I SA/Sz 401/14

WyrokWSA w Szczecinie2015-02-04

Skład orzekający: Alicja Polańska, Jolanta Kwiecińska, Patrycja Joanna Suwaj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, czy może je weryfikować w odrębnym postępowaniu podatkowym, jeśli podatnik wykaże, że dane te są niezgodne ze stanem faktycznym?
Ratio decidendi
Organ podatkowy co do zasady jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, która stanowi dokument urzędowy. Jednakże, w sytuacji gdy podatnik wykaże, że dane w ewidencji są niezgodne ze stanem rzeczywistym, organ podatkowy musi zweryfikować te okoliczności, aby podjąć rozstrzygnięcie oparte na prawdzie obiektywnej. Sąd nie podziela poglądu, że dane z ewidencji mogą być korygowane w odrębnym postępowaniu podatkowym za pomocą każdego dopuszczalnego dowodu, w szczególności gdy dotyczą oznaczenia użytku gruntowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości działki gruntu oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków symbolem "K" (kopaliny). Skarżący kwestionował prawidłowość tej klasyfikacji, twierdząc, że nieruchomość stanowi nieużytek i nie jest wykorzystywana do działalności gospodarczej. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji, częściowo uwzględniając argumenty podatnika co do braku wykorzystania nieruchomości do działalności gospodarczej, ale utrzymał opodatkowanie za okres, gdy nieruchomość była oznaczona symbolem "K". Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne uznanie, że nieruchomość nie stanowiła nieużytku przed zmianą w ewidencji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska,, Sędzia WSA (del.) Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant starszy sekretarz sądowy Edyta Wójtowicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 lutego 2015 r. sprawy ze skargi Z. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za okres od 1 kwietnia 2013 roku do 31 grudnia 2013 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 24 stycznia 2013 r. (powinno być: 24 stycznia 2014 r.) nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie uchyliło decyzję Burmistrza W z dnia 30 października 2013 r. nr [...], ustalającą Z R zobowiązanie podatkowe w kwocie [...] zł z tytułu podatku od nieruchomości za okres od 1 kwietnia 2013 r. do 31 grudnia 2013 r. i ustaliło wysokość zobowiązania podatkowego w tym podatku w kwocie [...]zł. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt administracyjnych sprawy wynika, że przedmiotem opodatkowania w sprawie jest nieruchomość gruntowa - działka o numerze ewidencyjnym [...] o powierzchni [...]m2 położona w O gm. W - której jedynym właścicielem od 11 marca 2013 r. jest Z R. Na podstawie wpisów do ewidencji gruntów i budynków organ podatkowy ustalił, że do 12 sierpnia 2013 r. nieruchomość była oznaczona symbolem "K" i sklasyfikowana jako "kopaliny"; w tym dniu dokonano zmiany oznaczenia działki na nieużytki - symbol "N". W tej sytuacji, uwzględniając, że podatnik jest przedsiębiorcą - na podstawie przepisów art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U.2010.95.613 ze zm.), zwanej dalej: "u.p.o.l.", i art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - organ stwierdził, że dopiero od 1 września 2013 r. nieruchomość może korzystać ze zwolnienia od opodatkowania podatkiem od nieruchomości, natomiast do końca sierpnia 2013 r. podlegała opodatkowaniu jako grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i ustalił zobowiązanie według stawek podatku właściwych dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej określonych w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a, pkt 2 lit. b i pkt 3 u.o.p.l. oraz w uchwale Nr XXXIV/343/12 Rady Miejskiej w W z dnia 9 listopada 2012 r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości na 2013 r. (Dz.Urz.Woj.Zachodniopomorskiego.2012.2608). W odwołaniu od decyzji organu podatkowego podatnik wniósł o jej uchylenie i ustalenie zobowiązania podatkowego na kwotę 0,00 zł, zarzucają naruszenie przepisów proceduralnych oraz przepisów prawa materialnego, w tym art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l., polegające na wadliwym uznaniu, że nieruchomość przed 12 sierpnia 2013 r. nie stanowiła nieużytku oraz mogła być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. W uzasadnieniu odwołania podatnik podniósł, że co najmniej od 2005 r. kwestionował zapisy w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości, zaś jej poprzedni właściciel nie był obciążony podatkiem od nieruchomości; do 1998 r. także podatnik nie był obciążany tym podatkiem; z mapy dołączonej do aktu notarialnego wynika, że działka była sklasyfikowana jako nieużytek, a decyzja w sprawie rekultywacji skierowana do poprzedniego właściciela została unieważniona 11 kwietnia 2013 r. Nadto, według podatnika, kopaliny to grunty zajęte na czynne odkrywkowe kopalnie, w których odbywa się wydobycie kopalin, tymczasem na działce nr [...] od dnia jej nabycia w 1995 r. nie prowadził tego rodzaju działalności. W ocenie podatnika, w toku postępowania wykazał, że działka nr [...] to w istocie nieużytek, o czym świadczą dołączone dokumenty, w tym dokumentacja fotograficzna, natomiast, zapisy widniejące do dnia 12 sierpnia 2013 r. w ewidencji gruntów i budynków były niezgodne ze stanem faktycznym; poza tym, działka nie mogła stanowić kopalin, skoro jest porośnięta 20-30-letnim drzewostanem. Taki stan rzeczy powoduje również, że nieruchomość ze względów technicznych nie jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Wraz z odwołaniem podatnik przedłożył obszerną dokumentację związaną ze stanem nieruchomości. Uzasadniając dalej swoje rozstrzygnięcie podjęte w sprawie, organ odwoławczy podzielając stanowisko organu podatkowego I instancji w kwestii oznaczenia nieruchomości, wskazał w uzasadnieniu decyzji, że z wypisów z rejestru gruntów wynika, iż grunt do 12 sierpnia 2013 r. oznaczony był symbolem "K", co potwierdzają wypisy z rejestrów gruntów z: 14 września 2001 r., 15 marca 2005 r. i 21 sierpnia 2009 r. i - na podstawie przepisów art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w zw. z art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. - podlegał opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, i nie mógł korzystać ze zwolnienia określonego w art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. Jednocześnie jednak organ odwoławczy uznał, że decyzja organu podatkowego I instancji jest wadliwa w kwestii istnienia podstaw do zastosowanie do gruntu stawki przewidzianej dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Organ wskazał, że podatnik jest osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą, co oznacza, że może on w obrocie występować w dwojakiej roli: raz - jako osoba prywatna, drugi raz - jako przedsiębiorca, co w konsekwencji może wpływać na jego sytuację prawnopodatkową w zakresie podatku od nieruchomości, jednak z decyzji nie wynika, aby organ I instancji zbadał, czy podatnik wykorzystuje nieruchomość do prowadzenia działalności gospodarczej, ograniczając się jedynie do stwierdzenia, iż samo posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę uzasadnia zastosowanie najwyższej stawki podatkowej. Nadto, organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na zmianę klasyfikacji użytku gruntowego na nieużytek o symbolu "N" organ I instancji nie naliczył podatku od września 2013 r., przyjmując argumenty podatnika, iż nieruchomość nie jest zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej. Organ odwoławczy zaznaczył przy tym, że określone w art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. zwolnienie nieużytków z opodatkowania podatkiem od nieruchomości odnosi się do nieużytków, które nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. W ocenie organu, przedstawiona dokumentacja fotograficzna oraz opinia biegłego sądowego z dnia 29 maja 2008 r. pozwalają przyjąć, za podatnikiem, że na nieruchomości nie jest prowadzona działalność gospodarcza. W konsekwencji, organ ustalił wysokość podatku w następujący sposób: 1) za okres od 1 kwietnia 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r. - [...]x 0,21 zł (stawka przewidziana dla gruntów pozostałych) / 12 x 5 (kwiecień-sierpień 2013 r.) = [...]zł; 2) za okres od 1 września 2013 r. do 31 grudnia 2013 r. – 0,00 zł. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skardze na decyzję organu odwoławczego, skarżący podatnik, wnosząc o jej uchylenie, zarzucił naruszenie przepisów: 1) prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l., poprzez wadliwe przyjęcie, że grunt nie stanowił nieużytku przed 12 sierpnia 2013 r.; 2) postępowania, mające wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: – art. 122 i art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2012.749.ze zm.), dalej zwanej "o.p.", poprzez nierozpoznanie sprawy co do istoty oraz zaniechanie przeprowadzenia czynności, mających na celu ustalenie, iż grunt przed zmianą danych w ewidencji, która ma charakter deklaratoryjny, stanowił nieużytek, a zatem nie podlegał opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości; – art. 194 § 3 o.p., poprzez niezasadne przyjęcie, iż organ podatkowy jest związany treścią ewidencji gruntów i budynków, której zapisy mają charakter dokumentu urzędowego, podczas gdy zapisy zawarte w ewidencji przed dniem 12 sierpnia 2013 r. były sprzeczne z rzeczywistym stanem, na co skarżący przedstawił liczne dowody, zgodnie z przepisem art. 194 § 3 o.p., podważając tym samym wiarygodność danych zawartych w ewidencji przed 12 sierpnia 2013 r., co potwierdza, że zmiana dokonana w tym dniu była jedynie aktualizacją ewidencji, bowiem stan nieruchomości nie zmienił się od co najmniej kilkunastu lat. W obszernym uzasadnieniu skargi, przedstawiając argumentację na poparcie stawianych zarzutów, skarżący podniósł, że jakkolwiek zmiana klasyfikacji gruntu w ewidencji nastąpiła w 2013 r., to wniosek o jej dokonanie został złożony już w 2005 r., zaś przyczyną przedłużającego się postępowania w sprawie zmiany danych w ewidencji były, m.in. działania samego organu podatkowego. Podniósł także, że grunt nie był i nie mógł być kopaliną skoro obecnie jest porośnięty 20-30-letnim drzewostanem, oraz że nie była na nim prowadzona działalność o żadnym charakterze, w szczególności polegająca na wydobywaniu kopalin, gdyż brak jest jakiejkolwiek dokumentacji geologicznej. Powołując się na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 11 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 2632/10, zgodnie z którym: "...w świetle art. 21 p.g.k. oraz art. 122 o.p. organy podatkowe, co do zasady, są zobowiązane do uwzględnienia w postępowaniu podatkowym danych zawartych w ewidencji gruntów (nawet jeżeli ustawa podatkowa nie odsyła explicite do p.g.k.) i nie są uprawione do weryfikowania klasyfikacji wskazanej w tej ewidencji. Jednakże w sytuacji, gdy podatnik wykaże w postępowaniu podatkowym w trybie art. 194 § 3 o.p., że wbrew wskazanym w stosownej procedurze administracyjnej przesłankom do zmiany klasyfikacji w ewidencji, tak aby była ona zgodna ze stanem rzeczywistym, organy ewidencyjne nie dokonały właściwej zmiany, organy podatkowe muszą taką okoliczność zweryfikować, aby podjąć swoje rozstrzygnięcie w oparciu o prawdę obiektywną (art. 122 o.p.).", skarżący stwierdził, że taka sytuacja zaistniała w sprawie, a organ podatkowy nie podjął wszelkich niezbędnych działań do ustalenia stanu faktycznego sprawy, powtarzając jedynie, że jest związany tym co posiada w ewidencji. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Szczecinie nie podzieliło zasadności podniesionych w niej zarzutów i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Sporna w sprawie jest kwestia prawidłowości dokonanej przez organ odwoławczy kwalifikacji dla celów wymiaru podatku od nieruchomości należącej do skarżącego nieruchomości gruntowej - działki o numerze ewidencyjnym [...] o powierzchni [...],00 m2 położonej w O gm. W, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków symbolem użytku "K" – kopaliny. Według organu odwoławczego, nieruchomość gruntowa oznaczona symbolem "K", będąca w posiadaniu skarżącego jako przedsiębiorcy, podlega opodatkowaniu stawką przewidzianą dla gruntów pozostałych w okresie od 1 kwietnia 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r., a od 1 września 2013 r. do 31 grudnia 2013 r. korzysta ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 10 u.o.p.l., jako nieużytek oznaczony symbolem "N". Nadto, według organu, chociaż nieruchomość jest w posiadaniu przedsiębiorcy, to jednak nie wynika z akt sprawy, aby była ona wykorzystywana do działalności gospodarczej, dlatego też nie było podstaw do zastosowania stawek jak dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Natomiast, według skarżącego podatnika, nieruchomość, błędnie oznaczona w ewidencji gruntów i budynków symbolem "K" zamiast symbolem "N" i nienadająca się do jakiejkolwiek działalności gospodarczej z powodu nieprzeprowadzenia jej rekultywacji przez zobowiązany do tego podmiot, nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Przedstawiając na wstępie regulacje prawne znajdujące zastosowania w sprawie, należy przywołać brzmienie przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., zgodnie z którym, użyte w ustawie określenia grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Zgodnie także z przepisem art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U.2010.193.1287 ze zm.), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z powyższego uregulowania prawnego wynika co do zasady, że gruntem związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej, w znaczeniu u.p.o.l., jest grunt, którym faktycznie włada osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna, której ustawa przyznaje zdolność prawną, prowadząca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Nie jest, co do zasady, istotne, czy grunt ten jest faktycznie wykorzystywany (zajęty) przez przedsiębiorcę na prowadzenie działalności gospodarczej. Ustawodawca wyraźnie bowiem odróżnia przedmioty opodatkowania związane z działalnością gospodarczą i zajęte na prowadzenie tej działalności (por. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i ust. 1 pkt 2 lit. b, art. 2 ust. 2 i art. 1a pkt 3 u.p.o.l.), używając różnych określeń dla opisania przedmiotów opodatkowania (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2010 r. sygn. akt II FSK 620/10). Nadto, organy podatkowe zobowiązane są uwzględniać zapisy ewidencji gruntów i budynków dotyczące symbolu danego użytku, które stanowią dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 § 1 o.p. i nie są uprawnione do weryfikacji klasyfikacji zawartych w tej ewidencji. O.p. dopuszcza możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom urzędowym. Kwestię tę reguluje art. 194 § 3 o.p. stanowiąc, że przepisy § 1 i § 2 nie wyłączają możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom wymienionym w tych przepisach. Informacje ujęte w operacie ewidencyjnym nieruchomości, dotyczące np. symbolu użytku, wprowadzone do tego rejestru przez właściwego starostę w ramach postępowania prowadzonego na podstawie przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego, wywierają skutki materialnoprawne, mające również wpływ na zawartość danych ewidencji podatkowej nieruchomości (art. 7a ust. 2 u.p.o.l.). Stąd też nie można aprobować tezy, że dane z ewidencji gruntów i budynków mogą być dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości korygowane w odrębnym postępowaniu przez organ podatkowy, za pomocą każdego dopuszczonego prawem dowodu, w szczególności gdy dotyczy to oznaczenia odpowiednim symbolem użytku gruntowego. Skład orzekający w sprawie nie podziela poglądu przeciwnego wyrażonego, m.in. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 2632/10 oraz z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt II FSK 1581/12, iż dane z ewidencji gruntów i budynków mogą być dla potrzeb wymiaru podatku od nieruchomości korygowane w odrębnym postępowaniu przez organ podatkowy za pomocą każdego dopuszczalnego prawem dowodu, w szczególności jeżeli dotyczą oznaczenia odpowiednim symbolem danego użytku gruntowego, tak jak w sprawie symbolem "K", oznaczającym nie tylko "zajęte przez czynne odkrywkowe kopalnie, w których odbywa się wydobycie kopalin", ale także "wyrobiska po wydobyciu kopalin" oraz "zapadliska i tereny po działalności górniczej" (vide: poz. 17 załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków - Dz.U.2001.38.454 ze zm.). Skład orzekający akceptuje natomiast argumentację dotyczącą procedury i mocy wiążącej zmian wprowadzanych do ewidencji gruntów i budynków przedstawioną w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 października 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 406/13, w którym sąd ten stwierdził, że cyt.: "Ewidencja gruntów i budynków jest jednolitym dla kraju, systematycznie aktualizowanym zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami, którą reguluje ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm. - art. 2 pkt 8). Zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 tej ustawy, w ewidencji gruntów zawarte są informacje dotyczące m.in.: - położenia gruntów, ich granic i powierzchni, rodzaju użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, a także oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości; - właściciela, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób prawnych i fizycznych, w których władaniu znajdują się grunty lub ich części. Ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie (art. 22 ust. 1). Właściciele nieruchomości są obowiązani zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 2). Na żądanie starosty właściciele nieruchomości, zgłaszający zmiany są obowiązani dostarczyć dokumenty geodezyjne, kartograficzne i inne niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków (art. 22 ust. 3). Przywołana ustawa, chociaż określa przedmiot ewidencji i podstawowe wymagania co do jej zawartości, nie określa jednak zasad jej prowadzenia. Zasady dokonywania wpisów w ewidencji, wprowadzania zmian i aktualizacji ewidencji określa, wydane na podstawie art. 26 tej ustawy, rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Z przepisów rozporządzenia wynika, że ewidencja gruntów obejmuje dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków, a także dane dotyczące właścicieli, użytkowników wieczystych i innych osób władających nieruchomościami. Dane ewidencyjne odnoszące się do gruntów dotyczą, między innymi numeru działki, numerycznego opisu granic, pola powierzchni działki ewidencyjnej i informacji określających pola powierzchni konturów użytków gruntowych i klas gleboznawczych w granicach działki ewidencyjnej (§ 10, § 11, § 59 i § 60 rozporządzenia). Zgodnie zaś z § 44 pkt 2 rozporządzenia, do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ust. 1 rozporządzenia). Dane zawarte w ewidencji są podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych (art. 21 ust. 1 ww. ustawy). Z istoty ewidencji jako urzędowego zbioru danych na temat gruntów, budynków i lokali wynika, że może ona spełniać swoje funkcje tylko przy założeniu aktualności danych ewidencyjnych. Dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i § 11, w tym właścicieli nieruchomości (§ 46 ust. 1 rozporządzenia). Rodzaje zmian wprowadzanych z urzędu określa § 46 ust. 2 rozporządzenia. Są to zmiany wynikające, m.in. z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych oraz opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych. Wprowadzanie zmian w ewidencji w sytuacji, gdy wymaga to wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów, następuje w drodze decyzji administracyjnej (§ 47 ust. 3 rozporządzenia). Starosta, jako przedstawiciel Skarbu Państwa, odpowiada za aktualność danych w ewidencji, o czym stanowi § 44 powołanego rozporządzenia, przy czym - wszelkie zmiany powinny być dokonane w oparciu o dane udokumentowane, na co już wskazano powyżej. Zauważyć także należy, że obowiązek wynikający z art. 22 ust. 2 powołanej ustawy, z jednej strony - zapewnia aktualność tych danych, które powinny odzwierciedlać stan rzeczywisty, z drugiej zaś - eliminuje możliwość dokonywania tych zmian z datą wsteczną. Ze wskazanych wyżej przepisów wynika, że dane ewidencyjne mają charakter informacyjno-techniczny i odnoszą się do konkretnej działki ewidencyjnej. Ewidencja rejestruje jedynie stany prawne wynikające z określonych dokumentów urzędowych, a zatem stany ustalane w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Dla obywateli i organów państwowych moc wiążącą mają tylko dane dotyczące opisu gruntów (ich położenia, konturu granic, rodzaju użytków, itp.). Uznać zatem należy, że rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego dotyczącego danej nieruchomości i, że ujawniony w ewidencji gruntów stan prawny powinien być oparty na odpowiednich dokumentach (prawomocnych orzeczeniach sądowych, ostatecznych decyzjach administracyjnych, czynnościach prawnych dokonanych w formie aktów notarialnych, spisanych umowach i ugodach w postępowaniu sądowym i administracyjnym lub innych dokumentach posiadających moc dowodową dla ustalenia prawa własności). Zatem, istotny w sprawie przepis art. 22 pkt 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, który stanowi, że osoby, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51, są obowiązane zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian, nie dotyczy zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, wynikających z decyzji właściwych organów, natomiast starosta, jako przedstawiciel Skarbu Państwa, odpowiada za aktualność danych w ewidencji, o czym stanowi § 44 powołanego rozporządzenia, przy czym wszelkie zmiany powinny być dokonane w oparciu o dane udokumentowane, na co już wskazano powyżej (vide: wyrok NSA z dnia 30 października 2009 r., sygn. akt I OSK 102/09). W wyroku z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt I OSK 719/07, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż w pojęciu aktualizacji ewidencji gruntów i budynków mieści się także usuwanie (prostowanie) błędnych wpisów bazy danych ewidencyjnych. W przedmiocie zaś aktualności wpisów w ewidencji gruntów i budynków, w kontekście zmian jakie zachodzą na działkach ujętych w ewidencji, należy wyraźnie podkreślić, że w przypadku ewidencji gruntów i budynków nie ma zastosowania zasada wpisu danych z datą wsteczną (np. jak to ma miejsce w przypadku ksiąg wieczystych, tj. z datą złożenia wniosku). Wniosek, że dokonanie zmian w ewidencji z datą wsteczną nie jest możliwe, pośrednio wypływa z przepisów prawa, które normują tryb wprowadzenia tych zmian. Obowiązek zgłoszenia właściwemu staroście wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni od dnia powstania tych zmian zapewnia, z jednej strony - aktualność tych danych, które powinny odzwierciedlać stan rzeczywisty, z drugiej zaś - ustanawiając, obowiązek po stronie właściciela zawiadamiania o tych zmianach w krótkim terminie, eliminuje możliwość dokonywania tych zmian z datą wsteczną, tj. obejmującą okres wcześniejszy, przed datą złożenia wniosku. Zatem, jeżeli zmiany w ewidencji gruntów obejmujące zmiany rodzaju użytków gruntowych zostają wprowadzone w drodze decyzji administracyjnej, to wywołują skutek ex nunc, tj. na przyszłość, a nie skutek ex tunc, tj. z mocą wsteczną (vide: wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2013 r. sygn. akt II OSK 2631/11).". W kwestii natomiast wpływu okoliczności niezrekultywowania gruntu, po jego gospodarczym wykorzystaniu, dla uznania czy zachodzą "względy techniczne", o jakich mowa jest w przepisie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., wyłączające opodatkowanie stawką jak dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą, istotne jest wskazanie, że - z zasady - proces rekultywacji, do którego przeprowadzenia zobowiązany jest przedsiębiorca, wyklucza możliwość odwołania się do "względów technicznych" w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Jednak, warunek istnienia względów technicznych można uznać za spełniony w szczególności w sytuacji, gdy po pierwsze - aktywność podatnika w zakresie rekultywacji polegać wyłącznie będzie na usuwaniu skutków działalności gospodarczej, którymi dotknięte zostały grunty i położone na nich budowle składowisk oraz po drugie - w żaden sposób i w żadnym zakresie działania te nie będą przekładały się na prowadzoną w dalszym ciągu przez podatnika działalność gospodarczą. Nie w każdym bowiem przypadku proces rekultywacyjny może być postrzegany jako faza prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l., a zwłaszcza tej działalności gospodarczej, na którą wskazuje art. 1a ust. 1 pkt 3 in fine u.p.o.l., z pełnymi konsekwencjami dla wywołania skutków podatkowych w zakresie podatku od nieruchomości. Czym innym jest prowadzenie działalności gospodarczej, postrzeganej jako zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły (art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l.), a czym innym działania przedsiębiorcy mające na celu wyłącznie usuwanie skutków działalności gospodarczej w ramach procesów rekultywacyjnych. O utrzymaniu natomiast więzi gospodarczej między przedmiotem opodatkowania, a prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą, niweczącej istnienie względów technicznych, o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., świadczyć mogą takie działania podatnika, jak: podejmowane w ramach procesu rekultywacyjnego (lub równolegle) czynności przygotowawcze w celu nadania gruntowi funkcji gospodarczych (np. w zakresie turystyki, przetwarzania i gospodarczego wykorzystania odpadów, itp.), a także utrzymywanie gruntów w ewidencji środków trwałych wartości niematerialnych i prawnych oraz rozliczanie w kosztach uzyskania przychodów (pochodzących z prowadzonej dalej działalności gospodarczej) czy też zaliczanie do kosztów uzyskania przychodów wydatków ponoszonych na prowadzenie działań rekultywacyjnych (vide: wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2014 r., sygn. akt II FSK 2737/12). Wszystkie ww. orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl. Uwzględniając przedstawione regulacje prawne i ich interpretację, należy ustalić, czy organ odwoławczy w sposób prawidłowy i pełny zastosował przepisy prawa materialnego podatkowego oraz przepisy postępowania podatkowego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym (art. 122 o.p.) oraz, czy w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy (art. 187 § 1 o.p.). Według składu orzekającego w sprawie, organ prawidłowo ustalił, że będąca w posiadaniu skarżącego nieruchomość, jako oznaczona w ewidencji gruntów i budynków symbolem "K", nie może podlegać zwolnieniu podatkowemu przed dokonaniem zmiany w ewidencji gruntów i budynków, która nastąpiła dopiero 12 sierpnia 2013 r. - jak żąda tego skarżący - gdyż nie była nieużytkiem oznaczonym symbolem "N", chociaż taki symbol nadano użytkowi temu w późniejszym terminie. Nadto, skarżący nabywając tę nieruchomość miał świadomość, że znajduje się na niej użytek oznaczony symbolem "K", będący "wyrobiskiem po wydobyciu kopalin". Natomiast, według składu orzekającego w sprawie, organ odwoławczy wyraził błędny pogląd co do rozumienia terminu: "grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej", o jakim mowa w przepisie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.o.p.l., stwierdzając, że nie są związane z tą działalnością grunty, jeżeli nie są one zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, podczas gdy z przepisu tego jasno wynika, że gruntami związanymi z prowadzeniem działalności gospodarczej są grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także grunty, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, tj. pod jeziorami), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Jednakże, to wadliwe rozumienie przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.o.p.l. przez organ odwoławczy nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż z analizy akt sprawy wynika, że podatnik - prowadząc sezonową działalność gospodarczą w ww. zakresie - nie podejmował, gdyż nie ciążył na nim prawny obowiązek, jakichkolwiek działań mających na celu usuwanie skutków działalności gospodarczej w ramach procesów rekultywacyjnych. Nadto, z akt sprawy nie wynika, aby istniała jakakolwiek więź gospodarcza między przedmiotem opodatkowania, a prowadzoną przez skarżącego podatnika działalnością gospodarczą, niwecząca istnienie względów technicznych, o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Analogiczny pogląd wyrażony został w nieprawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 stycznia 2015 r. sygn. akt I SA/Sz 1252/13 dotyczącym opodatkowania tej samej nieruchomości za okres od 1 lipca 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. w sprawie ze skargi, m.in. skarżącego podatnika. Mając na uwadze przedstawione regulacje prawne, ich interpretację i przywołane orzecznictwo sądów administracyjnych, jak też stwierdzenie, że organ odwoławczy wprawdzie wadliwie zinterpretował przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 u.o.p.l., lecz prawidłowo go jednak zastosował, gdyż w sprawie faktycznie istniały dowody wskazujące na niemożność wykorzystywania przez skarżącego gruntu do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, to należało - na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.) - skargę oddalić jako nieuzasadnioną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło