I SA/Sz 506/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA – Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy o dofinansowanie projektu wraz z odsetkami p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. (zwana dalej: "Skarżącą", "Spółką"), w piśmie z dnia 16 marca 2015 r. złożyła skargę na powołaną wyżej decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy o finansowanie projektu wraz z odsetkami. W skardze Spółka jednocześnie zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym koszty sądowe. W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa [...] wniósł o odrzucenie skargi, z uwagi na niewyczerpanie środków zaskarżenia, o których mowa w art. 207 ust. 12a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.), dalej: "u.f.p.", ewentualnie o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną. Na wstępie należało zauważyć, że Sąd administracyjny ma obowiązek badania dopuszczalności skargi z urzędu na każdym etapie rozpoznawanej sprawy, ustalając czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), wniesienie po terminie (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6). Na zasadzie § 3 omawianego przepisu odrzucenie skargi następuje w drodze postanowienia i może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej uzależniona jest od uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia, jeżeli służyły stronie w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Stosownie do art. 52 § 2 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, przewidziany w ustawie. Powołany przepis wprowadza zasadę pierwszeństwa postępowania administracyjnego w stosunku do postępowania sądowego. W niniejszej sprawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie została zaskarżona decyzja Zarządu Województwa [...] z dnia [...] w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy o finansowanie projektu wraz z odsetkami, wydana na podstawie art. 207 u.f.p. Stosownie do art. 207 ust. 12a u.f.p., jak słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, w przypadku wydania decyzji w pierwszej instancji przez instytucję zarządzającą (Zarząd Województwa) stronie służy wniosek do tej instytucji albo organu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z akt sprawy wynika, że ww. decyzja została doręczona skarżącej w dniu 17 lutego 2015 r. Skarżącej zgodnie z ww. przepisami oraz z prawidłowym pouczeniem zawartym w zaskarżonej decyzji, przysługiwało prawo do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Termin ten upłynął dla skarżącej w dniu 3 marca 2015 r. Skarżąca nie wystąpiła z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy. Jak wyżej wskazano, wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy musi być wniesiony w terminie 14 dni od doręczenia decyzji i musi poprzedzać wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Niewykorzystanie przez stronę środka zaskarżenia, który powinien poprzedzać wniesienie skargi powoduje, iż złożona do sądu administracyjnego skarga na ww. decyzję organu I instancji jest niedopuszczalna, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w pkt 1 sentencji postanowienia. Jeżeli chodzi o wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy, wprawdzie został on rozpoznany na wcześniejszym etapie sprawy przez referendarza sądowego, który postanowieniem z dnia 30 września 2015 r. odmówił jego uwzględnienia, to postanowienie to utraciło moc, zgodnie z art. 260 p.p.s.a., z uwagi na wniesienie sprzeciwu, co oznacza, że wniosek podlegał ponownemu rozpoznaniu przez Sąd. W konsekwencji zaś uznania skargi na niedopuszczalną, przedmiotowy wniosek nie mógł być rozpoznany merytorycznie. W myśl bowiem art. 247 p.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. W orzecznictwie sądowym panuje zgodny pogląd, że o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o taką sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego (postanowienie NSA z 14 marca 2012 r., II GZ 82/12, LEX nr 1121172), zaś stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na jej uwzględnienie (postanowienie NSA z 28 lutego 2012 r., II FZ 109/12, LEX nr 1121093). Przepis art. 247 p.p.s.a. znajduje zastosowanie przede wszystkim w sytuacjach, w których skarga kwalifikuje się do odrzucenia (postanowienie NSA z 22 lutego 2012 r., I OZ 1110/11, LEX nr 1120723), co ma miejsce w niniejszej sprawie. Wobec powyższego, w zakresie dotyczącym wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy, na podstawie art. 247 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 2 postanowienia.