I SA/Sz 471/17

PostanowienieWSA w Szczecinie2017-09-12

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Wojtysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki za zaległości podatkowe, gdy wykonanie tej decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki dla sytuacji życiowej i majątkowej skarżącego?
Ratio decidendi
Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, uznając, że sytuacja majątkowa skarżącego, uzasadniająca zwolnienie od kosztów sądowych, w połączeniu z wartością egzekwowanej należności, stwarza uzasadnione ryzyko wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla jego utrzymania i rodziny. Choć przesłanki przyznania prawa pomocy i wstrzymania wykonania decyzji są różne, stan finansowy strony może być brany pod uwagę przy ocenie wniosku o ochronę tymczasową.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej orzekającą o jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Następnie złożył wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji, wskazując na zajęcie wynagrodzenia i rachunku bankowego oraz trudności w utrzymaniu rodziny w związku z koniecznością spłaty znacznej kwoty. Skarżący został wcześniej zwolniony od wpisu od skargi z uwagi na trudną sytuację majątkową.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpatrzeniu w dniu 12 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 24 marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za kwiecień 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi. p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. [...] pismem z dnia 24 kwietnia 2017 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia 24 marca 2017 r., w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za kwiecień 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi. Pismem z dnia 5 września 2017 r. skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w sprawie istnieją okoliczności uzasadniające niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków albowiem Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] 7 lipca 2017 r. zawiadomił o zajęciu wynagrodzenia za pracę, a także zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...]. na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 30 czerwca 2017 r. Skarżący dodał, że w sprawie niniejszej przyznano mu prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi w całości ([...] zł). Zdaniem skarżącego, dalsze prowadzenie egzekucji przez organy egzekucyjne zagraża jego możliwościom w zakresie zabezpieczenia utrzymania dzieci oraz zaspokojenia ich podstawowych potrzeb życiowych, co stanowi o spełnieniu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącemu oraz jego rodzinie, znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie skarżącego, konieczność spłaty tak znacznych obciążeń podatkowych (łącznie ok. [...] zł) oznaczałaby niepowetowaną szkodę w jego majątku, a także poważne konsekwencje dla rodziny. Końcowo skarżący dodał, iż zachodzą poważne wątpliwości co do jego solidarnej odpowiedzialności podatkowej jako byłego członka zarządu za zaległości "PW" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. W załączeniu skarżący przesłał zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę, zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego oraz dwa tytułu wykonawcze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.2017.1369), dalej: p.p.s.a., wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie zaś do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym poprzez wstrzymanie wykonania aktu jest zatem wyjątkiem od zasady wykonalności decyzji ostatecznej i następuje wyłącznie na wniosek strony skarżącej która winna wykazać, że wykonanie zaskarżonego przez nią aktu wywoła skutki, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z kolei, na sądzie spoczywa obowiązek dokonania wszechstronnej i rzetelnej oceny okoliczności zarówno wskazanych we wniosku, jak i w nim niepodniesionych, ale możliwych do ustalenia na podstawie akt sprawy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt II FZ 497/12, dostępne w CBOiS; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, Lex nr 192964). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 9 stycznia 2014 r. sygn. akt I FZ 515/13, w interesie strony leży możliwie najbardziej wyczerpujące wykazanie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie stoi jednakże powyższe na przeszkodzie uwzględnieniu przez sąd rozpoznający wniosek o ww. przedmiocie, informacji wynikających z akt sprawy (pośrednio wywieść można taki zakres oceny z art. 61 § 4 p.p.s.a.) w szczególności, gdy były one już przedmiotem analizy sądu podczas rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jak podkreślił bowiem NSA w ww. postanowieniu: "Jakkolwiek przy tym przesłanki przyznania prawa pomocy nie są tożsame z przesłankami udzielenia ochrony tymczasowej, to jednak bez wątpienia sytuacja finansowa strony wnioskującej o tę ochronę rzutuje na ocenę ewentualnych skutków wykonania zaskarżonej decyzji, na co również zasadnie zwrócono uwagę w zażaleniu. Zdaniem Sądu odwoławczego w sytuacji, gdy stan majątkowy strony jest tego typu, że uzasadnia pomoc materialną Skarbu Państwa (w postaci zwolnienia od kosztów sądowych), można ze znacznym prawdopodobieństwem uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji pozbawi skarżącego środków utrzymania, zwłaszcza gdy uwzględni się wartość egzekwowanej należności (...). Taka sytuacja postrzegana jest w orzecznictwie jako (potencjalna) szkoda uzasadniająca wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (zob. np. post. NSA z 26 marca 2010 r., II FZ 51/10, CBOSA). W związku z powyższym zawarte w skardze (wniosku) twierdzenie, że wykonanie decyzji może skutkować nieodwracalnymi skutkami nie tylko dla majątku skarżącego (...), ale i dla niego samego, należy uznać w okolicznościach sprawy za wystarczające do udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 Ppsa.". Odnosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy podnieść należy, że skarżący wykazał, że jego sytuacja majątkowa nie pozwala uregulować kwoty zaległości podatkowej bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wprawdzie uzasadnienie tego wniosku jest dosyć lakoniczne, to jednak twierdzenia strony są poparte znajdującymi się w aktach sprawy dokumentami. Jak wynika z akt sprawy, skarżący został w sprawie zwolniony od wpisu od skargi w kwocie [...] zł. Zdaniem Sądu w sytuacji, gdy stan majątkowy strony jest tego typu, że uzasadnia pomoc materialną Skarbu Państwa (w postaci zwolnienia od kosztów sądowych), można ze znacznym prawdopodobieństwem uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji zagraża możliwościom skarżącego w zakresie zabezpieczenia utrzymania dzieci oraz zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego rodziny, zwłaszcza gdy uwzględni się wartość egzekwowanej należności, która wynosi w niniejszej sprawie łącznie [...] zł oraz wysokość osiąganych obecnie dochodów ([..] zł). Zatem, choć inne są przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a inne do przyznania prawa pomocy (gdyż są to zupełnie różne postępowania), to jednak Sąd dokonując oceny dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, doszedł do przekonania, że stan finansowy, majątkowy i osobisty strony uzasadnia udzielenie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Na marginesie sąd wskazuje, że podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż zachodzą poważne wątpliwości co do jego solidarnej odpowiedzialności podatkowej jako byłego członka zarządu za zaległości "PW" spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, nie może być brana przez Sąd pod uwagę przy orzekaniu w zakresie środka ochrony tymczasowej, jaki przewiduje art. 61 § 3 p.p.s.a. Na tym etapie postępowania sąd administracyjny nie ocenia bowiem merytorycznych zarzutów zawartych w skardze, gdyż niweczyłoby to sądową kontrolę legalności aktu administracyjnego, jakim jest zaskarżona w sprawie decyzja. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło