnękowej znajdują się cztery kurtki A. M. i płaszcz. W związku z niemożnością ustalenia miejsca pobytu A. M. organ I instancji zwrócił się do Sądu Rejonowego w D. o ustanowienie dla niego kuratora, który został ustanowiony postanowieniem z dnia 2 listopada 2007 r., sygn. akt [...]. Podczas rozprawy przeprowadzonej przed organem administracyjnym w dniu 4 stycznia 2008 r., Z. M. oświadczyła, że A. M. w dniu 28 grudnia 2007 r. w godzinach wieczornych pojawił się w mieszkaniu przy ul. R. 1/3 w D., gdzie przebywał do godzin przedpołudniowych 4 stycznia 2008 r. Z uwagi na to, że od dłuższego czasu nie rozmawiała z nim nie powiadomiła go o toczącym się przeciwko niemu postępowaniu o wymeldowaniu. Na podstawie powyższych ustaleń organ I instancji odmówił wymeldowania A. M. z pobytu stałego z mieszkania przy ul. R. 1/3 w D.. Zdaniem organu opuszczenie przez A. M. mieszkania przy ul. R. 1/3 w D. nie maiło charakteru o jakim mowa w ustawie o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Materiał dowodowy wskazuje na to, że nie zerwał on związków z miejscem stałego pobytu, a dowodem na powyższe nie może być sam fakt długotrwałego nieprzebywania w mieszkaniu. Pozostawienie w mieszkaniu swoich rzeczy, opłacanie czynszu w wysokości 1/3 jego wymiaru, jak również przebywanie w nim choćby przez krótki okres czasu, wskazują, w sposób pośredni, na zamiar dalszego do niego powracania i być może zamieszkania. Poczynione przez organ I instancji ustalenia jak również oparte na ich podstawie rozstrzygnięcie w pełni podzielił Wojewoda, który wspomnianą na wstępie decyzją utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta D., odpierając tym samym podniesione w odwołaniu zarzuty Z. M.. Podstawowym zarzutem Z. M. było naruszenie przez organ art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Zameldowanie A. M. w mieszkaniu przy ul R. 1/3 w D. nie odpowiada, jej zdaniem, stanowi faktycznemu. Wywodzi, że obywatel powinien być zameldowany w miejscu gdzie znajduje się centrum spraw życiowych, podczas gdy A. M. w przedmiotowym mieszkaniu posiada jedynie niepotrzebne mu cztery kurtki i płaszcz. W dniu 17 marca 2008 r. do Urzędu Wojewódzkiego wpłynęło pismo A. M., w którym wskazał, że nie przebywa w mieszkaniu przy ul. R. 1/3 w D. ze względu na konflikt z żoną, co nie może jednak oznaczać, że w mieszkaniu tym nie mieszka. Płaci bowiem czynsz, a ponadto chce w nim mieszkać, choćby ze względu na sytuację majątkową, która nie pozwala mu na kupno mieszkania. Wskazał również telefon na wypadek konieczności jego przesłuchania, mając nadzieję, że takiej potrzeby nie będzie, gdyż wszystkie istotne w sprawie okoliczności wskazał w piśmie. Niezadowolona z rozstrzygnięcia Wojewody Z. M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Jeszcze raz podniosła w niej naruszenie przez organ art. 15 ust. 2 ustawy oraz niewyjaśnienie gdzie jest miejsce stałego pobytu A. M. oraz przyczyn z jakich opuścił dotychczasowe mieszkanie. Wskazuje, że opuszczeni mieszkania przez A. M. ma charakter trwały a zaprzeczeniem tego nie mogą być jego krótkotrwałe wizyty w nim z częstotliwością raz na pół roku a ostatnio raz na rok. Zameldowanie ma bowiem dostarczać organom władzy wiedzy o rzeczywistym miejscu pobytu obywatela, czym trudno uznać wizyty A. M., które w ocenie skarżącej są manifestacją jego rzekomych praw do lokalu. Lokal bowiem decyzją przydziałową został przydzielony jej, zaś przebywanie w nim A. M. związane było jedynie z faktem pozostawania z nią w związku małżeńskim. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a. sądy sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy określany jest w art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu sądy rozpoznając skargi nie są związane zarzutami skargi, jej podstawą prawną ani formułowanymi przez stronę wnioskami. W rozpoznawanej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżona decyzja odpowiada prawu, zatem skarga podlega oddaleniu. Wymeldowanie osoby z pobytu stałego może mieć miejsce tylko w warunkach określonych w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności o dowodach osobistych /Dz.U. nr 139, z 2006 r., poz. 993 ze zm./. Z treści przepisu wynika, że organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce stałego pobytu (...) i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Zatem warunkiem niezbędnym wymeldowania osoby jest opuszczenie przez nią miejsca stałego pobytu. Opuszczenie miejsca pobytu musi być rozumiane jako fizyczne opuszczenie lokalu z zamiarem nie przebywania w nim. Taki pogląd Sądu znajduje potwierdzenie w orzecznictwie, które konsekwentnie stoi na stanowisku, że opuszczeniem jest nie tylko fizyczne nieprzebywanie, ale i zamiar opuszczenia lokalu z jednoczesnym zerwaniem wszelkich więzów z dotychczasowym lokalem /np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 21.11.2006 r., IV SA/Wa 1677/06, LEX nr 306533, także: wyrok NSA z dnia 5.01.2007 r., II OSK 133/06, LEX nr 327831/. W sprawie ze skargi Z. M. organy poprawnie przyjęły, że mąż A. M. nie opuścił lokalu nr 3 przy ul. R. 1 w D.. Wprawdzie okresowo w nim nie przebywał, nawet w dłuższych okresach jednak w postępowaniu wykazano, że w mieszkaniu tym przetrzymywał swoje rzeczy oraz ponosił koszty jego utrzymania. Te fakty potwierdza sama skarżąca wskazując, że skarżący opuszczając mieszkanie pozostawiał kwoty pieniężne tytułem pokrycia 1/3 czynszu. Okoliczności takie są pośrednimi dowodami potwierdzającymi wolę jego zameldowania we wskazanym lokalu. Dla oceny decyzji Wojewody nie ma znaczenia również i to, że sąd cywilny orzekł rozdzielność majątkową między małżonkami. Ta okoliczność dla sprawy wymeldowania nie ma znaczenia. Biorąc pod uwagę powyższe oraz treść art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło