I SA/Sz 596/07

PostanowienieWSA w Szczecinie2007-12-12

Skład orzekający: Zofia Przegalińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ wnioskodawca nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej. Pomimo wezwań, nie przedłożył wymaganych dokumentów potwierdzających jego dochody i wydatki, co uniemożliwiło ocenę jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Ciężar wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
J. M. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości za 2006r. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca podał, że prowadzi działalność gospodarczą przynoszącą straty, nie posiada środków finansowych i utrzymuje pięcioosobową rodzinę. Sąd kilkukrotnie wzywał go do uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną, jednak wnioskodawca nie wykonał tych zobowiązań.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym J. M. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2006r. zawarł jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą, z tytułu której ponosi wyłącznie straty, nie posiada żadnych nieruchomości, ani środków finansowych. Prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną, z którą posiada rozdzielność majątkową, a na utrzymaniu małżonków pozostają trzy córki. Wezwaniem z dnia 24 sierpnia 2007r. skarżący został zobowiązany do uzupełnienia swojego wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez nadesłanie dodatkowych dokumentów i oświadczeń stosownie do treści art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej zwanej p.p.s.a. Postanowieniem z dnia 25 września 2007r., sygn. akt I SA/Sz 596/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w osobie referendarza sądowego odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie do kosztów sądowych, wobec nie wykazania przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Od powyższego postanowienia, w ustawowym terminie, wnioskodawca złożył sprzeciw, w którym oświadczył, że na miesięczne koszty utrzymanie jego pięcioosobowej rodziny składa się koszt utrzymania mieszkania w wysokości około 849 zł (w tym: wywóz śmieci, woda, energia elektryczna, telefon, gaz, abonament RTV); koszt wyżywienia w wysokości ok. 2 000 zł; koszty leczenia 200 zł; pomoce szkolne i podręczniki 900 zł. Ponadto wskazał, że ponosi comiesięczne koszty związane z opłacaniem czesnego dwóch uczących się córek w wysokości ok. 870 zł. Wnioskodawca podał również, że ponosi comiesięczne wydatki związane z opłatą dzierżawy w kwocie 13 786,15 zł. W sprzeciwie skarżący podniósł, że wymagane wcześniejszym wezwaniem Sądu dokumenty przesłał pocztą, na potwierdzenie czego przedłożył potwierdzenie nadania przesyłki oraz załączył kserokopię pisma przewodniego do sprawy o sygn. akt I SA/Sz 597/07. Zarządzeniem z dnia 18 października 2007r. Sąd ponownie wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy poprzez nadesłanie: - odpisów rocznych zeznań podatkowych za 2006r. skarżącego i pozostałych członków rodziny prowadzących wspólne gospodarstwo domowe (małżonki i córek) wraz z potwierdzeniem ich złożenia w urzędzie skarbowym; - wyciągów z posiadanych przez skarżącego i pozostałych członków rodziny prowadzących wspólne gospodarstwo domowe rachunków bankowych z ich stanem za okres od 18 sierpnia 2007r. do 18 października 2007r.; - dowodów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych na konieczne utrzymanie rodziny skarżącego (opłaty za energię elektryczną, gaz, wodę, czynsz); - dokument przedstawiający wysokość uzyskiwanych przez skarżącego przychodów, kosztów uzyskania przychodów oraz dochodów (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej – warsztatu samochodowego z ostatnich trzech miesięcy (np. wyciągu z prowadzonej podatkowej księgi przychodów i rozchodów lub innej ewidencji); - zaświadczenia z właściwej do spraw opieki społecznej jednostki gminy, o sytuacji rodzinnej skarżącego oraz czy rodzina skarżącego korzysta (lub nie) ze środków pomocy społecznej; - zaświadczenia o uczęszczaniu córki skarżącego – A. M. do szkoły podstawowej; - zaświadczenia właściwych władz uczelni potwierdzających fakt studiowania córek skarżącego – M. M. i K. M., zawierających ponadto określenie rodzajów studiów oraz wysokości czesnego; - udokumentowania rodzaju dzierżawionej nieruchomości przez skarżącego (umowa dzierżawy) oraz wysokości ponoszonych z tego tytułu opłat; - dokumentu potwierdzającego istniejącą między skarżącym a jego małżonką rozdzielności majątkowej W terminie 14 dni od doręczenia niniejszego wezwania pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W zakreślonym przez Sąd terminie wnioskodawca zobowiązania nie wykonał. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 245 § 1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a.). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w przywołanym przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, że nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. post. NSA z dnia 17 marca 2005r., sygn. akt II FZ 137/05 nie publ.). Ponadto z przytoczonych przepisów wynika, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania istnienia okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy. W sytuacji, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku złożonym na urzędowym formularzu okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego lub dochodów, stosownie do art. 255 ustawy p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca pomimo wezwania, nie przedłożyła dokumentów dotyczących jej sytuacji majątkowej i dochodów, a jak zostało to wyżej wskazane, w interesie skarżącego leży przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. W konsekwencji strona, która nie realizuje obowiązków wynikających z wezwania Sądu (wydanego na podstawie art. 255 ustawy p.p.s.a.), nie ma podstaw oczekiwać rozstrzygnięcia zgodnego z wnioskiem (por. post. Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 stycznia 2006r., sygn. akt I OZ 1551/05). Ponadto z oświadczenia J. M. zawartego w sprzeciwie od postanowienia Sądu z dnia 25 września 2007r. wynika, że miesięczne wydatki jego pięcioosobowej rodziny sprowadzając się do kwoty 18 605,15 zł, mimo że we wniosku złożonym na PPF podał, iż jego dochód miesięczny brutto wynosi 0 zł. W tej sytuacji brak jest podstaw do uznania wnioskodawcy za osobę znajdującą się w trudnej sytuacji materialnej, a wykazywany przez niego dochód za rzeczywisty. Ponadto nie można ustalić wysokości osiąganego przez skarżącego dochodu, bowiem nie zostały przesłane dokumentów odnoszące się do prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Reasumując podnieść należy, że skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w sprawie. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło