II SA/Rz 926/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 19 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych w związku z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji - postanawia - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia [...] lutego 2018 r. ([...]), którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie inwestycji: "budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem na działce nr 753/1 w obr. [...] wraz z przyłączami: wodociągowym na działce nr 753/1 obr. [...] i kanalizacji sanitarnej na działkach nr 39/9 obr. 223 i nr 753/1 obr. [...] przy ul. [...] w R." (pkt 1) oraz zobowiązano do uzyskania, przed przystąpieniem do użytkowania wskazanego obiektu, decyzji o pozwoleniu na użytkowanie (pkt 2). Z powyższą decyzją nie zgodziła się M. R. wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. W skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że wykonanie decyzji może spowodować niedające się w przyszłości usunąć skutki, odnośnie zagospodarowania terenu i spływu wód na teren posesji skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - powoływanej dalej jako "P.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi § 3 wyżej wymienionego artykułu, po przekazaniu skargi sądowi może on, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest uprawdopodobnienie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przyjmuje się, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takim wypadku, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem (por. J. P. Tarno – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, Warszawa 2006, s. 190). Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego jest szczególną, a jednocześnie przejściową formą zabezpieczenia ważnych interesów strony. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego ma charakter wyjątkowy, a jego warunkiem jest uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę istnienia przesłanek wymienionych w cytowanym art. 61 P.p.s.a. Należy przy tym zaznaczyć, że na tym etapie postępowania Sąd nie dokonuje oceny zaskarżonej decyzji. Zostanie bowiem ona poddana odrębnemu badaniu pod kątem zgodności z obowiązującym porządkiem prawnym. Art. 61 § 3 P.p.s.a. zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia, przy czym uprawdopodobnienie nie może z reguły opierać się na samych twierdzeniach strony. Jednakże to na stronie wnioskującej ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą warunki uzasadniające wstrzymanie określonego aktu. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności. Rzeczą zaś Sądu jest zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają - lub nie - za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Przy takim badaniu wniosku i argumentów strony Sąd winien dodatkowo rozważyć z urzędu, czy nie zachodzą inne okoliczności uzasadniające wniosek. Przy czym bierze pod uwagę zarówno interesy strony skarżącej jak i uczestników postępowania. Ponadto podkreślenia wymaga, że wstrzymanie wykonania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany oraz wydającej pozwolenie na wznowienie robót budowlanych należy traktować w sposób wyjątkowy a oceniając okoliczności należy mieć również na względzie konsekwencje jakie takie wstrzymanie może mieć dla inwestora. Sam ustawodawca wskazał na wyjątkowy charakter takiego wstrzymania, mianowicie w art. 35a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.) przewidział, że sąd może uzależnić wstrzymanie wykonania decyzji od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Również analiza akt sprawy wskazuje na jego niezasadność. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że wykonanie obiektu budowlanego jest zdarzeniem faktycznym, który można odwrócić, bo jego odwrócenie zależy tylko od możliwości technicznych inwestora. Zatem to inwestor zobowiązany będzie do przywrócenia stanu poprzedniego na własny koszt, a więc jakakolwiek szkoda finansowa powstanie po stronie inwestora, a nie skarżącej. Ponieważ postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady wykonalności decyzji, strona w uzasadnieniu wniosku musi precyzyjnie wskazać na zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Nadto zwrócić trzeba uwagę, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W przedmiotowej sprawie inwestor dysponuje ostateczną decyzją o zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na wznowienie robót budowlanych i to on ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi przez Sąd i to na nim spoczywać będzie obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego, w razie, gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi decyzja zostanie uchylona (por. postanowienia NSA z dnia 15 lutego 2008 r., sygn. akt II OZ 1202/07; z dnia 22 lutego 2008 r., sygn. akt II OZ 131/08; z dnia 26 lutego 2008r., sygn. akt II OZ 145/08). Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.