I SA/Sz 747/15
WyrokWSA w Szczecinie2015-09-29
Skład orzekający: Anna Sokołowska, Nadzieja Karczmarczyk – Gawęcka, Elżbieta Woźniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odwołanie od decyzji podatkowej może zostać pozostawione bez rozpatrzenia z powodu braku prawidłowo udzielonego pełnomocnictwa, gdy zarząd spółki był jednoosobowy, a pełnomocnictwo podpisane przez jednego członka zarządu?Ratio decidendi
Organ podatkowy błędnie pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia, uznając, że pełnomocnictwo nie było prawidłowo udzielone, mimo że w dniu jego udzielenia zarząd spółki był jednoosobowy i podpisanie pełnomocnictwa przez jednego członka zarządu było skuteczne. Odpis z Krajowego Rejestru Sądowego ma charakter deklaratoryjny i nie może przesądzać o skuteczności reprezentacji, jeśli strona wykazała, że stan faktyczny jest inny. Wobec tego brak prawidłowego pełnomocnictwa nie wystąpił, a pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia było niezasadne.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Produkcji i Handlu "E" Sp. z o.o. złożyło odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta dotyczącej podatku od nieruchomości za 2010 rok. Organ podatkowy pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia, uznając, że pełnomocnictwo doradcy podatkowego było nieważne, ponieważ podpisane zostało przez jednego członka zarządu, podczas gdy KRS wskazywał na wymóg podpisu dwóch członków zarządu lub jednego członka wraz z prokurentem. Spółka podniosła, że w dniu udzielenia pełnomocnictwa zarząd był jednoosobowy, co potwierdziła uchwała Rady Nadzorczej, a wpis w KRS był nieaktualny.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 maja 2015 r. oraz zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sądzia WSA Anna Sokołowska WSA Nadzieja Karczmarczyk – Gawęcka WSA Elżbieta Woźniak (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 września 2015 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcji i Handlu "E" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia odwołania w sprawie podatku od nieruchomości za 2010 r. 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej Przedsiębiorstwa Produkcji i Handlu "E." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Koszewku kwotę [...] ([...] ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] postanowieniem z dnia
11 maja 2015 r. wydanym na podstawie art. 216 w związku a art. 169 § 4 i art. 222 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2012 r. , poz. 749 z późn. zm.) pozostawiło bez rozpatrzenia odwołanie [...] od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 27.07.2010 r., w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ podatkowy wskazał co następuje:
W dniu 10.08.2010 r. doradca podatkowy [...] złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 26.07.2010 r. w sprawie określenia Przedsiębiorstwu Produkcji i Handlu :[...] " Spółce z o.o. z siedzibą w [...] zobowiązania
w podatku od nieruchomości za 2010 r. Do odwołania dołączono pełnomocnictwo udzielone przez członka zarządu Spółki Pana [...] z dnia 1.08.2010 r.
W ocenie organu odwołanie to nie spełniało wymogów określonych w art. 222 Ordynacji podatkowej, ponieważ podpisane zostało przez osobę nie posiadającą ważnego pełnomocnictwa do działania w imieniu strony. Organ wskazał, że z odpisu
z Krajowego Rejestru Sądowego Spółki wynika, że do składania oświadczeń woli
w imieniu Spółki w przypadku zarządu wieloosobowego upoważnieni są dwaj członkowie zarządu lub jeden z nich łącznie z prokurentem, natomiast pełnomocnictwo udzielone podpisane zostało przez jednego tylko członka zarządu – [...].
Pismem z dnia 24.04.2015 r. Przedsiębiorstwo produkcji i Handlu "[...] " Spółka z o.o. z siedzibą w [...] została wezwana w trybie art. 169 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej do uzupełnienia braków odwołania poprzez nadesłanie oryginału bądź kopii potwierdzonej za zgodność z oryginałem przez notariusza, adwokata lub radcę prawnego pełnomocnictwa udzielonego doradcy podatkowemu [...] podpisanego przez osoby upoważnione zgodnie z umową spółki do jej reprezentacji.
W wezwaniu pouczono stronę, że nie uzupełnienie braków odwołania w terminie 7 dni spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia na podstawie art. 228 § 1 i § 2 w związku z art. 235 i art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej.
Wezwanie to strona otrzymała w dniu 27.04.2015 r., natomiast w dniu 4.05.2015 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wpłynęło pismo strony, w którym wniosła o przedłużenie terminu do złożenia pełnomocnictwa do dnia 6.05.2015 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] stwierdziło, że braki odwołania nie zostały przez stronę uzupełnione i pozostawiło odwołanie z dnia 10.08.2010 r. bez rozpatrzenia .
Jednocześnie Kolegium wyjaśniło, że 7 -dniowy termin określony w art. 169 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej nie może być przez organy podatkowe skracany ani przedłużany.
Na powyższe postanowienie Przedsiębiorstwo Produkcji i Handlu "[...]" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w [...] wniosła skargę zaskarżając je
w całości i zarzucając mu:
I. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 222 Ordynacji podatkowej, poprzez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu,
iż przedłożone pełnomocnictwo nie zostało skutecznie udzielone, albowiem podpisane zostało przez jednego członka zarządu wieloosobowego, podczas gdy pełnomocnictwo zostało podpisane przez jedynego członka zarządu,
a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej;
II. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy,
tj.: art. 121, art. 122 , art.187 § 1, art. 191 w zw. z art. 217 § 2 w zw. z art. 239
i art. 235 Ordynacji podatkowej, poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a także niepełne wyjaśnienie w uzasadnieniu wydanego postanowienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, wskutek czego brak jest możliwości odczytania toku rozumowania organu I instancji przyjętego podczas wydawania zaskarżonego postanowienia, a w konsekwencji wydanie wadliwego rozstrzygnięcia.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi
i uchylenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...]
z dnia 11 maja 2015 r. w całości oraz o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa doradcy podatkowego w sprawie wraz z uiszczoną opłatą skarbową od pełnomocnictwa w wysokości [...] zł, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że Naczelny Sąd Administracyjny
w Warszawie, w wyroku wydanym w tej sprawie w dniu 30.09.2011 r., sygn. akt: II FSK 1735/11 uznał, iż stanowiące przedmiot sporu pełnomocnictwo zostało udzielone skutecznie. To stanowisko zostało poparte przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] we wspomnianym już wyżej wyroku z dnia 8.02.2012 r., sygn. akt: I SA/Sz 851/11.
Skarżąca przypomniała także, że w chwili udzielenia pełnomocnictwa zarząd skarżącej spółki był zarządem jednoosobowym (dopuszczalnym na podstawie § 14
ust. 2-3 umowy spółki skarżącej), w skład którego na podstawie uchwały Rady Nadzorczej z dnia 30.06.2010 r. na funkcję Prezesa Zarządu został powołany [...]. Stosownie do art. 202 § 1 k.s.h. mandat drugiego członka zarządu pełniącego funkcję wygasł z dniem odbycia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie finansowe. Okoliczność nie wpisania zmian polegających na wykreśleniu z rejestru przedsiębiorców drugiego członka zarządu do Krajowego Rejestru Sądowego nie może rozstrzygać o skuteczności reprezentacji spółki, gdyż wpis zmian w zakresie osób wchodzących w skład organu reprezentacji ma charakter deklaratoryjny.
Skarżąca podniosła również, że informacje ujawnione w Krajowym Rejestrze Sądowym w dziale 2, Rubryka 1, pkt 2 dotyczą sposobu reprezentacji, który
w przypadku skarżącej Spółki został określony tylko w przypadku zarządu wieloosobowego następująco: "Do składania oświadczeń woli w imieniu spółki
w przypadku zarządu wieloosobowego upoważnieni są dwaj członkowie zarządu łącznie lub jeden członek zarządu łącznie z prokurentem". Wobec czego zdaniem spółki należy przyjąć, iż tylko w przypadku, gdy faktycznie zarząd skarżącej spółki jest wieloosobowy obowiązują zasady reprezentacji ujawnione w Krajowym Rejestrze Sądowym, natomiast zapis ten nie dotyczy sytuacji, w której zarząd jest jednoosobowy, co ma miejsce w przedmiotowej sytuacji, a także w dacie udzielania pełnomocnictwa doradcy podatkowemu.
Uzasadniając zarzut naruszenia przepisów postępowania skarżąca podniosła,
że SKO [...] było obowiązane rozpatrzyć wszystkie dowody zgromadzone lub odzwierciedlone w aktach sprawy oraz, że organ powinien rozpatrzyć te dowody w ich wzajemnej łączności, organ nie może pominąć jakiegokolwiek przeprowadzonego dowodu, obowiązany jest dokonać wnikliwej jego analizy i właściwej subsumpcji. Jednak w toku ponownego rozpatrywania sprawy SKO pominęło fakt, iż zarówno Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie jaki i Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] uznały udzielenie spornego pełnomocnictwa za skuteczne.
Zdaniem skarżącej w przedmiotowej sprawie organ odwoławczy nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Nadto, SKO [...], oceniając prawidłowość udzielonego pełnomocnictwa nie wskazało wyczerpująco okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierowało się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia, w szczególności uzasadnienie postanowienia nie zawiera oceny zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonanej przez sądy administracyjne wykładni stosowanych przepisów oraz oceny przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] u z n a ł, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a.", zadaniem wojewódzkich sądów administracyjnych jest sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.),
a kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest
w granicach sprawy.
Oznacza to, że dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności, wprawdzie nie wskazane
w skardze jako zarzut, ale mające wpływ na tę ocenę. Jednakże rozstrzygnięcie
"w granicach danej sprawy" oznacza także, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.
Dokonując kontroli sądowoadministracyjnej według powyższych kryteriów Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie jest dotknięte wadą, która nakazuje wyeliminować je z obrotu prawnego.
Istotą sporu w przedmiotowej sprawie jest ocena istnienia podstaw do pozostawienia odwołania podatniczki bez rozpatrzenia ze względu na nieuzupełnienie jego braku w postaci nienadesłania prawidłowo sporządzonego pełnomocnictwa.
Przypomnienia jednak wymaga, że zaskarżone postanowienie zostało wydane po ponownym rozpoznaniu sprawy, gdyż uprzednio wydane w dniu 4 października 2010 roku postanowienie w tym samym przedmiocie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] z dnia 8 lutego 2012 r. w sprawie I SA/Sz 851/11, od którego to wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2014 r. oddalił skargę kasacyjną organu.
W tej sytuacji organ podatkowy ponownie poddał badaniu spełnianie przez odwołanie wniesione w dniu 10 sierpnia 2010 r. przez podatniczkę od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 26 czerwca 2010 r. określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 r. w kwocie [...] zł przesłanek z art.228 § 1 w zw. z art. 222 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U z 2012 r. poz.749 ze zm.). W wyniku tego badania organ uznał, że zawiera ono brak w postaci nieprawidłowego umocowania pełnomocnika i pismem z dnia 24 kwietnia 2015 r. zobowiązał stronę do uzupełnienia braków odwołania poprzez nadesłanie oryginału bądź kopii potwierdzonej za zgodność z oryginałem przez notariusza, adwokata lub radcę prawnego pełnomocnictwa udzielonego doradcy podatkowemu [...]podpisanego przez osoby upoważnione zgodnie z umową spółki do jej reprezentacji. Jednocześnie w piśmie wskazano, że jak wynika z aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego udzielone pełnomocnictwo dla swej ważności wymaga podpisu dwóch członków zarządu lub członka zarządu łącznie z prokurentem, oraz zawarto rygor w postaci pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia.
W ocenie sądu jednak powyższe zobowiązanie było zbędne, bowiem na dzień jego wystosowania SKO [...] było w posiadaniu dokumentów z których wynikało, że na chwilę podpisania zakwestionowanego pełnomocnictwa tj. na dzień 1.08.2010 roku zarząd skarżącej spółki był zarządem jednoosobowym, zatem uczynienie zadość zobowiązaniu nałożonemu przez organ i podpisanie pełnomocnictwa przez dwóch członków zarządu było niemożliwe.
Stosownie do treści art. 137 § 3 Ordynacji podatkowej pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa, ocena tegoż pełnomocnictwa należy do organu. Ocena ta obejmuje wykazanie, że pełnomocnictwo zostało udzielne przez osobę umocowaną do reprezentowania strony.
W przypadku podmiotów, których dane są ujawniane w Krajowym Rejestrze Sądowym odpowiednim dokumentem wykazującym zasady reprezentacji, a w konsekwencji wykazującym osoby czy osobę uprawnioną do reprezentowania strony jest odpis z tego Rejestru. Z opisu z KRS w przedmiotowej sprawie aktualnego na dzień wystawienia pełnomocnictwa z dnia 1.08.2010 r. wynikało, że w spółce funkcjonuje dwuosobowy zarząd, w stosunku do którego obowiązuje reprezentacja łączna, wymagająca współdziałania dwóch członków zarządu, bądź jednego członka zarządu łącznie z prokurentem. Jednocześnie jednak z przedłożonej przez stronę uchwały Rady Nadzorczej z dnia 30 czerwca 2010 roku wynika, że w dacie udzielenia pełnomocnictwa i wniesienia odwołania zarząd skarżącej spółki był jednoosobowy. Mamy zatem do czynienia z sytuacją, gdy na chwilę oceny umocowania osoby podpisującej odwołanie, organ dysponował dwoma sprzecznymi dokumentami. Jak wynika z treści opisanego powyżej zobowiązania z dnia 24.04.2015 r. oraz z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, SKO uznało, że dla ustalenia zasad reprezentacji strony decydujące znaczenie ma treść odpisu z KRS.
Oceniając znaczenie danych zawartych w KRS wskazać należy na treść art. 17 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 168, poz. 1186, z późn. zm.), zgodnie z którym domniemywa się, że dane wpisane do rejestru są prawdziwe. Oznacza to, że informacje wpisane do KRS uważa się za prawdziwe dopóki ktoś nie wykaże, że są one jednak niezgodne ze stanem rzeczywistym. Następnie zauważyć, że strona piśmie z dnia 11.10.2010 r., jednoznacznie wskazała, że dane wynikające z odpisu z KRS były nieaktualne, Rada Nadzorcza spółki zmieniła bowiem skład zarządu, co jednak nie znalazło odzwierciedlenia w Krajowym Rejestrze Sądowym. Dołączono także treść odpowiedniej uchwały, która potwierdziła stanowisko skarżącej spółki. W ocenie Sądu strona w ten sposób obaliła domniemanie prawdziwości danych wpisanych do rejestru.
Dodatkowo wskazać należy, że żaden przepis prawa nie stanowi, że do reprezentowania osoby prawnej uprawnione są tylko te osoby, które w takim charakterze figurują w KRS, ani tym bardziej, że wpis stanowi źródło uprawnień do działania w imieniu danego podmiotu. Z przepisów art. 14-17 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym wynikają jedynie pewne rygory i domniemania prawne, służące zapewnieniu pewności i bezpieczeństwa obrotu. Nie można zdaniem Sądu skutecznie twierdzić, że osoba reprezentująca dany podmiot nie ma do tego umocowania tylko dlatego, że nie zostało ono ujawnione w KRS.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę zgadza się z obowiązującą linią orzeczniczą, z której wynika, że odpis z KRS ma charakter deklaratoryjny, czym podzielił pogląd wyrażony we wcześniejszych orzeczeniach (por. orz. NSA z 30 września 2011 r.,
II FSK 1735/11, orz. NSA z 17 listopada 2008 r., II OSK 1147/08; orz NSA z 18 czerwca 2008 r., II OSK 807/08; orz. WSA w Kielcach z 2 czerwca 2011 r., I SA/Ke 238/11).
W konsekwencji uznać należało zatem, że organ zajmując odmienne stanowisko w tej kwestii błędnie pozostawił odwołanie strony bez rozpatrzenia, w sytuacji, gdy złożone przez stronę odwołanie nie zawierało braku w postaci niedołączenia prawidłowego pełnomocnictwa, czym naruszył art. 228 § 1 pkt 3 w zw. z art. 222 Ordynacji podatkowej, bowiem strona usunęła braki formalne w wyznaczonym do tego terminie, prawidłowo wykazując umocowanie swojego przedstawiciela. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do wydania zaskarżonego postanowienia.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.
Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium rozpozna wniesione przez stronę odwołanie od decyzji z dnia 26 lipca 2010 roku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 tej ustawy oraz § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło