I SA/Sz 179/11
WyrokWSA w Szczecinie2011-04-28
Skład orzekający: Alicja Polańska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Anna Sokołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków na usługi cateringowe, wynajem sali i parking, jeśli wydatki te nie mogłyby zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, a jednocześnie są związane z działalnością opodatkowaną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do odliczenia podatku naliczonego zależy przede wszystkim od istnienia związku między nabyciem a wykorzystaniem towaru lub usługi w działalności opodatkowanej. Nawet jeśli wydatki nie mogłyby zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego, jeśli wykaże związek tych wydatków z działalnością opodatkowaną. W tej konkretnej sprawie strona nie wykazała takiego związku, co skutkowało oddaleniem skargi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku naliczonego od faktur dokumentujących usługi cateringowe, wynajem sali i parking. Organ podatkowy uznał, że wydatki te nie były związane z działalnością gospodarczą podatniczki i nie mogły być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, co skutkowało odmową odliczenia VAT. Podatniczka twierdziła, że usługi te były związane z organizacją spotkań biznesowo-szkoleniowych mających na celu pozyskanie i utrzymanie klientów, a zatem były uzasadnione i związane z działalnością opodatkowaną. Sąd rozpoznał skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, który utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.), Sędzia WSA Anna Sokołowska, Protokolant Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik 2008 r. oddala skargę
Dyrektor Izby Skarbowej w S decyzją, znak:[...] , wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 5 ust. 1, art. 15 ust. 1
i ust. 2, art. 86 ust. 1 i ust. 2, art. 88 ust. 1 pkt 2, art. 109 ust. 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez A K od decyzji Dyrektora [...] z dnia[...] ., znak: [...] określającej podatniczce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za [...] r. w wysokości[...] , utrzymał zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że na podstawie postanowienia o wszczęciu postępowania kontrolnego z dnia [...] oraz upoważnienia do kontroli z dnia [...] r., wydanych przez Dyrektora[...] , przeprowadzono u A K kontrolę podatkową w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za [...] której przebieg udokumentowano w protokole kontroli podpisanym w dniu [...]
W wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego Dyrektor [...] ustalił, że podatniczka, w okresie objętym kontrolą, prowadziła działalność gospodarczą w ramach [...] w zakresie finansowej działalności usługowej gdzie indziej nieskalsyfikowanej, z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszy emerytalnych oraz [...] w zakresie ubezpieczeń osobowych oraz ubezpieczeń majątkowych.
W [...] A K, prowadząc działalność gospodarczą w [...] była zarejestrowanym
i czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.
W deklaracji podatkowej dla podatku od towarów i usług [...] złożonej
w Urzędzie Skarbowym w S podatniczka wykazała za [...]
- podatek należny w łącznej wysokości [...]
- kwotę podatku naliczonego do odliczenia [...]
- kwotę podatku podlegającego wpłacie do urzędu skarbowego [...]
Jak ustalił organ kontroli skarbowej podatniczka w [...] poniosła wydatki udokumentowane niżej wymienionymi fakturami VAT, wystawionymi przez [...] tj. nr:
- [...] z dnia [...] r., na kwotę netto [...] zł, podatek od towarów i usług w wysokości [..] , usługa cateringowa podczas szkolenia, zaewidencjonowana w rejestrze zakupu VAT za [...]
- [...] z dnia [...] r. na kwotę netto [...] podatek od towarów i usług w wysokości [...] zł, wynajem sali, usługa cateringowa, zaewidencjonowana w rejestrze zakupu VAT za [...]
Na powyższych fakturach umieszczono informację: "Kursokonferencje nt. najnowszych produktów firmy, jak również przedstawienie aktualnej sytuacji ekonomicznej firmy."
Ponadto, w fakturze VAT nr [...] sprzedawca, wskazując zakres świadczonych usług, w pozycji 1 wpisał - wynajem sali, wartość netto [...] zł, podatek od towarów i usług [...] zł oraz w pozycji 2 - usługa cateringowa wpisał symbol [...] wartość netto [...] podatek od towarów i usług [...] zł. Na odwrocie tej faktury znajduje się także dodatkowo adnotacja: "Usł. wg pkwiu rozbite są - cateringowe, stołówkowe, gastronomiczne. VAT nie można odliczać od gastronomicznych tylko."
Podatek naliczony wykazany w wyżej wymienionych fakturach VAT w łącznej wysokości [...] zł został rozliczony przez podatniczkę w deklaracji podatkowej VAT-7 za [...]
Ponadto, jak w dalszym ciągu wskazał organ odwoławczy, organ pierwszej instancji stwierdził, iż podatniczka ujęła w ewidencji zakupu VAT za [...] r. fakturę VAT nr [...] z dnia [...] r. wystawioną przez [...] z siedzibą w W, [...]na kwotę netto [...] zł, podatek od towarów i usług [...] zł za noclegi i parking, w tym noclegi na kwotę [...] zł, podatek od towarów i usług [...] zł, parking na kwotę netto [...] zł, podatek
od towarów i usług [...] zł.
Podatek naliczony zawarty w wyżej wymienionej fakturze VAT w kwocie [...] zł podatniczka rozliczyła w deklaracji VAT-7 za [...] r.
Mając powyższe na uwadze, jak w dalszym ciągu swojej decyzji wskazał Dyrektor Izby Skarbowej, organ kontroli skarbowej uznał, iż zakup wyżej opisanych usług cateringowych, wynajmu sali i parkingu nie był związany z prowadzoną działalnością gospodarczą, a zatem nie stanowił kosztów uzyskania przychodów
w rozumieniu przepisu art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
W rezultacie, mając na uwadze uregulowania, zawarte m.in. w art. 88 ust. 1
pkt 2, art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, organ pierwszej instancji stwierdził, iż podatniczce nie przysługiwało prawo
do odliczenia podatku naliczonego od towarów i usług, wynikającego ze wskazanych faktur VAT w łącznej kwocie[...].
W konsekwencji Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w S określił podatniczce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za [...]r. w kwocie [...] W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, podatniczka wniosła
o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zarzucając jej naruszenie przepisu art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług i podnosząc,
że określone zaskarżoną decyzją z dnia zobowiązanie podatkowe za[... . jest konsekwencją wydania przez Dyrektora [...] decyzji z dnia [...] r., którą zwiększono zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za [...] o kwotę [...] Z treści zaskarżonej decyzji wynika, jak wskazała w dalszym ciągu odwołania podatniczka, że nie uznano za koszty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą wydatków na wynajem sali, zakup usług cateringowych i parkingowych, zarzucając brak związku przyczynowo-skutkowego z przychodem osiągniętym lub spodziewanym. Tymczasem, ww. koszty poniesione zostały w związku z organizacją spotkań biznesowo-szkoleniowych, a zatem są uzasadnione, w związku z czym wynikający z zakwestionowanych faktur VAT podatek naliczony ma prawo być odliczony. W związku z tym, zdaniem strony, nie ma zastosowania przepis art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług.
Dyrektor Izby Skarbowej w S odnosząc się do zarzutów odwołania,
w dalszym ciągu zaskarżonej decyzji wskazał, że zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy
o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. W myśl natomiast art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy kwotę podatku naliczonego stanowi (...) suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Powołując się na powyższą regulację organ wskazał w dalszym ciągu, że przepis
art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług określa podstawowe prawo podatnika do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, które jednak zostało przez ustawodawcę ograniczone w przepisach art. 88 ww. ustawy. Stosownie bowiem do art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy - w brzmieniu obowiązującym
w [..]r. - obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, jeżeli wydatki na ich nabycie nie mogłyby być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, z wyjątkiem przypadków, gdy brak możliwości zaliczenia tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów pozostaje w bezpośrednim związku ze zwolnieniem od podatku dochodowego.
Następnie, organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od towarów i usług stanowi, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika usług noclegowych
i gastronomicznych (...).
Biorąc powyższe pod uwagę powyższe oraz zgromadzony w sprawie materiał dowodowy Dyrektor Izby Skarbowej stanął na stanowisku, że zasadnie organ pierwszej instancji uznał, że podatniczka, stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy o podatku
od towarów i usług, nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego w łącznej kwocie
[...] zł, zawartego w ww. fakturach, dokumentujących zakupy odliczone
w [...] r., jako wydatków nie stanowiących także kosztów uzyskania przychodów.
Wyżej zaprezentowane stanowisko, jak podkreślił Dyrektor Izby Skarbowej, znajduje potwierdzenie w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S z dnia
[...] r., znak[..] , utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S z dnia [...] r. określającą A K kwotę zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za [...] r. w wysokości [...]
Zgodnie bowiem z obowiązującą regulacją prawną, którą organ przytoczył, podatnik ma możliwość odliczenia dla celów podatkowych wszelkich wydatków pod tym jednak warunkiem, że wykaże ich związek z prowadzoną działalnością gospodarczą,
a ich poniesienie ma lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu.
W rozpatrywanej sprawie, jak podkreślił w dalszym ciągu organ odwoławczy, nie można jednak uznać spornych wydatków w łącznej kwocie netto [...] i podatku od towarów i usług w łącznej wysokości [...] na zakup usług cateringowych, wynajmu sali i usług parkingowych za koszty uzyskania przychodu wprowadzonej przez podatniczkę działalności gospodarczej w [...] r. bowiem w trakcie prowadzonego postępowania kontrolnego, w efekcie którego zgromadzono obszerny materiał dowodowy, strona nie wykazała związku pomiędzy wymienionymi powyżej wydatkami, a czynnościami opodatkowanymi związanymi z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Powyższe stanowisko skutkowało wydaniem wskazanej na wstępie decyzji.
Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem podatniczka wniosła skargę do
tut. Sądu, w której wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w S
z dnia [...] r. oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora [...] z dnia [..] podtrzymując stanowisko i zarzuty zawarte w odwołaniu
Ponadto, w skardze podniesiono zarzuty naruszenia:
- art. 191 Ordynacji podatkowej mający istotny wpływ na wynik sprawy, polegające
na sprzecznym z wynikającym z zasady swobodnej oceny dowodów oceny dowodów, poprzez stwierdzenie, że zakup usług cateringowych (gastronomicznych) i wynajem Sali, celem organizacji imprezy skierowanej do aktualnych i potencjalnych klientów podatniczki dla zawarcia umów leasingu i innych w ramach prowadzonej przez podatniczkę działalności pośrednictwa finansowego, w sytuacji braku listy osób, które uczestniczyły w tych imprezach, nie pozostaje w związku przyczynowym z prowadzoną przez podatniczkę działalnością gospodarczą,
- art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, które miało wpływ na wynik sprawy, polegające na uznaniu, że dla prawnie relewantnego obniżenia podatku należnego o kwoty podatku naliczonego w trybie tego przepisu konieczne było - na dzień dokonania przez podatniczkę obniżenia ([...] r.) - stwierdzenie, że wydatki na nabycie przezeń usług posiadają kwalifikację normatywną kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów normujących podatek dochodowy od osób fizycznych (art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług), podczas gdy prawidłowa wykładnia przepisu art. 86 ust. 1 na czas dokonania rozliczenia przez podatniczkę za [...] r. nakazuje uznać, że istniało wówczas zezwolenie na odliczenie kwot podatku naliczonego przy zakupie towarów i usług, o ile były one związane z opodatkowaną działalnością prowadzoną przez podatniczkę.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazał, że bezzasadnie organy podatkowe nie dały wiary wyjaśnieniom podatniczki, iż wskazanie podmiotów uczestniczących
w imprezach nie jest możliwe ze względu na nieewidencjonowanie w czasie ich trwania uczestników imprez, jak również ze względu na nieewidencjonowanie osób, do których kierowano zaproszenia do udziału w imprezach skoro w imprezach tych mógł uczestniczyć każdy, kto tylko stawiłby się w lokalach, gdzie je organizowano, co stanowi standardowe zachowanie gospodarcze każdego podatnika, którego działalność gospodarcza - pośrednictwo finansowe - jest skierowane do nieogranicznego kręgu osób. Z tego względu, ocena zebranych w sprawie dowodów, wśród których brak listy zaproszonych i faktycznie biorących udział uczestników, jest, zdaniem pełnomocnika skarżącej, sprzeczna z, wyrażaną na gruncie art. 191 Ordynacji podatkowej zasadą swobodnej oceny dowodów.
Nadto, w skardze podkreślono, że rozstrzygnięcie decyzji oparto na konstrukcji art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, który to przepis obowiązywał do końca [..]r., co oznacza że obowiązywał w czasie dokonania rozliczenia przez podatniczkę za [...]r. Przepis ten uzależniał prawo do odliczenia kwot podatku naliczonego od stwierdzenia, że wydatki poniesione na towary czy usługi są zdatne do zaliczenia ich w koszty uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów normujących podatek dochodowy od osób fizycznych. Interpretacja ww. przepisu zawarta w zaskarżonych decyzjach prowadzi do zaprzeczania istoty i funkcji zasady neutralności opodatkowania podatkiem od towarów i usług wyrażonej w art. 86 ust. 1 ustawy i jest niezgodna z art. 176 Dyrektywy 2006/112/WE rady Unii Europejskiej z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu od wartości dodanej (Dz. U. UE.L.2006.347.1), albowiem wydatki poniesione przez podatniczkę nie są wydatkami na artykuły luksusowe, rozrywkę czy reprezentację oraz narusza zasadę proporcjonalności, wynikającą z art. 5 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r. nr 90, poz. 864 ze zm.).
Dyrektor Izby Skarbowej w S w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej u.p.p.s.a., sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku
z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także ustalenie,
że decyzja organu dotknięta jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c tej ustawy).
Sąd, po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem brak jest podstaw do stwierdzenia, iż zaskarżone rozstrzygnięcie narusza przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ
na wynik sprawy lub przepisy prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z regulacji zawartej w art. 106 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług 9Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), dalej zwana VAT, wynika, iż faktura jest podstawowym dokumentem, który spełnia zarówno funkcję księgową - dokumentuje transakcję, jak i podatkową - stanowi podstawę dla potrzeb rozliczenia podatku od towarów i usług.
Przepis ten określa także minimalne wymogi co do formy i informacji, jakie powinny znaleźć się na fakturze, między innymi na fakturze powinny znajdować się dane dotyczące sprzedawcy (podatnika) i nabywcy.
Uznając fakturę za podstawowy dokument stwierdzający dostawę (nabycie) towarów i usług, ustawa zakreśliła - właśnie ze względu na skutki, jakie dokument ten wywołuje w zakresie ustalania uprawnienia do odliczenia podatku naliczonego - szczególne wymogi formalne, określone w ww. przepisach, którym dokument ten winien podlegać.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
W myśl natomiast art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy kwotę podatku naliczonego stanowi (...) suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Przepis art. 86 ust. 1 wskazuje zatem, że podatek naliczony w cenie nabywanych towarów lub usług, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, nie może być przez podatnika odliczony. Tym samym, określa on również podstawowe prawo podatnika do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Jednak prawo to zostało przez ustawodawcę ograniczone
w przepisie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy, mając m. in. na uwadze zapis, zawarty
w powołanym wyżej art. 86 ust. 1 ustawy.
Stosownie bowiem do art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy - w brzmieniu obowiązującym
w [...]r. - obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, jeżeli wydatki na ich nabycie nie mogłyby być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, z wyjątkiem przypadków, gdy brak możliwości zaliczenia tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów pozostaje w bezpośrednim związku ze zwolnieniem od podatku dochodowego.
Z kolei art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od towarów i usług stanowi wprost,
iż obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika usług noclegowych i gastronomicznych (...).
W tym miejscu wskazać jednak należy, że ograniczenie zawarte w art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, odsyłające do generalnej zasady wyrażonej w ustawie o podatku dochodowym, może uniemożliwić odliczenie podatku zawartego w wydatkach
na nabycie towarów i usług, które są ściśle związane z działalnością opodatkowaną podatnika, a zatem wychodzi znacznie poza cele zakreślone w obowiązujących Polskę dyrektywach. Nie można zatem, dokonując wykładni art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT przyjąć, że przepis ten znajduje samodzielne zastosowanie podczas oceny prawa
do odliczenia podatku naliczonego poprzez zastosowanie klauzuli stałości, o której
to mowa w art. 17 ust. 6 VI Dyrektywy VAT, czy też na podstawie art. 176 Dyrektywy 2006/112/WE. Istotnym staje się to czy wydatek, który nie mógłby być uznany za koszt uzyskania przychodów związany jest z działalnością opodatkowaną podatnika. Uznanie, że dany wydatek jest związany z działalnością opodatkowaną zobowiązanego
do poniesienia ciężaru publicznoprawnego, implikuje prawo do odliczenia podatku naliczonego. Powyższe stanowisko odnoszące się do wykładni prowspólnotowej art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, prezentowane było już w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych. Podkreślić również należy, że w piśmiennictwie wskazuje się, że interpretowanie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, tak jak poprzednio obowiązującego art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz
o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50, ze zm.), poprzez proste odesłanie
do przepisów o podatkach dochodowych, w oderwaniu od norm prawa unijnego, których implementację powinien stanowić, prowadziło do niewłaściwego stosowania norm
VI Dyrektywy (zob. J. Zubrzycki, Leksykon VAT 2007, t. I s. 1039 - 1041, Unimex 2007, A Bartosiewicz, R. Kubacki, VAT, Komentarz, Kraków 2004, s. 773).
Tak więc, istotnym zatem dla stwierdzenia, czy podatek podlega odliczeniu jest ustalenie czy dany wydatek jest związany z działalnością opodatkowaną podatnika. Przy pozytywnym stwierdzeniu, podatnik będzie uprawniony do odliczenia podatku naliczonego.
Jak bezspornie wynika z materiału zgromadzonego w sprawie, podatniczka obniżyła w [...] r. podatek należny o podatek naliczony zawarty
w wymienionych fakturach VAT, dokumentujących wydatki poniesione na zakup usług cateringowych, wynajmu sali i parkingu.
Dla wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy organ kontroli skarbowej wezwał A K do złożenia pisemnych wyjaśnień w zakresie wskazania związku z uzyskaniem przychodów przez firmę [...] z poniesionymi kosztami, udokumentowanymi spornymi fakturami VAT oraz określenie na jaką okoliczność
te usługi zostały zakupione, co wchodziło w ich skład oraz ile osób z tych usług skorzystało - wraz z podaniem danych personalnych i adresów zamieszkania tych osób, a także o wskazanie, jakich zagadnień dotyczyło szkolenie, kto był organizatorem/prowadzącym, jak również o przedłożenie kserokopii potwierdzonych za zgodność z oryginałem wszelkich - poza przedmiotowymi fakturami VAT - dokumentów dotyczących tych kursokonferencji.
W odpowiedzi podatniczka wyjaśniła, iż przedmiotowe wydatki, dotyczące zakupu usług cateringowych oraz wynajmu sali związane były z organizacją spotkań biznesowych, na których przedstawiono nowe produkty firm leasingowych, jak również miały one na celu przekonanie klientów aby nie rozwiązywali i nie zrywali umów leasingowych. Zaproszenia na tego typu spotkania przekazywane były
za pośrednictwem poczty e-mail, część telefonicznie, a czasem zwykłą pocztą. Odbiorcami tych zaproszeń byli właściciele firm, wspólnicy spółek cywilnych i jawnych, jak również członkowie zarządów spółek z o. o. i akcyjnych. Przy realizacji zaproszeń korzystano z bazy danych klientów[..] . W spotkaniach tych uczestniczyły te osoby, które były zaproszone lub delegowane. Nie sporządzano żadnych list uczestników ponieważ byłoby to zwykłym nietaktem. Nie proszono również o okazanie zaproszenia. Dlatego też nie można, jak wskazała podatniczka, jednoznacznie określić kto w spotkaniu uczestniczył. W odniesieniu do składu usług cateringowych, wyjaśniono, że były to przeważnie przekąski w formie szwedzkiego stołu. Skarżącej trudno natomiast było przypomnieć sobie co konkretnie i w jakich ilościach było podane, bowiem spotkania biznesowe są organizowane kilka razy w roku.
Jak wynika z akt sprawy organ kontroli skarbowej zwrócił się do [...]
o złożenie pisemnych wyjaśnień w zakresie wskazania, do kogo A K kierowała zaproszenia na spotkania biznesowe, korzystając z bazy danych klientów[...], podając dane personalne oraz dokładny adres zamieszkania lub siedziby firmy oraz o potwierdzenie realizacji tych spotkań, jeżeli były one organizowane w porozumieniu i za aprobatą F.
Odpowiadając na powyższe pismo [...]poinformował, że zgodnie z umową o współpracę Autoryzowany Przedstawiciel zobowiązany jest między innymi do przedstawienia klientom oferty handlowej w zakresie usług leasingowych oraz materiałów promocyjnych z nimi związanych, a także sprawowania opieki nad podległymi mu dealerami na obszarze prowadzonej przez siebie działalności, tj. marketing, kompleksowa obsługa dostawców. Metody pozyskiwania klientów pozostają w gestii współpracujących ze Spółką podmiotów i [...]nie posiada informacji na temat tego, do jakich osób podmioty te kierują zaproszenia na spotkania biznesowe. F nie ingeruje w bezpośrednie metody realizowania umów o współpracę przez poszczególnych Autoryzowanych Przedstawicieli, w tym w terminy, formę i skład osobowy organizowanych przez nich spotkań biznesowych.
Ponadto, jak wynika z akt sprawy organ pierwszej instancji zwrócił się do kontrahenta podatniczki, tj. [...]z prośbą o przesłanie informacji dotyczących zakresu rzeczowego wykupionych usług cateringowych, wskazania ilości uczestników przedmiotowych imprez oraz daty ich nabycia.
W odpowiedzi kontrahent [..] przesłał kserokopie faktur VAT i kserokopię paragonu fiskalnego z dnia [...]r. na kwotę brutto
[...] zł i dowód zapłaty kartą płatniczą na kwotę [...]zł, jednocześnie informując, że nie występują umowy dotyczące tych imprez, jest ich dużo każdego dnia i nie można zapamiętać ilości uczestników, jak i samych imprez.
Z zapisów przesłanej kserokopii paragonu fiskalnego z dnia[...]. wynika, iż usługa cateringowa udokumentowana fakturą VAT nr [...]dotyczyła zakupu, m. in.: [...]Łączna kwota brutto wyniosła [...]podatek od towarów i usług [...] Odnośnie natomiast faktury VAT nr [...]z dnia [...]dokumentującej zakup usługi noclegów i parkingu, w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, organ kontroli skarbowej zwrócił się z prośbą do [...](wystawcy faktury) o przesłanie szczegółowych informacji dotyczących zakresu ww. usług.
W odpowiedzi [...]poinformowała, że nie jest w posiadaniu pisma, którym zamawiano usługę noclegową ponieważ rezerwacji dokonano telefonicznie. Rezerwacja dotyczyła usług noclegowych dla [..]Mając powyższe wezwano podatniczkę do wskazania, ile osób korzystało z noclegu, wraz z podaniem danych personalnych i adresów, jak również do uzupełnienia ww. faktury o brakujący załącznik, na istnienie którego wskazuje zapis na przedmiotowej fakturze, tj.: "Ilość zał. 01".
W odpowiedzi podatniczka stwierdziła brak ww. załącznika, w pozostałym zakresie nie udzieliła żadnych wyjaśnień.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że organ odwoławczy zasadnie stanął na stanowisku, w ślad za organem kontroli skarbowej, że podatniczka nie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego w łącznej kwocie [...]zł, zawartego w ww. fakturach dokumentujących zakupy odliczone w[...]., jako wydatków nie związanych z prowadzoną działalnością opodatkowaną, aczkolwiek błędnie w tym zakresie organy obydwu instancji powołały się na art. 88 ust. 1 pkt 2 i pkt 4 ustawy o podatku od towarów i usług.
I w tym zakresie zarzut skargi uznać należy za zasadny z tym, że powyższe uchybienie nie miało wpływu na wynik sprawy (art. 145 § 1 u.p.p.s.a.) skoro
z przeprowadzonego, bardzo wnikliwie, postępowania dowodowego bezspornie wynika, że strona nie wykazała, że wydatki w łącznej kwocie netto [...]i podatku od towarów i usług w łącznej wysokości[...], na zakup usług cateringowych, wynajmu sali i usług parkingowych związane są z czynnościami opodatkowanymi związanymi z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Jak to już wskazano wyżej - stosownie do art. 86 ust. 1 ustawy o podatku
od towarów i usług - prawo podatnika (nabywcy towaru lub usługi) do odliczenia kwoty podatku naliczonego zależy przede wszystkim właśnie od istnienia związku między nabyciem, a wykorzystaniem towaru lub usługi w działalności opodatkowanej. Jeżeli więc podatnik nie wykorzystuje nabytego towaru lub usługi w swej działalności gospodarczej (opodatkowanej), to w istocie staje się "konsumentem" towaru (usługi),
a więc to na nim spoczywa ekonomiczny ciężar podatku. W takiej sytuacji nie może mu więc przysługiwać prawo do odliczenia tego podatku.
Ustosunkowując się zatem do zarzutu naruszenia przepisu art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług stwierdzić należy, iż nie znajduje on uzasadnienia skoro, jak to już stwierdzono wyżej usługi udokumentowane spornymi fakturami nie były związane z prowadzoną działalnością gospodarczą A K
Odnosząc się z kolei do powołanych w skardze wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazać należy, że nie mogą wpłynąć na ocenę prawidłowości rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji skoro potwierdzają tezę,
iż podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego przy zakupie towarów i usług, o ile związane one były z opodatkowaną działalnością prowadzoną przez tego podatnika.
Także, co do zarzutu pełnomocnika naruszenia art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa stwierdzić należy, iż jest on nietrafiony i nie znajduje uzasadnienia
w przedstawionym wyżej stanie faktycznym.
Stosownie do art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa, organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
Określona w ww. artykule zasada swobodnej oceny dowodów jest podstawową regułą, która wytycza przebieg postępowania dowodowego.
Z zasady swobodnej oceny dowodów wynika, że organ podatkowy - przy ocenie stanu faktycznego - nie jest skrępowany żadnymi regułami ustalającymi wartości poszczególnych dowodów. Organ ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne, według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania. Organ podatkowy nie jest krępowany przy ocenie dowodów kryteriami formalnymi, ma swobodnie oceniać wiarygodność i moc dowodową poszczególnych dowodów, na których oparł swoją decyzję. By w ramach owej swobody nie zostały przekroczone granice dowolności, organ podatkowy przy ocenie zebranych w sprawie dowodów winien m.in. kierować się prawidłami logiki, zgodnością oceny z prawami nauki i doświadczenia życiowego, traktować zebrane dowody jako zjawiska obiektywne, oceniać dowody i wyłącznie z punktu widzenia ich znaczenia i wartości dla toczącej się sprawy, dążyć do wszechstronności oceny. Organ obowiązany jest oprzeć ocenę
na przekonywających podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu. Swobodna ocena dowodów, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny.
Podkreślić należy, iż decyzja szczegółowo wyjaśnia przyczyny, które złożyły się na podjęcie rozstrzygnięć w niej zawartych, wskazując dowody i przepisy prawa na których się oparto. W zaskarżonej decyzji wskazano zarówno fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, którym dano wiarę, oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówiono wiarygodności. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zostało oparte na obowiązujących przepisach prawa i zawiera podstawę prawną decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
W tym stanie sprawy, uznając, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono o oddaleniu skargi, jako nieuzasadnionej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło