I SA/Sz 411/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy p o s t a n a w i a: 1. odmówić zmiany postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia [...] sygn. akt I SA/Sz 411/17, w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; 2. ustanowić adwokata. M. G., pismem z dnia [...], złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Powyższy wniosek skarżący uzupełnił składając urzędowy formularz PPF, w którym zaznaczył, że ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że jest jedynym żywicielem rodziny, a jego emerytura nie wystarcza na utrzymanie [...] osób, gdyż żona skarżącego nie ma żadnych dochodów, majątku, oszczędności, kont bankowych, ani też nie otrzymuje żadnej pomocy materialnej. Skarżący samodzielnie opłaca wszelkie wydatki. W oświadczeniu o stanie rodzinnym skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. W oświadczeniu majątkowym, że posiada dom o pow. [...]., który po pożarze wymaga kapitalnego remontu. Żadnego innego majątku w postaci nieruchomości, wartościowych ruchomości, zgromadzonych zasobów skarżący nie wykazał. W rubryce formularza dotyczącej dochodów, zobowiązań i stałych wydatków skarżący wpisał świadczenie emerytalne w wysokości [...] oraz następujące wydatki: podatek o nieruchomości w kwocie [...], opłaty za gaz ([...]), za energię elektryczną ([...]), za śmieci ([...]), za wodę i kanalizację ([...]), zakup środków czystości ([...]), zakup lekarstw ([...]), zakup opału na zimę ([...]), spłata kredytów. Do wniosku skarżący dołączył kopię decyzji ZUS z dnia [...] o przyznaniu emerytury. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że pismo skarżącego z dnia [...] zawiera kolejny w sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Pierwszego z nich nie uwzględniono mocą postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia [...]. Rozpoznanie aktualnego wniosku winno nastąpić zatem przy uwzględnieniu normy prawnej ustanowionej w art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) zwanej dalej: "p.p.s.a." Zgodnie z treścią tego przepisu, postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" rozumie się wszelkie zmiany zarówno w okolicznościach faktycznych, jak i w obowiązujących przepisach prawnych, które uzasadniają wydanie postanowienia o odmiennej treści, niż to które swego czasu zapadło (postanowienia NSA z dnia [...], sygn. akt II FZ 106/08, Lex nr 471131, z dnia [...], sygn. akt II OZ 1161/09, Lex nr 601096). Uwzględniając tę normę prawną, starszy referendarz sądowy nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w postanowieniu z dnia [...], że w związku z tym, że strona skarżąca nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych (art. 239 pkt 1 lit. e) p.p.s.a.), postępowanie w tym zakresie było bezprzedmiotowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 165 w związku z art. 249a p.p.s.a. postanowiono jak w pkt 1. sentencji. W tym stanie rzeczy merytoryczne rozstrzygnięcie wniosku o przyznanie prawa pomocy sprowadzało się do zbadania podstaw ustanowienia pełnomocnika z urzędu, w oparciu o przesłanki określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje, gdy wnioskodawca (osoba fizyczna) wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego sytuacja życiowa skarżącego, tj. niskie dochody (ok. [...]), pozostawanie jedynym żywicielem [...] rodziny, ponoszenie jedynie uzasadnionych wydatków, brak majątku podlegającego spieniężeniu, świadczą o wystąpieniu w sprawie obiektywnego braku możliwości ponoszenia kosztów postępowania sądowego (zastępstwa procesowego) i przemawiają za uwzględnieniem rozpoznawanego wniosku. Wskazane we wniosku okoliczności charakteryzują bowiem skarżącego jako osobę ubogą, która nie jest w stanie wygospodarować środków na wynagrodzenie kwalifikowanego pełnomocnika. Z tych względów orzeczono jak w pkt 2. sentencji, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.