II SA/Rz 652/25

WyrokWSA w Rzeszowie2025-10-15

Skład orzekający: Magdalena Józefczyk, Elżbieta Mazur-Selwa, Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na cele inwestycji celu publicznego może obejmować zezwolenie na czynności wykraczające poza "zakładanie i przeprowadzenie" urządzeń infrastrukturalnych, takie jak konserwacja, naprawa, remont, modernizacja, wymiana lub usuwanie awarii?
Ratio decidendi
Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zezwalać jedynie na "zakładanie i przeprowadzenie" urządzeń infrastrukturalnych. Zezwolenie na czynności dodatkowe, takie jak konserwacja czy naprawa, wykracza poza zakres tego przepisu i jest niedopuszczalne. W przypadku braku zgody właściciela na realizację inwestycji celu publicznego, organ administracyjny może wydać zezwolenie, jeśli spełnione są przesłanki zgodności z planem miejscowym lub decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz udokumentowane rokowania.
Stan faktyczny
Skarżąca M.D. wniosła skargę na decyzję Wojewody Podkarpackiego, która uchyliła w części decyzję Starosty o ograniczeniu sposobu korzystania z jej nieruchomości na cele budowy linii kablowych SN 15 kV i kanalizacji światłowodowej, a utrzymała w mocy zezwolenie na "zabezpieczenie uprawnień dojścia i dojazdu" w celu konserwacji, napraw, remontów, modernizacji, wymiany i usuwania awarii. Starosta wydał pierwotną decyzję zezwalającą na realizację inwestycji celu publicznego, mimo braku zgody właścicielki, po przeprowadzeniu rokowań. Wojewoda uchylił część decyzji Starosty dotyczącą czynności dodatkowych, uznając je za wykraczające poza zakres art. 124 ust. 1 u.g.n. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące braku odpowiedniej kwoty zadośćuczynienia, niezgodności inwestycji z pierwotnymi założeniami oraz potencjalnego zagrożenia dla życia i zdrowia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Elżbieta Mazur-Selwa WSA Paweł Zaborniak /spr./ Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2025 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 14 marca 2025 r. nr N-VI.7581.2.4.2025 w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości – skargę oddala – Przedmiotem skargi M.D. (dalej: "Skarżąca") jest decyzja Wojewody Podkarpackiego (dalej: "Wojewoda", "Organ odwoławczy", "Organ II instancji") z dnia 14 marca 2025 r. nr N-VI.7581.2.4.2025 w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Na podstawie akt administracyjnych Sąd ustalił, że P. S.A. z siedzibą w L. (dalej: "Inwestor", "Wnioskodawca") reprezentowana przez pełnomocników zwróciła się z wnioskiem o ograniczenie korzystania z nieruchomości na realizację inwestycji celu publicznego, polegającej na budowie linii kablowych sieci SN 15 kV oraz kanalizacji światłowodowej wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą oraz zabezpieczenie uprawnień dojścia i dojazdu w celu: konserwacji, naprawy, remontu, modernizacji, wymiany oraz usuwania awarii ww. budowli i urządzeń infrastruktury elektroenergetycznej, wycinania drzewostanu i krzewów kolidujących z infrastrukturą elektroenergetyczną w ramach zadania pn. "Modernizacja linii SN 15 kV [...], etap IV. Przebudowa wyprowadzeń napowietrznych 15 kV na kablowe dla linii: [...]". Starosta [...] (dalej: "Organ I instancji", "Starosta") decyzją z dnia 22 stycznia 2025 r. nr GG.6852.18.2024 orzekł o: 1. Ograniczeniu sposobu korzystania z części działki nr [...], położonej w m. [...] stanowiącą własność M.D., objętej KW nr [...] - poprzez udzielenie zezwolenia P.S.A. z siedzibą w L. na realizację inwestycji celu publicznego, polegającej na budowie linii kablowych sieci SN 15 kV oraz kanalizacji światłowodowej wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą oraz zabezpieczenie uprawnień dojścia i dojazdu w celu: konserwacji, naprawy, remontu, modernizacji, wymiany oraz usuwania awarii w/w budowli i urządzeń infrastruktury elektroenergetycznej, wycinania drzewostanu i krzewów kolidujących z infrastrukturą elektroenergetyczną w ramach zadania pn.: "Modernizacja linii SN 15 kV [...], etap IV. Przebudowa wyprowadzeń napowietrznych 15 kV na kablowe dla linii: [...]". 2. Zezwolenie obejmuje prawo wstępu w celu wykonania ww. prac budowlano-montażowych polegających na budowie linii kablowych sieci SN 15 kV oraz kanalizacji światłowodowej wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą oraz zabezpieczenie uprawnień dojścia i dojazdu w celu: konserwacji, naprawy, remontu, modernizacji, wymiany oraz usuwania awarii w/w budowli i urządzeń infrastruktury elektroenergetycznej, wycinania drzewostanu i krzewów kolidujących z infrastrukturą elektroenergetyczną na części przedmiotowej nieruchomości tj. na działce nr [...]. Powierzchnia obszaru ograniczającego sposób korzystania z nieruchomości (strefa pasa trwałego ograniczenia nieruchomości) wynosi 0,0004 ha, powierzchnia obszaru ograniczenia na czas wykonywania robót (strefa budowlano-montażowa) wynosi 0,0025 ha, obszar ograniczonego sposobu korzystania z nieruchomości (strefa pasa trwałego ograniczenia nieruchomości) = 1,00 m, obszar ograniczenia na czas wykonywania robót (strefa budowlano-montażowa) = 6,00 m zgodnie z załączoną mapą do celów prawnych w skali 1:500, sporządzoną przez geodetę uprawnionego Pana K.K. i przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem ewidencyjnym, [..] z dnia 22.03.2024 r. 3. Ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę do wpisu w księdze wieczystej. W uzasadnieniu decyzji, Organ I instancji wskazał, że wniosek uzasadniono koniecznością realizacji inwestycji celu publicznego, który jest podyktowany interesem społecznym i gospodarczym. Podał, że Inwestor poinformował, że w toku procesu uzyskiwania zgody od właściciela działki nr [...], położonej w m. [...] Nr [...] podjęto działania drogą korespondencyjną przez D.F. kierowaną na adres zameldowania właściciela przedmiotowej nieruchomości – M.D. Pomimo wielokrotnych prób nie udało się pozyskać prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w drodze umowy cywilno-prawnej. Fakt podejmowanych prób dojścia do porozumienia z właścicielem nieruchomości został udokumentowany i dołączony do wniosku. Starosta w uzasadnieniu decyzji wskazał również, że proponowana lokalizacja budowy budowli i urządzeń elektroenergetycznych w postaci: linii kablowych sieci SN 15 kV oraz kanalizacji światłowodowej wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą na przedmiotowej działce w ramach zadania pn.: "Modernizacja linii SN 15 kV [...], etap IV. Przebudowa wyprowadzeń napowietrznych 15 kV na kablowe dla linii: [...]" jest zgodna z dwoma decyzjami Burmistrza Miasta [...] z dnia 6 maja 2021 r. nr GPB.6733.34.2020 oraz z dnia 21 września 2021 r. nr GPB.6733.34.2020 o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu z dnia 23 czerwca 2021 r. nr SKO.415.55.2021. Ponadto Starosta wskazał, że brak zgody właściciela przedmiotowej nieruchomości na wykonanie ww. zadania inwestycyjnego, zgodnego z ww. decyzjami Burmistrza i SKO w Przemyślu stanowią cel publiczny, co powoduje, że zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji w trybie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1145 z późn. zm.; dalej: "u.g.n."). Od powyższej decyzji Skarżąca złożyła odwołanie, w którym podniosła, że podtrzymuje swoje stanowisko o braku zgody na realizację inwestycji ze względu na istniejącą infrastrukturę sieci drenarskiej, kanalizacyjnej, wodnej, gazowej i odpływowej, które znajdują się na jej działce nr [...]. Podała, że ww. infrastruktura uniemożliwia budowę planowanej linii kablowej sieci SN 15 kV oraz kanalizacji światłowodowej, ponieważ nie będą spełniać norm bezpieczeństwa i odległości między sobą. Jej zdaniem, nie ma również możliwości przebudowy istniejących sieci ze względu na usytuowanie terenu oraz niedawną ich modernizację. Skarżąca zarzuciła ponadto brak ustaleń dotyczących możliwego oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko, ludzi, zwierzęta i rośliny. Do odwołania Skarżąca dołączyła: decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 25 lutego 2015 r. nr PINB.5160.2.2015, pismo Podkarpackiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Rzeszowie Oddział w [...] z dnia 25 czerwca 2015 r. nr IJr.511.48.2015, pismo Burmistrza Miasta [...] z dnia 19 sierpnia 2014 r. nr GGGROŚ.6331.5.1.2014 oraz mapy ewidencyjną i sytuacyjną. Opisaną na wstępie decyzją z dnia 14 marca 2025 r. nr N-VI.7581.2.4.2025 Wojewoda Podkarpacki, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.; dalej: "k.p.a."): 1. uchylił zaskarżoną decyzję w części w jakiej orzeka ona o ograniczeniu sposobu korzystania z działki nr [...], położonej w obrębie nr [...] miasta [...], poprzez udzielenie zezwolenia P.S.A. z siedzibą w L. na realizację inwestycji celu publicznego, polegającej na: "zabezpieczeniu uprawnień dojścia i dojazdu w celu: konserwacji, naprawy, remontu, modernizacji, wymiany oraz usuwania awarii ww. budowli i urządzeń infrastruktury elektroenergetycznej, wycinania drzewostanu i krzewów kolidujących z infrastrukturą elektroenergetyczną" i umorzył w tym zakresie postępowanie I instancji, 2. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałym zakresie. W pierwszej kolejności Organ II instancji przytoczył treść art. 124 u.g.n., a następnie wskazał, że przepis ten, jako że ingeruje w prawo własności nieruchomości, ograniczając sposób korzystania z niej, ma charakter szczególny, przez co musi być interpretowany w sposób dosłowny. Oznacza to, że przesłankami umożliwiającymi zastosowanie ograniczenia, o jakim mowa w tym przepisie, są jedynie: zgodność planowanej inwestycji z planem miejscowym lub decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz brak zgody właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości (udokumentowany przeprowadzonymi rokowaniami) na wykonanie na nieruchomości robót budowlanych, wymienionych w tym przepisie. Wojewoda wyjaśnił, że w aktach niniejszej sprawy znajdują się: decyzja Burmistrza Miasta [...] z dnia 6 maja 2021 r. nr GPB.6733.34.2020 ustalająca lokalizację inwestycji celu publicznego pn.: "Budowa linii kablowych SN wraz z kanalizacją światłowodową, linii kablowych nn, stanowisk słupowych SN i nn, wolnostojącej kontenerowej stacji transformatorowej SN/nn wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą z przebiegiem przez działki nr: (...), [...], (...) w miejscowości P., w ramach inwestycji pn:,,Modernizacja linii SN 15 kV [...], etap IV. Przebudowa wyprowadzeń napowietrznych 15 kV na kablowe dla linii: [...]", która została utrzymana w mocy - w odniesieniu do działki nr [...] - przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Przemyślu decyzją z dnia 23 czerwca 2021 r. nr SKO.415.55.2021 oraz decyzja Burmistrza Miasta [...] z dnia 21 września 2021 r. nr GPB.6733.34.2020 o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego pn.: "Budowa linii kablowych SN wraz z kanalizacją światłowodową, linii kablowych nn, stanowisk słupowych SN i nn, wolnostojącej kontenerowej stacji transformatorowej SN/nn wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą z przebiegiem przez działki nr: (...), [...], (...) w miejscowości [...], w ramach inwestycji pn: ,,Modernizacja linii SN 15 kV [...], etap IV. Przebudowa wyprowadzeń napowietrznych 15 kV na kablowe dla linii: [...]". Z powyższych decyzji wynika, że realizacja przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego została dopuszczona m.in. na działce nr [...] położonej w obrębie nr [...] miasta [...] i stanowi ona inwestycję celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. W ocenie Wojewody dokonane przez Organ I instancji ograniczenie w sposobie korzystania z działki nr [...], położonej w obrębie nr [...] miasta [...], pozostaje w zgodności z postanowieniami ww. decyzji Burmistrza Miasta [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Planowana inwestycja jest w całości usytuowana w granicach obszaru objętego tymi decyzjami. Zatem została spełniona pierwsza z przesłanek, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. Organ II instancji podał, że zaskarżona decyzja Starosty w sposób szczegółowy określa przedmiot ograniczenia i jego terytorialny zakres, w tym jednoznacznie wskazuje przebieg inwestycji przez nieruchomość. Na działce nr [...] (o powierzchni całkowitej 0,3646 ha) powierzchnia gruntu niezbędna do trwałego urządzenia inwestycji wynosi 4 m², zaś powierzchnia gruntu przewidzianego do zajęcia na czas wykonywania robót wynosi 25 m², co uwidoczniono na mapie, stanowiącej załącznik do tej decyzji. W dalszej kolejności Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie spełniona została również druga przesłanka z art. 124 u.g.n. dająca podstawę do zastosowania ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości. Mianowicie, w niniejszej sprawie Inwestor ubiegający się o wydanie zezwolenia podejmował działania celem uzyskania zgody właścicielki nieruchomości na przeprowadzenie ww. inwestycji przez jej działkę, oznaczoną numerem [...], o czym świadczy dokumentacja znajdująca się w aktach niniejszej sprawy, tj.: protokół z negocjacji z 4 października 2022 r., z treści którego wynika, że Inwestor przedstawił właścicielce proponowaną lokalizację inwestycji na działce nr [...], opisał planowane roboty, a właścicielka odmówiła podpisania załączonego projektu umowy nr [...] w sprawie nieodpłatnego udostępnienia nieruchomości i jednocześnie zażądała wykonania na koszt inwestora przyłącza elektroenergetycznego do działki [...]; protokół z negocjacji z 2 marca 2023 r., z treści którego wynika, że Inwestor przedstawił właścicielce proponowaną lokalizację inwestycji na działkach nr [...] i [...], opisał planowane roboty, a właścicielka odmówiła podpisania załączonego projektu umowy nr [...] w sprawie nieodpłatnego udostępnienia nieruchomości i jednocześnie zażądała za zlokalizowanie kabli SN na jej nieruchomości kwoty 100 000,00 zł; pismo z 6 marca 2023 r., w którym Inwestor zwrócił się do właścicielki o wyrażenie zgody na udostępnienie nieruchomości, wyjaśniając cel planowanej inwestycji i jej przebieg oraz proponując podpisanie załączonego projektu umowy nr [...] w sprawie nieodpłatnego udostępnienia nieruchomości; pismo z 13 czerwca 2023 r., w którym Inwestor zwrócił się do właścicielki o wyrażenie zgody na udostępnienie nieruchomości, wyjaśniając cel planowanej inwestycji i jej przebieg oraz proponując podpisanie załączonego projektu umowy nr [...] w sprawie udostępnienia nieruchomości i ustanowienia służebności przesyłu za jednorazowym wynagrodzeniem na rzecz właścicielki nieruchomości w wysokości 1000,00 zł; pismo z 24 kwietnia 2024 r., w którym Inwestor zwrócił się do właścicielki o wyrażenie zgody na udostępnienie nieruchomości, wyjaśniając cel planowanej inwestycji i jej przebieg oraz proponując podpisanie załączonego projektu umowy nr [...] w sprawie udostępnienia nieruchomości i ustanowienia służebności przesyłu za jednorazowym wynagrodzeniem na rzecz właścicielki nieruchomości w wysokości 1000,00 zł; pismo Skarżącej z 5 maja 2024 r. skierowane do Inwestora, w którym nie wyraziła zgody na udostępnienie ww. nieruchomości oraz zasugerowała negocjacje pod warunkiem otrzymania zadośćuczynienia w kwocie 100 000,00 zł; pismo z 6 czerwca 2024 r., w którym Inwestor zwrócił się do właścicielki o wyrażenie zgody na udostępnienie nieruchomości, proponując podpisanie załączonego projektu umowy nr [...] w sprawie udostępnienia nieruchomości i ustanowienia służebności przesyłu za jednorazowym wynagrodzeniem na rzecz właścicielki nieruchomości w wysokości 1236,00 zł; pismo Skarżącej z 21 czerwca 2024 r. skierowane do Inwestora, w którym właścicielka nieruchomości nie wyraziła zgody na udostępnienie ww. nieruchomości. Zdaniem Wojewody z analizy dołączonej do wniosku dokumentacji z rokowań wynika, że na tym etapie zostały one zakończone. W ocenie Organu odwoławczego rokowania te były prowadzone przez Inwestora w dobrej wierze i nie były pozorne. Jeżeli chodzi zaś o ekwiwalentność zaproponowanego odszkodowania przez inwestora właścicielce nieruchomości pozostaje to poza zakresem kontroli organu w trybie przepisów art. 124 u.g.n. Rokowania te spełniają też wymogi, o których mowa w art. 114 ust. 1 i 2 oraz 115 u.g.n., ponieważ w piśmie z 24 kwietnia 2024 r. inwestor wyznaczył właścicielce nieruchomości 2 miesięczny termin do zawarcia odpowiedniego porozumienia na udostępnienie nieruchomości. Spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań, jako przesłanki wszczęcia postępowania w sprawie uzyskania zgody na zajęcie nieruchomości, oznacza taką sytuację, w której Inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa wart. 124 u.g.n. Z kolei niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażeniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Rokowania nie oznaczają zatem konieczności osiągnięcia zgodnego stanowiska. Wystarczy wzajemne poinformowanie się obu stron o swoich stanowiskach i możliwym zakresie wzajemnych ustępstw celem zawarcia umowy lub innego satysfakcjonującego obie strony rozwiązania zasad korzystania z danej nieruchomości. Nadto nie można wymagać od strony, aby była zmuszona do respektowania warunków drugiej strony lub prowadzenia rokowań dopóty, dopóki nie zmieni swojego stanowiska. Z kolei nieosiągnięcie zgody pomiędzy właścicielem nieruchomości i inwestorem upoważnia organ administracyjny do wydania zezwolenia wymienionego w art. 124 ust. 1 u.g.n. Porozumienie, o którym mowa w art. 124 u.g.n. musi pozwolić w sposób sprawny i bezkonfliktowy zrealizować cele publiczne. Odnosząc się do zarzutów Skarżącej, że planowana inwestycja nie będzie spełniać norm bezpieczeństwa i nie ma możliwości przebudowy istniejących sieci ze względu na usytuowanie terenu oraz istniejącą (zmodernizowaną) infrastrukturę, Wojewoda stwierdził, że nie mają one znaczenia w niniejszej sprawie. Również zarzut mówiący o tym, że w rozstrzygnięciu Organu I instancji brak jest ustaleń dotyczących oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko, ludzi, zwierzęta i rośliny, jest bezzasadny. Podniesione kwestie nie mogły być badane w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, ponieważ są one bez znaczenia dla prowadzonego w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. postępowania, bo nie mieszczą się w kategorii przesłanek zawartych w tym przepisie. Na obecnym etapie planowanej inwestycji istotne było wyłącznie określenie obszaru, na którym te prace będą wykonywane oraz, że obszar ten został objęty zajęciem z przeznaczaniem na ściśle określony cel, ograniczając prawo własności właścicielki do swobodnego dysponowania wskazaną częścią nieruchomości. Wojewoda wyjaśnił, że zaskarżona decyzja Starosty z 22 stycznia 2025 r. została natomiast uchylona w części, w jakiej orzeka o ograniczeniu sposobu korzystania z działki nr [...], położonej w obrębie nr 4 miasta [...], poprzez udzielenie zezwolenia P. S. A. z siedzibą w L. na realizację inwestycji celu publicznego, polegającej na: "zabezpieczeniu uprawnień dojścia i dojazdu w celu: konserwacji, naprawy, remontu, modernizacji, wymiany oraz usuwania awarii ww. budowli i urządzeń infrastruktury elektroenergetycznej, wycinania drzewostanu i krzewów kolidujących z infrastrukturą elektroenergetyczną". Podkreślił, że art. 124 ust. 1 u.g.n. daje staroście, wykonującemu zadania z zakresu administracji rządowej, możliwość ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia jedynie na "zakładanie i przeprowadzenie" na nieruchomości urządzeń infrastrukturalnych. W ramach tego ograniczenia wydanie zezwolenia na realizację innych czynności, które wykraczają poza ustawowy zakres "zakładanie i przeprowadzenie" jest w ocenie Wojewody Podkarpackiego niedopuszczalne. Zatem zaskarżona decyzja w zakresie w jakim orzeka o zezwoleniu P.S.A. z siedzibą w L. na realizację inwestycji celu publicznego, polegającej na: "zabezpieczeniu uprawnień dojścia i dojazdu w celu: konserwacji, naprawy, remontu, modernizacji, wymiany oraz usuwania awarii ww. budowli i urządzeń infrastruktury elektroenergetycznej, wycinania drzewostanu i krzewów kolidujących z infrastrukturą elektroenergetyczną", została wydana bez podstawy prawnej. Dlatego też w tym zakresie należało ją uchylić i umorzyć postępowanie I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, M.D. wskazała, że właściciel działki nr [...] i nr [..] chciał dogadać się z Inwestorem, jednak ten nie zaproponował odpowiedniej kwoty zadośćuczynienia za teren, który straci wartość, w związku z tym nie została wyrażona zgoda na udostępnienie nieruchomości. Wskazała, że z uwagi na to, że w P. nie ma żadnej spółki wodnej, Burmistrz uwierzył, że Wody Polskie sprawdziły co znajduje się pod ziemią na terenie planowanej budowy. Skarżąca w skardze wskazała również, że obszar, który straci wartość ma powierzchnię 396 m². Skarżąca wyjaśniła, że według pierwotnych założeń Inwestora, które zostały podpisane, na działkach miała zostać wybudowana linia 0,4 kV, jednak zostały podłożone dokumenty do modernizacji linii 15 kV, podczas gdy na działkach nie ma takich linii, a więc modernizacja nie jest zgodna z propozycją Inwestora. Wobec powyższego na działkach zostanie wybudowana linia, a nie zostanie ona zmodernizowana, co spowoduje zniszczenie wszystkiego co znajduje się na działce i doprowadzi do utraty życia i zdrowia użytkowników działki, w tym dzieci. Jej zdaniem odpowiednią lokalizacją na taką inwestycję jest obszar w polach za budynkami, gdzie nie ma żadnego ryzyka, a inwestycja nie będzie kolidować z żadną infrastrukturą. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga jako niezasadna, została przez Sąd oddalona w całości. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Jednocześnie w ramach prowadzonej kontroli legalności decyzji Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). Sądowa kontrola przedmiotu skargi nie wykazała jakichkolwiek naruszeń przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego, które mogłyby stanowić argument za uznaniem zarzutów skarżącej strony. Stan faktyczny sprawy został ustalony zgodnie z wymogami zasady prawdy materialnej tj. przepisami art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a., dzięki czemu mógł stanowić oparcie dla ustaleń faktycznych Sądu - art. 133 § 1 P.p.s.a. Przekazane do WSA akta sprawy dostatecznie przedstawiają konieczne do zastosowania przepisów prawa materialnego okoliczności faktyczne, nie wymagając tym samym przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentów na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. Na wstępie przyjdzie przypomnieć, że skarga M.D. została wniesiona na decyzję Wojewody Podkarpackiego wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. w przedmiocie ograniczenia korzystania z nieruchomości na realizację inwestycji celu publicznego w postaci założenia i przeprowadzenia przez nieruchomość skarżącej linii kablowych SN 15 kV, kanalizacji światłowodowej wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą. W toku zakończonego postępowania Organ odwoławczy prawidłowo ustalił, że Starosta po rozpatrzeniu wniosku Spółki P.S.A. z siedzibą w L. swą decyzją z dnia 22 stycznia 2025 r. ograniczył sposób korzystania z działki o nr [...], położonej w obrębie numer [...] miasta [...], poprzez udzielenie zezwolenia w/w Spółce na założenie i przeprowadzenie przez nieruchomość linii kablowych sieci SN 15 kV, kanalizacji światłowodowej wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą. W uzasadnieniu skontrolowanego przez Sąd rozstrzygnięcia Wojewoda Podkarpacki zwrócił uwagę na wydanie przez Burmistrza Miasta [...] trzech decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, z których wynika, że realizacja zamierzonego przez Spółkę przedsięwzięcia z obszaru komunikacji i energetyki, została dopuszczona i stanowi inwestycje celu publicznego w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. WSA nie mógł potwierdzić nielegalności działań administracji publicznej w tej sprawie. Zaskarżona decyzja Starosty w sposób szczegółowy i wyczerpujący, pozwala na pełne wykonanie przedmiotu rozstrzygnięcia, definiuje rodzaj wprowadzonego ograniczenia oraz jego terytorialny zakres w relacji do własności nieruchomości w postaci działki o nr [...], bez wychodzenia poza granice kompetencji orzeczniczych wynikających z art. 124 ust. 1 u.g.n. Trwałym składnikiem decyzji Starosty jest jej załącznik w postaci mapy do celów prawnych pochodzącej z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Dokument ten w sposób dostatecznie jasny określa szerokość obszaru ograniczonego sposobu korzystania z nieruchomości, czyli strefy pasa trwałego ograniczenia nieruchomości oraz strefy budowlano - montażowej stanowiącej obszar ograniczenia na czas wykonywania robót. Za spełniony uznać też należało drugi z warunków wynikających z art. 124 ust. 1 u.g.n. bowiem inwestor (wnioskująca Spółka) podejmował nieskuteczne działania koncyliacyjne celem uzyskania zgody właścicielki nieruchomości na przeprowadzenie inwestycji bez ingerencji administracyjnej, o czym świadczy obszerna dokumentacja znajdująca się w aktach niniejszej sprawy. Skarżąca strona zwraca uwagę, iż w efekcie realizacji zezwolenia zostanie wybudowana infrastruktura liniowa, co przeczy jej planowanej modernizacji. Wskutek powstania inwestycji nieodpowiadającej treści modernizacji, nastąpi zniszczenie znajdującej się na działkach infrastruktury prywatnej, co także doprowadzi do utraty życia i zdrowia użytkowników działki w tym dzieci. Ponadto zdaniem Strony, odpowiednia lokalizacja na taką inwestycję znajduje się za terenem zajmowanym przez jej budynki w polach, gdzie nie ma ryzyka narażenia dzieci na utratę zdrowia i życia i nie koliduje z obecną infrastrukturą. W odniesieniu do tych zarzutów wyjaśnić należy, że inwestor przedłożył Staroście wraz z wnioskiem o wydanie zezwolenia niezbędne w świetle prawa decyzje o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Te akty planistyczne przesądzają stosownie do treści przepisów u.g.n oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym o dopuszczalnym położeniu planowanej inwestycji celu publicznego. W myśl wyraźnej treści art. 124 ust. 1 u.g.n. in fine ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zatem trzeba zgodzić się z tezą, iż to nie starosta czy wojewoda, lecz inwestor publiczny w tym wypadku Spółka, ustala akceptowalne z jego punktu widzenia rozwiązania techniczne w zakresie szczegółów lokalizacji i realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia, które to zobligowany jest określać w ramach dookreślonych warunków decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego o czym decyduje nie budząca wątpliwości treść art. 124 ust. 1 u.g.n.. Innymi słowy, nie można skutecznie w kontekście przepisów P.p.s.a., zarzucać organowi rozpatrującemu podanie inwestora, że nie określa przebiegu inwestycji zgodnie z zapatrywaniem dysponenta prawnego nieruchomości bowiem jego rola w tym wypadku ogranicza się do skontrolowania zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z generalnymi lub indywidualnymi aktami planistycznym, czyli z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego lub treścią m.p.z.p. Podkreślenia też wymaga, że przytoczone przepisy nie pozwalają organom decyzyjnym na wprowadzanie modyfikacji treści wniosku przedsiębiorcy publicznego, stosownie do zapatrywania właściciela nieruchomości. Odnosząc się do drugiego z zarzutów skargi związanego z charakterem inwestycji Sąd zobligowany był zważyć na to, że wniosek Spółki wyraźnie opiera się na treści art. 124 ust. 1 u.g.n. bowiem określa, że zezwolenie wobec braku zgody właściciela gruntu ma umożliwiać budowę linii kablowych sieci SN 15 kV, budowę kanalizacji światłowodowej. Przepis art. 124 u.g.n. pozwala staroście na wydanie zezwolenia ograniczającego sposób korzystania z nieruchomości poprzez założenie na niej i przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej urządzeń łączności publicznej. Pomiędzy treścią żądania Spółki, a aktami planistycznymi jak również podstawą prawną wyrażoną w u.g.n., zachodzi wymagana spójność, co nie pozwala na potwierdzenie zarzutów skargi podnoszących, iż w niniejszej sprawie dokumenty realizacyjne zostały złożone na modernizację istniejących linii. Dla tej oceny nie ma znaczenia fakt, że w dokumentach związanych z finansowaniem inwestycji występują inne określenia działań Spółki (tj. modernizacja linii), które w języku nieprawniczym mogą obejmować czynności zmierzające do powstania nowej substancji infrastrukturalnej. Ponadto, nie stanowi też jakiejkolwiek kwestii wystąpienie kluczowej przesłanki wydania zezwolenia na podstawie art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n. w postaci braku zgody właściciela nieruchomości na realizację planowanej przez Spółkę inwestycji, która to zgoda nie została wyrażona pomimo przeprowadzonych rokowań. Przesłane wraz ze skargą do WSA dokumenty, jak również sama treść skargi, nie pozostawiają choćby cienia wątpliwości co do tego, że rokowania prowadzone przez reprezentanta Spółki ze skarżącą nie przyniosły rezultatu, co tym samym otworzyło w pełni możliwość konkretyzacji art. 124 ust. 1 u.g.n. Pełnomocnik Spółki kilkukrotnie oferował skarżącej warunki realizacji przedsięwzięcia, w tym propozycje ekwiwalentu pieniężnego, które to nie zostały przez nią zaakceptowane (np. pismo pełnomocnika Spółki z dnia 13 czerwca 2023 r.). Orzecznictwo sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje, że obowiązek przeprowadzenia rokowań nie oznacza konieczności osiągnięcia wspólnego, zgodnego stanowiska stron, w tym zaoferowania dysponentowi nieruchomości ekwiwalentu odpowiadającego jego zapatrywaniom. Organ prowadzący postępowanie w sprawie ograniczenia korzystania z nieruchomości, uwzględniając treść art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n., zobowiązany jest jedynie zbadać, czy zostały w sprawie przeprowadzone rokowania w przedmiocie zawarcia umowy umożliwiającej inwestorowi realizację inwestycji. Nie podlega kontroli sam tryb prowadzenia rokowań, a także powody, dla których nie dochodzi do zawarcia porozumienia. Kwestie takie jak: dobra albo zła wiara inwestora czy też ekwiwalentność zaproponowanego świadczenia, pozostają poza zakresem kontroli organu administracji, a w konsekwencji także sądu administracyjnego. Wobec tego brak zgody właściciela na realizację prac oznacza nie tylko stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań bądź oświadczył wprost, że nie wyraża zgody na realizację inwestycji. Niemożność uzyskania zgody właściciela ma miejsce także w sytuacji, gdy strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Kwestie takie jak: dobra albo zła wiara inwestora czy też ekwiwalentność zaproponowanego świadczenia, pozostają poza zakresem kontroli organu administracji, a w konsekwencji także sądu administracyjnego. Organ nie ma żadnych podstaw do prowadzenia postępowania dowodowego w przedmiocie przyczyn braku zgody rokujących stron. Natomiast niezadowolenie skarżącej z oferowanych jej propozycji nie stanowi o niewykonaniu przez wnioskodawcę obowiązku przeprowadzenia rokowań, przed złożeniem wniosku o wydanie zezwolenia (por. wyroki NSA z 4 października 2017 r., sygn. I OSK 3182/15, 4 lipca 2021 r., sygn. I OSK 358/21, wyrok WSA w Rzeszowie z 2 sierpnia 2022 r., sygn. II SA/Rz 328/22, LEX nr 3400398. CBOSA). Strona winna mieć świadomość, że nie jest pozbawiona możliwości dochodzenia stosownego odszkodowania za szkody spowodowane realizacją kwestionowanego przez nią zezwolenia. W świetle art. 128 ust. 4 u.g.n. odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. WSA dodatkowo wyjaśnia, że na mocy art. 129 ust. 5 pkt 1 u.g.n., w przypadku o którym mowa w art. 124 tej ustawy, starosta wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu, a zatem roszczenie odszkodowawcze określone wart. 128 ust. 4 u.g.n., może być przez skarżącą dochodzone dopiero po realizacji inwestycji publicznej. Nie można go było ustalić w treści przedmiotowego zezwolenia, bowiem na tym etapie nie można jeszcze jednoznacznie oszacować szkód wiążących się z jego pełną realizacją. Reasumując, wydane wtoku instancji decyzje administracyjne są aktami w pełni legalnymi, zaś Sąd nie doszukał się w nich naruszeń prawa procesowego jak i materialnego, mogących decydować o zastosowaniu kompetencji kasacyjnych, na zasadzie art. 134 § 1 p.p.s.a. Z wyżej wyłożonych przyczyn skargę oddalono na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło