I SA/Sz 1011/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia WSA – Anna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w S. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] nr [...], określającą H.G. zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych. Decyzja organu II instancji została doręczona skarżącej po dwukrotnym awizowaniu przesyłki w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) z adnotacją "Zwrot – nie podjęto w terminie" w dniu 4 listopada 2010 r. (doręczenie zastępcze). Termin do wniesienia skargi upływał w dniu 6 grudnia 2010 r. W decyzji zawarto pouczenie, iż stronie, w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji, przysługuje prawo do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej w S. Na prośbę skarżącej kserokopię decyzji wysłano na jej adres w dniu 5 listopada 2010 r. W dniu 2 grudnia 2010 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżąca wniosła na powyższą decyzję skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Wpływ do Sądu nastąpił w dniu 6 grudnia 2010 r. W dniu 8 grudnia 2010 r. skarga została przesłana przez Sąd do Dyrektora Izby Skarbowej w S. celem nadania jej prawidłowego biegu. Skarga ta wpłynęła do siedziby organu odwoławczego w dniu 8 grudnia 2010 r., po czym została przekazana do Sądu wraz z odpowiedzią na skargę w dniu 30 grudnia 2010 r. Z uwagi na datę wniesienia skargi do organu właściwego (8 grudnia 2010 r.) – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 17 stycznia 2011 r. odrzucił skargę jako skargę wniesioną po terminie do jej wniesienia. Odpis postanowienia z uzasadnieniem i pouczeniem o środku odwoławczym skarżąca otrzymała w dniu 26 stycznia 2011 r. W dniu 28 stycznia 2011 r. oraz 31 stycznia 2011 r. skarżąca złożyła do tut. Sądu wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Wniosek o przywrócenie terminu skarżąca uzasadniła błędnym zrozumieniem pouczenia podnosząc, że okoliczność ta wskazuje na brak jej winy w uchybieniu terminu albowiem świadczy o braku znajomości procedury sądowej. Dodatkowo za uwzględnieniem jej wniosku ma przemawiać fakt, iż uchybienie terminu jest niewielkie, co w świetle zasad współżycia społecznego i słuszności powinno skutkować przywróceniem terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje : W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 3). Stosownie do treści przywołanych powyżej przepisów, przywrócenie terminu może więc nastąpić jedynie wówczas, gdy spełnione zostały łącznie trzy przesłanki: 1) wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, 2) zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy, 3) dopełniona została czynność, dla której określony był termin. Brak choćby jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu. Zgodnie z powyższym, brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Dokonując oceny braku winy sąd uwzględnia wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i biorąc pod uwagę także uchybienia spowodowane nawet lekkim niedbalstwem. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności prośby o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy prowadzeniu własnej sprawy i szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Ze wskazanej powyżej regulacji wynika także, iż warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia skargi jest również uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony skarżącej lub jej pełnomocnika. Należy wskazać, iż przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiały stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie SN z dnia 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, publ. LEX nr 50679). Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Sąd zwraca uwagę na to, że strona skarżąca powzięła wiadomość o uchybieniu terminu do wniesienia skargi w dniu 26 stycznia 2011 r., w którym odebrała postanowienie o odrzuceniu jej skargi zaś wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wniosła do tut. Sądu w dniu 28 stycznia 2011 r. (bez załączników w postaci skargi) oraz w dniu 31 stycznia 2011 r. (załączając do niego skargę). Tym samym skarżąca spełniła przesłanki wniosku o przywrócenie terminu określone w art. 87 § 1 - 4 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z ze stanowiskiem sądownictwa administracyjnego, a w szczególności na wyrok z dnia 2 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie sygn. akt III SA/Wa 3288/05 (publ LEX nr 197547) nie można wyłączyć możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu po odrzuceniu przez sąd skargi z powodu uchybienia terminowi do jej wniesienia. Wniosek o przywrócenie 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi po odrzuceniu skargi przez sąd składa się do sądu, a nie za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.). Niezależnie od powyższych ustaleń należy zauważyć, że nie sposób uznać braku winy skarżącej w uchybieniu terminu, albowiem skarżąca została prawidłowo i w sposób wyczerpujący pouczona przez organ odwoławczy o terminie i sposobie wniesienia skargi. Błędne zrozumienie pouczenia przez skarżącą, na jaką to okoliczność powołuje się skarżąca we wniosku o przywrócenie terminu, wskazuje na zaniedbanie samej skarżącej. Brak winy strony nie oznacza wyłącznie winy umyślnej, ale oznacza także winę nieumyślną w działaniu, jaką jest lekkomyślność czy niedbalstwo. Na prawidłowość takiego stanowisko Sądu wskazuje ugruntowane orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, które Sąd orzekający w pełni podziela, a w szczególności zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2008 r., I OZ 246/08 (publ. LEX nr 479292), zgodnie z którym przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Z brakiem winy mamy natomiast do czynienia (...) tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Okolicznościami takimi mogą być na przykład nagła choroba lub błędne pouczenie sądu. Z kolei w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2008 r., I FZ 220/08 (publ. LEX nr 478982) wskazano, iż analizując przesłankę braku winy w uchybieniu terminowi do dokonania określonej czynności procesowej Sąd kieruje się okolicznościami sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i bierze pod uwagę uchybienia spowodowane nawet lekkim niedbalstwem. Mając powyższe na względzie – Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał wniosek o przywrócenie terminu za nieuzasadniony i w oparciu o treść powołanych wyżej przepisów art. 86 § 1 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji.