I SA/Sz 1252/13

WyrokWSA w Szczecinie2015-01-14

Skład orzekający: Alicja Polańska, Marzena Kowalewska, Jolanta Kwiecińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość gruntowa oznaczona w ewidencji gruntów i budynków symbolem "K" (kopaliny) może być uznana za nieużytek (symbol "N") i tym samym nie podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, pomimo późniejszej aktualizacji ewidencji?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy podatkowe zaniechały oceny materiału dowodowego dotyczącego charakteru działalności gospodarczej skarżących oraz braku więzi gospodarczej między nieruchomością a tą działalnością. Sąd wskazał, że organy powinny wyjaśnić, czy istniała taka więź gospodarcza, która niweczyłaby istnienie względów technicznych wyłączających opodatkowanie według stawki dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą, nawet jeśli nieruchomość była pierwotnie oznaczona jako "K".
Stan faktyczny
Skarżący M. R. i Z. R. kwestionowali decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza ustalającą im zobowiązanie z tytułu podatku od nieruchomości za II połowę 2012 r. Skarżący zarzucili, że ich nieruchomość gruntowa, oznaczona w ewidencji jako "K" (kopaliny), w rzeczywistości jest nieużytkiem i nie może być wykorzystywana do działalności gospodarczej ze względów technicznych. Podnosili również, że prowadzona przez nich działalność gospodarcza ma charakter sezonowy i nie wiąże się z nieruchomością. Organy podatkowe stały na stanowisku, że nieruchomość, jako posiadana przez przedsiębiorców i oznaczona w ewidencji jako "K", podlega opodatkowaniu według stawki dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą, a dane z ewidencji są wiążące.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza W. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska, Protokolant sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. R. i Z. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za okres od 1.07.2012 r. do 31.12.2012 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza W. z dnia [...]r. nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz skarżących M. R. i Z. R. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia 17 września 2013 r. nr [...] (sprostowaną postanowieniem z dnia 26 września 2013 r.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Wolina z dnia 23 kwietnia 2013 r. nr [...] ustalającą M R i Z R zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości w kwocie [...] zł za okres od 1 lipca 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz z akt sprawy wynika, że przedmiotem opodatkowania w sprawie jest nieruchomość gruntowa - działka o numerze ewidencyjnym [...] o powierzchni [...]m2, stanowiąca współwłasność podatników, położona w O. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów nieruchomość ta oznaczona jest symbolem użytku "K" - kopaliny i tak sklasyfikowana podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Ponadto, podatnicy posiadają status przedsiębiorcy, gdyż prowadzą działalność gospodarczą od 2005 r. Powołując się na brzmienie przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U.2010.95.613 ze zm.), zwanej dalej: "u.p.o.l.", organ podatkowy I instancji uznał, że nieruchomość podlega opodatkowaniu jako grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i ustalił zobowiązanie według stawek podatku właściwych dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej określonych w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a, pkt 2 lit. b i pkt 3 u.p.o.l. oraz w uchwale Nr XIX/172/11 Rady Miejskiej w Wolinie z dnia 28 listopada 2011 r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości (Dz.Urz.Woj. Zachodniopomorskiego 2011.150.3073). Dalej, wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że podatnicy w odwołaniu od decyzji, wnosząc o jej uchylenie i ustalenie zobowiązania podatkowego na kwotę 0,00 zł, zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności zaś art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez jego błędną wykładnię. Według podatników, nieruchomość jest w rzeczywistości nieużytkiem porośniętym wieloletnimi samosiejkami drzew i krzewów, a organ nie tylko że nie udziela im pomocy w zmianie danych w ewidencji, lecz utrudnia im działania w tej sprawie i obciąża coraz wyższym podatkiem od nieruchomości; organ również nie zauważa, że nieruchomość nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Podatnicy wskazali, że w momencie nabycia nieruchomość stanowiła nieczynne wyrobisko po wydobyciu kopaliny i była przeznaczona w studium uwarunkowań i zagospodarowania przestrzennego gminy W do wykorzystania jako wysypisko śmieci, a następnie pod projektowaną farmę wiatrową, obecnie zaś brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Od momentu nabycia podatnicy nie prowadzili na nieruchomości działalności gospodarczej, albowiem - w ich opinii - jest to niemożliwie ze względu na nieregularny kształt działki i zróżnicowane ukształtowanie terenu. Natomiast, ich działalność gospodarcza prowadzona jest tylko w okresie wakacyjnym, przez podatniczkę przez 1 miesiąc (jest nauczycielką zatrudnioną na czas nieokreślony w Szkole Podstawowej w N oddalonej ok. 550 km od miejsca położenia nieruchomości), a przez podatnika przez ok. 1-2 miesięcy i polega na wynajmie miejsc noclegowych turystycznych krótkotrwałego zakwaterowania oraz na wynajmie miejsc pod namioty (PKD 50.20.Z). Nadto, według podatników, Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna w O w likwidacji, zobowiązana przez Starostę do wykonania rekultywacji gruntu po wydobyciu kopalin, nie dysponuje środkami na jej przeprowadzenie, zaś do wydania decyzji o rekultywacji doszło na żądanie organu podatkowego, jednak SKO w Szczecinie decyzją z dnia 11 kwietnia 2013 r. stwierdziło nieważność decyzji ustalającej rolny kierunek rekultywacji. W ocenie podatników, istnieją trwałe i obiektywne przeszkody w wykorzystaniu opodatkowanej nieruchomości do prowadzenia jakiejkolwiek działalności gospodarczej, bowiem pozostaje ona cały czas nieużytkiem porośniętym samosiejkami. Wraz z odwołaniem podatnicy przedłożyli obszerną dokumentację związaną z działaniami prawnymi podejmowanymi w stosunku do nieruchomości oraz wydruki z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) wskazujące na zawieszenie działalności gospodarczej przez nich do 2014 r. (do 1 lipca 2014 r. przez podatniczkę i do 1 czerwca 2014 przez podatnika) oraz wskazujące, że w okresie objętym opodatkowaniem, tj. w II połowie 2012 r. podatniczka prowadziła działalność od 1 do 31 lipca, a podatnik od 1 września 2012 r. tę działalność zawiesił. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie podjęte w sprawie, organ odwoławczy wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na wypis z rejestru gruntów dotyczący działki, w którym użytek oznaczony został symbolem "K" - kopaliny (co wynika z wypisów z rejestrów gruntów począwszy od wypisu z dnia 14 września 2001 r., a skończywszy na wypisie z dnia 15 stycznia 2013 r.) i wywiódł, że podlega ona opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Organ wskazał, że dane państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawierające ewidencję mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2012.749 ze zm.), dalej zwanej "o.p.", tj. stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Ustalenia oparte o treść tych dokumentów urzędowych stanowią istotny element określenia stanu faktycznego, a podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić wyłącznie w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe. Organ zwrócił uwagę, że przepisy ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz wydane na jej podstawie przepisy rozporządzenia wskazują organy właściwe do prowadzenia ewidencji gruntów i budynków, tryb oraz zasady dokonywania zmian w zapisach tej ewidencji. Wśród tych uprawnionych organów nie zostały wymienione organy podatkowe. Oznacza to, jak wskazał organ odwoławczy, że organ podatkowy w zakresie informacji zawartych w tej ewidencji jest nimi związany, na gruncie działań dotyczących wymiaru i realizacji poszczególnych podatków. Organ podatkowy nie jest bowiem uprawniony do kwestionowania takiej, czy innej klasyfikacji gruntu. Organem właściwym w tym względzie jest starosta. Nadto, organ odwoławczy wyjaśnił, że z pisma Starosty z dnia 11 kwietnia 2005 r. wynika, iż grunty od momentu założenia rejestru gruntów, po ich scaleniu w 1971 r., sklasyfikowane były jako użytki kopalniane. Przed przeprowadzeniem scalenia gruntów na obszarze kopalni występowały użytki rolne klas IVa, IVb, V oraz nieużytki, a z wydruków z CEIDG wynika, iż podatnik 10 lipca 2005 r. rozpoczął działalność gospodarczą (pola namiotowe i kempingowe), podatniczka rozpoczęła działalność gospodarczą od 1 czerwca 2005 r. (obiekty noclegowe turystyczne i miejsca krótkotrwałego zakwaterowania) i, odnosząc się do zwieszenia prowadzonych przez nich działalności, stwierdził, że czasowe zawieszenie działalności gospodarczej nie powoduje wygaśnięcia obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości i nie ma żadnego wpływu na wysokość opodatkowania. Według organu, sama okoliczność posiadania gruntu przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą wskazuje na związek z działalnością gospodarczą bez żadnych dodatkowych warunków, a z dokumentów (protokołów wizji lokalnych - BIO.6236.1.201 LAS) nie wynika, aby działka miała inny symbol użytku niż "K". Organ zwrócił uwagę, że w sprawie przeprowadzano wizje lokalne na wniosek Starosty w związku z wszczętym postępowaniem administracyjnym w sprawie rekultywacji gruntów, jednak do momentu sporządzenia dokumentacji dotyczącej wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów i budynków organ podatkowy jest związany danymi dotyczącymi symbolu użytku zawartymi w ewidencji. Odnosząc się także do przedstawionych przez podatników dokumentów, organ odwoławczy stwierdził, że nie wynika z nich, aby posiadany przez podatników grunt miał takie cechy, które powodują, że nie jest on, jak też nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względu na warunki techniczne; brak uzbrojenia terenu, ogrodzenia czy też sąsiedztwo lasu i innych gruntów nie stoją na przeszkodzie prowadzeniu na tym gruncie działalności gospodarczej, a zadrzewienie i zakrzewienie (samosiejki), do którego doszło wskutek braku pielęgnacji gruntów przez podatników, nie stanowi przeszkody o charakterze technicznym, gdyż usunięcie zadrzewienia i zakrzewienia wymaga jedynie podjęcia przez podatników odpowiednich działań. W konsekwencji, organ uznał, że klasyfikacja gruntu wynikająca z ewidencji gruntów i budynków jest zgodna ze stanem rzeczywistym. Końcowo, odnosząc się do własnej decyzji z dnia 11 kwietnia 2013 r. stwierdzającej nieważność decyzji Starosty ustalającej rolny kierunek rekultywacji gruntu, organ odwoławczy wyjaśnił, że nie mogła pozostać w obrocie prawnym decyzja, która nakazuje rekultywację gruntów bez ustalenia, czy zostały one w ogóle zdegradowane lub zdewastowane, a zatem, czy i w jakim stopniu zmniejszona została ich zdolność produkcyjna, przy uwzględnieniu definicji legalnych gruntów zdegradowanych i gruntów zdewastowanych, a podatnicy nie mogą powoływać się na okoliczność stwierdzenia nieważności decyzji o rekultywacji, gdyż przyczyny, z powodu których doszło do stwierdzenia nieważności decyzji, nie pozostają w związku z kwestią zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków ze stanem faktycznym. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skardze na decyzję organu odwoławczego, wnosząc o jej uchylenie, skarżący zarzucili naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego, tj. art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l., poprzez wadliwe przyjęcie, że grunt nie stanowi nieużytku oraz może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej, podczas gdy wnikliwa analiza materiału dowodowego prowadzi do odmiennych wniosków; 2) przepisów postępowania, mającego wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: - art. 122 i art. 187 § 1 w zw. z art. 235 o.p., poprzez nierozpoznanie sprawy co do istoty i pominięcie naruszeń podniesionych w odwołaniu od decyzji organu podatkowego, a mających znaczenie w sprawie, - art. 194 § 3 o.p., poprzez przyjęcie, że organ podatkowy jest związany treścią ewidencji gruntów i budynków, której zapisy mają charakter dokumentu urzędowego i nie mogą w żaden sposób zostać zweryfikowane przez organ, mimo iż skarżący przedstawili liczne dowody na okoliczność, że stan w ewidencji jest niezgodny z rzeczywistym stanem na nieruchomości, co potwierdza dokonana 12 sierpnia 2013 r. aktualizacja ewidencji zmieniająca oznaczenie gruntu z "K" - kopaliny na "N" - nieużytek. Wraz ze skargą skarżący przedłożyli dokumentację związaną z gruntem. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że grunt nie był i nie mógł być oznaczony jako kopalina skoro obecnie jest porośnięty 20-30-letnim drzewostanem, oraz że nie była na nim prowadzona działalność o żadnym charakterze, w szczególności polegająca na wydobywaniu kopalin, brak jest jakiejkolwiek dokumentacji geologicznej, co potwierdza - według skarżących - opinia biegłego rzeczoznawcy i decyzja o rekultywacji, znajdujące się w aktach sprawy. Powołując się nadto na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawiony w wyroku z dnia 11 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 2632/10, zgodnie z którym "w świetle art. 21 p.g.k. oraz art. 122 o.p. organy podatkowe, co do zasady, są zobowiązane do uwzględnienia w postępowaniu podatkowym danych zawartych w ewidencji gruntów (nawet jeżeli ustawa podatkowa nie odsyła explicite do p.g.k.) i nie są uprawione do weryfikowania klasyfikacji wskazanej w tej ewidencji. Jednakże w sytuacji, gdy podatnik wykaże w postępowaniu podatkowym w trybie art. 194 § 3 o.p., że wbrew wskazanym w stosownej procedurze administracyjnej przesłankom do zmiany klasyfikacji w ewidencji, tak aby była ona zgodna ze stanem rzeczywistym, organy ewidencyjne nie dokonały właściwej zmiany, organy podatkowe muszą taką okoliczność zweryfikować, aby podjąć swoje rozstrzygnięcie w oparciu o prawdę obiektywną (art. 122 o.p.)", skarżący uznali, że taka sytuacja zaistniała w sprawie, gdyż wykazali w toku postępowania, że grunt nie stanowi (bo nie może stanowić) kopaliny, przez którą rozumie się grunty zajęte na czynne odkrywkowe kopalnie, w których odbywa się wydobycie kopalin. Skarżący zarzucili, że organ podatkowy nie wziął pod uwagę dostarczanych przez nich dokumentów oraz wyjaśnień, powtarzając jedynie, że jest związany tym co wynika z ewidencji. W ocenie skarżących, wobec aktualizacji gruntu w ewidencji z oznaczenia "K" na "N", bezprzedmiotowe pozostają także rozważania organu na temat możliwości wykonywania działalności gospodarczej na tym gruncie. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie nie podzieliło zasadności podniesionych w niej zarzutów i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Sporna w sprawie jest kwestia prawidłowości dokonanej przez organy podatkowe obu instancji kwalifikacji dla celów wymiaru podatku od nieruchomości należącej do skarżących nieruchomości gruntowej - działki o numerze ewidencyjnym [...] o powierzchni [...]m2 (stanowiącej współwłasność podatników), położonej w O, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków symbolem użytku "K" - kopaliny. Według organów podatkowych, nieruchomość gruntowa, będąca w posiadaniu skarżących jako przedsiębiorców, podlega opodatkowaniu stawką przewidzianą dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, natomiast - według skarżących podatników - nieruchomość ta, jako błędnie oznaczona w ewidencji gruntów i budynków symbolem "K" zamiast symbolem "N" oznaczającym nieużytek i nienadająca się do jakiejkolwiek działalności gospodarczej z powodu nieprzeprowadzenia jej rekultywacji przez zobowiązany do tego podmiot, nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Nadto, według skarżących, skoro prowadzą oni działalność gospodarczą sezonową w okresie wakacyjnym, to nie powinni być traktowani jako przedsiębiorcy prowadzący tę działalność przez cały okres, natomiast - według organów podatkowych - zawieszenie działalności gospodarczej nie ma wpływu na zakres opodatkowania. Z ustaleń i wyrażonych w sprawie ocen prawnych organów podatkowych wynika, że skarżący zarejestrowani są jako prowadzący działalność gospodarczą; skarżący od 10 lipca 2005 r. - pola namiotowe i kempingowe, a skarżąca od 1 czerwca 2005 r. - obiekty noclegowe turystyczne i miejsca krótkotrwałego zakwaterowania, dlatego też jako posiadacze nieruchomości gruntowej, prowadzący zarazem działalność gospodarczą, zobowiązani są opłacać podatek według stawek przewidzianych dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Nadto, według tych organów, skoro nieruchomość oznaczona jest w ewidencji gruntów i budynków symbolem "K" - kopaliny, to właściwa jest stawka jak od nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, gdyż dane z ewidencji tej nie mogą podlegać weryfikacji w postępowaniu podatkowym. Przedstawiając na wstępie regulacje prawne znajdujące zastosowania w sprawie, należy przywołać brzmienie przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., zgodnie z którym, użyte w ustawie określenia grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Przepis natomiast art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. stanowi, że rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków - 0,84 zł od 1 m2 powierzchni. W § 1 pkt 1 lit. a uchwały nr XIX/172/11 Rady Miejskiej w Wolinie z dnia 28 listopada 2011 r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości ustalono, że roczna stawka podatku od nieruchomości od gruntów związanych z działalnością gospodarczą od 1 m2 powierzchni wynosi 0,67 zł. Zgodnie także z przepisem art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U.2005.240.2027 ze zm.), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z powyższego uregulowania prawnego wynika co do zasady, że gruntem związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej, w znaczeniu u.p.o.l., jest grunt, którym faktycznie włada osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje zdolność prawną, prowadząca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Nie jest, co do zasady, istotne, czy grunt ten jest faktycznie wykorzystywany (zajęty) przez przedsiębiorcę na prowadzenie działalności gospodarczej. Ustawodawca wyraźnie bowiem odróżnia przedmioty opodatkowania związane z działalnością gospodarczą i zajęte na prowadzenie tej działalności (por. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i ust. 1 pkt 2 lit. b, art. 2 ust. 2 i art. 1a pkt 3 u.p.o.l.), używając różnych określeń dla opisania przedmiotów opodatkowania (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2010 r. sygn. akt II FSK 620/10). Nadto, organy podatkowe zobowiązane są uwzględniać zapisy ewidencji gruntów i budynków dotyczące symbolu danego użytku, które stanowią dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 § 1 o.p. i nie są uprawnione do weryfikacji klasyfikacji zawartych w tej ewidencji. O.p. dopuszcza możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom urzędowym. Kwestię tę reguluje art. 194 § 3 o.p. stanowiąc, że przepisy § 1 i § 2 nie wyłączają możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom wymienionym w tych przepisach. Informacje ujęte w operacie ewidencyjnym nieruchomości, dotyczące np. symbolu użytku, wprowadzone do tego rejestru przez właściwego starostę w ramach postępowania prowadzonego na podstawie przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego, wywierają skutki materialnoprawne, mające również wpływ na zawartość danych ewidencji podatkowej nieruchomości (art. 7a ust. 2 u.p.o.l.). Stąd też nie można aprobować tezy, że dane z ewidencji gruntów i budynków mogą być dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości korygowane w odrębnym postępowaniu przez organ podatkowy, za pomocą każdego dopuszczonego prawem dowodu. Skład orzekający w sprawie nie podziela poglądu przeciwnego wyrażonego, m.in. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 2632/10 oraz z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt II FSK 1581/12, iż dane z ewidencji gruntów i budynków mogą być dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości korygowane w odrębnym postępowaniu przez organ podatkowy za pomocą każdego dopuszczalnego prawem dowodu, w szczególności jeżeli dotyczą oznaczenia odpowiednim symbolem danego użytku gruntowego, tak jak w sprawie symbolem "K", oznaczającym nie tylko "zajęte przez czynne odkrywkowe kopalnie, w których odbywa się wydobycie kopalin", ale także "wyrobiska po wydobyciu kopalin" oraz "zapadliska i tereny po działalności górniczej" (vide: poz. 17 załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U.2001.38.454 ze zm.). Skład orzekający akceptuje natomiast argumentację dotyczącą procedury i mocy wiążącej zmian wprowadzanych do ewidencji gruntów i budynków przedstawioną w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 października 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 406/13, w którym sąd ten stwierdził, że cyt.: "Ewidencja gruntów i budynków jest jednolitym dla kraju, systematycznie aktualizowanym zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami, którą reguluje ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm. - art. 2 pkt 8). Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 tej ustawy, w ewidencji gruntów zawarte są informacje dotyczące m.in.: - położenia gruntów, ich granic i powierzchni, rodzaju użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, a także oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości; - właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób prawnych i fizycznych, w których władaniu znajdują się grunty lub ich części. Ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie (art. 22 ust. 1). Właściciele nieruchomości są obowiązani zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 2). Na żądanie starosty właściciele nieruchomości, zgłaszający zmiany są obowiązani dostarczyć dokumenty geodezyjne, kartograficzne i inne niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków (art. 22 ust. 3). Przywołana ustawa, chociaż określa przedmiot ewidencji i podstawowe wymagania co do jej zawartości, nie określa jednak zasad jej prowadzenia. Zasady dokonywania wpisów w ewidencji, wprowadzania zmian i aktualizacji ewidencji określa, wydane na podstawie art. 26 tej ustawy, rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Z przepisów rozporządzenia wynika, że ewidencja gruntów obejmuje dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków, a także dane dotyczące właścicieli, użytkowników wieczystych i innych osób władających nieruchomościami. Dane ewidencyjne odnoszące się do gruntów dotyczą, między innymi numeru działki, numerycznego opisu granic, pola powierzchni działki ewidencyjnej i informacji określających pola powierzchni konturów użytków gruntowych i klas gleboznawczych w granicach działki ewidencyjnej (§ 10, § 11, § 59 i § 60 rozporządzenia). Zgodnie zaś z § 44 pkt 2 rozporządzenia, do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ust. 1 rozporządzenia). Dane zawarte w ewidencji są podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych (art. 21 ust. 1 ww. ustawy). Z istoty ewidencji jako urzędowego zbioru danych na temat gruntów, budynków i lokali wynika, że może ona spełniać swoje funkcje tylko przy założeniu aktualności danych ewidencyjnych. Dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i § 11, w tym właścicieli nieruchomości (§ 46 ust. 1 rozporządzenia). Rodzaje zmian wprowadzanych z urzędu określa § 46 ust. 2 rozporządzenia. Są to zmiany wynikające, m.in. z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych oraz opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych. Wprowadzanie zmian w ewidencji w sytuacji, gdy wymaga to wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów, następuje w drodze decyzji administracyjnej (§ 47 ust. 3 rozporządzenia). Starosta, jako przedstawiciel Skarbu Państwa, odpowiada za aktualność danych w ewidencji, o czym stanowi § 44 powołanego rozporządzenia, przy czym - wszelkie zmiany powinny być dokonane w oparciu o dane udokumentowane, na co już wskazano powyżej. Zauważyć także należy, że obowiązek wynikający z art. 22 ust. 2 powołanej ustawy, z jednej strony - zapewnia aktualność tych danych, które powinny odzwierciedlać stan rzeczywisty, z drugiej zaś - eliminuje możliwość dokonywania tych zmian z datą wsteczną. Ze wskazanych wyżej przepisów wynika, że dane ewidencyjne mają charakter informacyjno-techniczny i odnoszą się do konkretnej działki ewidencyjnej. Ewidencja rejestruje jedynie stany prawne wynikające z określonych dokumentów urzędowych, a zatem stany ustalane w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Dla obywateli i organów państwowych moc wiążącą mają tylko dane dotyczące opisu gruntów (ich położenia, konturu granic, rodzaju użytków, itp.). Uznać zatem należy, że rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości i, że ujawniony w ewidencji gruntów stan prawny powinien być oparty na odpowiednich dokumentach (prawomocnych orzeczeniach sądowych, ostatecznych decyzjach administracyjnych, czynnościach prawnych dokonanych w formie aktów notarialnych, spisanych umowach i ugodach w postępowaniu sądowym i administracyjnym lub innych dokumentach posiadających moc dowodową dla ustalenia prawa własności). Zatem, istotny w sprawie przepis art. 22 pkt 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, który stanowi, że osoby, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51, są obowiązane zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian, nie dotyczy zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, wynikających z decyzji właściwych organów, natomiast starosta, jako przedstawiciel Skarbu Państwa, odpowiada za aktualność danych w ewidencji, o czym stanowi § 44 powołanego rozporządzenia, przy czym wszelkie zmiany powinny być dokonane w oparciu o dane udokumentowane, na co już wskazano powyżej (vide: wyrok NSA z dnia 30 października 2009 r., sygn. akt I OSK 102/09). W wyroku z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 719/07, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż w pojęciu aktualizacji ewidencji gruntów i budynków mieści się także usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów bazy danych ewidencyjnych. W przedmiocie zaś aktualności wpisów w ewidencji gruntów i budynków, w kontekście zmian jakie zachodzą na działkach ujętych w ewidencji, należy wyraźnie podkreślić, że w przypadku ewidencji gruntów i budynków nie ma zastosowania zasada wpisu danych z datą wsteczną (np. jak to ma miejsce w przypadku ksiąg wieczystych, tj. z datą złożenia wniosku). Wniosek, że dokonanie zmian w ewidencji z datą wsteczną nie jest możliwe, pośrednio wypływa z przepisów prawa, które normują tryb wprowadzenia tych zmian. Obowiązek zgłoszenia właściwemu staroście wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni od dnia powstania tych zmian zapewnia, z jednej strony - aktualność tych danych, które powinny odzwierciedlać stan rzeczywisty, z drugiej zaś - ustanawiając, obowiązek po stronie właściciela zawiadamiania o tych zmianach w krótkim terminie, eliminuje możliwość dokonywania tych zmian z datą wsteczną, tj. obejmującą okres wcześniejszy, przed datą złożenia wniosku. Zatem, jeżeli zmiany w ewidencji gruntów obejmujące zmiany rodzaju użytków gruntowych zostają wprowadzone w drodze decyzji administracyjnej, to wywołują skutek ex nunc, tj. na przyszłość, a nie skutek ex tunc, tj. z mocą wsteczną (vide: wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2013 r. sygn. akt II OSK 2631/11).". W kwestii natomiast wpływu okoliczności niezrekultywowania gruntu, po jego gospodarczym wykorzystaniu, dla uznania czy zachodzą "względy techniczne", o jakich mowa jest w przepisie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., wyłączające opodatkowanie stawką jak dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą, istotne jest wskazanie, że - z zasady - proces rekultywacji, do którego przeprowadzenia zobowiązany jest przedsiębiorca, wyklucza możliwość odwołania się do "względów technicznych" w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Jednak, warunek istnienia względów technicznych można uznać za spełniony w szczególności w sytuacji, gdy po pierwsze - aktywność podatnika w zakresie rekultywacji polegać wyłącznie będzie na usuwaniu skutków działalności gospodarczej, którymi dotknięte zostały grunty i położone na nich budowle składowisk oraz po drugie - w żaden sposób i w żadnym zakresie działania te nie będą przekładały się na prowadzoną w dalszym ciągu przez podatnika działalność gospodarczą. Nie w każdym bowiem przypadku proces rekultywacyjny może być postrzegany jako faza prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l., a zwłaszcza tej działalności gospodarczej, na którą wskazuje art. 1a ust. 1 pkt 3 in fine u.p.o.l., z pełnymi konsekwencjami dla wywołania skutków podatkowych w zakresie podatku od nieruchomości. Czym innym jest prowadzenie działalności gospodarczej, postrzeganej jako zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły (art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l.), a czym innym działania przedsiębiorcy mające na celu wyłącznie usuwanie skutków działalności gospodarczej w ramach procesów rekultywacyjnych. O utrzymaniu natomiast więzi gospodarczej między przedmiotem opodatkowania, a prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą, niweczącej istnienie względów technicznych, o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., świadczyć mogą takie działania podatnika, jak: podejmowane w ramach procesu rekultywacyjnego (lub równolegle) czynności przygotowawcze w celu nadania gruntowi funkcji gospodarczych (np. w zakresie turystyki, przetwarzania i gospodarczego wykorzystania odpadów, itp.), a także utrzymywanie gruntów w ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych oraz rozliczanie w kosztach uzyskania przychodów (pochodzących z prowadzonej dalej działalności gospodarczej) czy też zaliczanie do kosztów uzyskania przychodów wydatków ponoszonych na prowadzenie działań rekultywacyjnych (vide: wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2014 r., sygn. akt II FSK 2737/12). Wszystkie ww. orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl. Uwzględniając przedstawione regulacje prawne i ich interpretację, należy ustalić, czy organy podatkowe w sposób prawidłowy i pełny zastosowały przepisy postępowania podatkowego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 o.p.) oraz, czy zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy (art. 187 § 1 o.p.). Według składu orzekającego w sprawie, organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że będąca w posiadaniu skarżących nieruchomość, jako oznaczona w ewidencji gruntów i budynków symbolem "K", nie może podlegać zwolnieniu podatkowemu, jak żądają tego skarżący, gdyż nie była nieużytkiem oznaczonym symbolem "N", chociaż taki symbol nadano użytkowi temu w późniejszym terminie. Nadto, skarżący nabywając tę nieruchomość mieli świadomość, że znajduje się na niej użytek oznaczony symbolem "K", będący "wyrobiskiem po wydobyciu kopalin". Natomiast, według składu orzekającego w sprawie organy podatkowe zaniechały dokonania oceny obszernego materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, w szczególności przedstawionych przez skarżących - pobranych z powszechnie dostępnej pod adresem internetowym: www.firma.gov.pl Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej (CEIDG) - informacji wskazujących, iż w II połowie 2012 r. prowadzili sezonową działalność gospodarczą (pola namiotowe i kempingowe oraz obiekty noclegowe turystyczne i miejsca krótkotrwałego zakwaterowania) przez okres ok. 1-2 miesięcy, zaś z danych tej bazy, obejmujących okres sprzed i po II połowie 2012 r., wynika, że także w tych okresach ich aktywność gospodarcza obejmowała taki przedmiot działalności. Z akt sprawy wynika także, że podatnicy - prowadząc sezonową działalność gospodarczą w ww. zakresie - nie podejmowali, gdyż nie ciążył na nich prawny obowiązek, jakichkolwiek działań mających na celu usuwanie skutków działalności gospodarczej w ramach procesów rekultywacyjnych. Nadto, z akt sprawy nie wynika, aby istniała jakakolwiek więź gospodarcza między przedmiotem opodatkowania, a prowadzoną przez skarżących podatników działalnością gospodarczą, niwecząca istnienie względów technicznych, o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Mając na uwadze przedstawione regulacje prawne, ich interpretację i przywołane orzecznictwo NSA, jak też stwierdzenie, że organy podatkowe nie zastosowały w sposób prawidłowy i pełny przepisów postępowania podatkowego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 o.p.) i w sposób wyczerpujący nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 o.p.) należało - na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a." - zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję organu podatkowego I instancji uchylić. O niewykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie przepisu art. 152 p.p.s.a., a o kosztach postępowania sądowego, na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a. Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. sąd wskazuje, aby w dalszym postępowaniu organy podatkowe wyjaśniły i ustaliły, czy istniała jakiejkolwiek więź gospodarcza między przedmiotem opodatkowania, a prowadzoną przez skarżących podatników działalnością gospodarczą, i czy miała ona wpływ na istnienie w sprawie względów technicznych, o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło