I SA/Sz 372/11

WyrokWSA w Szczecinie2011-06-16

Skład orzekający: Marzena Kowalewska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Alicja Polańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych może zostać wydana, jeśli pierwotna decyzja przyznająca te płatności została ostatecznie utrzymana w obrocie prawnym?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja o umorzeniu postępowania została wydana z naruszeniem prawa materialnego, ponieważ organy błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego i przyznawania płatności. W sytuacji, gdy pierwotna decyzja przyznająca płatności bezpośrednie została utrzymana w obrocie prawnym, decyzja o umorzeniu postępowania w tej samej sprawie jest późniejsza i powinna zostać uchylona.
Stan faktyczny
Skarżąca P.J. złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006. Po przeniesieniu własności gospodarstwa rolnego na rzecz M.G. i złożeniu przez niego wniosku o przyznanie płatności, organy administracji wszczęły postępowanie, które zakończyło się umorzeniem postępowania w sprawie wniosku P.J. jako bezprzedmiotowego. Skarżąca kwestionowała zasadność umorzenia, podnosząc, że wniosek M.G. był przedwczesny, a ona sama wycofała oświadczenie o przekazaniu gospodarstwa. Po skomplikowanym postępowaniu sądowym, w tym uchyleniu przez NSA wyroku WSA w Warszawie i ponownym rozpoznaniu sprawy, pierwotna decyzja przyznająca płatności P.J. została ostatecznie utrzymana w obrocie prawnym.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie umorzenia postępowania oraz zasądza od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Protokolant Gabriela Porzezińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania P.J. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oraz płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach zagospodarowania na 2006 r. Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym sprawy: W dniu 18 listopada 2005 r. P.J. zawarła z E. i M. G. (w formie aktu notarialnego) warunkową umowę sprzedaży gospodarstwa rolnego, w skład którego wchodziły działki ewidencyjne o numerach: [...], położone w województwie [...] w powiecie [...] w gminie D. w obrębie ewidencyjnym C.i S. W umowie tej (§ 7) postanowiono, że "sprzedający zobowiązuje się wydać przedmiot sprzedaży w posiadanie kupujących w terminie do dnia 30 września 2006 r." Następnie, w dniu 8 maja 2006 r. P.J. wystąpiła do Agencji z wnioskiem o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oraz płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach zagospodarowania do 9 ww. działek ewidencyjnych. W wykonaniu warunkowej umowy sprzedaży, w dniu 29 maja 2006 r. strony zawarły umowę przeniesienia własności gospodarstwa, w której to postanowieniach, (§ 3) zapisano, że "P.J. (...) wyraża bezwarunkową zgodę na niezwłoczne przejście nieruchomości na rzecz E. i M. G., którzy to przeniesienie bezwarunkowo przyjmują". Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w M. decyzją z dnia [...] nr [...] przyznał P.J. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2006 r. w tym: jednolitą płatność obszarową w wysokości [...] oraz uzupełniającą płatność obszarową w wysokości [...]. W związku ze złożeniem przez M.G. w dniu 7 czerwca 2006 r. w Powiatowym Biurze Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, co do których przyznano płatność P.J., Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wszczął z urzędu postępowanie, a następnie wydał w dniu [...] decyzję, w której na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., w związku z art. 2 ust. 1 i 2 i art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40), stwierdził nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. z dnia [...] przyznającej P.J. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na 2006 r. W wyniku wniesionego przez P.J. odwołania, Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie. Decyzję tę, strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 11 lutego 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 2294/07 skargę oddalił. W tym stanie sprawy, Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. w dniu [...], na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., wydał decyzję nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie przyznania P.J. płatności bezpośredniej do gruntów rolnych w tym: jednolitej płatności obszarowej, uzupełniającej płatności obszarowej oraz płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W rozstrzygnięciu tym organ powołał się okoliczność złożenia w dniu 7 czerwca 2006 r. przez M.G. wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych, przeniesionych na jego rzecz przez P.J. Według organu, fakt ten nie budził wątpliwości, gdyż P.J. oświadczeniem z dnia 17 kwietnia 2007 r. potwierdziła informację o przekazaniu gospodarstwa w dniu 29 maja 2006 r. W ocenie organu, postępowanie wywołane wnioskiem P.J. o przyznanie płatności, należało zatem umorzyć jako bezprzedmiotowe. Nie zgadzając się z powyższą decyzją, P.J. w dniu 20 maja 2008 r. wniosła od niej odwołanie do Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Organ ten, decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w art. 4 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych, ustawodawca przewidział możliwość przejęcia płatności przez nowego producenta w przypadku przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego. Płatność przysługuje nowemu producentowi, jeżeli spełnia warunki do jej przyznania i w terminie 14 dni od przeniesienia gospodarstwa rolnego złoży stosowny wniosek. Wniosek ten, zdaniem organu, jest swoistym rodzajem deklaracji o wstąpieniu w prawa i obowiązki dotychczasowej strony postępowania administracyjnego. Jeżeli zatem nowy posiadacz gospodarstwa rolnego złoży swój wniosek w okresie pomiędzy datą złożenia wniosku przez poprzedniego posiadacza gospodarstwa, a przed wydaniem przez organ decyzji, to płatności przysługują nowemu posiadaczowi gospodarstwa. Zdaniem organu, P.J. składając wniosek i podpisując stosowne oświadczenie, była świadoma obowiązku informowania organu o fakcie przeniesienia posiadania na rzecz innego producenta i konsekwencji z tego wynikających, w związku z tym jej wniosek należało uznać za bezprzedmiotowy. Skargą z dnia 31 października 2008 r. P.J. zaskarżyła ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Skarżąca podniosła, że wniosek M.G, był przedwczesny, gdyż w dacie 7 czerwca 2006 r. nie był on posiadaczem gospodarstwa. Skarżąca w dniu 14 lipca 2006 r. wycofała swoje oświadczenie o przekazaniu gospodarstwa rolnego M.G., na dowód czego przedłożyła organowi dokumenty świadczące o posiadaniu przez nią po dniu 29 maja 2006 r. tego gospodarstwa. W jej ocenie, organ nie odróżnił bezprzedmiotowości postępowania od bezzasadności żądania M.G., co oznacza, że postępowanie z jej wniosku nie powinno być umorzone i organ powinien orzec co do istoty sprawy. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zawiesił postępowanie sądowe ze skargi P.J. uznając, że na jego wynik będzie miało wpływ toczące się postępowanie ze skargi kasacyjnej P.J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lutego 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 2294/07. Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2008 r., sygn. akt II GSK 585/08 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lutego 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 2294/07 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi. W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że dla organów administracyjnych podstawą do stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] o przyznaniu płatności bezpośrednich P.J. było ustalenie przeniesienia umową notarialną z dnia 29 maja 2006 r. własności działek zadeklarowanych we wniosku skarżącej na rzecz innego producenta rolnego oraz wprowadzeniem nabywcy w posiadanie działek przed wydaniem decyzji przyznającej skarżącej płatności bezpośrednie (sukcesywnie przed 30 września 2006 r.), tj. niespełnieniem przez wnioskodawczynię (skarżącą) obligatoryjnej przesłanki posiadania deklarowanych we wniosku działek rolnych w dniu wydawania decyzji. Według Sądu, organy błędnie zinterpretowały przepisy art. 2 ust. 1 i art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40), gdyż brak było podstaw do automatycznego pozbawiania płatności wnioskodawcy w razie przeniesienia gospodarstwa rolnego na innego producenta rolnego przed wydaniem decyzji, o której mowa w art. 3 tej ustawy. Z powyższych przyczyn, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 2 lipca 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 426/09 uchylił decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej P.J. płatności bezpośredniej do gruntów rolnych na 2006 r. Skarga kasacyjna wniesiona przez organ od ww. wyroku została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w dniu 18 listopada 2010 r. wyrokiem o sygn. akt II GSK 953/09. Wobec tego, Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] Nr [...] uchylił decyzję organu I instancji i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. z dnia [...] Nr [...] o przyznaniu P.J. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2006 r. W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie podjął w dniu 7 kwietnia 2011 r. zawieszone postępowanie sądowe w celu rozpoznania skargi P.J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Przedmiotem sądowej kontroli jest decyzja organu Agencji w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku P.J. o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2006. Decyzja ta została wydana ze względu na to, iż organy uznały, że w świetle art. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru producentka, która dokonała w dniu 29 maja 2006 r. przeniesienia własności działek na rzecz innego producenta rolnego oraz wprowadziła nabywcę w posiadanie tych działek, przed wydaniem decyzji przyznającej jej płatności bezpośrednie (sukcesywnie przed 30 września 2006 r.), nie spełniła obligatoryjnej przesłanki posiadania deklarowanych we wniosku działek rolnych w dniu wydania decyzji. Skład orzekający w sprawie podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w ww. wyroku z dnia 18 grudnia 2008 r., sygn. akt II GSK 585/08, że przedstawione powyżej stanowisko organów jest błędne na skutek wadliwej interpretacji art. 4 ustawy. Nadmienić tylko należy, że wyrok ten został wydany w związku uruchomieniem przez organ trybu nadzwyczajnego, tj. stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] przyznającej P.J. wnioskowane płatności na 2006 r., a zatem, w granicach danej sprawy, przy dokonywaniu wykładni przepisu art. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru, na podstawie art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skład orzekający w sprawie związany jest dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnią powołanego wyżej przepisu. W ślad za wskazanym orzeczeniem wyjaśnić należy, że przepis art. 2 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego, zwanej dalej "producentem rolnym", przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska, zwane dalej "gruntami rolnymi" (ust. 1). Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 ustawy, w przypadku gdy w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności do dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 3 ust. 1, nastąpi przeniesienie posiadania gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy, płatność przysługuje temu producentowi, jeżeli spełnia on warunki do jej przyznania i w terminie 14 dni od dnia przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego, złoży wniosek do Kierownika Biura Powiatowego Agencji o przyznanie płatności, której dotyczył pierwszy wniosek. We ww. wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że wydanie przez skarżącą M.G. zadeklarowanych we wniosku działek (czynność zbywcy gospodarstwa rolnego zmierzającą do umożliwienia nabywcy objęcia we władanie przedmiotowych działek) nastąpiło po zebraniu plonów, tj. sukcesywnie do dnia 30 września 2006 r. Skarżąca w dniu 14 lipca 2006 r. wycofała bowiem swoje oświadczenie z dnia 29 maja 2006 r. o przekazaniu gospodarstwa rolnego M.G. Niezależnie zatem od tego, czy stan posiadania w rozumieniu ww. ustawy należy uznać za rodzaj prawa podmiotowego, czy jedynie za stan faktyczny, to skutek materialnoprawny określony przepisem art. 4 ust. 1 w postaci przeniesienia gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego w wyniku umowy sprzedaży, dzierżawy lub innej umowy na rzecz innego producenta (zmiana podmiotu praw i obowiązków), należy traktować nie tylko jako następstwo czynności prawnych, ale także innych zdarzeń o skutkach prawnych. Wskazać należy, że wykładnia gramatyczna powołanych przepisów ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru powinna równocześnie uwzględniać znaczenie, jakie nadało tym przepisom leżące u jej podstaw rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) 1453/2001, (WE) 1454/2001/ (WE) nr 1868/94, nr (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. U. UE. L z dnia 21 października 2003 r.). Przy interpretacji tych przepisów należy mieć na uwadze istotne warunki rozporządzenia (WE) nr 1782/2003, zobowiązujące rolnika, otrzymującego płatności bezpośrednie, do przestrzegania wymogów podstawowych w zakresie zarządzania, o których mowa w załączniku III, zgodnie z harmonogramem określonym w tym załączniku, oraz zasad dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska, których należy przestrzegać (art. 3 ust. 1), a także tej części tekstu przepisów ogólnych rozporządzenia, w których postanawia się, że "płatność pełnej kwoty pomocy bezpośredniej powinna być powiązana ze spełnieniem zasad odnoszących się do gruntów rolnych, produkcji i działalności rolniczej, a przy niespełnianiu tych norm zaleca się cofnięcie pomocy w całości lub w części w oparciu o kryteria proporcjonalności, obiektywności i stopniowości (p. 2), z przeciwdziałaniem przekazywaniu płatności rolnikom, którzy sztucznie stworzyli warunki niezbędne do uzyskania takich płatności (p. 20) oraz spekulacyjnemu przenoszeniu prawa do kumulacji uprawnień do płatności bez odpowiadających podstaw rolniczych, w zakresie przyznawania pomocy (p. 30)". Powyższe oznacza, że dopuszczalne jest przyjęcie twierdzenia, iż w przypadku przeniesienia gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta i złożenia przez niego wniosku o płatność, pierwotny wniosek poprzedniego producenta jest czynnością prawną dotkniętą szczególnego rodzaju sankcją bezskuteczności zawieszonej. Powstanie stanu zawieszenia skutków tej czynności prawnej uzależnione jest od stwierdzenia ważności czynności "innego producenta" w spełnieniu warunków, o których mowa w art. 4 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru. Tym samym, brak jest normatywnie usprawiedliwionych podstaw do automatycznego pozbawiania płatności dawnego producenta, który w danym roku gospodarczym użytkował przedmiotowy grunt rolny zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu przez cały okres wegetacji uprawianych na nim roślin ("w danym roku") i przed wydaniem decyzji przyznającej płatność wnioskodawcy, przeniósł posiadanie, ale po zebraniu plonów. Krytycznie należało zatem ocenić formalistyczne i pomijające cel realizowania płatności stanowisko organu, że to nie gospodarowanie na gruntach, a sam wybór daty wydania decyzji przez właściwy organ jest czynnikiem rozstrzygającym w sprawie (vide: ww. wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2008 r., sygn. akt II GSK 585/08). Doświadczenie także nakazuje, aby nie tracić z pola widzenia możliwych w postępowaniu administracyjnym okoliczności opóźnienia wydania decyzji. Zdaniem składu orzekającego w sprawie, za ww. wykładnią przemawia również to, że ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217), która weszła w życie 27 lutego 2007 r., uchyliła analizowaną w niniejszym postępowaniu ustawę z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru i usunęła przedmiotowe niejasności interpretacyjne dookreślając w art. 7 ust. 1, że: "rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego kwalifikujące się do objęcia tą płatnością", a także przyznaje uprawnienie do płatności przekazującemu, w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego, jeżeli przekazanie zostało dokonane nie później niż do dnia 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności, zastrzegając z kolei płatności dla przekazującego w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego po dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej. W tych okolicznościach, wobec wyraźnego powołania się przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na okoliczność złożenia wniosku przez M.G., należało uznać, że organy wadliwie zinterpretowały przepis art. 4 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i z tej przyczyny należało zaskarżoną decyzję uchylić, jako wydaną z naruszeniem prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit a. ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Skład orzekający w sprawie dostrzega również, że zaskarżona decyzja o umorzeniu postępowania została wydana w dacie, kiedy w obrocie prawnym nie funkcjonowała (czasowo) decyzja z dnia [...] nr [...] przyznająca P.J. płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na rok 2006 r. Nie można było wobec tego postawić organowi zarzutu rażącego naruszenia prawa, określonego w art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a., tj. że zaskarżona decyzja o umorzeniu postępowania, w dacie jej wydania, dotyczyła sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Niemniej jednak, skład orzekający w sprawie, nie będąc związanym zarzutami skargi i powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ww. ustawy), zobowiązany był stwierdzić, że w obecnym stanie faktycznym sprawy, w dacie orzekania przez Sąd, w obrocie prawnym funkcjonują dwie decyzje organu I instancji wydane w związku ze złożonym przez P.J. wnioskiem z dnia 8 maja 2006 r. o przyznanie płatności bezpośrednich, a mianowicie: zaskarżona decyzja o umorzeniu postępowania wydana w dniu [...], jak i decyzja z dnia [...] o przyznaniu P.J. płatności, która to decyzja niejako "ponownie" zaistniała w obrocie prawnym na skutek uchylenia przez sądy administracyjne rozstrzygnięcia organów w przedmiocie stwierdzenia nieważność decyzji ostatecznej z dnia [...] o przyznaniu P.J. płatności. Okoliczność ta także skutkowała koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji, jako decyzji późniejszej, wydanej w tej samej sprawie, gdyż w przeciwnym razie, pozostawienie jej w obrocie prawnym obligowałoby organ do jej wyeliminowania na mocy ww. przepisu art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. Jednocześnie, wyjaśniając przyczynę, z powodu której skład orzekający w sprawie nie uchylił decyzji organu I instancji z dnia [...] nr [...] o umorzeniu postępowania, na podstawie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należy wskazać, że - po pierwsze, decyzja organu I instancji rozstrzyga o umorzeniu postępowania w sprawie o przyznanie płatności nie tylko bezpośrednich do gruntów rolnych (jednolitej płatności obszarowej, uzupełniającej płatności obszarowej), ale również o umorzeniu postępowania o przyznaniu płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Zakres tego orzeczenia jest więc szerszy niż decyzji z dnia [...] o przyznaniu P.J. płatności bezpośredniej i z tej przyczyny niemożliwe było uchylenie jej przez Sąd, tym bardziej, że decyzja ta nie zawiera części dotyczących poszczególnych płatności. Sądowi wiadome jest jednak z urzędu, że wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2008 r. sygn. V SA/Wa 223/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając skargę P.J. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, skargę oddalił. Wyrok ten jest prawomocny. Wobec tego, przypuszczać należy, że decyzja organu I instancji z dnia [...] rozstrzyga definitywnie co do wniosku strony o przyznanie jej płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, w ten sposób, że umarza postępowanie w sprawie (co do tych płatności). Po drugie, wobec "ponownego" zaistnienia w obrocie prawnym decyzji z dnia [...] przyznającej skarżącej płatności bezpośrednie do gruntów rolnych, organ winien ustalić, czy płatności te zostały skarżącej wypłacone, które to ustalenia będą miały wpływ na uchylenie w tej części i usunięcie z obrotu prawnego decyzji z dnia [...]. Na podstawie przepisu art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wskazuje, aby w dalszym postępowaniu organ odwoławczy uwzględnił wyżej przedstawioną wykładnię prawa materialnego oraz wyjaśnił kwestię dotyczącą zakresu prawomocności decyzji organu I instancji z dnia [...] celem wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Z powyższych przyczyn, zaskarżoną decyzję należało uchylić na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło