I SA/Sz 477/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędzia WSA Anna Sokołowska, Protokolant Anna Świątek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 września 2010 r. sprawy ze skargi M. K. na indywidualną interpretację Wójta Gminy [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego oddala skargę M.K. wystąpił do Wójta Gminy K. z wnioskiem o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego. We wniosku strona wskazała, że jest posiadaczem nieruchomości zabudowanej położonej w D., obecnie pełniącej funkcję ośrodka wczasowego "D". Ośrodek ten wnioskodawca zamierza wyłączyć z ewidencji środków trwałych i dokonać zmiany we wpisie do ewidencji podmiotów gospodarczych poprzez wykreślenie go jako dotychczasowej siedziby prowadzonej przez niego działalności gospodarczej (zmiana adresu siedziby). Na tle tak przedstawionego stanu faktycznego M.K. przedstawił pytanie "czy po przeprowadzeniu powyższych czynności będzie zobowiązany do zapłaty podatku od ww. nieruchomości, według stawki podatku przewidzianej dla budynków niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej". Podatnik stanął na stanowisku, że zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zm.), dalej u.p.o.l., z chwilą zmiany sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania nieruchomości podatek powinien ulec obniżeniu poczynając od pierwszego dnia miesiąca, w którym nastąpiło to zdarzenie. W jego ocenie zdarzeniem mającym wpływ na zmianę stawki podatku jest wyłączenie nieruchomości z ewidencji środków trwałych firmy oraz wykreślenie adresu tej nieruchomości jako miejsca prowadzenia działalności gospodarczej z ewidencji podmiotów działalności gospodarczej. Wójt Gminy K. w dniu [...] wydał interpretację indywidualną znak: [...] uznając stanowisko podatnika przedstawione we wniosku za nieprawidłowe. Na wstępie rozważań organ powołał przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. o podatkach i opłatach lokalnych wskazując, że za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, pod jeziorami, zajętych na zbiorniki retencyjne lub elektrowni wodnych, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Według tego organu sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę nieruchomości zabudowanej skutkuje tym, że budynek, budowla lub grunt jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą. Oznacza to, że nawet budynki niewykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę w danym momencie lub też wykorzystywane na działalność inną niż gospodarcza należy uznać za związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zasada ta, jak wskazał dalej organ, doznaje ograniczenia tylko w stosunku do budynków mieszkalnych oraz budynków, które nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych, zaś wyjątek ten nie może podlegać interpretacji rozstrzygającej, o którą wnosi podatnik. Następnie organ wyjaśnił, że pod pojęciem działalności gospodarczej należy rozumieć zarobkową działalność wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodową wykonywaną w sposób ciągły i zorganizowany. Natomiast przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaję zdolność prawną – wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. W konkluzji uzasadnienia decyzji organ podkreślił, że bez znaczenia dla ustalenia stawki podatku jest kwestia faktycznego wykorzystywania przez przedsiębiorcę ww. budynku, gdyż budynek nadal pozostaje w jego posiadaniu, a zatem podlega opodatkowaniu zgodnie ze stawkami przewidzianymi dla gruntów i budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Strona niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem wniosła bezpośrednio do sądu administracyjnego skargę, którą następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 24 marca 2010 r. sygn. akt I SA/Sz 86/10 odrzucił z uwagi na niewyczerpanie trybu zaskarżenia postanowienia. Mając na względzie to, że strona została w zaskarżonym postanowieniu błędnie pouczona o trybie jego zaskarżenia, Wójt Gminy K. na wniosek strony przywrócił termin do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Korzystając z powyższego prawa strona w wezwaniu wskazała, że postanowiła zaprzestać prowadzenia działalności turystycznej i że ośrodek wczasowy "D" nie będzie wykorzystywany na cele działalności gospodarczej. Dodała, że nieruchomość ta stanowi współwłasność łączną I. i M. K. W odpowiedzi na wezwanie organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Pismem z dnia 24 maja 2010 r. M.K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której powtórzył stanowisko i argumentację zawartą we wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji. Uznał, że organ naruszył przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 i art. 6 ust. 3 u.p.o.l. oraz art. 4 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Jego zdaniem pojęcie "związanych" przedmiotów opodatkowania z działalnością gospodarczą dotyczy tylko i wyłącznie przedmiotów figurujących w ewidencji środków trwałych przedsiębiorcy. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że działka nr [...], na której zlokalizowany jest ośrodek wczasowy skarżącego, oznaczona jest w ewidencji gruntów i budynków symbolem Bi - inny teren zabudowany. W obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego działka ta oznaczona jest symbolem B 53 UT, określającym teren usług turystycznych z możliwością urządzenia rekreacji i zaplecza obsługi. Dalej organ wyjaśnił, że zgodnie z obowiązującą Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych budynki na działce nr [...], stanowiące odrębny od gruntu przedmiot własności, zaliczone zostały do grupy 121 – budynki niemieszkalne, klasa 1212 – budynki zakwaterowania turystycznego, obejmująca "domy wypoczynkowe". Następnie powołując się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 13 czerwca 2002 r. sygn. akt I SA/Łd 2272/00 organ wskazał, że zmiana przeznaczenia tych budynków nie jest możliwa dopóki nie nastąpi zmiana przeznaczenie gruntu w planie zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie organ dokonał trafnej wykładni przepisów powołanej na wstępie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w zakresie dotyczącym podatku od nieruchomości. Jak wynika ze złożonego przez stronę wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji strona, będąca przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą "P" uznała, że w związku z zaprzestaniem wykorzystywania budynku wczasowego, którego wraz z żoną jest współwłaścicielem, na cele turystyczne i wykreśleniem go z ewidencji środków trwałych, a także wykreśleniem tego obiektu jako siedziby firmy z ewidencji podmiotów prowadzących działalność gospodarczą (zmiana adresu siedziby), powinna płacić niższą stawkę podatku, jak dla budynków niezwiązanych z działalnością gospodarczą. Organ udzielający interpretacji zajął odmienne stanowisko przyjmując, że powyższe okoliczności nie mają znaczenia w sprawie, gdyż budynek nadal będzie w posiadaniu przedsiębiorcy, a zatem podatnik będzie obowiązany uiszczać podatek od nieruchomości według stawek najwyższych, jak dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Mając na uwadze podniesiony w skardze zarzut naruszenia prawa materialnego, wskazać należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części, a także budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Według definicji zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uznaje się te grunty, budynki i budowle które są w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Z przywołanego przepisu wynika w sposób jednoznaczny, że czynnikiem decydującym o uznaniu nieruchomości za "związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej" jest wyłącznie kryterium posiadania jej przez przedsiębiorcę (zob. m.in. L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, 2008 - komentarz do art. 1a ustawy; wyrok WSA w Białymstoku z 1 czerwca 2006 r. sygn. akt I SA/Bk 128/06; wyrok WSA w Poznaniu z 16 kwietnia 2008 r., sygn. akt I SA/Po 33/08, M. Podat. 2008/10/40). W wyroku z dnia 17 marca 2009 r. sygn. akt II FSK 1785/07 (dostępny w bazie www.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał z kolei, że chodzi tu o posiadanie o jakim mowa w art. 336 Kodeksu cywilnego. Także Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 czerwca 1972 r. III CRN 121/72, wyraził pogląd, że "posiadanie jest stanem faktycznym polegającym na faktycznym władztwie, przez które rozumie się samą możność władania rzeczą, stąd efektywne - w sensie gospodarczym - korzystanie z rzeczy (nieruchomości) nie jest konieczną przesłanką posiadania. Oznacza to, że o uznaniu danej nieruchomości za "związaną z działalnością gospodarczą" decyduje wyłącznie kryterium podmiotowe i bez znaczenia dla wymiaru podatku od nieruchomości jest okoliczność, czy przedsiębiorca wykorzystuje lub w jakich celach wykorzystuje posiadane przez siebie nieruchomości. Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Lublinie - Nr I SA/Lu 59/04 z dnia 19 maja 2004 r. oraz wyrok WSA w Warszawie - Nr III SA/Wa 1746/07 z 18 stycznia 2008 r.) przyjmuje się, że nawet chwilowe, przejściowe z różnych przyczyn niewykorzystywanie przez podmiot gospodarczy nieruchomości lub jej części służącej do wykonywania działalności gospodarczej nie powoduje tego, że przestały one być w jego posiadaniu. Również różnego rodzaju przerwy bądź zawieszenia działalności przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą nie oznaczają, że przestał istnieć związek określony w przywołanym art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Skład orzekający w sprawie podziela wyrażone powyżej poglądy i przychyla się tym samym do stanowiska organu podatkowego, że zaprzestanie prowadzenia we wskazanym przez skarżącego budynku działalności turystycznej, pozostanie bez wpływu na stawkę podatku, gdyż nieruchomość ta, jak wynika z przestawionego we wniosku stanu faktycznego, nadal będzie w posiadaniu przedsiębiorcy. Oznacza to, że organ podatkowy, wydając zaskarżoną interpretację, nie uchybił przepisowi art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Wbrew stanowisku skarżącego, dokonanie zmiany w ewidencji podmiotów gospodarczych polegającej na wykreśleniu przedmiotowego ośrodka wypoczynkowego jako siedziby prowadzonej działalności gospodarczej i wskazanie innego miejsca, a także wykreślenie budynku z ewidencji środków trwałych, nie jest okolicznością faktyczną o której mowa w art. 6 ust. 3 cytowanej ustawy. Wskazane przez skarżącego zdarzenia nie mogą być uznane za zdarzenia konstytuujące zmianę sposobu użytkowania nieruchomości bądź jej części, gdyż jak słusznie wskazał organ podatkowy, wpływ na wysokość opodatkowania ma tylko taka zmiana sposobu wykorzystania, która pozostaje w zgodzie z wymaganiami formalnymi, określonymi w art. 71 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126). Zatem, do zmiany sposobu wykorzystania (użytkowania) może dojść wyłącznie na skutek wydania stosownego aktu przez właściwy organ administracyjny, po przeprowadzeniu określonego wyżej postępowania. Z wyrażonego przez organ w piśmie procesowym z dnia 17 czerwca 2010 r. (odpowiedzi na skargę) stanowiska, nie wynika aby takowa zmiana nastąpiła. W ewidencji gruntów i budynków działka, na której posadowiony jest budynek, oznaczona jest symbolem Bi - inny teren zabudowany, zgodnie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego działka ta posiada symbol B 53 UT, określający ten teren jako teren usług turystycznych z możliwością urządzenia rekreacji i zaplecza obsługi, natomiast według Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych budynki na działce nr [...], stanowiące odrębny od gruntu przedmiot własności, zaliczone zostały do grupy 121 – budynki niemieszkalne, klasa 1212 – budynki zakwaterowania turystycznego, obejmująca "domy wypoczynkowe". W tym stanie sprawy, zarzut strony podniesiony w skardze odnośnie naruszenia przez organ podatkowy przepisu art. 6 ust. 3 u.p.o.l. należało uznać za bezzasadny. Jednocześnie ustosunkowując się do podniesionej przez skarżącego kwestii współwłasności (nieruchomość stanowi własność podatnika i jego małżonki), należy wyjaśnić, że kategorie podmiotów, na których ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości wskazane zostały w art. 3 ust. 1 u.p.o.l. Stosownie do treści tego przepisu, podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej będące właścicielami gruntów, z zastrzeżeniem ust. 3. W przypadku, gdy przedmiot opodatkowania stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie z zastrzeżeniem ust. 5 na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach (art. 3 ust. 4 ustawy). Decydujące znaczenie dla przyjęcia opisanych reguł opodatkowania współwłaścicieli należy przypisać istocie prawa współwłasności, która wyraża się w tym, że własność tej samej rzeczy przysługuje niepodzielnie kilku osobom (art. 195 Kodeksu cywilnego), a każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli (art. 206 Kodeksu cywilnego) (por. wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2007 r., sygn. akt II FSK 1748/06, publ. System Informacji Prawnej LEX nr 307625). Tym samym żadnemu ze współwłaścicieli nie przysługuje prawo do określonej części tej rzeczy, lecz każdy z nich posiada daną rzecz w całości oraz korzysta z całej rzeczy. Innymi słowy żaden ze współwłaścicieli nie ma fizycznie wydzielonej części rzeczy na swoją wyłączną własność. Jeżeli zatem tylko jeden ze współwłaścicieli nieruchomości prowadzi na niej działalność gospodarczą, przyjmuje się, że cała nieruchomość ma związek z tą działalnością (por. wyrok WSA z 4 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/Ol 593/09 Lex 531626). Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawie należało zatem stwierdzić, że skoro skarżący nadal będzie prowadzić działalność gospodarczą, to tym samym istnieją podstawy do obciążenia wskazanej nieruchomości podwyższoną stawką podatkową wszystkich jej współwłaścicieli. Okoliczność, że małżonkowie są współwłaścicielami danej nieruchomości, z których jedno tylko prowadzi działalność gospodarczą, pozostaje zatem bez wpływu na wysokość stawki podatku, a jedynie czyni ich solidarnie zobowiązanymi do uiszczenia zobowiązania podatkowego. Wobec powyższego uznając zarzuty podniesione w skardze za bezzasadne i nieznajdując podstaw do uchylenia zaskarżonej interpretacji, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.