I SA/Sz 482/18
PostanowienieWSA w Szczecinie2018-09-04
Skład orzekający: Alicja Polańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki za zaległości podatkowe jest uzasadnione, gdy skarżący wykaże, że wykonanie decyzji może spowodować znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki, zwłaszcza w kontekście jego trudnej sytuacji materialnej i opieki nad niepełnosprawnym synem?Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe jest uzasadnione, gdy skarżący wykaże, że wykonanie decyzji może spowodować znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Sąd, oceniając wniosek, bierze pod uwagę sytuację majątkową i osobistą strony, w tym opiekę nad niepełnosprawnym synem, a także informacje wynikające z akt sprawy, w tym przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki za zaległości podatkowe. Równocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wskazała na trudną sytuację materialną, utrzymywanie się z wynagrodzenia za pracę i symbolicznej renty syna, a także na opiekę nad niepełnosprawnym synem. Podniosła, że egzekucja pozbawi ją i syna środków do życia, a ewentualny zwrot środków nie naprawi wyrządzonej szkody.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA – Alicja Polańska po rozpoznaniu w dniu 4 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę od tych zaległości i odsetkami za zwłokę od nieuiszczonych w terminie zaliczek na ten podatek za marzec, kwiecień, maj i sierpień 2012 r. p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
J. G. pismem z dnia 14 czerwca 2018 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu spółki
z ograniczoną odpowiedzialnością za zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę od tych zaległości i odsetkami za zwłokę od nieuiszczonych w terminie zaliczek na ten podatek za marzec, kwiecień, maj i sierpień 2012 r.
Równocześnie w treści skargi, skarżąca wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Wezwaniem z dnia 11 lipca 2018 r., referendarz sądowy wezwał skarżącą do nadesłania dodatkowych dokumentów, mających obrazować jej aktualną sytuację materialno-finansową.
Odpowiadając na powyższe wezwanie, skarżąca pismem z dnia 25 lipca
2018 r. złożyła jednocześnie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że mieszka w lokalu mieszkalnym użyczonym przez córkę, która jest właścicielem lokalu. Dzięki temu, nie ponosi opłat czynszowych. Skarżąca mieszka z [...] całkowicie synem.
Skarżąca wskazała, iż wniosła dwie skargi do sądu w sprawach o sygn. akt I SA/Sz 482/18 i I SA/Sz 483/18. Nadto dodała, że otrzymała upomnienie nr [...] z dnia 10 lipca 2018 r. co oznacza, że lada dzień urząd skarbowy skieruję sprawę do postępowania egzekucyjnego. Wobec tego, wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z powodu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Skarżąca wskazała, że wraz z synem utrzymuje się w zasadzie
z wynagrodzenia za pracę, gdyż renta którą otrzymuje syn jest symboliczna.
Według skarżącej, w przypadku prowadzenia egzekucji, zostanie ona wraz
z synem pozbawiona możliwości egzystencji, albowiem w przypadku egzekucji
z wynagrodzenia za pracę, otrzymywane środki nie pozwolą na zaspokojenie podstawowych potrzeb - zakup jedzenia, opłacenie rachunków, zakup leków
i podstawowych środków higienicznych. Egzekucja pozbawi skarżącą oraz jej niepełnosprawnego syna szans na normalne życie. W takim wypadku, ewentualny zwrot środków nie pozwoli na naprawienie negatywnej sytuacji, która zostanie spowodowana brakiem środków na życie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018.1302); dalej: "p.p.s.a.", wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie zaś do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym poprzez wstrzymanie wykonania aktu jest zatem wyjątkiem od zasady wykonalności decyzji ostatecznej i następuje wyłącznie na wniosek strony skarżącej, która winna wykazać, że wykonanie zaskarżonego aktu wywoła skutki,
o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z kolei, na sądzie spoczywa obowiązek dokonania wszechstronnej i rzetelnej oceny okoliczności zarówno wskazanych we wniosku, jak i w nim niepodniesionych, ale możliwych do ustalenia na podstawie akt sprawy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2012 r. sygn. akt II FZ 497/12).
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 9 stycznia 2014 r. sygn. akt I FZ 515/13, w interesie strony leży możliwie najbardziej wyczerpujące wykazanie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie stoi jednakże powyższe na przeszkodzie uwzględnieniu przez sąd rozpoznający wniosek o ww. przedmiocie, informacji wynikających z akt sprawy (pośrednio wywieść można taki zakres oceny z art. 61 § 4 p.p.s.a.)
w szczególności, gdy były one już przedmiotem analizy sądu podczas rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jak podkreślił bowiem NSA w ww. postanowieniu: "Jakkolwiek przy tym przesłanki przyznania prawa pomocy nie są tożsame z przesłankami udzielenia ochrony tymczasowej, to jednak bez wątpienia sytuacja finansowa strony wnioskującej o tę ochronę rzutuje na ocenę ewentualnych skutków wykonania zaskarżonej decyzji, na co również zasadnie zwrócono uwagę
w zażaleniu. Zdaniem Sądu odwoławczego w sytuacji, gdy stan majątkowy strony jest tego typu, że uzasadnia pomoc materialną Skarbu Państwa (w postaci zwolnienia od kosztów sądowych), można ze znacznym prawdopodobieństwem uznać, że wykonanie zaskarżonej decyzji pozbawi skarżącego środków utrzymania, zwłaszcza gdy uwzględni się wartość egzekwowanej należności (...). Taka sytuacja postrzegana jest w orzecznictwie jako (potencjalna) szkoda uzasadniająca wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (zob. np. post. NSA z 26 marca 2010 r., II FZ 51/10, CBOSA).
W związku z powyższym zawarte w skardze (wniosku) twierdzenie, że wykonanie decyzji może skutkować nieodwracalnymi skutkami nie tylko dla majątku skarżącego (...), ale i dla niego samego, należy uznać w okolicznościach sprawy za wystarczające do udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 Ppsa.".
Odnosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy oraz uwzględniając przywołane orzecznictwo sądów administracyjnych, podnieść należy, że skarżąca wykazała, iż jej sytuacja majątkowa nie pozwala uregulować kwoty zaległości podatkowej ([...] zł) bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wprawdzie uzasadnienie tego wniosku jest dosyć lakoniczne, to jednak twierdzenia strony są poparte znajdującymi się w aktach sprawy dokumentami.
Nadto, jak to wynika z akt sprawy, postanowieniem z dnia 30 lipca 2018 r. starszy referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym.
Zatem, choć inne są przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a inne do przyznania prawa pomocy, to jednak sąd dokonując oceny dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, doszedł do przekonania, że stan finansowy, majątkowy i osobisty strony, w szczególności sprawowanie opieki nad niepełnosprawnym synem, uzasadnia udzielenie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Wszystkie ww. orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Mając na uwadze powyższe okoliczności, sąd - na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło