II SA/Rz 399/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Wolska po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w [...] z dnia [...] stycznia 2014 r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu technologicznego zakładu - postanawia - odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 27 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 339/14 odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 4 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 399/14 referendarz sądowy w WSA w Rzeszowie, odmówił K. C. przyznania prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. Po rozpoznaniu sprzeciwu wniesionego od ww. rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2014 r., sygn. jak wyżej, odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W dalszej kolejności, na skutek zażalenia K. C. złożonego od tego postanowienia, w sprawie orzekał Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 14 października 2014 r., sygn. akt II OZ 1076/14 oddalił zażalenie. W tej sytuacji, z uwagi na uiszczenie przez skarżącego wpisu w części, tj. w kwocie 20 zł, Przewodniczący Wydziału II WSA w Rzeszowie zarządzeniem z dnia 24 października 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 399/14 wezwał K. C. do uiszczenia uzupełniającego wpisu sądowego w kwocie 180 zł. W zakreślonym terminie do uzupełnienia powyższego braku fiskalnego K. C. pismem z dnia 18 listopada 2014 r. złożył zażalenie na powyżej opisane zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II WSA w Rzeszowie. Jednocześnie wyżej wymieniony ponownie zwrócił się o zwolnienie go " z kosztów skargi w części ponad kwotę 30 zł", która to kwotę (30 zł) wpłacił na konto tut. Sądu. Wnioskodawca wniosek ten uzasadnił faktem dokonania oszczędności w wydatkach z dochodu miesięcznego (gospodarstwa rolnego), podając, że obecnie przebywa w szpitalu, na oddziale kardiologii a dodatkowe koszty nie pozwalają mu na opłacenie wpisu w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że złożony w piśmie z dnia 18 listopada 2014 r. wniosek K. C. o zwolnienie od kosztów sądowych, tut. Sąd potraktował jako wniosek o zmianę postanowienia WSA w Rzeszowie z dnia 27 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 399/14, którym odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jak już wyżej podano, przedmiotowy wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych – art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm. - powoływanej dalej jako "P.p.s.a."). W myśl art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. taki wniosek może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar udowodnienia braku możliwości poniesienia kosztów spoczywa na wnioskodawcy. Zwrócić należy jednakże uwagę na treść art. 165 P.p.s.a., stosownie do którego postanowienia niekończące postępowanie w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przy czym podkreślenia wymaga, że zmiana takiego postanowienia może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy nastąpiła zmiana okoliczności sprawy, które to są relewantne dla oceny przesłanek umożliwiających ewentualne przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 17.03.2009 r., sygn. akt II GZ 51/09). Jak wyżej wskazano, aby Sąd mógł zmienić swoje poprzednie rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania prawa pomocy, strona winna wykazać, że jej sytuacja majątkowa, w stosunku do tej, jaka stanowiła podstawę postanowienia z 27 sierpnia 2014 r., uległa pogorszeniu. Zatem powinna ona konkretnie wskazać, jakie wysokości dochody uzyskuje jej rodzina, jakie ponosi koszty związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego (opłaty za media, wyżywienie, odzież) itd. Sąd stwierdza, że wnioskodawca nie wykazał okoliczności, które mogłyby świadczyć o zmianie na gorsze jego sytuacji majątkowej w stosunku do okresu, kiedy wydano poprzednie postanowienie w przedmiocie prawa pomocy. Wnioskodawca ograniczył się jedynie do wpłaty kwoty 30 złotych, tytułem wpisu sądowego i stwierdzeniem, że aktualnie przebywa na oddziale kardiologii a dodatkowe koszty nie pozwalają mu na opłacenie wpisu w całości. Wypada zauważyć, że K. C. powyższych stwierdzeń nie poparł żadnymi dokumentami, które pozwalałby Sądowi na ich weryfikację. W postanowieniu z dnia 31.12.2004 r., sygn. akt GZ 146/2004 NSA wskazał, że "z treści art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy (publ. LexPolonica nr 375745). Wynika z tego, że to na K. C. spoczywał obowiązek wykazania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy, przedłożenie dokumentów oraz przytoczenie wszelkich okoliczności przemawiających za pozytywnym rozpoznaniem wniosku a wskazujących na zmianę stanu majątkowego, w porównaniu do okresu objętego prawomocnym orzeczeniem z dnia 27 sierpnia 2014 r. Jak wyżej naprowadzono instytucja przewidziana w art. 165 P.p.s.a. umożliwia zmianę wcześniej wydanego postanowienia, w sytuacji gdy okoliczności sprawy uległy zmianie. Z uwagi na brak przesłanek do zmiany wcześniejszego postanowienia w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, tut. Sąd działając na podstawie art. 245 § 1 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 165 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.