II SA/Rz 628/12

Dnia 4 września 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 4 września 2012 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata L.S. o przyznanie kosztów za podejmowane czynności jako kurator ustanowiony dla osoby nieobecnej – T.M. w sprawie ze skargi T.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego - postanawia - przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w R. na rzecz kuratora adwokata L.S. za dokonane czynności kwotę 295, 20 zł wraz z (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem wynagrodzenia kuratora, która to kwota obejmuje należną opłatę w wysokości 240 zł oraz naliczone od niej 23 % podatku od towarów i usług, tj. 55,20 zł. W dniu [...] lipca 2012r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w R. wpłynęła skarga T.M. reprezentowanego przez kuratora dla nieobecnego – T. M. ustanowionego w osobie adwokata J.S. na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w L. Wydział III Rodzinny i Nieletnich z dnia [...] sierpnia 2011r., sygn. akt [...] Przedmiotem skargi była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2012r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2012r. kurator – adwokat J.S. złożył wniosek o przyznanie mu wynagrodzenia dla kuratora wg norm przepisanych Wyrokiem z dnia 22 sierpnia 2012r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w R. oddalił skargę na zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje: Stosownie do treści art. 211 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t. j. Dz. U. z 2012r., poz. 270), dalej p.p.s.a. koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków, przy czym do wydatków, zgodnie z art. 213 pkt 1 p.p.s.a zalicza się w szczególności należności kuratorów ustanowionych w danej sprawie. Wskazany wyżej przepis stanowi podstawę prawną do wypłaty na rzecz ustanowionego w sprawie kuratora należnego mu wynagrodzenia. Źródłem umocowania dla kuratora skarżącego – adwokata J.S. w niniejszej sprawie było postanowienie Sądu Rejonowego w L. wydane na podstawie w zw. z art. 184 k.r.o. o ustanowieniu kuratora dla osoby nieobecnej – na, złożony w trybie art. 34 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) zwanej dalej k.p.a., wniosek organu, przed którym toczyło się postępowanie administracyjne. Ustanowiony we wskazanym wyżej trybie kurator dla nieobecnego T. M. został dopuszczony do udziału w niniejszym postępowaniu, jako przedstawiciel nieznanego z miejsca pobytu skarżącego T.M. W uchwale z dnia 9 lutego 1989 r. III CZP 117/88 (Lex Polonica nr 308295) Sąd Najwyższy (Izba Cywilna i Administracyjna) przesądził o tym, że kurator wyznaczony przez sąd na podstawie art. 184 § 1 k.r.o. do zastępowania strony w postępowaniu administracyjnym nie jest kuratorem prawa materialnego, a kuratorem w danym postępowaniu, podobnie jak kurator procesowy ustanowiony na podstawie art. 143 k.p.c. Stąd też art. 179 k.r.o., wprowadzający zasadę, że stosowne wynagrodzenia za sprawowanie kurateli przyznaje organ państwowy, który ustanowił kuratora nie jest podstawą do przyznania wynagrodzenia dla tak ustanowionego kuratora. Z uwagi na fakt, że kuratela ta jest ściśle związana z konkretnym postępowaniem administracyjnym, wynagrodzenie kuratora należy zaliczyć do kosztów postępowania administracyjnego, podobnie jak wynagrodzenia kuratorów ustanowionych w trybie art. 143 k.p.c. Powyższe uzasadnia twierdzenie, że wynagrodzenia kuratora podejmującego czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym należy zaliczyć do kosztów tego postępowania. Tym samym podstawą przyznania wynagrodzenia kuratorowi dopuszczonemu w niniejszym postępowaniu do działania w zastępstwie nieznanego z miejsca pobytu T.M. są przepisy, na podstawie których Sąd przyznaje wynagrodzenie kuratorowi procesowemu ustanowionemu na podstawie art. 78 p.p.s.a, będącemu odpowiednikiem art. 143 k.p.c. Wysokość wynagrodzenia kuratorów jest określona w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z 28 sierpnia 1982 r. w sprawie stawek, warunków przyznawania i wypłaty ryczałtu przysługującego sędziom i pracownikom sądowym za dokonanie oględzin oraz stawek należności kuratorów (Dz.U. Nr 27, poz. 197 ze zm.) wydanym na podstawie art. 42 ustawy z 13 czerwca 1967 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz.U. z 2002 r. Nr 9, poz. 88 ze zm.). Ustawa utraciła moc 2 marca 2006 r., jednakże wskazane wyżej rozporządzenie znajduje zastosowanie do czasu wydania "aktualnego" rozporządzenia na podstawie art. 9 pkt 3 obecnie obowiązującej ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz.U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm.). Zgodnie z § 3 powyższego rozporządzenia wysokość wynagrodzenia kuratorów ustanowionych w poszczególnych sprawach zależy w każdym wypadku od rodzaju sprawy, stopnia jej zawiłości i nakładu pracy kuratora. Wysokość wynagrodzenia kuratorów ustala się według przepisów określających opłaty za czynności adwokackie. Wysokość wynagrodzenia kuratorów będących adwokatami nie może przekraczać stawek zasadniczego wynagrodzenia przewidzianego tymi przepisami, a wysokość wynagrodzenia innych kuratorów - 50% tych stawek. Zgodnie z regulacją zawartą w § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.), koszty tej pomocy obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, który obejmuje wszystkie sprawy z wyjątkiem tych, w których przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, a także decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w sprawie stanowiącej przedmiot zaskarżenia wynosi 240 zł. Uwzględniając charakter sprawy oraz nakład pracy kuratora przyznano tytułem wynagrodzenia kuratora kwotę 240 zł, która ulega podwyższeniu o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach (§ 2 ust. 3 powołanego rozporządzenia). Zgodnie z § 2 ust. 3 powołanego wyżej rozporządzenia w związku z art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) wynosi ona 23%, co od kwoty 240 zł daje 55,20 zł. Z uwagi na powyższe Sąd orzekł jak na wstępie.