I SA/Sz 1149/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Sędzia WSA – Marzena Kowalewska po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 77/13 w sprawie ze skargi C. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiocie wniosku C. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. C. T. wnioskiem z dnia 7 października 2013 r. wystąpił o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 77/13 w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego. Postanowieniem z dnia 8 listopada 2013 r. wydanym w sprawie o syn. akt I SA/Sz 77/13 przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 11 grudnia 2013 r., skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata do wniesienia skargi konstytucyjnej do Trybunału Konstytucyjnego. W związku z ww. pismem C. T., w którym zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata do wniesienia skargi konstytucyjnej do Trybunału Konstytucyjnego RP, Sąd poinformował skarżącego, że pełnomocnik ustanowiony w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 77/13 jak i I SA/Sz 1149/13 w ramach instytucji prawa pomocy jest pełnomocnikiem skarżącego w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie i Naczelnym Sądem Administracyjnym w tych sprawach. Zakres czynności pełnomocnika wyznacza art. 39 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej zwanej: "p.p.s.a." Pełnomocnictwo nie obejmuje reprezentowania skarżącego przed Trybunałem Konstytucyjnym. Jednocześnie wezwano skarżącego do udzielenia odpowiedzi czy w związku z powyższymi wyjaśnieniami, nadal podtrzymuje swój wniosek, jeśli tak – zobowiązano do wypełnienia formularza PPF w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W odpowiedzi na powyższe pismo skarżący podtrzymał wniosek o przyznanie adwokata do wniesienia skargi konstytucyjnej oraz dodatkowo wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych. Do pisma dołączył wypełniony formularz PPF. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zaważył, co następuje: W myśl art. 243 § 1 p.p.s.a prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek ten wolny jest od opłat sądowych. Przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne (art. 243 § 2 p.p.s.a.). Jednak wydanie stronie korzystnego orzeczenia co do zwolnienia od kosztów sądowych lub ustanowienia pełnomocnika z urzędu eliminuje dalsze rozpoznawanie wniosków w tym właśnie zakresie. Stosownie do brzmienia art. 244 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowanego. Należy w tym miejscu przypomnieć, iż w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 77/13 - wznowienia której wnioskodawca żąda - postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 listopada 2013 r. przyznano C. T. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata, co jest równoznaczne z udzieleniem adwokatowi pełnomocnictwa (art. 244 § 2 p.p.s.a.), zaś pełnomocnictwo ogólne lub do prowadzenia poszczególnych spraw obejmuje z samego prawa umocowanie do wszystkich łączących się ze sobą spraw, nie wyłączając skargi o wznowienia postępowania i postępowania wywołanego jej wniesieniem (art. 39 pkt 1 p.p.s.a.). Odnośnie do zwolnienia od kosztów sądowych wyjaśniono natomiast, że skarżący jest zwolniony od kosztów sądowych na mocy ustawy. Pismem z dnia 3 stycznia 2014 r. Wicedziekan Okręgowej Rady Adwokackiej [...] poinformował, iż w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 77/13 pełnomocnikiem z urzędu C. T. ustanowiony został adwokat K. P. Wskazane postanowienie o przyznaniu skarżącemu adwokata nie utraciło zatem mocy po wydaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 lipca 2013 r. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2010 roku, II GPS 2/10, zgodnie z którą: "Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub ustanowienia adwokata (radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) przyznane stronie w sprawie ze skargi, na podstawie art. 244 i art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), obejmuje postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania w tej sprawie."). Tym samym stronie nadal przysługuje uprawnienie do korzystania z pomocy uprzednio wyznaczonego pełnomocnika. W kwestii wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych wyjaśnić należy, że strona jest wolna od kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. b p.p.s.a., w związku z czym nie jest możliwe przyznanie tego zwolnienia orzeczeniem sądu. Natomiast odnosząc się do wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata do reprezentowania go przed Trybunałem Konstytucyjnym, wyjaśnić należy, co następuje. Po pierwsze, zgodnie z art. 253 zdanie pierwsze p.p.s.a. o wyznaczenie adwokata sąd zwraca się odpowiednio do właściwej okręgowej rady adwokackiej. Z treści przedstawionej wyżej regulacji wynika zatem, że kompetencja sądu ogranicza się jedynie - oprócz samego przyznania prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata lub innego pełnomocnika - do zwrócenia się do właściwego samorządu zawodowego. Następnie to organ samorządu korporacyjnego wyznacza - w zgodzie z właściwymi dla niego regułami - określoną osobę do reprezentowania skarżącego. Po drugie, wyznaczony na podstawie postanowienia adwokat, jest pełnomocnikiem skarżącego w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie i Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie sądowoadministracyjnej, w której został ustanowiony. Zakres czynności tj. możliwości działania pełnomocnika wyznacza art. 39 p.p.s.a. i ogranicza się do czynności w ramach postępowania sądowego jakie toczy się przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z treścią art. 39 p.p.s.a. pełnomocnictwo ogólne lub do prowadzenia poszczególnych spraw obejmuje z samego prawa umocowanie do: 1) wszystkich łączących się ze sprawą czynności w postępowaniu, nie wyłączając skargi o wznowienie postępowania i postępowania wywołanego jej wniesieniem; 2) udzielenia dalszego pełnomocnictwa na zasadach określonych w odrębnych przepisach; 3) cofnięcia skargi w całości lub w części, jeżeli czynności te nie zostały wyłączone w danym pełnomocnictwie; 4) odbioru kosztów postępowania. Powyższy zakres nie obejmuje jednak reprezentowania skarżącego przed Trybunałem Konstytucyjnym. Mając na uwadze powyższe, należy uznać, że wniosek skarżącego o ustanowienie na jego rzecz pełnomocnika "do wniesienia skargi konstytucyjnej" do Trybunału Konstytucyjnego jest pozbawiony podstaw prawnych i nie może zostać uwzględniony. Sąd nie ma prawnych możliwości sprostaniu żądaniu skarżącego. Ponadto podkreślenia jeszcze raz wymaga, że przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata decyduje wyłącznie o fakcie ustanowienia pełnomocnika będącego adwokatem, natomiast o tym, jaka konkretnie osoba będzie tym pełnomocnikiem, decyduje właściwa okręgowa rada adwokacka (art. 253 p.p.s.a.). W związku z powyższym strona nie może skutecznie wnioskować o wyznaczenie kolejnego adwokata z urzędu, gdyż przyznane jej prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane (zob. postanowienia NSA z dnia 24 listopada 2009 roku, w sprawie o sygn. akt I OZ 1076/09 oraz z dnia 29 stycznia 2010 roku, w sprawie sygn. akt I OZ 45/10). W konsekwencji, z uwagi na fakt, iż skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, natomiast w zakresie kosztów sądowych skarżący jest wolny od nich na mocy ustawy, ponowny wniosek strony w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych uznać należy za bezprzedmiotowy. Zatem postępowanie wywołanie kolejnym wnioskiem należało umorzyć. Zgodnie bowiem z art. 161 § 1 pkt 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione a pkt 1 i 2 tego przepisu. Postanowienie w tym przedmiocie może zapaść na posiedzeniu niejawnym (§ 2). Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 w zw. z art. 64 § 3., orzekł jak w postanowieniu.