II SA/Rz 586/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Śliwa WSA Ewa Partyka Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2015 r. sprawy ze skargi W. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru rozbiórki budynku mieszkalnego -skargę oddala- W dniu 16 stycznia 2015 r. WC zgłosił w Starostwie Powiatowym w [.] zamiar rozbiórki budynku mieszkalnego jednorodzinnego nr [.] przy ul. [.] w [.] posadowionego na działce nr ewid. 1370/1 stanowiącej jego własność. Decyzją z dnia [.] stycznia 2015 r. nr [.], Starosta Powiatu [.] na podstawie art. 30 ust. 5 w zw. z art. 31 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409) dalej zwanej: "Pb", zgłosił sprzeciw do tego zgłoszenia. Uznał, że skoro teren działki nr 1370/1 objęty jest obowiązującym Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego "[.]" przyjętym uchwałą Rady Gminy [.] z dnia [.] listopada 2007 r. nr [.] /07 (Dz. Urz. Woj. [...] z 2007 r. Nr [.], poz. [.]), w którym w § 6 pkt 3 ustalono zasady dziedzictwa kulturowego i zabytków, a rzeczony budynek oznaczony szrafem ujęty jest jako obiekt wpisany do gminnej ewidencji zabytków i objęty strefą ochrony konserwatorskiej, to pomimo przedstawienia stanowiska Wójta Gminy [.], że gminna ewidencja jest dopiero tworzona, nie zwalania Starosty z konieczności stosowania przepisów planu miejscowego i Prawa budowlanego. To zaś wymagało zgłoszenia sprzeciwu do zamiaru rozbiórki takiego obiektu. W odwołaniu od powyższej decyzji WC wskazał, że należący do niego budynek nie jest wpisany do żadnej ewidencji zabytków, a treść planu nie określa, aby budynek ten objęty był jakąkolwiek formą ochrony. Analiza planu ma przemawiać za stanowiskiem, że ochroną objęty jest jedynie układ urbanistyczny o wiejskich charakterze, a nie sam budynek. Nadto budynek jest w bardzo złym stanie technicznym i może stwarzać zagrożenie dla osób i mienia. Decyzją z dnia [.] marca 2015 r. nr [.], Wojewoda [.] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy uznając, że nie narusza ona prawa. Rozbiórka rzeczonego budynku w trybie zgłoszenia jest niedopuszczalna z uwagi na postanowienia planu miejscowego. Do jej wykonania konieczne jest zatem uzyskanie decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się WC, wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę, w której domaga się uchylenia obu wydanych w sprawie decyzji oraz orzeczenia o kosztach postępowania. W ocenie skarżącego organy dopuściły się naruszenia art. 31 ust. 1 pkt 1 Pb w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b) i c) oraz art. 7 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1446), w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędne przyjęcie, że rzeczony budynek jest obiektem zabytkowym i podlega ochronie konserwatorskiej, podczas gdy do jego rozbiórki nie jest wymagana decyzja administracyjna. Niedostatecznie wyjaśniono zatem wszystkie okoliczności faktyczne sprawy i w nieuprawniony oraz niekorzystny dla niego sposób przyjęto, że obiekt ten podlega ochronie konserwatorskiej, podczas gdy nie został on wpisany do żadnego rejestru czy ewidencji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [.] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Na wstępie wyjaśnić należy, że sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (zob. art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) dalej zwana: "Ppsa", stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 Ppsa). W myśl art. 145 Ppsa, sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem tylko wówczas, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kpa lub innych przepisach. Kontroli Sądu poddano decyzje w sprawie wniesienia przez organy architektoniczno-budowlane sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru przystąpienia do rozbiórki budynku mieszkalnego jednorodzinnego oznaczonego w ewidencji gruntów i budynków nr [.] na działce ewid. nr 1370/1 przy ul. [.] w [.]. Do zgłoszenia złożonego w Starostwie Powiatowym w [.] w dniu [.] stycznia 2015 r. Starosta w dniu [.] stycznia 2015 r. wniósł sprzeciw w formie decyzji (doręczonej stronie w dniu [.] stycznia 2015 r.) uznając, że teren działki nr 1370/1 objęty jest Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego "[.] ", a rzeczony budynek oznaczony szrafem ujęty jest jako obiekt wpisany do gminnej ewidencji zabytków i objęty strefą ochrony konserwatorskiej. Rozbiórkę budynku w trybie zgłoszenia oceniono zatem jako niedopuszczalną, a wymagającą uzyskania decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę. Z rozstrzygnięciem takim nie zgodził się skarżący zarzucając organom błędne uznanie budynku za obiekt zabytkowy i podlegający ochronie konserwatorskiej. Zagadnienie rozbiórki obiektów budowlanych reguluje ustawa – Prawo budowlane. Rozbiórka zaliczana jest do robót budowlanych (art. 3 pkt 7 Pb), wobec czego zgodnie z art. 28 ust. 1 Pb, można je rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W myśl art. 31 ust. 1 Pb, pozwolenia nie wymaga rozbiórka: 1) budynków i budowli - niewpisanych do rejestru zabytków oraz nieobjętych ochroną konserwatorską – o wysokości poniżej 8 m, jeżeli ich odległość od granicy działki jest nie mniejsza niż połowa wysokości; 2) obiektów i urządzeń budowlanych, na budowę których nie jest wymagane pozwolenie na budowę, jeżeli nie podlegają ochronie jako zabytki. W myśl zaś art. 31 ust. 2 Pb, rozbiórka obiektów budowlanych, o których mowa w ust. 1 pkt 1, wymaga uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi, w którym należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania tych robót. Przepis art. 30 ust. 5 stosuje się odpowiednio. Z ostatnio powołanego przepisu wynika, że zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, a właściwy organ, w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ nie wniósł sprzeciwu w tym terminie. Z powyższego wynika, że w uproszczonym trybie wykonania robót budowlanych w formie zgłoszenia nie można dokonać rozbiórki budynków i budowli niespełniających kryteriów z art. 31 ust. 1 pkt 1 Pb. Należy przy tym mieć na uwadze, że wpis do rejestru zabytków i ochrona konserwatorska stanowią dwie odrębne kategorie, dwie rozłączne przesłanki (por. wyrok WSA w Olsztynie z 1 sierpnia 2013 r. sygn. II SA/Ol 432/13). W przypadku stwierdzenia faktu niespełnienia przez planowane roboty budowlane tych kryteriów obowiązkiem właściwego organu było wniesienie sprzeciwu do otrzymanego zgłoszenia. Skutkiem tego będzie zaś konieczność ubiegania się przez inwestora o udzielenie pozwolenia na rozbiórkę w formie decyzji administracyjnej, stosownie do art. 28 Pb, jeżeli nadal będzie dążył do realizacji takiej inwestycji. Teren posadowienia budynku objęty jest Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego "[.]" przyjętym uchwałą Rady Gminy [.] z dnia [.] listopada 2007 r. nr [.] (Dz. Urz. Woj.[...] z 2007 r. Nr [.], poz. [.]). Plan miejscowy, jak wynika z art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 199) dalej zwanej: "Upzp", jest aktem prawa miejscowego, o jakim mowa w art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, a zatem obowiązuje na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Ww. plan zawiera więc przepisy powszechnie obowiązujące na terenie Gminy. Plan kształtuje politykę przestrzenną na terenie gminy m.in. poprzez ustalanie przeznaczenia terenu, rozmieszczanie inwestycji celu publicznego oraz określanie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu (art. 3, art. 4, art. 14 Upzp). W planie określa się m.in. przeznaczenie terenów oraz zasady ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków (art. 15 ust. 2 pkt 1 i 4 Upzp). Natomiast z przepisów art. 19 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wynika, że w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego uwzględnia się, w szczególności ochronę: 1) zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru i ich otoczenia; 2) innych zabytków nieruchomych, znajdujących się w gminnej ewidencji zabytków; 3) parków kulturowych. W studium i planie ustala się, w zależności od potrzeb, strefy ochrony konserwatorskiej obejmujące obszary, na których obowiązują określone ustaleniami planu ograniczenia, zakazy i nakazy, mające na celu ochronę znajdujących się na tym obszarze zabytków (ust. 3). Ponadto, jak wynika w art. 7 pkt 3 tej ustawy, ustalenie ochrony w planie miejscowym jest jedną z form ochrony zabytków. Budynek objęty zgłoszeniem posadowiony jest w strefie oznaczonej w Planie "[.] " symbolem "MN1 – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej" i oznaczony indywidualnie na rysunku planu szrafem z następującym opisem: "zabudowa drewniana, zabytkowa lub z elementami zabytkowymi stanowiąca fragmenty zachowanego układu zabudowy wiejskiej". Ponadto, znajduje się on częściowo w strefie ochrony konserwatorskiej wyznaczonej znakiem "• • • • •", do której nawiązuje § 6 ust. 3 uchwały. To zaś oznacza, że dokonanie rozbiórki budynku posadowionego na takim terenie (w strefie ochrony konserwatorskiej wyznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego) nie może być dokonane w uproszczonym trybie zgłoszenia, lecz wymaga uzyskania pozwolenia w formie decyzji. Możliwość rozbiórki nie jest wyłączona, tyle że wymaga uzyskania pozwolenia. Bez znaczenia w tej sytuacji są zarzuty skargi, że budynek nie jest wpisany do rejestru zabytków albo gminnej ewidencji zabytków, skoro z woli ustawodawcy gminnego znalazł się on w strefie ochrony konserwatorskiej. Strefa ta została zaś wyznaczona miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, którego przepisy na terenie tej Gminy maja charakter powszechnie obowiązujący. Wiążą zatem także organy architektoniczno-budowlane. Rzeczony budynek został ponadto na rysunku planu indywidualnie oznaczony szrafem z opisem: "zabudowa drewniana, zabytkowa lub z elementami zabytkowymi stanowiąca fragmenty zachowanego układu zabudowy wiejskiej" i poprzez fakt objęcia go strefą wyznaczoną znakiem "• • • • •" wymaga do dokonania rozbiórki uzyskania pozwolenia w formie decyzji administracyjnej. Z punktu widzenia regulacji zawartej w art. 31 ust. 1 pkt 1 Pb decydujące znaczenie w sprawie miał fakt wyznaczenia przez ustawodawcę lokalnego strefy ochrony konserwatorskiej. Wbrew zarzutom skargi w sprawie nie naruszono żadnego z wymienionych w niej przepisów tak materialnoprawnych, jak i proceduralnych. Istniały podstawy do zgłoszenia sprzeciwu, a wydano go z zachowaniem ustawowego terminu. Prawidłowo ustalono stan faktyczny i prawny oraz wydano akt administracyjny odpowiadający prawu i należycie uzasadniony. Sprawę rozstrzygnęły też właściwe organy. Z podanych względów, na podstawie art. 151 Ppsa, orzeczono o oddaleniu skargi jako niezasadnej.